Miras Taksim (Paylaşma) Sözleşmesi Örneği 2026 — TMK m.676, Word Şablonu, Tapu ve Damga Vergisi

Mirasçılar anlaşabiliyorsa mirası paylaşmak için mahkemeye gitmek zorunda değildir. Türk Medeni Kanunu, mirasçıların kendi aralarında yapacakları paylaşma sözleşmesine bağlayıcılık tanır ve bunun için noter ya da tapuda resmî senet şartı aramaz. Kanun tek bir geçerlilik şartı koyar: sözleşmenin yazılı olması. Buna karşılık uygulamada sözleşmelerin büyük bölümü ya bir mirasçının imzası eksik olduğu için ya da tapu tescili aşaması düşünülmeden yazıldığı için sonuç doğurmaz.

Bu sayfa, miras taksim (paylaşma) sözleşmesinin örnek metnini, her maddenin hangi kanun hükmüne dayandığını, sözleşmeden sonra tapuda izlenecek adımları, damga vergisi ve harç boyutunu ve paylaşmadan sonra mirasçıların birbirine karşı sorumluluğunu kanun maddeleriyle veriyor. Aşağıdaki metin şablondur; somut terekeye göre uyarlanmalıdır. Dosyanız için değerlendirme almak isterseniz Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Paylaşma Sözleşmesinin Hukuki Niteliği ve Şekli (TMK m.676)

Miras açıldığı anda mirasçılar arasında kendiliğinden bir miras ortaklığı doğar ve tereke mallarına elbirliğiyle sahip olurlar. Elbirliği mülkiyetinde belirlenmiş paylar yoktur; her ortağın hakkı ortaklığa giren malların tamamına yayılır ve tasarruf işlemleri oybirliği gerektirir. Bu ortaklığı sona erdirmenin üç yolu vardır: mirasçıların anlaşmasıyla yapılan paylaşma sözleşmesi, elbirliğinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi ve ortaklığın giderilmesi davası.

Paylaşma sözleşmesi bunların ilkidir ve en hızlı olanıdır. TMK m.676, mirasçılar arasında payların oluşturulması ve fiilen alınması ya da aralarında yapacakları paylaşma sözleşmesinin mirasçıları bağlayacağını; paylaşma sözleşmesiyle mirasçıların tereke mallarının tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini de kabul edebileceklerini ve sözleşmenin geçerliliğinin yazılı şekilde yapılmasına bağlı olduğunu düzenler.

Şekil bakımından en çok yanlış bilinen nokta, tapulu taşınmaz içeren paylaşma sözleşmesinin resmî şekilde yapılması gerektiği yönündeki kanaattir. Kanun bunu aramaz; adi yazılı sözleşme mirasçıları bağlar. Ancak sözleşme yalnızca mirasçılar arasında borçlandırıcı sonuç doğurur; taşınmazın mülkiyeti ancak sözleşmeye dayanılarak tapuda tescil yapıldığında geçer. Bu ayrım, “sözleşmeyi imzaladık ama kardeşim tapuya gelmiyor” şikâyetinin hukuki karşılığıdır: bu durumda sözleşmeye dayanılarak tescile zorlama yoluna gidilir.

Miras ortaklığının yapısı ve oybirliği ilkesi Miras Ortaklığında Yönetim ve Oybirliği İlkesi yazısında; sözleşmenin şekil şartı Miras Taksim (Paylaşma) Sözleşmesi yazısında; mahkemeye gitmeden anlaşma yolu Mahkemeye Gitmeden Paylaşmak İstiyoruz yazısında ele alınmıştır.

Miras Taksim (Paylaşma) Sözleşmesi Örneği

Aşağıdaki metin bir şablondur. Köşeli parantez içindeki alanlar doldurulmalı, terekede bulunmayan mal türlerine ilişkin maddeler çıkarılmalıdır.

Uyarı: Bu şablon genel bilgilendirme amaçlıdır. Terekenin bileşimi, mirasçılar arasında küçük veya kısıtlı bulunup bulunmadığı, tarım arazisi veya şirket payı gibi özel rejime tabi mal olup olmadığı her dosyada farklıdır; imzadan önce hukuki değerlendirme alınması önerilir.

Maddelerin Gerekçesi: Hangi Kayıt Neyi Önler?

Şablondaki maddelerin her biri uygulamada yaşanmış bir uyuşmazlığı önlemek için konulmuştur.

Beşinci ve altıncı satırlar özellikle önemlidir. Denkleştirme ödemesi kararlaştırıldığı hâlde ödeme yapılmadan tapu devri gerçekleşirse, alacaklı mirasçının elinde yalnızca bir para alacağı kalır. Ödeme ile devrin karşılıklı bağlanması, ödemezlik def’i imkânı yaratır ve tahsil riskini büyük ölçüde ortadan kaldırır.

Kısmi Paylaşma ve Elbirliğinin Paylı Mülkiyete Dönüştürülmesi

Paylaşma sözleşmesi terekenin tamamını kapsamak zorunda değildir. Mirasçılar yalnızca bir taşınmaz veya yalnızca banka hesapları bakımından anlaşabilir; kalan mallar üzerinde elbirliği mülkiyeti devam eder. Kanun ayrıca üçüncü bir seçenek daha sunar: mirasçılar paylaşma yapmak yerine, elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini kararlaştırabilirler.

Bu ikinci seçenek, anlaşmanın sınırlı olduğu dosyalarda hayat kurtarır. Paylı mülkiyete geçildiğinde her mirasçı kendi payının bağımsız maliki olur; payını satabilir, ipotek ettirebilir, kendi payı üzerinde serbestçe tasarruf edebilir. Anlaşma sağlanamazsa aynı sonuç TMK m.644 uyarınca sulh hukuk mahkemesinden dava yoluyla da elde edilebilir.

Dava yolları için Elbirliği Mülkiyetinin Paylı Mülkiyete Dönüştürülmesi Dilekçesi ve Ortaklığın Giderilmesi Dava Dilekçesi Örneği sayfalarına; aynen taksim ile satış arasındaki tercih için Aynen Taksim mi Satış mı? yazısına bakılabilir.

Paylaşmanın Kanuni Kuralları: Sözleşme Yoksa Ne Olur?

Paylaşma sözleşmesi, kanunun paylaşma için öngördüğü kuralların yerine geçer. Anlaşma sağlanamadığında devreye giren bu kurallar, sözleşme müzakerelerinde de referans oluşturur; çünkü taraflar mahkemeye gitmeleri hâlinde ne olacağını bilerek pazarlık eder.

Miras bırakanın paylaştırma kuralı koyması sık rastlanan ama etkisi yanlış bilinen bir durumdur: bu kural hangi malın kime düşeceğini belirler, ancak mirasçıların pay oranlarını değiştirmez ve saklı payları aşamaz. Ayrıntısı Miras Bırakanın Paylaştırma Kuralları yazısındadır. Sağ kalan eşin konut talebi Sağ Kalan Eşin Aile Konutu ve Ev Eşyası Üzerindeki Hakkı yazısında; tarım arazisinin özel rejimi Tarım Arazisinde Bölünme Yasağı yazısında ele alınmıştır.

Denkleştirme: Sağlığında Mal Alan Mirasçı

Paylaşma müzakerelerinin en tartışmalı başlığı, miras bırakanın sağlığında bazı mirasçılara yaptığı kazandırmalardır. TMK m.669, yasal mirasçıların miras bırakandan miras paylarına mahsuben elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaları, miras bırakan aksini açıkça belirtmedikçe terekeye geri vermekle yükümlü olduklarını düzenler. Kanun özellikle çeyiz, kuruluş sermayesi, borçtan kurtarma ve malvarlığı devri gibi kazandırmaları sayar; eğitim ve öğrenim giderleri bakımından ise alışılmış ölçüyü aşan kısım denkleştirmeye tabidir.

Denkleştirme paylaşma sırasında ileri sürülür ve iki şekilde gerçekleşir: kazandırma alan mirasçı ya aldığını aynen terekeye geri verir ya da değerini payından mahsup ettirir. Sözleşme yoluyla paylaşmada bu hesap taraflar arasında serbestçe yapılabilir; ancak hesabın sözleşmede açıkça gösterilmesi, sonradan “ben zaten daha az aldım” itirazlarını önler. Denkleştirmenin işleyişi Mirasta Denkleştirme (İade) yazısında; eğitim ve düğün giderleri bakımından sınır Eğitim, Çeyiz ve Düğün Giderleri Denkleştirmeye Girer mi? yazısında ele alınmıştır.

Denkleştirmeden farklı olarak, kazandırma saklı payı zedeliyorsa tenkis gündeme gelir; devir görünürde satış gerçekte bağış ise muris muvazaası söz konusu olur. Paylaşma sözleşmesi imzalanmadan önce bu üç ihtimalin değerlendirilmesi gerekir, çünkü sözleşmenin ibra maddesi imzalandıktan sonra bu iddiaların ileri sürülmesi güçleşir. Karşılaştırma için Muris Muvazaası mı, Tenkis mi? ve Saklı Pay Oranları (TMK 506) yazılarına bakılabilir.

Taksim Sözleşmesi, Pay Devri ve Açılmamış Miras: Üç Ayrı Sözleşme

Uygulamada bu üç sözleşme sürekli birbirinin yerine kullanılır; oysa şekil şartları ve sonuçları farklıdır. Yanlış şekilde yapılan sözleşme geçersizdir ve yıllar sonra ortaya çıkan bir uyuşmazlıkta tümüyle etkisiz kalır.

Üçüncü sütun, “babam sağken kardeşimle payımı devrettiğime dair kâğıt imzaladık” cümlesinin cevabıdır: miras bırakanın katılması veya izni olmaksızın yapılan bu tür sözleşmeler geçerli değildir. Miras payının devri ve temliki Miras Payının Devri (Temliki) ile Miras Payımı Devretmek İstiyorum yazılarında ele alınmıştır. Bir mirasçı payını üçüncü kişiye devrettiğinde diğer paydaşların önalım hakkı gündeme gelebilir; bu ihtimal Kardeşim Payını Yabancıya Sattı: Önalım Hakkı yazısındadır.

Sözleşmeden Sonra: Tapu ve Diğer Tescil İşlemleri

Sözleşmenin imzalanması mülkiyeti kendiliğinden geçirmez. Taşınmazlarda mülkiyet tapu siciline tescille kazanılır; sözleşme yalnızca tescil talebinin hukuki sebebini oluşturur. İzlenecek sıra aşağıdadır.

Uygulamada iki farklı yol izlenebilir: mirasçılar önce elbirliği hâlinde intikal yaptırıp ardından taksim işlemi yaptırabilir; ya da mirasçılık belgesinde elbirliğinin çözüldüğü ve paylı mülkiyete geçildiği gösteriliyorsa doğrudan paylı mülkiyet esasına göre intikal talep edilebilir. Hangi yolun izleneceği tapu müdürlüğünün uygulamasına ve sözleşmenin içeriğine göre belirlenir.

Bir mirasçı sözleşmeye rağmen tapuya gelmiyorsa, sözleşmeye dayanılarak tescile zorlama davası açılır. Bu dava, sözleşmenin adi yazılı olmasının sonuç doğurmasını sağlayan mekanizmadır. Tapu işlemlerinin ayrıntısı Miras Kalan Taşınmazın İntikali yazısında; araç intikali Miras Kalan Araç yazısında; şirket payının geçişi Limited Şirket Payının Mirasçıya Geçişi yazısında ele alınmıştır.

Vergi ve Harç Boyutu

Paylaşma sözleşmesinin üç ayrı mali sonucu olabilir ve bunlar sıklıkla gözden kaçar.

Damga vergisi kalemi özellikle önemlidir: sözleşmede denkleştirme ödemesi gibi belli bir para gösterilmişse kâğıt nispi damga vergisine tabi olur ve vergi, kâğıdı imzalayanlarca müteselsilen ödenir. Bedel gösterilmeyen, yalnızca hangi malın kime düştüğünü belirleyen bir paylaşma metninde ise nispi vergi matrahı oluşmaz. Bu nedenle sözleşmede para tutarı gösterilip gösterilmeyeceği, yalnızca hukuki değil mali bir tercihtir ve imzadan önce değerlendirilmelidir.

Veraset ve intikal vergisinin hesabı için Veraset ve İntikal Vergisi Hesaplama Aracı, beyan ve ödeme takvimi için Veraset ve İntikal Vergisi 2026 yazısı kullanılabilir. İstisna tutarları ve matrah dilimleri her yıl yeniden değerleme oranında güncellendiğinden, işlem anındaki güncel tebliğ esas alınmalıdır.

Paylaşmadan Sonra Sorumluluk: İki Ayrı Süre

Sözleşme imzalanıp mallar devredildiğinde ilişki tümüyle bitmez. Kanun iki ayrı sorumluluk öngörür ve bunların süreleri farklıdır.

İkinci satır, sözleşmedeki “borçları şu şekilde paylaştık” maddesinin sınırını gösterir: bu düzenleme yalnızca mirasçılar arasındaki iç ilişkide hüküm doğurur, tereke alacaklısını bağlamaz. Alacaklı, alacağının tamamını mirasçılardan herhangi birinden isteyebilir; ödeyen mirasçı diğerlerine sözleşmedeki orana göre rücu eder. Bu nedenle sözleşmede borç paylaşımının açık yazılması, sonraki rücu davasında belirleyici olur. Mirasçıların borçlardan sorumluluğu Mirasçıların Tereke Borçlarından Sorumluluğu yazısında ayrıntılandırılmıştır.

Bir yıllık garanti süresi de kısa ve sert bir süredir: kendisine özgülenen taşınmazın üçüncü kişi tarafından zapt edilmesi ya da ayıplı çıkması hâlinde mirasçı, diğer mirasçılara karşı taleplerini bu süre içinde ileri sürmelidir.

Sözleşme Ne Zaman Geçersiz Olur veya İptal Edilir?

İrade sakatlığına dayanan iptal iddiaları bir yıllık süreye tabidir ve bu süre yanılma veya aldatmada bunların öğrenildiği, korkutmada ise korkunun ortadan kalktığı andan işler. Sözleşmenin geçersizliği ileri sürüldüğünde taraflar arasındaki edimlerin iadesi ayrı bir sorun oluşturur; bu nedenle imza öncesi kontrol, sonradan açılacak davadan çok daha ucuz bir çözümdür. Küçük mirasçı bulunan dosyalarda vesayet izni eksikliğinin sonucu Mirasçılardan Biri Çocuk: Vesayet İzni Olmadan Yapılan Paylaşım Geçerli mi? yazısında ele alınmıştır.

Sık Yapılan Hatalar

Süreler Tablosu

Sıkça Sorulan Sorular

Miras taksim sözleşmesi noterde mi yapılmalı?

Zorunlu değildir. TMK m.676 paylaşma sözleşmesinin geçerliliğini yazılı şekle bağlar; taşınmaz içerse bile noterde düzenleme veya tapuda resmî senet aranmaz. Noterde yapılması ispat kolaylığı sağlar ancak geçerlilik şartı değildir.

Sözleşmeyi bütün mirasçıların imzalaması şart mı?

Şarttır. Elbirliği mülkiyetinde tasarruf işlemleri oybirliği gerektirir; mirasçılardan biri taraf değilse sözleşme onu ve dolayısıyla paylaşmayı bağlamaz.

Mirasçılardan biri çocuksa ne yapılır?

Küçük veya kısıtlı mirasçı bulunan paylaşımlarda vesayet makamının izni gerekir. İzin alınmadan yapılan paylaşım geçerli olmaz ve tapu işlemi de yapılamaz.

Sözleşmeyi imzaladık ama kardeşim tapuya gelmiyor, ne yapabilirim?

Sözleşme mülkiyeti kendiliğinden geçirmez; taşınmazda mülkiyet tescille kazanılır. Bu durumda sözleşmeye dayanılarak tescile zorlama davası açılır ve mahkeme kararıyla tescil sağlanır.

Terekenin tamamını değil sadece bir evi paylaşabilir miyiz?

Paylaşabilirsiniz. Kısmi paylaşma mümkündür; kalan mallar üzerinde elbirliği mülkiyeti devam eder. Bu durumda sonradan ortaya çıkacak mallar için sözleşmeye ayrı bir madde konulması yerinde olur.

Paylaşma yerine payları bağımsız hâle getirebilir miyiz?

Getirebilirsiniz. Mirasçılar, paylaşma sözleşmesiyle elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini kararlaştırabilir. Anlaşma yoksa aynı sonuç TMK m.644 uyarınca sulh hukuk mahkemesinden dava yoluyla elde edilir.

Payından fazlasını alan mirasçı ne yapar?

Aradaki farkı denkleştirme ödemesiyle karşılar. Ödemenin tutarı, vadesi ve hesabı sözleşmede gösterilmeli; mümkünse ödeme ile tapu devri karşılıklı bağlanmalıdır.

Taksim sözleşmesi damga vergisine tabi mi?

Sözleşmede belli bir para gösterilmişse nispi damga vergisi doğar. 2026 yılında mukavelenamelerde oran binde 9,48’dir ve kâğıt başına azami tutar 29.115.961,10 TL’dir. Bedel gösterilmeyen paylaşma metninde nispi matrah oluşmaz.

Paylaşma sonrası mirasçılar birbirine karşı sorumlu mu?

Evet. Mirasçılar paylaşmada aldıkları mal bakımından birbirlerine karşı satıcı gibi sorumludur ve bu sorumluluğa dayanan talepler paylaşmadan itibaren bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.

Sözleşmede borçları paylaştırırsak alacaklı bunu kabul etmek zorunda mı?

Zorunda değildir. Borç paylaşımı yalnızca mirasçılar arasında iç ilişkide hüküm doğurur. Tereke alacaklısına karşı müteselsil sorumluluk devam eder ve bu sorumluluk paylaşmadan sonra beş yıl daha sürer.

Babam sağken kardeşimle imzaladığımız pay devri kâğıdı geçerli mi?

Miras bırakanın katılması veya izni olmaksızın, henüz açılmamış bir miras hakkında yapılan sözleşmeler geçerli değildir. Bu tür belgeler miras bırakan hayattayken imzalanmışsa hüküm doğurmaz.

Tarım arazisi de taksim sözleşmesiyle bölünebilir mi?

Yeter gelirli tarımsal arazide bölünme yasağı vardır; mülkiyetin devri esastır ve devir işlemleri mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde tamamlanmalıdır. Anlaşma sağlanamazsa sulh hukuk mahkemesi ehil mirasçıya devre karar verir.

Sözleşme imzalandıktan sonra tenkis veya muvazaa davası açabilir miyim?

Sözleşmedeki ibra maddesi bu iddiaların ileri sürülmesini güçleştirir. Bu nedenle imzadan önce sağlığında yapılan devirlerin denkleştirme, tenkis ve muris muvazaası bakımından değerlendirilmesi gerekir.

Sözleşme kaç nüsha düzenlenmeli?

Uygulamada mirasçı sayısı kadar nüsha düzenlenir ve her nüsha tüm taraflarca imzalanır. Nüsha adedinin damga vergisi bakımından sonuç doğurabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Anlaşamazsak ne olur?

Mirasçılardan her biri her zaman paylaşmayı isteyebilir. Anlaşma sağlanamazsa sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılır; mahkeme aynen taksim mümkünse aynen, değilse satış yoluyla ortaklığı giderir.