Sonradan Türk Vatandaşı Olanların Askerliği 2026: 22 Yaş Kuralı, Yabancı Ülkede Yapılan Askerlik, İki Yıllık Erteleme, Soybağı İstisnası, Bedelli ve Dövizle Askerlik (7179 m.43)

Türk vatandaşlığını sonradan kazanan erkekler de askerlik yükümlüsüdür; çünkü 7179 sayılı Askeralma Kanunu Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her erkek için uygulanır. Ancak Kanun’un 43. maddesi bu kişiler için özel kurallar koyar. Vatandaşlığa alındıkları yıl 22 ve daha büyük yaşta olanlar ile Türk vatandaşlığına alınmadan önce geldikleri ülkede askerlik yaptıklarını veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldıklarını belgeleyenler askerlik yapmış sayılır. Bu durumda olmayanlar askerliklerini, vatandaşlığı kazandıkları tarihteki yaş ve öğrenim durumlarına göre o yıl askerlik çağına giren yükümlüler gibi yapar ve istekleri hâlinde askerlikleri vatandaşlığa alındıkları tarihten itibaren iki yıl ertelenir. Soybağına bağlı olarak sonradan Türk vatandaşı olanlar bu özel kurallardan yararlanamaz; Türk vatandaşlığını kaybedip yeniden kazananlarda ise önceki askerlik durumu dikkate alınır.

Kısa Cevap: Sonradan Vatandaş Olan Askerlik Yapar mı?

Vatandaşlık kazanma yollarının tamamı için Türk Vatandaşlığı Nasıl Alınır? rehberimize bakabilirsiniz.

Kanun Metni: 7179 Sayılı Kanun’un 43. Maddesi

Askerlik yükümlülüğünün kapsamı Kanun’un ilk maddelerinde belirlenir: “Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her erkek için uygulanır” (m.2) ve “Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her erkek, askerlik hizmeti yapmaya mecburdur” (m.4). Vatandaşlığın doğumla veya sonradan kazanılmış olması bu kuralı değiştirmez. Sonradan kazananlar için özel hüküm “Vatandaşlığa sonradan alınanlara uygulanacak erteleme ve muafiyet” başlıklı 43. maddedir:

Madde beş ayrı kural içerir:

1. Genel kural: Sonradan vatandaş olan, vatandaşlığı kazandığı tarihteki yaşına ve öğrenimine göre, o yıl askerlik çağına giren yükümlüler gibi askerlik yapar.
2. Askerlik yapmış sayılma: Geldiği ülkede askerlik yaptığını veya yerine getirmiş sayıldığını belgeleyenler ile vatandaşlığa alındığı yıl 22 ve daha büyük yaşta olanlar askerlik yapmış sayılır.
3. İki yıllık erteleme: İstek hâlinde askerlik, vatandaşlığa alınma tarihinden itibaren iki yıl ertelenir; erteleme bittiği yıl yoklama yapılır.
4. Yeniden kazananlar: Önceki askerlik safahatları dikkate alınır (m.43/2).
5. Soybağı istisnası: Soybağına bağlı olarak sonradan vatandaş olanlar bu maddeden yararlanamaz (m.43/3).

Maddedeki “Bunların” ve “Bunlar” ifadelerinin hangi gruba yöneldiği metinden tam olarak anlaşılmamaktadır. Görüşümüze göre iki yıllık erteleme, askerlik yapmış sayılmayan, yani askerlik yapacak olan yükümlüler için anlam taşır; seferberlik hâlinde sevk imkânı ise askerlik yapmış sayılan kişileri de kapsar.

Kimler Askerlik Yapmış Sayılır?

1. Vatandaşlığa alındığı yıl 22 ve daha büyük yaşta olanlar

Kanun, kişinin doğum tarihini değil, “vatandaşlığa alındıkları yıl” sahip olduğu yaşı esas alır. Askeralma Kanunu’nda yaşlar genel olarak takvim yılına göre hesaplanır; örneğin askerlik çağı “nüfus kayıtlarına göre her erkeğin 20 yaşına girdiği yılın ocak ayının birinci gününden başlayan ve 41 yaşına girdiği yılın ocak ayının birinci gününde biten süre” olarak tanımlanmıştır (m.3). Görüşümüze göre bu nedenle 22 yaş hesabında doğum ayı ve günü değil, vatandaşlığa alınılan yıl ile doğum yılı arasındaki fark esas alınır. Hesaplamanın somut dosyada askerlik şubesinden teyit edilmesi önerilir.

Başvuru tarihi değil, vatandaşlığa alınma tarihi

Yetkili makam kararıyla Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin kararlar, karar tarihinden itibaren hüküm ifade eder (5901 m.20). Bu nedenle 43. maddedeki “vatandaşlığa alındıkları yıl”, görüşümüze göre başvurunun yapıldığı yıl değil, vatandaşlık kararının verildiği yıldır. Uygulamada önemli sonucu şudur: 21 yaşındayken başvuru yapan ve kararı bir sonraki yıl çıkan kişi, karar yılında 22 yaşında olacağından askerlik yapmış sayılabilir. Kararın hangi yıl çıktığını gösteren belge için vatandaşlık kararı çıktıktan sonra ne olur yazımıza bakabilirsiniz.

2. Geldiği ülkede askerlik yaptığını belgeleyenler

İkinci grup, Türk vatandaşlığına alınmadan önce “gelmiş oldukları ülkelerde” askerlik yaptıklarını veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldıklarını belgeleyenlerdir. Bu durumda yaş önemli değildir; 20 veya 21 yaşında vatandaş olan kişi de geldiği ülkede askerliğini tamamlamışsa askerlik yapmış sayılır.

Kanun belgenin şeklini düzenlemez. Görüşümüze göre belge, ilgili ülkenin askerlik işlerinden sorumlu yetkili makamından alınmalı; kişinin kimlik bilgilerini, hizmetin türünü, başlangıç ve bitiş tarihlerini veya yükümlülüğün hangi nedenle yerine getirilmiş sayıldığını açıkça göstermelidir. Yabancı belge apostil veya konsolosluk onayıyla ve Türkçe tercümesiyle sunulmalıdır; bunun için apostil rehberimize bakabilirsiniz.

İki ayrıntı dikkat ister. Birincisi, Kanun “askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldıklarını” da kabul eder; ancak görüşümüze göre yabancı ülkedeki her türlü muafiyet, o ülke hukukunda yükümlülüğün “yerine getirilmiş sayılması” anlamına gelmeyebilir; belgenin bu sonucu açıkça göstermesi önemlidir. İkincisi, Kanun “gelmiş oldukları ülkeler” ifadesini kullanır; kişinin üçüncü bir ülkede yaptığı askerliğin bu kapsamda değerlendirilip değerlendirilmeyeceği metinde açık değildir.

22 Yaşından Küçükken Vatandaş Olanlar

Vatandaşlığa alındığı yıl 22 yaşından küçük olan ve geldiği ülkede askerlik yaptığını belgeleyemeyen kişi askerlik yükümlüsüdür. Kanun’a göre bu kişi askerliğini, vatandaşlığı kazandığı tarihteki yaş ve öğrenim durumuna göre o yıl askerlik çağına giren yükümlüler gibi yapar (m.43/1). Askerlik çağı yoklama, muvazzaflık ve yedeklik olmak üzere üç döneme ayrılır (m.5/1).

Vatandaşlığa alınan kişi Türkiye’de üniversite öğrencisiyse, öğrenim nedeniyle erteleme hükümlerinden diğer yükümlüler gibi yararlanabilir (m.20). Erteleme başvurusu, reddi ve buna karşı yollar için askerlik erteleme, muafiyet ve sevk işlemleri rehberimize, sağlık nedenleri için askerlik sağlık raporuna itiraz yazımıza bakabilirsiniz.

İki Yıllık Erteleme Nasıl İşler?

43. maddeye göre askerlik, istek hâlinde vatandaşlığa alınma tarihinden itibaren iki yıl süreyle ertelenir. Erteleme kendiliğinden işlemez; Kanun “istekleri hâlinde” ifadesini kullanır. Ertelemenin sona ereceği yıl yükümlünün yoklaması yapılır ve o yıl askerlik çağına giren doğumlularla birlikte işlem görür (m.43/1).

Kanun bu talebin nereye ve hangi sürede yapılacağını göstermez. Görüşümüze göre talep, vatandaşlık kararının nüfusa tescilinden sonra Türkiye’de yaşayanlar için askerlik şubesine, yurt dışında yaşayanlar için bağlı bulunulan konsolosluğa yazılı olarak yapılmalı ve vatandaşlık kararının tarihi belgelenmelidir. Erteleme süresi vatandaşlığa alınma tarihinden itibaren işlediğinden, talebin gecikmeden yapılması yararlıdır.

İki yıllık erteleme, yükümlüye Türkiye’deki yeni hayatına uyum, dil, iş ve eğitim planlaması için zaman tanır. Bu süre içinde yükümlü, şartlarını taşıyorsa öğrenim ertelemesi, yurt dışı ertelemesi, bedelli veya dövizle askerlik seçeneklerini de değerlendirebilir.

Bedelli Askerlik, Dövizle Askerlik ve Yurt Dışı Ertelemesi

Sonradan vatandaş olan yükümlü, Kanun’un genel hükümlerindeki seçeneklerden diğer yükümlüler gibi yararlanır.

Bedelli askerlik (m.9)

Kanun’a göre istekli ve askerliğe elverişli olanlardan, Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı dikkate alınarak Bakanlıkça belirlenecek sayıda yükümlü, bedel tutarını silahaltına alınmadan önce peşin ödemeleri ve bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlamaları hâlinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır (m.9/1). Bedel, Kanun’daki gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımıyla bulunur. Bu gösterge rakamı 17.04.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7577 sayılı Kanun ile 240.000’den 300.000’e çıkarılmıştır. Memur aylık katsayısı dönemsel olarak değiştiğinden güncel tutar ödeme öncesinde Millî Savunma Bakanlığından teyit edilmelidir.

Dövizle askerlik (m.39)

Türkiye Cumhuriyeti tarafından tanınmış yabancı ülkelerde çalışma iznini de içeren oturma izni veya doğrudan çalışma izniyle bulunanlar, yurt içinde geçirilen süreler hariç en az üç yıl fiilen çalışmaları ve Bakanlıkça verilecek uzaktan eğitimi almaları şartıyla, konsolosluk aracılığıyla başvurup Kanun’da belirtilen tutarı peşin ödemeleri hâlinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır (m.39/1). Sonradan vatandaşlar için önemli olan ikinci fıkradır: “Yurt dışında ikamet eden ve çok vatandaşlık hakkına sahip olanlar … en az üç yıl süre ile fiilen yabancı ülkelerde bulunmaları hâlinde çalışma şartı aranmadan” bu hükümden yararlandırılır (m.39/2).

Türk vatandaşlığını kazanan kişi önceki vatandaşlığını çoğu zaman korur; 5901 sayılı Kanun kazanma için önceki vatandaşlıktan çıkmayı şart koşmaz. Yurt dışında yaşamaya devam eden çok vatandaş bir yükümlü için dövizle askerlik bu nedenle önemli bir seçenektir. Dövizle askerlik tutarı da Kanun’da 9. maddedeki gösterge rakamına bağlanmıştır; 2026 değişikliğinin dövizle askerlik tutarına yansıması başvuru öncesinde konsolosluktan teyit edilmelidir. Ayrıntı için çifte vatandaşların askerliği ve dövizle askerlik yazımıza bakabilirsiniz.

Yurt dışında bulunanların ertelemesi (m.38)

Yabancı ülkelerde çalışma iznini içeren oturma izniyle çalışanlar, yabancı bandıralı gemilerde gemi adamı olarak bulunanlar ve “ikamet eden çok vatandaşlık hakkına sahip olanlar”, durumlarını ispata yarayan belgelerle bağlı bulundukları Türk konsolosluklarına başvururlarsa, askerlik işlemleri 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenebilir (m.38/1). Erteleme şartlarını kaybedenlerin ertelemeleri iptal edilir.

Vatandaşlık Yoluna Göre Askerlik Durumu

43. madde, vatandaşlığın hangi yoldan sonradan kazanıldığına göre ayrım yapmaz; tek istisna soybağıdır. Aşağıdaki tablo, başlıca yollar bakımından durumu özetler:

Yatırımcı aileler için özel not

Yatırım yoluyla vatandaşlıkta Kanun, yatırımcının yabancı eşini ve kendisinin veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocuğunu da kapsama alır (5901 m.12/1-b). Bu nedenle yatırımcıyla birlikte vatandaş olan oğullardan vatandaşlığa alındığı yıl 20 veya 21 yaşında olanlar askerlik yükümlüsü olur; 22 ve üzeri yaştakiler askerlik yapmış sayılır. Ailenin yurt dışında yaşamaya devam ettiği durumlarda iki yıllık erteleme, yurt dışı ertelemesi (m.38) ve dövizle askerlik (m.39/2) birlikte planlanmalıdır. Yatırım yolu için istisnai ve yatırım yoluyla vatandaşlık yazımıza bakabilirsiniz.

Soybağı İstisnası (m.43/3)

43. maddenin üçüncü fıkrasına göre “soybağına bağlı olarak Türk vatandaşlığına sonradan alınanlar” bu maddedeki kolaylıklardan yararlanamaz. Görüşümüze göre bu ifade, kişinin Türk vatandaşlığını bir Türk vatandaşı ebeveynle arasındaki soybağının sonradan kurulması nedeniyle kazandığı hâlleri kapsar. Örneğin Türk vatandaşı baba ile yabancı anadan evlilik dışı doğan çocuk, soybağı kurulmasını sağlayan usul ve esasların yerine getirilmesi hâlinde Türk vatandaşlığını kazanır (5901 m.7/3).

Bu kişiler için 22 yaş kuralı ve geldikleri ülkede yapılan askerliğin sayılması kuralı uygulanmaz. Görüşümüze göre bunun sonucu, böyle bir kişinin askerlik durumunun Kanun’un genel hükümlerine göre belirlenmesidir; örneğin yetişkin yaşta babası tarafından tanınan ve Türk vatandaşlığı tescil edilen kişi, askerlik çağı içindeyse diğer yükümlüler gibi işlem görebilir. Görüşümüze göre bu istisnanın amacı, Türk vatandaşı ebeveynin çocuğunu doğumla vatandaş olanlarla aynı konumda tutmaktır. Soybağının kurulması için doğumla ve soybağıyla Türk vatandaşlığı yazımıza bakabilirsiniz.

Yeniden Vatandaş Olanlar ve Mavi Kart Sahipleri

Türk vatandaşlığını kaybettikten sonra yeniden kazananların askerlik işlemleri, önceki askerlik safahatları dikkate alınarak Kanun’un durumlarına uyan hükümlerine göre yürütülür (m.43/2). Görüşümüze göre vatandaşlıktan çıkmadan önce askerliğini yapmış kişi yeniden askerlik yapmaz; çıkmadan önce yoklama kaçağı veya bakaya durumundaysa bu durum yeniden kazanmadan sonra da gündeme gelebilir. Yeniden kazanma için yeniden Türk vatandaşlığına alınma yazımıza bakabilirsiniz.

Türk vatandaşlığından çıkma izni alarak Mavi Kart sahibi olan kişiler ise Türk vatandaşı değildir ve Askeralma Kanunu Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan erkekler için uygulanır (m.2). Bu nedenle Mavi Kart sahibi askerlik yükümlüsü değildir; ancak yeniden Türk vatandaşlığını kazanırsa 43. maddenin ikinci fıkrası uygulanır. Ayrıntı için Mavi Kart yazımıza bakabilirsiniz.

Doğumla Çifte Vatandaş Olanlardan Farkı

Sonradan vatandaşlar için geldikleri ülkede yapılan askerliğin sayılması, doğumla Türk vatandaşı olan çifte vatandaşlara tanınmış genel bir hak değildir. Doğumla çifte vatandaş olan kişi için yabancı ülkede yapılan askerlik ancak Kanun’da özel olarak düzenlenen hâllerde sonuç doğurur: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti kanunlarına göre zorunlu askerliğini yaptığını belgeleyen Türk vatandaşları askerlik yapmış sayılır (m.44) ve iki ülkeden birinde yapılan askerliğin sayılmasına dair ikili anlaşmalar kapsamındaki yükümlülerin işlemleri anlaşma hükümlerine göre yürütülür (m.45/1).

Haziran 2026’da yurt dışında zorunlu askerlik yapan çifte vatandaşlara muafiyet tanınmasına ilişkin bir düzenleme kamuoyuna yansımıştır. Erişebildiğimiz konsolide metne göre 7179 sayılı Kanun’daki son değişiklik 17.04.2026 tarihlidir ve bedelli askerliğe ilişkindir; Temmuz 2026’da yayımlanan 7588 sayılı Kanun da bu konuda 7179 sayılı Kanun’da değişiklik yapmamıştır. 43. madde 2026 değişikliklerinden etkilenmemiştir. Mevzuattaki gelişmelerin başvuru öncesinde kontrol edilmesi önerilir.

Eşitlik Tartışması: TİHEK Kararı

22 yaş kuralı, doğumla vatandaş olanlar ile sonradan vatandaş olanlar arasında farklı sonuçlar doğurur: Doğumla vatandaş olan 22 yaşındaki bir erkek askerlik yapmak veya bedel ödemek zorundayken, aynı yaşta vatandaşlığa alınan kişi askerlik yapmış sayılır. Bu fark Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumuna taşınmıştır. Kurum, 28.12.2023 tarihli ve 2023/1186 sayılı kararında başvuruyu, talebin ancak yasal düzenlemeyle karşılanabileceği ve yasama işlemlerinin 6701 sayılı Kanun’un 17. maddesi uyarınca Kurum’a başvuru konusu olamayacağı gerekçesiyle kabul edilemez bulmuştur. Bu karar, kuralın bugün yürürlükte olduğunu ve değişikliğin ancak kanunla yapılabileceğini göstermektedir.

Vatandaşlık Kararından Sonra Yapılacaklar

1. Vatandaşlık kararının tarihini ve nüfusa tescilini belgeleyin; 22 yaş hesabı ve iki yıllık erteleme bu tarihe bağlıdır.
2. Görüşümüze göre e-Devlet üzerinden askerlik durumunuzu kontrol edin; askerlik yapmış sayılmanız gerekirken yükümlü görünüyorsanız askerlik şubesine başvurun.
3. Geldiğiniz ülkede askerlik yaptıysanız belgeyi o ülkenin yetkili makamından alın; apostil veya konsolosluk onayı ve Türkçe tercümeyle askerlik şubesine sunun.
4. 22 yaşından küçükseniz ve askerliğiniz yoksa iki yıllık erteleme talebinizi gecikmeden yapın.
5. Erteleme süresinde öğrenim ertelemesi, yurt dışı ertelemesi, bedelli veya dövizle askerlik seçeneklerini değerlendirin.
6. Yoklama ve sevk dönemlerini takip edin; yoklamasını yaptırmayanlar yoklama kaçağı, sevkini yaptırmayanlar bakaya sayılır (m.21) ve idari para cezası uygulanır (m.24).

Yoklama kaçağı ve bakaya durumunun cezai sonuçları için yoklama kaçağı, bakaya ve saklı suçu yazımıza bakabilirsiniz.

Senaryolar

Senaryo 1: Evlilik yoluyla 30 yaşında vatandaş olan erkek

Türk vatandaşı bir kadınla evli yabancı erkek, 2026 yılında 30 yaşındayken evlenme yoluyla Türk vatandaşı olur. Vatandaşlığa alındığı yıl 22 yaşın üzerinde olduğundan askerlik yapmış sayılır (m.43/1). Seferberlik hâlinde ihtiyaca göre askere sevk edilebilir.

Senaryo 2: Yatırımcıyla birlikte 20 yaşında vatandaş olan oğul

Yatırımcı baba 2026 yılında Türk vatandaşı olur; 2006 doğumlu oğlu da bağımlı çocuk olarak vatandaşlık kazanır. Oğul vatandaşlığa alındığı yıl 20 yaşında olduğundan askerlik yükümlüsüdür; geldiği ülkede askerlik yapmadıysa istek hâlinde askerliği iki yıl ertelenir. Aile yurt dışında yaşıyorsa yurt dışı ertelemesi (m.38) ve en az üç yıl yurt dışında bulunma şartıyla dövizle askerlik (m.39/2) değerlendirilebilir.

Senaryo 3: Geldiği ülkede askerlik yapmış 21 yaşındaki yeni vatandaş

Geldiği ülkede zorunlu askerliğini tamamlamış 21 yaşındaki kişi yatırım yoluyla vatandaş olmuştur. Yaşı 22’nin altında olsa da askerlik yaptığını belgelerse askerlik yapmış sayılır (m.43/1). Belgenin apostilli ve tercümeli olarak askerlik şubesine sunulması gerekir.

Senaryo 4: 21 yaşında başvuran, 22 yaşında karar alan

2004 doğumlu bir yabancı 2025 yılında başvuru yapmış, vatandaşlık kararı 2026 yılında çıkmıştır. Vatandaşlık kararı karar tarihinden itibaren hüküm ifade ettiğinden (5901 m.20), görüşümüze göre esas alınacak yıl 2026’dır ve kişi o yıl 22 yaşında olduğundan askerlik yapmış sayılır.

Senaryo 5: Yetişkin yaşta tanınan çocuk

Türk vatandaşı baba, yurt dışında yabancı anneden evlilik dışı doğan 24 yaşındaki oğlunu tanır ve oğlu Türk vatandaşı olarak nüfusa tescil edilir. Bu kişi soybağına bağlı olarak vatandaş olduğundan 43. maddeden yararlanamaz (m.43/3). Görüşümüze göre askerlik durumu genel hükümlere göre belirlenir; yurt dışında yaşıyorsa çok vatandaş olarak yurt dışı ertelemesi ve dövizle askerlik değerlendirilmelidir.

Senaryo 6: Vatandaşlıktan çıkıp yeniden kazanan

Türk vatandaşlığından çıkma izni almadan önce askerliğini yapmış kişi yıllar sonra yeniden Türk vatandaşı olur. Askerlik işlemleri önceki askerlik safahatı dikkate alınarak yürütüldüğünden (m.43/2), görüşümüze göre tekrar askerlik yapması gerekmez.

Sık Yapılan Hatalar

• Sonradan vatandaş olan herkesin askerlikten muaf olduğunu sanmak; 22 yaşın altındakiler kural olarak yükümlüdür.
• 22 yaş hesabını başvuru tarihine göre yapmak; esas olan vatandaşlığa alınılan yıldır.
• Geldiği ülkede yaptığı askerliği belgelemeden askerlik yapmış sayılacağını düşünmek.
• Yabancı askerlik belgesini onaysız ve tercümesiz sunmak.
• İki yıllık ertelemenin kendiliğinden işleyeceğini sanmak; Kanun istek arar.
• Soybağı yoluyla vatandaş olanların da 22 yaş kuralından yararlanacağını düşünmek.
• Mavi Kart sahiplerinin askerlik yükümlüsü olduğunu sanmak.
• Askerlik yapmış sayılmanın seferberlik hâlinde de sevk edilmeme anlamına geldiğini düşünmek.
• Yoklama ve sevk dönemlerini takip etmeyerek yoklama kaçağı veya bakaya durumuna düşmek.

Sıkça Sorulan Sorular

Sonradan Türk vatandaşı olan askerlik yapar mı?

Kural olarak evet; Askeralma Kanunu Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her erkek için uygulanır (7179 m.2, m.4). Ancak vatandaşlığa alındığı yıl 22 ve daha büyük yaşta olanlar ile geldiği ülkede askerlik yaptığını belgeleyenler askerlik yapmış sayılır (m.43/1).

22 yaşından sonra vatandaş olan askerlik yapar mı?

Hayır. Vatandaşlığa alındıkları yıl 22 ve daha büyük yaşta olanlar askerlik yapmış sayılır (7179 m.43/1). Seferberlik hâlinde ise ihtiyaca göre askere sevk edilebilirler.

22 yaş nasıl hesaplanır?

Kanun “vatandaşlığa alındıkları yıl” ifadesini kullanır ve askerlik mevzuatında yaşlar takvim yılına göre hesaplanır. Görüşümüze göre vatandaşlığa alınılan yıldan doğum yılı çıkarıldığında sonuç 22 veya daha fazlaysa kişi askerlik yapmış sayılır; askerlik şubesinden teyit önerilir.

Başvuru tarihi mi, karar tarihi mi esas alınır?

Vatandaşlık kararları karar tarihinden itibaren hüküm ifade eder (5901 m.20). Görüşümüze göre 22 yaş hesabında vatandaşlık kararının verildiği yıl esas alınır.

Kendi ülkemde yaptığım askerlik Türkiye’de geçerli mi?

Evet. Türk vatandaşlığına alınmadan önce geldiğiniz ülkede askerlik yaptığınızı veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldığınızı belgelerseniz askerlik yapmış sayılırsınız (7179 m.43/1).

Yabancı askerlik belgesi nasıl sunulur?

Kanun şekli düzenlemez. Görüşümüze göre belge ilgili ülkenin yetkili makamından alınmalı, apostil veya konsolosluk onayıyla ve Türkçe tercümesiyle askerlik şubesine sunulmalıdır.

İki yıllık erteleme nedir?

Sonradan vatandaş olanların askerliği, istekleri hâlinde vatandaşlığa alındıkları tarihten itibaren iki yıl süreyle ertelenir. Erteleme bittiği yıl yoklamaları yapılır ve o yıl askerlik çağına girenlerle işlem görürler (7179 m.43/1).

İki yıllık erteleme otomatik mi?

Hayır. Kanun “istekleri hâlinde” ifadesini kullanır; erteleme için talepte bulunulması gerekir.

Askerlik yapmış sayılan kişi seferberlikte askere alınır mı?

Kanun, bunların seferberlik hâlinde ihtiyaca göre askere sevk edilebileceğini öngörür (7179 m.43/1).

Soybağı yoluyla vatandaş olanlar 22 yaş kuralından yararlanır mı?

Hayır. Soybağına bağlı olarak Türk vatandaşlığına sonradan alınanlar 43. madde hükümlerinden yararlanamaz (7179 m.43/3).

Vatandaşlıktan çıkıp yeniden vatandaş olan askerlik yapar mı?

Askerlik işlemleri önceki askerlik safahatı dikkate alınarak Kanun’un durumuna uyan hükümlerine göre yürütülür (7179 m.43/2). Daha önce askerliğini yapmış kişi görüşümüze göre tekrar askerlik yapmaz.

Mavi Kart sahibi askerlik yapar mı?

Hayır. Mavi Kart sahibi Türk vatandaşı değildir; Askeralma Kanunu ise Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan erkekler için uygulanır (7179 m.2).

Yatırımla vatandaş olanın oğlu askerlik yapar mı?

Oğul vatandaşlığa alındığı yıl 22 veya daha büyük yaştaysa askerlik yapmış sayılır; daha küçükse ve geldiği ülkede askerlik yapmadıysa yükümlüdür, istek hâlinde askerliği iki yıl ertelenir (7179 m.43/1).

Sonradan vatandaş olan bedelli askerlik yapabilir mi?

Evet, diğer yükümlüler gibi Kanun’daki şartlarla yararlanabilir. Bedel, 7577 sayılı Kanun ile 300.000’e çıkarılan gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımıyla bulunur ve bir aylık temel askerlik eğitimi gerekir (7179 m.9).

Yurt dışında yaşayan yeni vatandaş dövizle askerlik yapabilir mi?

Şartları varsa evet. Yurt dışında ikamet eden çok vatandaşlar en az üç yıl fiilen yabancı ülkelerde bulunmaları hâlinde çalışma şartı aranmadan dövizle askerlikten yararlanır (7179 m.39/2).

Yurt dışında yaşayan yeni vatandaşın askerliği ertelenebilir mi?

Evet. Yurt dışında ikamet eden çok vatandaşların askerlik işlemleri, konsolosluğa başvurmaları hâlinde 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenebilir (7179 m.38).

Üniversite öğrencisiyken vatandaş olursam ne olur?

Öğrenim nedeniyle erteleme hükümlerinden diğer yükümlüler gibi yararlanırsınız; fakülte ve yüksekokullarda erteleme 28 yaşını tamamladığınız yılın sonunu geçemez (7179 m.20).

Çocuğum annesi ya da babasıyla birlikte vatandaş oldu, askerlik yapacak mı?

Çocuk küçükse askerlik çağına girdiğinde, yani 20 yaşına girdiği yıl, diğer yükümlüler gibi işlem görür (7179 m.3).

Kadınlar sonradan vatandaş olunca askerlik yapar mı?

Hayır. Askerlik yükümlülüğü Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan erkekler içindir (7179 m.2, m.4).

Yoklamaya gitmezsem ne olur?

Tabi olduğu yoklama yılı içinde yoklamasını yaptırmayanlar yoklama kaçağı sayılır (7179 m.21) ve idari para cezası uygulanır (m.24). Belirli hâllerde cezai sorumluluk da gündeme gelebilir.

İlgili Rehberler

• Türk Vatandaşlığı Nasıl Alınır? 2026 Rehberi
• Vatandaşlık Kararı Çıktıktan Sonra Ne Olur?
• Çocukların Türk Vatandaşlığı: Rıza ve Velayet
• Evlat Edinme Yoluyla Türk Vatandaşlığı (m.17)
• Çifte Vatandaşların Askerliği ve Dövizle Askerlik
• Askerlik Erteleme, Muafiyet ve Sevk İşlemleri (7179)
• Yoklama Kaçağı, Bakaya ve Saklı Suçu
• Yatırım Yoluyla Türk Vatandaşlığı
• Yeniden Türk Vatandaşlığına Alınma
• Yabancılar Hukuku Rehberi