Profesyonel Sporcu Sözleşmeleri ve Fesih: Haklı Neden, Süreler, Koruma Dönemi ve Tazminat

Profesyonel sporcu, bir spor kulübüne veya spor anonim şirketine sözleşmeyle bağlı olarak spor faaliyetinde bulunur ve bu faaliyet onun esas mesleği kabul edilir (7405 sayılı Kanun m.23/1). Sözleşme belirli süreli bir hizmet sözleşmesidir. Feshinde Türk Borçlar Kanununun haklı sebeple fesih ve tazminat hükümleri ile ilgili federasyonun talimatları birlikte uygulanır. Futbolda TFF Profesyonel Futbolcuların Statüsü ve Transferleri Talimatı, fesih için kesin süreler ve noter ihtarı öngörür. Ücreti ödenmeyen futbolcu, kulübe ve bilgi için TFF’ye noterden ihtar göndererek otuz gün süre verir. Ücret bu sürede ödenmezse futbolcu sürenin bitiminden itibaren yalnızca yedi gün içinde sözleşmeyi feshedebilir (m.28/1). Koruma dönemi içinde haklı sebep olmadan sözleşmeyi fesheden futbolcuya tazminatın yanında dört ay resmî müsabakalardan men cezası verilir. Futbolcuyu feshe yönelten kulübe de transfer yasağı uygulanır (m.30). Uyuşmazlıklarda TFF kurulları ile devlet yargısının sınırı Anayasa m.59/3’e ve uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenir.

Profesyonel Sporcu Sözleşmesinin Hukuki Niteliği

7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanununun 23. maddesine göre, federasyonun üyesi olduğu uluslararası kuruluşlarca profesyonel kabul edilen ve mevzuata göre profesyonel faaliyete izin verilen spor dallarında, bir spor kulübüne veya spor anonim şirketine sözleşme ilişkisiyle bağlı olarak profesyonel spor faaliyetinde bulunulabilir. Bu şekilde müsabakalara katılan sporcu için spor faaliyeti onun esas mesleği kabul edilir (m.23/1). Kulüpler ve spor anonim şirketleri bu dallarda profesyonel şube açabilir (m.23/2).

Sporcu ile kulüp arasındaki sözleşme, sporcunun ücret karşılığında kulübe bağımlı olarak hizmet verdiği belirli süreli bir hizmet sözleşmesidir. Bu nedenle TBK’nın hizmet sözleşmesine ilişkin genel hükümleri, federasyon talimatlarında hüküm bulunmayan veya talimatların yetmediği yerlerde önem kazanır. Özellikle haklı sebeple fesih (TBK m.435) ve feshin sonuçları (m.437-439) bu çerçevede uygulanır. Sporcunun genel hukuki statüsü için profesyonel sporcunun hukuki statüsü yazımıza bakabilirsiniz.

Anayasa Mahkemesinin 7405 m.23 kararı

7405 sayılı Kanunun 23. maddesinin birinci fıkrasında “Profesyonel sporcunun statüsü ile hak ve yükümlülükleri, faaliyette bulunduğu spor dalının bağlı olduğu spor federasyonu tarafından belirlenir.” cümlesi yer alıyordu. Anayasa Mahkemesi 17.06.2025 tarihli, E.2022/85, K.2025/131 sayılı kararıyla bu cümleyi iptal etmiştir. Kararın Resmî Gazetede yayımlanmasına ilişkin haberlerde Mahkemenin, sporcunun statüsünün ve haklarının çalışma hakkı kapsamında kanunla yeterli açıklıkta düzenlenmesi gerektiği görüşüne dayandığı aktarılmaktadır. Lexpera’daki konsolide metne göre iptal hükmü 02.01.2027 tarihinde yürürlüğe girecektir. Bu tarihe kadar yasama organının yeni bir düzenleme yapıp yapmayacağı, federasyon talimatlarının dayanağı bakımından takip edilmesi gereken bir konudur.

Futbolda Sözleşmenin Temel Kuralları

Futbolda profesyonel futbolcu sözleşmesinin şekli ve içeriği TFF Profesyonel Futbolcuların Statüsü ve Transferleri Talimatıyla (PFSTT) düzenlenir. Talimat 2016’da kabul edilmiş ve en son 2026 yılında değiştirilmiştir. Bu yazıdaki atıflar TFF’nin 20.06.2026 tarihli güncel metnine dayanır.

Kadın futbolcular için Talimata ayrı bir hüküm eklenmiştir. Sözleşmenin geçerliliği hamilelik testine veya sonucuna, hamileliğe ya da doğum veya evlat edinme iznine bağlanamaz. Kulübün bu nedenlerle sözleşmeyi feshetmesi haklı sebep olmaksızın fesih sayılır. Bu durumda tazminat, feshedilen sözleşmenin kalan değeri esas alınarak hesaplanır ve futbolcuya ayrıca altı aylık maaş tutarında ek tazminat ödenir (PFSTT mükerrer m.19/2-3).

Tarafların Yükümlülükleri

Kadro dışı bırakma ve para cezaları, uygulamada fesih uyuşmazlıklarının en sık kaynağıdır. Kulübün noterle bildirmediği para cezası veya hakkın kötüye kullanılması niteliğindeki antrenman koşulları, futbolcunun haklı fesih iddiasını destekleyebilir. Ücret alacakları için sporcu ücret alacakları yazımıza bakabilirsiniz.

Kulübün Haklı Nedenle Fesih Hakkı (PFSTT m.27)

Talimat kulüp bakımından haklı nedenleri “özellikle” ifadesiyle sayar. Bu nedenle liste örnek niteliğindedir; TBK m.435’teki genel haklı sebep kavramı da uygulanabilir. Talimatta sayılan hâller ve usul şöyledir:

(a), (b) ve (d) bentlerinde otuz günlük süre geçirilirse haklı nedenle fesih hakkı ortadan kalkar (m.27/1). Koruma dönemi içinde kulüp sözleşmeyi (c) bendi gibi (a), (b) ve (d) dışındaki bir haklı nedenle feshederse, kulübün tazminat talebinin yanında futbolcuya da sportif ceza uygulanır (m.30/1-2). Kulüp tarafından haklı sebep olmaksızın yapılan fesihte futbolcunun tazminat hakkı TBK m.438 çerçevesinde değerlendirilir.

Futbolcunun Haklı Nedenle Fesih Hakkı (PFSTT m.28)

Futbolcunun fesih hakkı da kesin sürelere bağlanmıştır. Bu süreler futbolcu aleyhine değiştirilemez. Kulübün yazılı onayıyla futbolcu lehine kısaltılabilir, ancak hiçbir durumda tamamen kaldırılamaz (m.28/4).

Prime esas kazancın eksik bildirilmesi veya prim gün sayısının eksik ya da yanlış bildirilmesi yasal yollarla düzeltilebileceği için Talimat kapsamında fesih hakkı vermez (m.28/2). Bu kuraldan önce, 30.06.2025 itibarıyla bu gerekçelerle sözleşmesini fesheden veya fesih süresi başlamış futbolcuların hakları saklı tutulmuştur (geçici m.17).

Sürelerin başlangıcı

TFF, kendisine gönderilen ihtarnameyi tebliğden itibaren en geç yedi gün içinde kulübe bildirir. Süreler, TFF bildirimi veya noter ihtarından hangisi kulübe daha önce tebliğ edilmişse o tarihten işlemeye başlar (m.28/5). Futbolcu bu nedenle hem noter ihtarının hem de TFF bildiriminin tebliğ tarihini belgelemelidir. Otuz günlük süreden önce yapılan fesih erken, yedi günlük süreden sonra yapılan fesih ise geç kalmış olur. Her iki durumda da fesih Talimata dayanmayan bir fesih olarak değerlendirilme riski taşır.

Sportif haklı sebep

23 yaşın üstündeki profesyonel futbolcu, sezon sonunda kulübünün oynadığı resmî müsabakaların %10’undan daha azında görevlendirilmişse sözleşmesini sportif haklı sebeple feshetme hakkına sahip olabilir. Fesih, futbolcunun durumu ve somut olayın şartları gözetilerek değerlendirilir (m.28/6). Futbolcu bu feshi kulübünün ilgili sezondaki son müsabakasından itibaren 15 gün içinde yapmak zorundadır (m.28/7).

Fesih Usulü ve Yeni Kulübün Sorumluluğu (PFSTT m.29)

Fesih hakkını kullanmak isteyen taraf, fesih açıklamasını noter kanalıyla ihbarname keşide ederek yapar ve bir suretini bilgi için TFF’ye gönderir. TFF ihbarnamenin suretini aldığında feshi kayıtlarına işler ve bunu taraflara bildirir (m.29/1-2). Sözleşmesini tek taraflı feshederek yeni bir kulübe tescil edilen futbolcunun feshini yeni kulübün teşvik ettiği tespit edilirse, yeni kulüp feshin hukuki ve sportif cezai sonuçlarından futbolcuyla birlikte müteselsilen sorumlu olur (m.29/3). Karşılıklı sona erdirmede ise sona erdirme sözleşmesi, kulübü temsile yetkili kişileri gösteren noter tasdikli imza sirküleriyle birlikte TFF’ye dijital olarak ibraz edilmelidir (m.26/1).

Gecikmiş Ödemeler ve Kulübe Yaptırımlar (PFSTT mükerrer m.22)

Fesih dışında, ücreti geciken futbolcunun başvurabileceği ayrı bir mekanizma vardır. Sözleşmeden doğan haklı bir gerekçe olmaksızın mali yükümlülüklerini 30 günden uzun süre geciktiren kulüplere yaptırım uygulanabilir (mük. m.22/2). Bunun için alacaklının borçlu kulübe noter onaylı yazılı ihtar çekmesi ve en az on günlük süre tanıması zorunludur (mük. m.22/3). Gecikmiş alacağı olan futbolcu veya kulüp, Uyuşmazlık Çözüm Kuruluna yazılı başvurarak yaptırım talep edebilir (mük. m.22/11).

Transfer yasağının uygulanması altı aydan iki yıla kadar ertelenebilir. Erteleme süresinde yeni bir ihlal olursa erteleme ortadan kalkar ve asıl yaptırıma yenisi eklenir (mük. m.22/8-9). Bu mekanizma, sözleşmenin feshine ilişkin hükümlerin uygulanmasına engel değildir (mük. m.22/10).

Koruma Dönemi ve Sportif Cezalar (PFSTT m.2/h, 30)

Koruma dönemi, futbolcunun 28 yaşından önce imzaladığı sözleşmelerde sözleşmenin yürürlüğe girmesini izleyen üç yıl veya üç sezon, 28 yaşından sonra imzaladığı sözleşmelerde iki yıl veya iki sezondur; hangisi önce gelirse o esas alınır (m.2/h). Sözleşme yenilendiğinde veya uzatıldığında koruma dönemi yeniden başlar (m.30/4).

Sportif cezalar ancak talep üzerine ve yalnızca Uyuşmazlık Çözüm Kurulu tarafından verilebilir. Bunun için TFF’nin m.29’a göre yaptığı bildirimi izleyen transfer ve tescil döneminin sonuna kadar Kurula başvurulmalıdır. Bu süre hak düşürücüdür (m.30/7). Sportif cezalar, futbolcunun tescilli olduğu kulübün devre arasından sonraki ilk resmî müsabakasından, ceza ikinci devrede veya sezon arasında verilmişse sezonun ilk resmî müsabakasından itibaren infaz edilir (m.30/2).

Fesih Tazminatı: TBK Hükümleri

Talimat, kadın futbolculara ilişkin özel hüküm dışında fesih tazminatının hesabına ilişkin genel bir formül içermez. Bu nedenle tazminat, sözleşme hükümleri ile TBK’nın hizmet sözleşmesine ilişkin hükümleri çerçevesinde belirlenir.

Kulübün haksız feshinde futbolcunun talebi, kural olarak sözleşmenin kalan süresine ilişkin ücretlerdir. Futbolcunun yeni kulüpten elde ettiği gelir bu tutardan indirilir. Futbolcunun haksız feshinde ise kulübün zararı, sözleşmede kararlaştırılmış bir tazminat bedeli varsa onun da değerlendirilmesiyle belirlenir. Uygulamada bu tür bedellerin geçerliliği ve indirilip indirilemeyeceği somut sözleşmeye göre tartışılır.

Uyuşmazlık Nerede Çözülür?

PFSTT m.22’ye göre taraflar, yetiştirme tazminatı ve sportif cezaya ilişkin hükümler saklı kalmak üzere, profesyonel futbolcu sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda Uyuşmazlık Çözüm Kurulunun yetkisini kabul edip etmemekte serbesttir. Sportif cezalar ise yalnızca bu Kurul tarafından verilebilir (m.30/7). Bu ayrım, ücret ve tazminat alacakları ile sportif cezaların farklı yollarda ilerleyebileceğini gösterir.

5894 sayılı Kanunun ilk metninde TFF’nin ilk derece hukuk kurullarına “münhasıran yetki” tanıyan 5/2. fıkra, Anayasa Mahkemesinin 18.01.2018 tarihli, E.2017/136, K.2018/7 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Böylece yönetim ve disiplin dışında kalan sözleşme ve alacak uyuşmazlıklarında devlet yargısının kapısı açık tutulmuştur. Futbol dışındaki federasyonların kararlarına karşı ise Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kuruluna başvurulur (3289 ek m.9). Ayrıntılar için spor uyuşmazlıklarında görev ve yetki, TFF Uyuşmazlık Çözüm Kuruluna başvuru, spor tahkim kararlarının bağlayıcılığı, Tahkim Kuruluna başvuru dilekçesi ve tahkimde yaptırımın durdurulması yazılarımıza bakabilirsiniz.

Alacak Kararının Tahsili: Tescile Engel Borç (PFSTT m.12)

Fesih uyuşmazlığında lehine karar alan futbolcu veya kulüp için en etkili tahsil aracı, borçlu kulübün yeni futbolcu tescilini engelleyen transfer yasağıdır. Alacaklıların transfer yasağı talep ettiği kulüpler, transfer ettikleri futbolcuların tescilini isterken aşağıdaki kararlardaki borçların ödendiğini veya alacaklının transfere muvafakat ettiğini gösteren belgeyi TFF’ye ibraz etmek zorundadır (m.12/1). Transfer yasağı uygulanabilmesi için alacaklının TFF’ye yazılı talepte bulunması zorunludur (m.12/3).

Bu fıkradaki değişiklik 01.01.2026 ve sonrasında verilen Tahkim Kurulu, FIFA veya UEFA temyiz kurulu ve CAS kararlarına uygulanır. Bu tarihten önce verilen kararlar için kesinleşme şartı aranmaya devam edilir (geçici m.16). Futbolcular ve diğer kişiler bakımından da benzer bir kural vardır: alacaklının talep etmesi hâlinde, vadesi geçmiş borçlarını ödemeyen futbolcunun vize ve yeni sözleşme tescil işlemleri yapılmaz (m.12/2). FIFA kararlarının icrası için FIFA kararlarının icrası ve transfer yasağı yazımıza bakabilirsiniz.

18 yaş altındaki futbolcular

18 yaşın altındaki futbolcularla imzalanan sözleşmelerin süresi üç yılı geçemez (m.19/2). 18 yaşını doldurmamış futbolcular kural olarak uluslararası transfer yapamaz. Kanuni temsilcilerin futbolla ilgisi olmayan bir sebeple transfer olunacak kulübün ülkesine taşınması veya sınıra 50 kilometreden yakın ikamet gibi istisnalar vardır. Bu madde kapsamındaki uyuşmazlıklar FIFA’nın ilgili organlarınca çözülür (m.17). Amatör futbolcuların tescil sorunları için amatör sporcu ve tescil uyuşmazlıkları, yabancı sporcular için yabancı sporcuların çalışma izni ve statüsü yazılarımıza bakabilirsiniz.

Futbol Dışındaki Branşlar

Basketbol, voleybol, hentbol gibi profesyonel dallarda sporcu sözleşmeleri ilgili federasyonun talimatlarına tabidir. Koruma dönemi, fesih süreleri ve sportif cezalar futboldaki kurallarla aynı değildir. Bu nedenle bir basketbolcunun fesih dosyasında futbol talimatına dayanmak doğru olmaz. İlk adım, ilgili federasyonun yürürlükteki talimat metnini ve sözleşmenin imzalandığı tarihteki metni temin etmektir. Federasyon talimatlarında hüküm bulunmayan hâllerde TBK’nın hizmet sözleşmesine ilişkin hükümleri uygulanır. Federasyon kararlarına karşı zorunlu tahkim yolu Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kuruludur (3289 ek m.9). 7405 sayılı Kanunun 23. maddesindeki iptal kararının 02.01.2027’de yürürlüğe girecek olması, bütün branşlar için sporcu statüsünün kanuni dayanağı bakımından önem taşır. Kulüplerin hukuki yapısı için spor kulübü anonim şirketi, zorunlu tahkime ilişkin Anayasa Mahkemesi kararları için spor federasyonları ve tahkim kurulu yazılarımıza bakabilirsiniz.

Sık Yapılan Hatalar

• İhtarı noterden göndermemek: Talimattaki ihtar ve fesih bildirimleri noter aracılığıyla yapılmalıdır.
• TFF’ye bilgi suretini göndermemek: İhtarname kulübe ve bilgi için TFF’ye gönderilir; fesih ihbarnamesinin sureti de TFF’ye iletilir.
• Otuz gün dolmadan feshetmek: Erken fesih, haklı fesih şartlarını taşımaz.
• Yedi günlük fesih süresini kaçırmak: Süre geçtikten sonra Talimata dayanan fesih hakkı kullanılamaz.
• SGK eksik bildirimini fesih sebebi saymak: Prime esas kazancın eksik bildirilmesi Talimat kapsamında fesih hakkı vermez.
• Sportif haklı sebebi sezon sonundan geç kullanmak: Fesih son müsabakadan itibaren 15 gün içinde yapılmalıdır.
• Ek protokolle ücret kararlaştırmak: TFF’ye ibraz edilen sözleşme dışında ödeme amaçlayan ek sözleşmeler yasaktır.
• Kulübün otuz günlük süreyi kaçırması: Hastalık, men cezası gibi hâllerde öğrenmeden itibaren 30 gün içinde fesih bildirilmezse hak düşer.
• Sportif ceza talebini geciktirmek: Talep, TFF bildirimini izleyen transfer ve tescil döneminin sonuna kadar yapılmalıdır.

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

• Sözleşmenizi, ek protokolleri ve kulüp iç yönetmeliğini Talimata ve TBK’ya göre inceleriz.
• Ücret, SGK veya diğer edimler için noter ihtarnamesini hazırlar, TFF bildirimini ve süre başlangıcını takip ederiz.
• Yedi günlük süre içinde fesih ihbarnamesini keşide eder, TFF kayıt işlemini izleriz.
• Kulüp adına ağır ihlal, hastalık veya men cezası nedeniyle fesih süreçlerini Talimattaki sürelere uygun yürütürüz.
• Uyuşmazlık Çözüm Kurulu, Tahkim Kurulu veya devlet yargısı arasında doğru yolu belirler, tazminat ve alacak taleplerini takip ederiz.
• Koruma dönemindeki fesihlerde sportif ceza ve transfer yasağı risklerini değerlendiririz.

Sporcu sözleşmenizin feshi, ödenmeyen ücretleriniz veya kulübünüze karşı başlatılan süreçler için Hukukçular Evi Ankara ofisine 0554 648 37 15 numaralı telefondan veya iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Profesyonel sporcu sözleşmesi hangi hükümlere tabidir?

Belirli süreli bir hizmet sözleşmesidir. İlgili federasyonun talimatları ile TBK’nın hizmet sözleşmesine ilişkin hükümleri birlikte uygulanır (7405 m.23; TBK m.435-439).

Futbolcu sözleşmesi en fazla kaç yıl olabilir?

En fazla beş yıl; 18 yaşın altındaki futbolcularla en fazla üç yıl. Bitiş tarihi her hâlde 30 Haziran’dır (PFSTT m.19/2-3).

Kulüp ücretimi ödemiyor, ne yapmalıyım?

Kulübe ve bilgi için TFF’ye noterden ihtar göndererek ücretin 30 gün içinde ödenmesini istemelisiniz. Ödenmezse sürenin bitiminden itibaren yalnızca 7 gün içinde sözleşmeyi feshedebilirsiniz (PFSTT m.28/1).

SGK girişim yapılmadı, sözleşmeyi feshedebilir miyim?

Evet. Noter ihtarıyla 60 gün süre verilir; giriş yapılmazsa 7 gün içinde fesih mümkündür. Prime esas kazancın eksik bildirilmesi ise fesih hakkı vermez (PFSTT m.28/2).

Süreler ne zaman başlar?

TFF bildirimi veya noter ihtarından hangisi kulübe daha önce tebliğ edilmişse o tarihten (PFSTT m.28/5).

Sportif haklı sebep nedir?

23 yaş üstü futbolcunun sezon sonunda kulübün resmî müsabakalarının %10’undan azında görevlendirilmesi hâlinde fesih imkânıdır. Son müsabakadan itibaren 15 gün içinde kullanılmalıdır (PFSTT m.28/6-7).

Kulüp hangi hâllerde sözleşmemi haklı olarak feshedebilir?

Futbol dışı hastalığın altı ayı aşması, en az altı ay kesinleşmiş men cezası, yükümlülüklerin ağır ihlali, menajer talimatına aykırılıktan en az dört maç men gibi hâllerde (PFSTT m.27).

Koruma dönemi nedir?

28 yaştan önce imzalanan sözleşmelerde ilk üç yıl veya üç sezon, 28 yaştan sonra imzalananlarda ilk iki yıl veya iki sezondur; hangisi önce dolarsa (PFSTT m.2/h).

Koruma döneminde sözleşmeyi haksız feshedersem ne olur?

Tazminata ek olarak dört ay resmî müsabakalardan men cezası verilir; ağırlaştırıcı sebepte altı aya çıkabilir (PFSTT m.30/2).

Beni transfer eden yeni kulüp de sorumlu olur mu?

Feshi teşvik ettiği tespit edilirse feshin hukuki ve sportif sonuçlarından sizinle birlikte müteselsilen sorumludur. Koruma döneminde ayrıca 1-2 dönem transfer yasağı uygulanır (PFSTT m.29/3, 30/5).

Haksız fesihte ne kadar tazminat istenebilir?

Kulübün haksız feshinde kural olarak sözleşme süresine uyulsaydı kazanılacak miktar; başka işten elde edilen gelir indirilir. Hâkim ayrıca altı aylık ücreti aşmayan ek tazminata karar verebilir (TBK m.438).

Uyuşmazlık Çözüm Kuruluna gitmek zorunlu mu?

Ücret ve tazminat uyuşmazlıklarında tarafların Kurulun yetkisini kabul edip etmemesi serbesttir; sportif cezalar ise yalnızca bu Kurul tarafından verilir (PFSTT m.22, 30/7).

Tahkim Kurulu kararına karşı dava açılabilir mi?

Yönetim ve disipline ilişkin kararlar kesindir. Diğer kararlara karşı tebliğden itibaren bir ay içinde HMK m.439’a göre iptal davası açılabilir (5894 m.6/6).

Kulübün verdiği para cezası geçerli mi?

Kulüp, para cezası kararını gerekçe ve tutarıyla, karar tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde noter aracılığıyla futbolcuya ve TFF’ye bildirmek zorundadır (PFSTT m.24/d).

7405 sayılı Kanundaki iptal kararı ne değiştirdi?

Anayasa Mahkemesi, sporcunun statüsü ile hak ve yükümlülüklerinin federasyonca belirleneceğine ilişkin cümleyi iptal etti. Lexpera’daki konsolide metne göre iptal 02.01.2027’de yürürlüğe girecektir.