Mal Beyanı Dilekçesi Nasıl Yazılır? Örnek ve İpuçları

Mal beyanı dilekçesi, hakkında icra takibi başlatılan borçlunun; borcunu karşılamaya yetecek mal, alacak ve gelirlerini icra dairesine yazılı olarak bildirdiği belgedir. Ödeme emrinin tebliğinden itibaren genel haciz yolunda 7 gün (kambiyo senetlerinde 10 gün) içinde verilmelidir; hiç malınız yoksa “malım yoktur” şeklindeki beyan da geçerli ve zorunludur. Bu rehberde mal beyanı dilekçesinde nelerin yer alması gerektiği, “malım yoktur” beyanının nasıl yazılacağı, örnek bir şablon ve sık yapılan hatalar açıklanmaktadır. Mal beyanının hukuki niteliği, süreleri ve cezaları (tazyik hapsi, gerçeğe aykırı beyan) hakkında ayrıntı için Mal Beyanı Nedir? Ne İçerir, Vermezsem Ne Olur? (İİK 74) yazımıza bakabilirsiniz.

Mal Beyanı Dilekçesi Ne Zaman Verilir?

Mal beyanı yükümlülüğü, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmesiyle doğar. Süreler şu şekildedir:

• Genel haciz yolu: Ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün.
• Kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu (çek, bono, poliçe): 10 gün.
• Ödeme emrine itiraz edildiyse: İtiraz süresince beyan yükümlülüğü doğmaz; itiraz icra mahkemesince kaldırılırsa, kararın tebliğ/tefhiminden itibaren 3 gün içinde beyan verilir.

Süreyi kaçırmak, alacaklının talebiyle tazyik hapsi istenmesine yol açabileceğinden dilekçenin zamanında verilmesi önemlidir. Süre geçse bile gönüllü olarak beyan vermek, henüz karar verilmemişse tazyik talebini konusuz bırakır.

Mal Beyanı Dilekçesinde Neler Yer Almalı?

Usulüne uygun bir mal beyanı dilekçesinde şu unsurlar bulunmalıdır:

• İcra müdürlüğü ve dosya numarası: Takibin yürütüldüğü icra dairesi ve esas numarası.
• Borçlunun kimlik ve iletişim bilgileri: Ad-soyad, T.C. kimlik numarası, adres.
• Malvarlığı kalemleri: Taşınmazlar (tapu bilgisiyle), araçlar (plaka), banka hesapları, düzenli gelir (maaş, kira), üçüncü kişilerdeki alacaklar, ziynet eşyaları ve şirket hisseleri.
• Borcun ödeme şekli: Borcun ne surette ve hangi sürede ödenebileceğine ilişkin açıklama (İİK m.74 bunu açıkça arar).
• Tarih ve imza.

Önemli bir kolaylık: borçlu tüm mal varlığını değil, yalnızca borcu karşılayacak miktarda mal ve alacak göstermekle yükümlüdür. Ancak gösterilen bilgiler gerçeğe uygun olmalıdır; aksi hâlde İİK m.338’deki gerçeğe aykırı beyan suçu gündeme gelir.

“Malım Yoktur” Beyanı Nasıl Yazılır?

Borçlunun borcu karşılayacak mal, alacak veya geliri gerçekten yoksa, bunu bildiren bir beyan da tam anlamıyla geçerli ve zorunlu bir mal beyanıdır. Dilekçeye özetle şu ifade yazılır: “Borcumu karşılayacak herhangi bir taşınır veya taşınmaz malım, banka hesabım, alacağım ya da düzenli gelirim bulunmamaktadır.” Bu şekildeki yokluk beyanı da icra dairesine sunulduğunda mal beyanı yükümlülüğü yerine getirilmiş sayılır ve tazyik hapsi talep edilemez. Buna karşılık, gerçekte malınız olduğu hâlde “malım yoktur” demek gerçeğe aykırı beyandır ve İİK m.338 uyarınca üç aydan bir yıla kadar hapis cezasına yol açabilir.

Dilekçe Nereye ve Nasıl Verilir?

Mal beyanı, takibin yürütüldüğü (dosyanın bulunduğu) icra dairesine verilir. Beyan yazılı bir dilekçeyle yapılabileceği gibi, icra dairesinde sözlü olarak da yapılabilir; sözlü beyan tutanağa geçirilir. Borçlu beyanı bizzat verebileceği gibi, vekâletnamesi bulunan avukatı aracılığıyla da verebilir; ancak beyanın doğruluğundan borçlu sorumludur. Tüzel kişilerde (anonim, limited şirket) beyan, şirketi temsile yetkili kişi tarafından verilir.

Örnek Mal Beyanı Dilekçesi (Şablon)

Aşağıdaki şablon, köşeli parantez içindeki alanlar doldurularak kullanılabilir. Bu bir örnek çerçeve olup, somut duruma göre uyarlanmalı ve tereddüt hâlinde bir avukata danışılmalıdır:

… İCRA MÜDÜRLÜĞÜ’NE
Dosya No: [Esas No]
Beyanda Bulunan Borçlu: [Ad Soyad] – [T.C. Kimlik No] – [Adres]

KONU: Mal beyanının sunulmasıdır.

AÇIKLAMALAR: Yukarıda numarası yazılı dosyada tarafıma tebliğ edilen ödeme emri üzerine, İİK m.74 uyarınca mal beyanımı sunuyorum:
1) Taşınmaz: [var/yok – varsa tapu bilgisi]
2) Araç: [var/yok – varsa plaka]
3) Banka hesabı: [var/yok]
4) Düzenli gelir (maaş/kira): [tutar/yok]
5) Üçüncü kişilerdeki alacak: [var/yok]
6) Borcu ödeme şeklim: [örn. aylık … TL taksitle / ödeyecek durumum yoktur]

SONUÇ: Mal beyanımın kabulünü arz ederim. [Tarih] – [İmza]

Sık Yapılan Hatalar

• Süreyi kaçırmak: 7 (veya 10) günlük süre kısa olduğundan ödeme emri gelir gelmez harekete geçmek gerekir.
• “İtiraz ettim, beyan vermem gerekmez” yanılgısı: İtiraz reddedilirse yalnızca 3 gün içinde beyan verme zorunluluğu doğar; bu süre kolayca kaçırılır.
• Gerçeğe aykırı/eksik beyan: Malı gizlemek İİK m.338 suçunu oluşturur; SGK, tapu ve banka kayıtlarıyla çelişki kolayca tespit edilir.
• Sonradan edinilen malı bildirmemek: Beyandan sonra yeni mal edinir veya geliriniz artarsa, İİK m.77 uyarınca 7 gün içinde ayrıca bildirmeniz gerekir.

Sonuç olarak mal beyanı dilekçesi, göründüğünden daha kritik bir usul işlemidir: zamanında ve doğru verildiğinde tazyik hapsi riskini ortadan kaldırır, eksik veya gerçeğe aykırı verildiğinde ise ciddi cezai sonuçlar doğurur. Özellikle malvarlığı karmaşık olan veya itiraz süreci bulunan dosyalarda dilekçenin bir avukat desteğiyle hazırlanması yerinde olur.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, somut durumunuza ilişkin değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Mal beyanı dilekçesi nasıl yazılır?

Dilekçede icra müdürlüğü ve dosya numarası, borçlunun kimlik bilgileri, borcu karşılayacak malvarlığı kalemleri (taşınmaz, araç, banka hesabı, gelir, alacak) ve borcun ne şekilde ödeneceğine ilişkin açıklama yer almalıdır. Sonunda tarih ve imza bulunur. Beyan icra dairesine yazılı ya da sözlü olarak sunulur.

Mal beyanında ne yazmalıyım?

Borcu karşılayacak miktarda taşınır ve taşınmaz mallarınızı, banka hesaplarınızı, düzenli gelirinizi (maaş, kira), üçüncü kişilerdeki alacaklarınızı ve borcu nasıl ödeyeceğinizi yazmalısınız. Tüm mal varlığınızı değil, yalnızca borcu karşılayacak kadarını göstermeniz yeterlidir; ancak bildirdikleriniz gerçeğe uygun olmalıdır.

Hiç malım yoksa ne yazmalıyım?

“Borcumu karşılayacak herhangi bir malım, hesabım, alacağım veya düzenli gelirim bulunmamaktadır” şeklindeki yokluk beyanı da geçerli ve zorunlu bir mal beyanıdır. Bu beyanı verdiğinizde yükümlülüğünüzü yerine getirmiş olursunuz ve tazyik hapsi talep edilemez. Ancak gerçekte malınız varsa bu beyan gerçeğe aykırı sayılır ve İİK m.338 uygulanır.

Mal beyanı dilekçesi nereye verilir?

Dilekçe, takibin yürütüldüğü (dosyanın bulunduğu) icra dairesine verilir. Yazılı dilekçeyle ya da icra dairesinde sözlü olarak (tutanağa geçirilerek) yapılabilir.

Mal beyanını avukatım verebilir mi?

Evet. Vekâletnamesi bulunan avukatınız sizin adınıza mal beyanı verebilir. Ancak beyanın doğruluğundan siz sorumlu olursunuz; gerçeğe aykırı bilgi verilirse cezai sorumluluk yine borçluya aittir.

Mal beyanı için süre ne kadar?

Genel haciz yolunda ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün, kambiyo senetlerine mahsus takipte 10 gündür. Ödeme emrine itiraz edip itirazınız reddedilirse, kararın tebliğinden itibaren 3 gün içinde beyanda bulunmanız gerekir.

Mal beyanını yanlış veya eksik yazarsam ne olur?

Malvarlığını gizlemek ya da gerçeğe aykırı beyanda bulunmak, alacaklının şikâyeti üzerine İİK m.338 uyarınca üç aydan bir yıla kadar hapis cezası doğurabilir. Ayrıca beyandan sonra edindiğiniz malları İİK m.77 uyarınca 7 gün içinde bildirmemek de yaptırıma tabidir.