Şirketin tasfiye edilerek ticaret sicilinden silinmesi, sahte fatura incelemesini ve tarhiyatı ortadan kaldırmaz; muhatabını değiştirir. 27 Mart 2018’den itibaren VUK m.10/5’e göre tasfiye edilerek tüzel kişiliği sicilden silinmiş mükelleflerin tasfiye öncesi dönemlerine ilişkin her türlü vergi tarhiyatı ve ceza kesme işlemi, müteselsilen sorumlu olmak üzere kanuni temsilcilerden, tasfiye dönemi için tasfiye memurlarından herhangi biri adına yapılır. Aynı kişiler sahte fatura iddiasını esastan tartışabilir. Danıştay kararları üç noktayı öne çıkarır. Tüzel kişiliği sona eren şirketin defterleri on yıl süreyle sulh mahkemesince saklandığından, defterler istenmeden yapılan ibraz etmeme tarhiyatı ve cezası hukuka aykırı bulunmuştur. Silinmiş şirket adına tebliğ edilen ödeme emri, kanuni temsilcinin takibi için yeterli görülmemiştir. Dava sırasında sicilden silinen şirketin dosyası ise işlemden kaldırılır ve dava ancak ek tasfiye veya ihya yoluyla sürdürülebilir. Bu rehber bu kuralları, tasfiye memurunun sorumluluğunu ve iki dilekçe örneğini kanuni dayanaklarıyla açıklar.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Kapattığınız şirket için adınıza ihbarname mi geldi?
Kanuni temsilci veya tasfiye memuru sıfatıyla yapılan tarhiyatta dava süresi otuz gündür. Defterlerin yeri ve şirketin sicil durumu savunmanın yönünü belirler. Hukukçular Evi vergi ve ceza ekibi: 0554 648 37 15.
Önce şirketin nasıl kapandığını belirleyin. Şirket genel kurul kararı ve tasfiye süreciyle mi kapandı, yoksa TTK’nın geçici 7. maddesine göre tasfiyesiz olarak re’sen mi silindi? Tasfiye edilerek kapanmışsa tarhiyat VUK m.10/5’e göre kanuni temsilci veya tasfiye memuru adına yapılır, yeniden tescil TTK m.547’deki ek tasfiye ile istenir. Başka bir sebeple sona ermişse VUK m.10/6, tasfiyesiz silinmişse geçici 7. maddedeki ihya yolu gündeme gelir. Yanlış kurum seçimi hem vergi davasında hem ticaret mahkemesinde sonucu değiştirir.
Kısa Cevap: Kapanan Şirketin Sahte Fatura Borcu Kime Çıkar?
Sicilden silinen şirkette tarhiyatın muhatabı
| Durum | Tarhiyat ve ceza kimin adına | Dayanak |
|---|---|---|
| Tasfiye edilerek sicilden silindi; tasfiye öncesi dönem | Kanuni temsilcilerden herhangi biri adına, müteselsilen sorumlu olmak üzere | VUK m.10/5 |
| Aynı durumda tasfiye dönemi | Tasfiye memurlarından herhangi biri adına; sorumluluk tasfiye sonucu dağıtılan tutarla sınırlı | VUK m.10/5 |
| Limited şirket ortakları, tasfiye öncesi dönem | Şirkete koydukları sermaye hisseleri oranında sorumlu | VUK m.10/5 |
| Tüzel kişilik başka bir sebeple sona erdi | Sona erme tarihinden önceki dönemler için kanuni temsilcilerden herhangi biri adına | VUK m.10/6 |
| 27.03.2018 öncesi yürürlükteki kural | Aynı içerik KVK m.17/9’da düzenlenmişti; 7103 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırılıp VUK m.10’a taşındı | KVK m.17/9 (mülga); 7103 sayılı Kanun m.9, m.74 |
| Kanuni temsilcinin tasfiye öncesi sorumluluğu | Tasfiye hâline girme veya tasfiye edilme bu sorumluluğu kaldırmaz | VUK m.10/4; 6183 mükerrer m.35 |
Danıştay Üçüncü Dairesi, tasfiye edilerek tüzel kişiliği sona eren şirketin sahte faturalarla belgelendirildiği tespit edilen alımları nedeniyle kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına salınan üç kat vergi ziyaı cezalı KDV’ye ilişkin davayı reddeden kararı onamıştır (Danıştay 3. Daire, 26.06.2025, E.2025/913, K.2025/3136, oyçokluğuyla). Kanuni temsilcinin genel sorumluluğu Şirket Müdürü ve Yönetim Kurulu Üyesinin Sorumluluğu rehberinde anlatılmıştır; bu rehber şirketin sicilden silinmesinin özel sonuçlarına odaklanır.
Kanuni Temsilci Sahte Fatura İddiasını Esastan Tartışabilir
VUK m.10/5 tarhiyatın muhatabını belirler; sahte fatura iddiasının ispat kurallarını değiştirmez. Kanuni temsilci sıfatıyla adına ihbarname düzenlenen kişi, ihbarnamenin tebliğinden itibaren otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açarak faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanıp dayanmadığını tartışabilir (İYUK m.7).
Danıştay Üçüncü Dairesi, tasfiye edilen şirketin kanuni temsilcisi adına yapılan cezalı tarhiyatta, faturaları düzenleyen firmalar hakkındaki tarhiyatların yargı kararlarıyla kaldırıldığı faturalara ilişkin kısmı kaldıran vergi mahkemesi kararına yönelik idare temyizini reddetmiştir. Aynı kararda, düzenleyicileri hakkındaki tespitlerin faturaların gerçeği yansıtmadığını kanıtlamaya yeterli görülmediği faturalar da tarhiyattan çıkarılmıştır (Danıştay 3. Daire, 25.12.2025, E.2025/4428, K.2025/5915, oyçokluğuyla). Düzenleyici hakkındaki davanın alıcıya etkisi Sahte Fatura Nedeniyle KDV İndiriminin Reddi rehberinde ele alınmıştır.
Kanuni temsilci sıfatıyla yapılan tarhiyatta savunma noktaları
| Konu | Bakılacak husus | Dayanak |
|---|---|---|
| Sıfat | Kişinin ilgili dönemde kanuni temsilci veya tasfiye memuru olup olmadığı; ticaret sicili kayıtları | VUK m.10/5 |
| Dönem | Tarhiyatın tasfiye öncesi mi, tasfiye dönemi mi olduğu | VUK m.10/5; KVK m.17/1 |
| Tasfiye memurunun sınırı | Tasfiye sonucu dağıtılan tutar | VUK m.10/5 |
| Faturaların sahteliği | Düzenleyiciler hakkındaki raporlar ve davaların sonucu | VUK m.3/B; Danıştay 3. Daire, E.2025/4428, K.2025/5915 |
| Defter ibrazı | Defterlerin sulh mahkemesinde saklanıp saklanmadığı; idarenin mahkemeden isteyip istemediği | TTK m.82/8, m.544 |
| Tarh zamanaşımı | Beş yıllık süre; bir yıldan uzun tasfiyelerde başlangıç | VUK m.114; KVK m.17/1-ç |
Tasfiye Memurunun Sorumluluğu ve Tasfiye İncelemesi
KVK m.17/7’ye göre tasfiye memurları, kurumun tahakkuk etmiş vergileri ile tasfiye beyannamelerine göre hesaplanan vergiler ve diğer itirazlı tarhiyatlar için İcra ve İflas Kanununun 207. maddesine uygun bir karşılık ayırmadan aynı Kanunun 206. maddesinin dördüncü sırasında yazılı alacaklılara ödeme ve ortaklara paylaştırma yapamazlar. Aksi hâlde bu vergilerin asıl ve zamları ile vergi cezalarından şahsen ve müteselsilen sorumlu olurlar. Vergi asılları ve zamları, tasfiye sırasında kendisine iktisadi kıymet aktarılan veya tasfiye kalanından pay alan ortaklardan da aranabilir.
Tasfiye sürecindeki vergi yükümlülükleri
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Tasfiye dönemi | Tasfiyeye giriş kararının tescilinden tasfiye kararının tesciline kadar; her takvim yılı bağımsız tasfiye dönemi | KVK m.17/1-a |
| Tasfiye beyannamesi | Tasfiye memurlarınca verilir; son dönem için tasfiyenin sonuçlandığı tarihten itibaren otuz gün içinde | KVK m.17/2 |
| Karşılık ayırma | İtirazlı tarhiyatlar dahil vergiler için karşılık ayırmadan dağıtım yapılamaz | KVK m.17/7 |
| Tasfiye incelemesi | Tasfiye memurları beyanname ile birlikte dilekçeyle inceleme ister; en geç üç ay içinde incelemeye başlanır; sonuç alınıncaya kadar sorumluluk devam eder | KVK m.17/8 |
| İnceleme yaptırmama yetkisi | Bakanlık hukuki statü, faaliyet alanı ve aktif büyüklüğe göre inceleme yaptırmayabilir | KVK m.17/10 |
| Zamanaşımı | Bir yıldan fazla süren tasfiyelerde tarh zamanaşımı tasfiyenin sona erdiği dönemi izleyen yıldan başlar | KVK m.17/1-ç |
Sahte fatura riski taşıyan bir şirket tasfiyeye sokulmadan önce, geçmiş dönemlere ilişkin KURGAN yazıları, ön tespitler ve devam eden incelemeler tasfiye bilançosunda karşılık ayrılacak tutarlar bakımından değerlendirilmelidir. KVK m.17/7 karşılık ayrılmasını itirazlı tarhiyatlar için de arar. KURGAN yazısının içeriği KURGAN veya İncelemeye Hazırlık Yazısı Geldi rehberinde anlatılmıştır.
Defterler Nerede? TTK m.82/8 ve Sulh Mahkemesi
Sahte fatura incelemesi, şirketin sicilden silinmesinden yıllar sonra başlayabilir. Bu durumda inceleme elemanı defter ve belgeleri kanuni temsilciden ister; istenen defterler ibraz edilmezse ibraz etmeme re’sen tarh nedeni olarak kullanılır (VUK m.30/2-3). Ancak TTK, sona eren tüzel kişinin defterlerinin nerede saklanacağını ayrıca düzenler.
Danıştay kararlarında aktarılan metne göre TTK m.82/8, gerçek kişi tacirin ölümü hâlinde mirasçılarının, ticareti terk etmesi hâlinde kendisinin defter ve kâğıtları saklamakla yükümlü olduğunu; mirasın resmî tasfiyesi hâlinde veya tüzel kişi sona ermişse defter ve kâğıtların birinci fıkra gereğince on yıl süreyle sulh mahkemesi tarafından saklanacağını öngörür. TTK m.544’e göre tasfiyenin sonunda defterler ve tasfiyeye ilişkin olanlar da dahil belgeler 82. madde uyarınca saklanır.
Silinmiş şirketin defterleriyle ilgili Danıştay kararları
| Karar | Olay | Sonuç |
|---|---|---|
| Danıştay VDDK, 18.06.2025, E.2023/992, K.2025/446 (oyçokluğuyla) | Tasfiye edilerek silinen şirketin 2010 yılı defterleri ibraz edilmediğinden kanuni temsilci sıfatıyla üç kat cezalı KDV ve özel usulsüzlük cezası | Tasfiyesi tamamlanan şirketin defterlerinin sulh mahkemesine devredileceği ve bunun idarenin bilgisi dahilinde olması gerektiği gerekçesiyle vergi ve cezaları kaldıran ısrar kararı onandı |
| Danıştay 3. Daire, 11.12.2025, E.2025/1021, K.2025/5423 | Tüzel kişiliği sona eren şirketin defterleri kanuni temsilciden istendi, ibraz edilmedi; özel usulsüzlük cezası kesildi | Defterler sulh hukuk mahkemesinden istenmeden kesilen özel usulsüzlük cezası hukuka aykırı bulundu; sahte fatura düzenlemeden doğan üç kat cezalı KDV’ye ilişkin hüküm onandı |
VDDK kararı oyçokluğuyla verilmiştir. Karşı oylardan birinde VUK m.10/4’e göre kanuni temsilcinin tasfiye öncesi dönemlere ait ibraz yükümlülüğünün devam ettiği, defterlerin notere veya sulh mahkemesine tevdi edildiğinin ispatının kanuni temsilciye ait olduğu ve somut olayda böyle bir iddianın ileri sürülmediği belirtilmiştir. Diğer karşı oyda ise uyuşmazlık dönemindeki KVK m.17/9’da yer alan “her türlü vergi tarhiyatı” ifadesinin yalnız kurumlar vergisi tarhiyatlarını kapsadığı, bu nedenle KDV için kanuni temsilci adına tarhiyat yapılamayacağı görüşü yer almıştır. Bu görüş 27 Mart 2018 öncesi dönemde yapılan tarhiyatlar bakımından tartışmalıdır; bu tarihten sonra kural VUK m.10/5’e taşınmıştır. Kanuni temsilcinin, defterlerin tasfiye sonunda sulh mahkemesine teslim edildiğini gösteren tutanağı veya mahkeme kaydını dosyaya sunması önemlidir. Defterler hiç teslim edilmemiş ve kaybolmuşsa durum farklıdır; bu hâlde mücbir sebep ve zayi kuralları gündeme gelir. İbraz etmemenin genel sonuçları ve davada defter sunma imkânı Defter ve Belgeleri İncelemeye İbraz Etmemek rehberinde anlatılmıştır.
Defter isteme yazısı kanuni temsilciye geldiğinde
| Durum | Yapılacak iş | Dayanak |
|---|---|---|
| Defterler tasfiye sonunda sulh mahkemesine teslim edildi | Teslim tutanağını ve mahkeme dosya numarasını yazılı cevapla inceleme elemanına bildirmek | TTK m.82/8, m.544 |
| Defterler kanuni temsilcide | Süresi içinde tutanakla teslim etmek | VUK m.10/4, m.256 |
| Defterler başka bir yetkilide veya mali müşavirde | Kimde olduğunu yazılı bildirmek; ihtarname ve teslim kayıtlarını saklamak | VUK m.13, m.139 |
| Defterler kayboldu | Mücbir sebep ve zayi belgesi şartlarını değerlendirmek | VUK m.13, m.15; TTK m.82/7 |
| Elektronik defter | Berat ve elektronik kayıtlara erişim bilgilerini sunmak | VUK m.256 |
Silinmiş Şirket Adına Ödeme Emri ve Kanuni Temsilcinin Takibi
Kanuni temsilciden tahsil yoluna gidilebilmesi için önce amme alacağının asıl borçlu şirketten tahsil edilememesi veya tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması gerekir (6183 mükerrer m.35). Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin şirket TTK’nın geçici 7. maddesine göre tasfiyesiz olarak sicilden silindikten sonra tebliğ edildiği bir dosyada şu ilkeleri benimsemiştir:
Danıştay VDDK, 21.05.2025, E.2023/1210, K.2025/406 (oyçokluğuyla)
| İlke | Açıklama | Sonuç |
|---|---|---|
| Tüzel kişiliğin sona ermesi | Sicilden silinmeyle hak ve fiil ehliyeti sona erer; sona eren şirket adına önceki dönemlerle ilgili olsa dahi işlem tesis edilemez | Silinmeden sonra şirket adına tebliğ edilen ödeme emri hüküm doğurmaz |
| Takibin tamamlanması | Kanuni temsilcinin takibi, şirket adına usulüne uygun tahakkuk, vadede ödenmeme, ödeme emri tebliği ve mal varlığı araştırması zincirine bağlıdır | Zincir tamamlanmadan kanuni temsilci takip edilemez |
| Tasfiyesiz silinme | Şirketin geçici 7. madde uyarınca silinmiş olması tek başına tahsil edilemeyeceğinin anlaşıldığı sonucunu doğurmaz; alacaklılar ihya isteyebilir | Kanuni temsilci adına düzenlenen ödeme emrinin iptali yolundaki ısrar kararı onandı |
Kararda karşı oy bulunmaktadır. Karşı oya göre vergi borcu şirket adına usulüne uygun tahakkuk etmişse, silinmiş şirket adına ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edilmemiş olması kanuni temsilci adına tahsil zamanaşımı içinde ödeme emri düzenlenmesine engel değildir. Konu bu yönüyle tartışmalıdır. Ödeme emrine karşı on beş gün içinde itiraz edilebilir (6183 m.58); tahsil zamanaşımı kuralları Sahte Fatura Zamanaşımı rehberinde anlatılmıştır.
Dava Sırasında Şirket Sicilden Silinirse
Şirket adına yapılan sahte fatura tarhiyatına karşı dava açıldıktan sonra şirketin tasfiye edilerek veya başka bir yolla sicilden silinmesi, davanın akıbetini doğrudan etkiler. İYUK m.26/1’e göre dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı takip hakkı kendisine geçenin başvurmasına kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir; dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmemişse varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır.
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, dava devam ederken ticaret sicilinden silinen şirketin taraf ve dava ehliyetinin sona erdiğini, davayı takip yetkisinin ortak, temsilci veya başka bir kimseye geçtiğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığını, bu nedenle davanın kaldığı yerden devam edebilmesinin ancak asliye ticaret mahkemesinin TTK m.547 uyarınca tüzel kişiliğin ihyasına karar vermesiyle mümkün olacağını belirtmiştir. Kurul, ısrar kararından önce şirketin sicilden silindiği dosyada, şirketin ihyası sağlanarak dosyanın yeniden işleme konulması isteninceye kadar işlemden kaldırılması gerektiği gerekçesiyle ısrar kararını bozmuştur (Danıştay VDDK, 19.03.2025, E.2024/1139, K.2025/208, oyçokluğuyla). Dokuzuncu Daire de sahte fatura tarhiyatına ilişkin bir davada aynı sonuca ulaşmıştır (Danıştay 9. Daire, 30.09.2025, E.2025/2993, K.2025/3818, oybirliğiyle).
Dava sırasında silinmenin sonuçları
| Konu | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Davanın durumu | Dosya işlemden kaldırılır; karar verilmez | İYUK m.26/1 |
| Yürütmenin durdurulması | Dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmezse kendiliğinden hükümsüz kalır | İYUK m.26/1 |
| Davanın devamı | Asliye ticaret mahkemesinin şirketin yeniden tesciline veya ihyasına karar vermesi gerekir | TTK m.547, geçici m.7; Danıştay VDDK, E.2024/1139, K.2025/208 |
| Kanuni temsilcinin durumu | Şirket adına açılan davayı kendi adına sürdürme yetkisi kanunda düzenlenmemiştir | Danıştay VDDK, E.2024/1139, K.2025/208 |
| Tahsil | Vergi davasının açılması tahsili durdurur; işlemden kaldırmanın tahsile etkisi ayrıca değerlendirilmelidir | İYUK m.27/4 |
İYUK m.27/4, 26. maddenin üçüncü fıkrasına göre (adres değişikliği nedeniyle) işlemden kaldırılan vergi davası dosyalarında tahsil işleminin devam edeceğini açıkça belirtir; birinci fıkraya göre işlemden kaldırılan dosyalar için ayrı bir hüküm içermez. Bu nedenle şirketin silinmesinden sonra kanuni temsilci adına takibe geçilip geçilemeyeceği, şirket adına tahakkukun ve takibin hangi aşamada kaldığına göre ayrıca incelenmelidir. Tasfiye kararı, devam eden vergi davaları dikkate alınmadan verilmemelidir.
Ek Tasfiye ve İhya: TTK m.547 ile Geçici m.7 Arasındaki Fark
Danıştay kararlarında aktarılan metne göre TTK m.547, tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklıların şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar şirketin yeniden tescilini isteyebileceğini düzenler. Mahkeme istemi yerinde bulursa şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve tasfiye memuru atar. TTK’nın geçici 7. maddesi ise tasfiyesiz olarak sicilden silinen şirketler için ayrı bir ihya yolu öngörür; VDDK kararında aktarıldığı üzere bu şirketler yönünden alacaklılar ile hukuki menfaati bulunanlar mahkemeye başvurarak ihya isteyebilir.
Ek tasfiye ile ihya
| Ölçüt | Ek tasfiye | İhya |
|---|---|---|
| Dayanak | TTK m.547 | TTK geçici m.7 |
| Şirketin kapanma şekli | Tasfiye edilerek kapanmış | Tasfiyesiz olarak re’sen silinmiş |
| Başvurabilecekler | Son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri, alacaklılar | Alacaklılar ve hukuki menfaati bulunanlar |
| Kapsam | Ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar | Mahkeme kararındaki kapsamla |
| Vergi davasına etkisi | İşlemden kaldırılan dosyanın yenilenmesine imkân verir | Aynı |
Sınırlı amaçla yeniden tescil, kanuni temsilci adına yapılan tarhiyatı engellemez. Danıştay Üçüncü Dairesi, 29.03.2018’de tasfiyesi tamamlanan şirketin 2021 yılında yalnız bir tasarrufun iptali davasında taraf teşkilinin sağlanması için TTK m.547 uyarınca yeniden tescil edildiği dosyada, şirketin yalnız bu davalarla sınırlı olarak tüzel kişiliği haiz olduğunu, bu nedenle sahte fatura nedeniyle kanuni temsilci sıfatıyla tarhiyat yapılabileceğini kabul etmiş ve aksi yöndeki kararı bozmuştur (Danıştay 3. Daire, 27.03.2025, E.2023/8296, K.2025/1604, oybirliğiyle). Ek tasfiye ve ihya davalarının usulü ve dilekçe örnekleri Ek Tasfiye ve İhya Davası sayfasında yer alır.
Ceza Davası Şirketin Kapanmasından Etkilenir mi?
Şirketin kapanması vergi tarhiyatının muhatabını değiştirir; ceza sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. VUK m.359’daki suçlar gerçek kişiler tarafından işlenir ve ceza sorumluluğu şahsidir (TCK m.20/1). Şirketin sicilden silinmesinden sonra da sahte fatura düzenleme veya kullanma fiilini işlediği ileri sürülen yönetici hakkında soruşturma yürütülebilir. Vergi davasının işlemden kaldırılması ise ceza dosyasında savunma için kullanılabilecek vergi mahkemesi kararının gecikmesine yol açabilir. Bu nedenle tasfiye ile ceza dosyasının takvimi birlikte değerlendirilmelidir. Ceza davasındaki savunma Sahte Fatura Ceza Davasında Savunma Dilekçesi Örneği rehberinde anlatılmıştır.
Şirketi Kapatmadan Önce Kontrol Listesi
Tasfiye öncesi kontrol
| Kontrol | Neden | Dayanak |
|---|---|---|
| Açık vergi davaları | Silinme hâlinde dosya işlemden kaldırılır; dava ek tasfiye olmadan sürmez | İYUK m.26/1; TTK m.547 |
| KURGAN yazısı, ön tespit, devam eden inceleme | Sonraki tarhiyat kanuni temsilci adına yapılır | VUK m.10/5 |
| İtirazlı tarhiyatlar için karşılık | Karşılık ayrılmadan dağıtım tasfiye memurunu şahsen sorumlu kılar | KVK m.17/7 |
| Tasfiye incelemesi talebi | İnceleme sonucu alınıncaya kadar tasfiye memurunun sorumluluğu sürer | KVK m.17/8 |
| Defterlerin teslimi | Defterler sulh mahkemesinde on yıl saklanır; teslim kaydı ileride ibraz iddiasına karşı delildir | TTK m.82/8, m.544 |
| Ortakların ve yöneticilerin kayıtları | Sorumluluk dönem ve sıfata göre belirlenir | VUK m.10/5; 6183 m.35, mükerrer m.35 |
Payını devrederek ortaklıktan ayrılan kişinin, ayrıldıktan sonra gerçekleşen ibraz etmeme fiilinden doğan alacaktan sorumluluğu ayrı bir konudur; Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bu konudaki kararı defter ibrazı rehberinde aktarılmıştır. Paravan ortak gösterilen kişilerin durumu Paravan Ortaklık rehberinde anlatılmıştır.
Dilekçe Örneği 1: Kanuni Temsilci Adına Yapılan İbraz Etmeme Tarhiyatına Karşı Dava
Aşağıdaki örnek, 2023 yılında tasfiye edilerek sicilden silinen bir limited şirketin 2021 yılı defterlerinin ibraz edilmediğinden bahisle eski kanuni temsilci adına KDV indirimleri reddedilerek üç kat vergi ziyaı cezalı KDV salınan ve özel usulsüzlük cezası kesilen bir dosya için hazırlanmıştır. Defterler tasfiye sonunda sulh hukuk mahkemesine teslim edilmiştir. Tarihler ve tutarlar varsayımsaldır.
DAVACI : ……………, T.C. Kimlik No: ……………
VEKİLİ : Av. ……………
DAVALI : …………… Vergi Dairesi Müdürlüğü
DAVA KONUSU : Tasfiye edilerek sicilden silinen …………… Limited Şirketinin 2021 yılı defter ve belgelerinin ibraz edilmediğinden bahisle müvekkil adına kanuni temsilci sıfatıyla …/…/2026 tarihinde tebliğ edilen ihbarnamelerle salınan …… TL KDV, üç kat vergi ziyaı cezası ve VUK mükerrer m.355 uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması talebidir.
TEBLİĞ TARİHİ : …/…/2026
AÇIKLAMALAR
Müvekkil, şirketin 2019-2023 yılları arasındaki müdürü ve tasfiye memurudur. Şirketin tasfiyesi …/…/2023 tarihinde tamamlanmış, sicil kaydı silinmiş ve aynı tarihte defter ve belgeler …… Sulh Hukuk Mahkemesinin …… sayılı dosyasıyla teslim edilmiştir. 2026 yılında müvekkile gönderilen defter isteme yazısına verilen cevapta defterlerin sulh hukuk mahkemesinde bulunduğu bildirilmiştir. Buna rağmen defterler mahkemeden istenmeden ibraz edilmediği kabul edilerek bütün KDV indirimleri reddedilmiştir.
1. TTK m.82/8 ve m.544 uyarınca defterler sulh hukuk mahkemesinde saklanmaktadır
Tüzel kişi sona ermişse defter ve kâğıtlar on yıl süreyle sulh mahkemesince saklanır; tasfiyenin sonunda defterler ve tasfiyeye ilişkin belgeler bu hükme göre saklanır. Teslim tutanağı ektedir ve defterlerin yeri inceleme elemanına yazılı olarak bildirilmiştir. Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, tasfiyesi tamamlanan şirketin defterlerinin sulh mahkemesine devredileceğinin idarenin bilgisi dahilinde olması gerektiğini belirterek ibraz etmeme gerekçesiyle kanuni temsilci adına yapılan tarhiyat ve cezaları kaldıran ısrar kararını onamıştır (18.06.2025, E.2023/992, K.2025/446). Danıştay Üçüncü Dairesi de defterler sulh hukuk mahkemesinden istenmeden kesilen özel usulsüzlük cezasını hukuka aykırı bulmuştur (11.12.2025, E.2025/1021, K.2025/5423).
2. VUK m.30/2-3 uyarınca re’sen tarh nedeni gerçekleşmemiştir
Re’sen tarh nedeni, defterlerin vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlara ibraz edilmemesidir. Defterlerin bulunduğu yer bildirilmiş ve idarenin bunları kanunen saklayan mahkemeden isteme imkânı bulunduğu hâlde bu yola gidilmemiştir. Müvekkilin elinde bulunmayan ve kanun gereği başka bir mercide saklanan defterleri ibraz etmediğinden söz edilemez.
3. Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu kararı uyarınca defterler Mahkemenizce getirtilmelidir
Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun E.2013/3, K.2019/1 sayılı kararına göre defterlerin mahkemeye sunulabileceği ileri sürülürse bunların istenmesi, kayıtların incelenmesi ve vergi idaresinin görüşü alınarak karar verilmesi gerekir. Defterlerin …… Sulh Hukuk Mahkemesinden getirtilerek davalı idareye incelettirilmesini talep ediyoruz.
4. VUK m.336 uyarınca aynı fiil için ayrıca özel usulsüzlük cezası kesilemez
Kabul anlamına gelmemek kaydıyla, ibraz etmeme fiilinin gerçekleştiği kabul edilse bile, aynı fiil nedeniyle hem vergi ziyaı cezası hem özel usulsüzlük cezası kesilmiştir. Tek fiille vergi ziyaı ve usulsüzlük birlikte işlenmişse yalnız miktar itibarıyla ağır olan ceza kesilir (Danıştay 9. Daire, 19.11.2025, E.2023/7983, K.2025/4952).
SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; şirketin 2021 yılı defter ve belgelerinin …… Sulh Hukuk Mahkemesinden getirtilerek davalı idareye incelettirilmesine, dava konusu vergi ve cezaların kaldırılmasına ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. …/…/2026
Davacı Vekili
Av. ……………
EKLER : İhbarnameler; sicilden silinme ilanı; sulh hukuk mahkemesi teslim tutanağı; defter isteme yazısına verilen cevap; vekâletname.
Dilekçe Örneği 2: Silinmiş Şirket Adına Takip Tamamlanmadan Düzenlenen Ödeme Emrine Karşı Dava
Aşağıdaki örnek, sahte fatura tarhiyatından doğan borç için şirket TTK’nın geçici 7. maddesine göre sicilden silindikten sonra şirket adına ödeme emri düzenlenip ardından eski kanuni temsilci adına ödeme emri düzenlenen bir dosya için hazırlanmıştır.
DAVACI : ……………, T.C. Kimlik No: ……………
VEKİLİ : Av. ……………
DAVALI : …………… Vergi Dairesi Müdürlüğü
DAVA KONUSU : …………… Limited Şirketinin vergi borçlarının tahsili amacıyla müvekkil adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ve …/…/2026 tarihinde tebliğ edilen …… sayılı ödeme emrinin iptali talebidir.
TEBLİĞ TARİHİ : …/…/2026
AÇIKLAMALAR
Asıl borçlu şirket …/…/2022 tarihinde TTK’nın geçici 7. maddesine göre tasfiyesiz olarak sicilden silinmiştir. Ödeme emri içeriği borçlar için şirket adına düzenlenen ödeme emirleri, şirketin silinmesinden sonra …/…/2025 tarihinde tebliğe çıkarılmıştır. Ardından şirketten tahsil imkânı bulunmadığından bahisle müvekkil adına dava konusu ödeme emri düzenlenmiştir.
1. 6183 sayılı Kanunun mükerrer 35. maddesi uyarınca asıl borçlu şirket nezdindeki takip tamamlanmamıştır
Kanuni temsilciden tahsil, amme alacağının tüzel kişinin mal varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilememesine veya tahsil edilemeyeceğinin anlaşılmasına bağlıdır. Bu sonuca ulaşılabilmesi için şirket adına usulüne uygun ödeme emri tebliği ve mal varlığı araştırması yapılmış olmalıdır. Sicilden silinmesinden sonra şirket adına tebliğ edilen ödeme emri hüküm doğurmaz.
2. Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu kararı uyarınca tasfiyesiz silinme tek başına tahsil imkânsızlığı sayılmaz
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, şirketin TTK’nın geçici 7. maddesine göre tasfiyesiz silinmiş olmasının tek başına amme alacağının şirketten tahsil edilemeyeceğinin anlaşıldığı sonucunu doğurmayacağını, alacaklıların ihya isteyebileceğini belirterek benzer bir ödeme emrinin iptali yolundaki kararı onamıştır (21.05.2025, E.2023/1210, K.2025/406).
3. VUK m.10 ve 6183 sayılı Kanunun mükerrer 35. maddesi uyarınca müvekkilin kusuru ve sıfatı gösterilmemiştir
Ödeme emri ekinde müvekkilin borcun doğduğu dönemde kanuni temsilci olduğunu ve hangi ödevi yerine getirmediğini gösteren bir tespit bulunmamaktadır.
4. İYUK m.20 uyarınca takip dosyası getirtilmelidir
Şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin tebliğ belgelerinin, mal varlığı araştırmasının ve ticaret sicili kayıtlarının davalı idareden istenmesini talep ediyoruz.
SONUÇ VE İSTEM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; takip dosyasının getirtilmesine, dava konusu ödeme emrinin iptaline ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. …/…/2026
Davacı Vekili
Av. ……………
EKLER : Ödeme emri; Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ilanı; şirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğ belgesi; vekâletname.
Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar?
Kapanmış şirketin sahte fatura dosyasında Hukukçular Evi önce şirketin hangi yolla sicilden silindiğini, tarhiyatın hangi dönem ve sıfatla kimin adına yapıldığını ve defterlerin nerede olduğunu belirler. Kanuni temsilci veya tasfiye memuru adına yapılan tarhiyata karşı vergi mahkemesinde dava açar, sahte fatura iddiasını esastan tartışır ve defterlerin sulh mahkemesinden getirtilmesini ister. Dava sırasında şirket silinmişse ek tasfiye veya ihya yolunu ve işlemden kaldırılan dosyanın yenilenmesini planlar; ödeme emrine karşı davayı yürütür. Av. Fatma Öztürk’ün mesleki bilgileri yazar sayfasında, kurumsal hizmet kapsamı sahte fatura avukatı sayfasında yer alır. Kapattığınız şirket için adınıza ihbarname veya ödeme emri geldiyse 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Şirketi kapatırsam sahte fatura tarhiyatı ortadan kalkar mı?
Hayır. Tasfiye edilerek sicilden silinmiş şirketlerin tasfiye öncesi dönemlerine ilişkin tarhiyat ve cezalar kanuni temsilcilerden, tasfiye dönemi için tasfiye memurlarından herhangi biri adına yapılır (VUK m.10/5).
Tasfiye memurunun sorumluluğu sınırlı mıdır?
VUK m.10/5’e göre tasfiye memurlarının bu fıkra uyarınca sorumluluğu tasfiye sonucu dağıtılan tutarla sınırlıdır. Ayrıca KVK m.17/7’ye göre karşılık ayırmadan dağıtım yapan tasfiye memuru vergi asılları, zamları ve cezalardan şahsen ve müteselsilen sorumludur.
Limited şirket ortağı da sorumlu tutulur mu?
Limited şirket ortakları tasfiye öncesi dönemlerle ilgili bu kapsamda doğan amme alacaklarından şirkete koydukları sermaye hisseleri oranında sorumludur (VUK m.10/5).
2018 öncesi dönemde hangi hüküm uygulanıyordu?
Aynı kural 3 Temmuz 2009 ile 27 Mart 2018 arasında KVK m.17/9’da yer alıyordu. 7103 sayılı Kanunla bu fıkra yürürlükten kaldırılmış ve VUK m.10’a eklenmiştir.
Kanuni temsilci sahte fatura iddiasına itiraz edebilir mi?
Evet. Adına ihbarname düzenlenen kanuni temsilci otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açarak faturaların gerçekliğini tartışabilir (İYUK m.7). Danıştay, düzenleyiciler hakkındaki tarhiyatların yargı kararıyla kaldırıldığı faturalara ilişkin kısmın kaldırılmasına yönelik idare temyizini reddetmiştir (3. Daire, E.2025/4428, K.2025/5915).
Kapanan şirketin defterleri nerede saklanır?
Tüzel kişi sona ermişse defter ve kâğıtlar on yıl süreyle sulh mahkemesince saklanır (TTK m.82/8). Tasfiyenin sonunda defterler ve tasfiyeye ilişkin belgeler bu hükme göre saklanır (TTK m.544).
Defterler sulh mahkemesindeyken ibraz etmeme cezası kesilebilir mi?
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, bu durumda ibraz etmeme gerekçesiyle kanuni temsilci adına yapılan tarhiyat ve cezaları kaldıran kararı onamıştır (E.2023/992, K.2025/446). Danıştay Üçüncü Dairesi de defterler mahkemeden istenmeden kesilen özel usulsüzlük cezasını hukuka aykırı bulmuştur (E.2025/1021, K.2025/5423).
Silinmiş şirket adına ödeme emri tebliğ edilebilir mi?
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, sicilden silinen şirket adına sonradan tebliğ edilen ödeme emrinin hüküm doğurmayacağını ve şirket nezdindeki takibin tamamlanmış sayılamayacağını kabul etmiştir (E.2023/1210, K.2025/406). Kararda karşı oy bulunduğundan konu tartışmalıdır.
Dava sürerken şirket silinirse ne olur?
Dosya İYUK m.26/1 uyarınca işlemden kaldırılır. Davanın devamı, asliye ticaret mahkemesinin TTK m.547 uyarınca yeniden tescile veya ihyaya karar vermesine bağlıdır (Danıştay VDDK, E.2024/1139, K.2025/208).
İşlemden kaldırılan dosyada yürütmenin durdurulması kararı ne olur?
Dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmezse varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır (İYUK m.26/1).
Ek tasfiye ile ihya arasındaki fark nedir?
Ek tasfiye tasfiye edilerek kapanmış şirketler için TTK m.547’de, ihya ise tasfiyesiz olarak silinen şirketler için TTK’nın geçici 7. maddesinde düzenlenmiştir.
Şirket sınırlı amaçla yeniden tescil edildiyse tarhiyat kime yapılır?
Danıştay Üçüncü Dairesi, yalnız belirli bir dava için yeniden tescil edilen şirket yönünden kanuni temsilci sıfatıyla tarhiyat yapılabileceğini kabul etmiştir (E.2023/8296, K.2025/1604).
Tasfiye uzun sürerse tarh zamanaşımı ne zaman başlar?
Bir yıldan fazla süren tasfiyelerde tarh zamanaşımı, tasfiyenin sona erdiği dönemi izleyen yıldan itibaren başlar (KVK m.17/1-ç).
Tasfiye memuru vergi incelemesi istemek zorunda mıdır?
KVK m.17/8’e göre tasfiye memurları tasfiye beyannamesiyle birlikte işlemlerinin incelenmesini dilekçeyle ister; inceleme sonucu alınıncaya kadar sorumlulukları devam eder. Bakanlık bazı mükellefler için inceleme yaptırmayabilir (KVK m.17/10).
Şirketin kapanması ceza davasını sona erdirir mi?
Hayır. Ceza sorumluluğu şahsidir (TCK m.20/1); VUK m.359’daki suçlardan yöneticiler hakkında soruşturma ve kovuşturma şirketin sicilden silinmesinden etkilenmez.
📚 İlgili Rehberler
- 🧭 Vergi Kaçakçılığı Suçu (VUK 359): Ana RehberBütün fiiller ve cezalar, etkin pişmanlık, zamanaşımı ve rehber haritası
- 🧭 KURGAN veya İncelemeye Hazırlık Yazısı Geldi: Şirketler İçin Yol HaritasıVergi idaresinin yazısından incelemeye ve davaya
- Şirket Müdürü ve Yönetim Kurulu Üyesinin Sorumluluğu
- Defter ve Belgeleri İncelemeye İbraz Etmemek
- Ek Tasfiye ve İhya Davası: Dilekçe Örnekleri
- Paravan Ortaklık: Şirket Borçları Bana mı Kalır?
- Sahte Fatura Tarhiyatına Karşı Vergi Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği
- Sahte Fatura Nedeniyle KDV İndiriminin Reddi
- Sahte Fatura Vergi Borcunu Taksitle Ödemek
- Sahte Fatura Zamanaşımı
- Sahte Fatura Ceza Davasında Savunma Dilekçesi Örneği
- Sahte Fatura ve Mali Müşavirin Sorumluluğu
- Sahte Faturaya İştirak İddiası
- Sahte Fatura ve KURGAN Karar Aracı
- Sahte Fatura Avukatı: KURGAN ve VUK 359 Dosyalarında Kurumsal Temsil
- Sahte Fatura Düzenleyene Komisyon Geliri Tarhiyatı: Kurumlar Vergisi, KDV ve Ceza
Şirket kapandı, sorumluluk kişiye geçti
Kanuni temsilci ve tasfiye memuru adına yapılan tarhiyatta defterlerin yeri ve sicil durumu belirleyicidir. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki VUK m.3, 10, 13, 15, 30, 114, 139, 256, 336, mükerrer 355 ve 359; KVK m.17 ve yürürlükten kaldırılan 17/9 metni; 6183 sayılı Kanunun mükerrer 35. ve 58. maddeleri ile İYUK m.7, 20, 26 ve 27 Gelir İdaresi Başkanlığının güncel mevzuat metni; TTK m.82/8, 544, 547 ve geçici m.7 ile 6183 sayılı Kanunun 35. maddesi aşağıdaki kararlarda aktarılan metin; TCK m.20/1 güncel kanun metni; TTK m.82/7 ikincil kaynaktaki metin; Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 18.06.2025 tarihli, E.2023/992, K.2025/446; 21.05.2025 tarihli, E.2023/1210, K.2025/406 ve 19.03.2025 tarihli, E.2024/1139, K.2025/208; Üçüncü Dairenin 26.06.2025 tarihli, E.2025/913, K.2025/3136; 25.12.2025 tarihli, E.2025/4428, K.2025/5915; 11.12.2025 tarihli, E.2025/1021, K.2025/5423 ve 27.03.2025 tarihli, E.2023/8296, K.2025/1604; Dokuzuncu Dairenin 30.09.2025 tarihli, E.2025/2993, K.2025/3818 ve 19.11.2025 tarihli, E.2023/7983, K.2025/4952 sayılı kararları ile İçtihatları Birleştirme Kurulunun E.2013/3, K.2019/1 sayılı kararı (Daire kararlarındaki aktarım) Danıştay karar arama sistemi üzerinden 28 Ekim 2026 itibarıyla kontrol edilmiştir.
Bu içerik Vergi Hukuku ve Ceza Hukuku alanlarındadır.
Vergi Hukuku Rehberi · Ceza Hukuku Rehberi · Tüm hukuk dalları
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Muhteviyatı İtibarıyla Yanıltıcı Belge 2026: Sahte Faturadan Farkı (VUK 359/a-2 ve 359/b), Fiyatı, Miktarı veya Tarafı Gerçeğe Aykırı Fatura, On Sekiz Aydan Beş Yıla Kadar Hapis, Üç Kat Vergi Ziyaı Cezası, Danıştay Kararları ve Dilekçe Örnekleri
- ▸ Döviz Bürosu Bahis Soruşturması 2026: Büro Sahibi ve Vezne Çalışanının Ceza Sorumluluğu (7258 m.5/1-c, TCK 282/3), MASAK Yükümlülükleri, Hazine ve Maliye Bakanlığı İzin İptali ve Faaliyet Durdurma (1567 m.3-4, 32 Sayılı Karar m.21, Tebliğ m.29), İzinsiz Döviz Alım Satımı, Kasaya El Koyma ve Savunma Dilekçesi
- ▸ Adıma Sahte Fatura Kesildi 2026: Tanımadığım Firmadan Gelen e-Faturaya Sekiz Gün İçinde İtiraz (TTK 21/2, 18/3), e-Fatura ve e-Arşiv İptal/İtiraz Bildirimi, Sanal Ba/Bs, KDV Beyanı, Kayıt Dışı Alım İddiası, Suç Duyurusu ve İhtarname Örnekleri
- ▸ Ödeme Kuruluşu Faaliyet İzni İptali 2026: TCMB Kararına Karşı İptal Davası ve Yürütmenin Durdurulması — İptal Hâlleri ve Geçici Durdurma (6493 m.16, 21/8), Bahis ve Aklama Soruşturmasının İzne Etkisi (5411 m.8), TMSF Kayyımlığı (7145 Geçici m.2), TCMB ve MASAK İdari Para Cezaları (6493 m.27, 5549 m.13), Müşteri Fonları (m.22), İptalden Sonra İzinsiz Faaliyet Suçu ve Dilekçe Örneği
Bu konuda hukuki destek almak için
