Vatandaşlığı iptal edilen yatırımcıların önemli bir kısmı Türkiye dışında yaşar ve en büyük kayıp çoğu zaman hukuki değil, takvimseldir: iptal kararı Türkiye’deki kayıtlı adrese tebliğ edilir, yatırımcı bunu aylar sonra öğrenir ve 60 günlük dava süresi çoktan geçmiştir. Tebligat Kanununa göre tebligat bilinen en son adrese, bu mümkün olmazsa adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine yapılır; muhatap o adreste hiç oturmamış olsa bile evrak muhtara bırakılıp ihbarname kapıya yapıştırılır ve yapıştırma tarihi tebliğ tarihi sayılır (m.10, m.21). Buna karşılık vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır (m.11) ve avukatlara elektronik tebligat zorunludur (m.7/a). Yurt dışındaki yatırımcı vekâletnameyi konsoloslukta verebilir; yabancı memleketlerde noterlik işleri konsoloslar tarafından görülür (Noterlik Kanunu m.191). İdari davaya ilişkin dilekçeler yabancı memleketlerde Türk konsolosluklarına da verilebilir (İYUK m.4) ve iptal davalarında taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır (m.17). Bu sayfada; yurt dışındaki yatırımcının tebligat riskini nasıl yöneteceği, vekâletnamenin hangi yolla ve hangi yetkilerle verileceği, dava ve başvuruların yurt dışından nasıl yapılacağı, Türkiye’ye giriş riski ve süre hesabı örnekleri anlatılmaktadır.
Yurt dışındasınız ve vatandaşlığınız iptal mi edildi?
Tebliğ tarihini ve kalan süreyi aynı gün birlikte netleştirelim; vekâletnamenin konsoloslukta mı yoksa yerel noter ve apostille mi verileceğini dosyanıza göre planlayalım. İngilizce yazışabiliriz. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsAppEn Büyük Risk: Siz Yurt Dışındayken Süre İşlemeye Başlar
İdari davalarda dava açma süresi Danıştay’da ve idare mahkemelerinde altmış gündür ve yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlar (İYUK m.7/1-2). Danıştay ve idari mahkemelere ait her türlü tebliğ işleri Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılır (İYUK m.60). Yurt dışındaki yatırımcı için sorun, “yazılı bildirimin yapıldığı tarih”in kendisinin haberi olmadan gerçekleşebilmesidir.
Tebligat, tebliğ yapılacak kişiye bilinen en son adresinde yapılır; bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığı anlaşılırsa veya tebligat yapılamazsa adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi bilinen en son adres kabul edilir (Tebligat Kanunu m.10). Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olduğunda, muhatap o adreste hiç oturmamış veya oradan sürekli olarak ayrılmış olsa dahi tebliğ memuru evrakı muhtara veya kolluğa bırakır, ihbarnameyi kapıya yapıştırır ve yapıştırma tarihi tebliğ tarihi sayılır (m.21). Türkiye’de bir daire adına adres kaydı yapılmış, ama fiilen yurt dışında yaşayan bir yatırımcı için bu, iptal kararının haberi olmadan tebliğ edilmiş sayılması demektir.
Tebligatın yapılabileceği yerler ve sonuçları
| Durum | Tebliğ nasıl gerçekleşir? | Dayanak |
|---|---|---|
| Bilinen en son adres Türkiye’de ve ulaşılabilir | Kişiye veya aynı konutta oturanlara teslim | Tebligat K. m.10 |
| Adres kayıt sistemindeki adreste kimse yok | Evrak muhtara bırakılır, ihbarname kapıya yapıştırılır; yapıştırma tarihi tebliğ tarihidir | Tebligat K. m.21 |
| Vekil atanmış ve idareye bildirilmiş | Tebligat vekile yapılır | Tebligat K. m.11 |
| Avukatın elektronik tebligat adresi | Tebligat elektronik yolla yapılır | Tebligat K. m.7/a |
| Kişi yabancı ülkede | O ülkenin yetkili makamı vasıtasıyla; Türk vatandaşlarına konsolosluk aracılığıyla da | Tebligat K. m.25, m.25/a |
| Adres değiştirildi ama bildirilmedi | Eski adrese yapılan tebligat geçerli sayılabilir | Tebligat K. m.35 |
Yabancı Ülkede Tebligat Nasıl Yapılır?
Yabancı memlekette tebliğ o memleketin yetkili makamı vasıtasıyla yapılır; anlaşma veya o memleket kanunları müsaitse o yerdeki Türkiye siyasi memuru veya konsolosu tebligat yapılmasını yetkili makamdan ister (Tebligat Kanunu m.25). Yabancı ülkede kendisine tebliğ yapılacak kimse Türk vatandaşıysa tebliğ o yerdeki Türkiye Büyükelçiliği veya Konsolosluğu aracılığıyla da yapılabilir. Bu durumda muhataba, otuz gün içinde başvurmazsa tebliğin yapılmış sayılacağı ihtarını içeren bir bildirim gönderilir; bildirimin tebliğinden itibaren otuz gün içinde başvurulmazsa tebligat otuzuncu günün bitiminde yapılmış sayılır (m.25/a).
Yabancı memleketlerde oturanlara ilanen tebligat yapılmasını gerektiren hâllerde, tebliği çıkaran merci tebliğ olunacak evrak ile ilan suretlerini kişinin bilinen yabancı adresine ayrıca iadeli taahhütlü mektupla gönderir (m.28). Daha önce yurt dışındaki adresine tebligat yapılmış bir Türk vatandaşı yurt dışı adresini değiştirip bildirmezse, eski adrese konsolosluk aracılığıyla gönderilen bildirimin adrese ulaştığının belgelendiği tarihten itibaren otuz gün sonra tebliğ yapılmış sayılabilir (m.35).
İptal kararı karar tarihinden itibaren hüküm ifade ettiğinden (5901 m.32), kararın tebliği sırasında kişinin Türk vatandaşı olarak mı yoksa yabancı olarak mı tebligata muhatap olduğu tartışılabilir; bu da konsolosluk aracılığıyla tebligata ilişkin 25/a maddesinin uygulanıp uygulanmayacağını etkiler. Bu belirsizlik karşısında güvenli yol, sürenin her zaman en erken ihtimale göre hesaplanmasıdır.
Tebligat Usulsüzse: Öğrenme Tarihi
Tebliğ usulüne aykırı yapılmış olsa bile muhatap tebliğe muttali olmuşsa tebliğ geçerli sayılır ve muhatabın beyan ettiği tarih tebliğ tarihi kabul edilir (Tebligat Kanunu m.32). Bu hüküm yurt dışındaki yatırımcı için iki yönlüdür. Bir yandan, kayıtlı olmayan bir adrese yapılan veya usule aykırı biçimde bırakılan bir tebligatta süre, kararın gerçekten öğrenildiği tarihten başlatılabilir. Öte yandan, öğrenme tarihi olarak beyan edilen tarih bağlayıcı hâle gelir; bu yüzden dava dilekçesinde öğrenme tarihi ve nasıl öğrenildiği açık ve belgeli olarak yazılmalıdır.
Tebliğin usulsüzlüğünü ileri sürerken
| Soru | Neden önemli? |
|---|---|
| Tebligat hangi adrese çıkarıldı? | Bilinen en son adres ile adres kayıt sistemindeki adres arasındaki sıra (Tebligat K. m.10) |
| Tebliğ mazbatasında kime ve nasıl bırakıldığı yazıyor mu? | Muhtara bırakma ve kapıya yapıştırmanın usulüne uygunluğu (m.21) |
| Kararı ilk ne zaman ve nasıl öğrendiniz? | Beyan edilen tarih tebliğ tarihi sayılır (m.32) |
| Öğrenmeyi gösteren belge var mı? | E-posta, avukat yazışması, konsolosluk bildirimi, e-Devlet ekran kaydı |
Usulsüz tebligat iddiası bir savunma aracıdır, bir plan değildir. Güvenli yol, süreyi her zaman en erken tebliğ ihtimaline göre hesaplamak ve usulsüzlüğü yalnız bu süre kaçırılmışsa ileri sürmektir.
Vekil Atayın: Tebligat Avukata Yapılır
Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır; vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapılması yeterlidir (Tebligat Kanunu m.11). Baro levhasına yazılı avukatlara tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur (m.7/a). Yurt dışındaki yatırımcı için bunun anlamı şudur: vekâletname verilip idareye ve mahkemeye bildirildiği andan itibaren tebligatlar Türkiye’deki bir avukatın elektronik tebligat adresine gelir ve sürelerin kaçırılma riski büyük ölçüde ortadan kalkar.
Bu nedenle iptal sürecinin mümkün olan en erken aşamasında, hatta iptal kararı henüz tebliğ edilmemişken, vekâletname verilmesi ve avukat aracılığıyla Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne, tespit kurumuna ve gerekirse il göç idaresine, işin vekil tarafından takip edildiği ve tebligatların vekile yapılması gerektiği bildirilmelidir. Avukat, vekâletname olmaksızın da dava ve takip dosyalarını inceleyebilir; ancak dosyadaki belgelerin örneği vekâletname ibraz edilmeden verilmez (Avukatlık Kanunu m.46). Kamu kurumları avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunmakla yükümlüdür ve bu belgelerden örnek alınması vekâletname ibrazına bağlıdır (m.2).
Yurt Dışından Vekâletname: Konsolosluk, Yerel Noter ve Apostil
Avukat, açtığı veya takip ettiği dava ve işlerde noter tarafından onaylanan ya da düzenlenen vekâletname aslını veya kendi onayladığı aslına uygun örneğini dosyaya ibraz etmek zorundadır (HMK m.76/1); idari yargıda tarafların vekillerine ilişkin olarak HMK hükümleri uygulanır (İYUK m.31). Vekâletname vermeyen avukat dava açamaz; gecikmesinde zarar doğabilecek hâllerde mahkeme kesin süre vererek avukatın dava açmasına izin verebilir ve bu sürede vekâletname verilmezse dava açılmamış sayılır (HMK m.77/1). Yurt dışındaki yatırımcı için üç yol vardır.
Yurt dışından vekâletname verme yolları
| Yol | Nasıl? | Dikkat | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Türk konsolosluğu | Vekâletname konsoloslukta düzenlenir; yabancı memleketlerde noterlik işleri konsoloslar tarafından konsolosluk binasında görülür | Randevu süresi; noter ücreti alınmaz, ancak konsolosluk harçları ayrıca uygulanabilir | Noterlik K. m.191, 192, 194 |
| Yerel noter ve apostil | Bulunulan ülkenin noterinde düzenlenir, o ülkenin yetkili makamınca apostil şerhi verilir; Türkiye’de yeminli tercümeyle Türkçeye çevrilir ve noter onayı alınır | Ülkenin Lahey Apostil Sözleşmesine taraf olması gerekir | Lahey Apostil Sözleşmesi; Noterlik K. m.195, m.99 |
| Yerel noter ve konsolosluk tasdiki | Apostil uygulanmayan ülkelerde, yetkili yabancı merciin imza ve mührü Türk konsolosluğunca onanır | Ek işlem ve süre | Noterlik K. m.195 |
Yabancı memleketlerde usulü uyarınca yapılan noterlik işlemlerinin altındaki o memleketin yetkili merciinin imza ve mührü konsolos tarafından onanır; özel kanun hükümleri saklıdır (Noterlik Kanunu m.195). Apostil şerhi, taraf ülkeler arasında bu konsolosluk onayının yerini alan uluslararası usuldür. Yabancı dilde düzenlenmiş bir belgenin örneği istendiğinde önce tercüme edilir ve her örneğe tercümesi iliştirilir (m.99). Avukatın vekâletnameden çıkardığı ve onayladığı örnekler bütün yargı mercileri, resmî daire ve kurumlar için resmî örnek hükmündedir; vekâletnameler Türkiye için tek tiptir (Avukatlık Kanunu m.56).
Vekâletnamede Hangi Yetkiler Bulunmalı?
Açıkça yetki verilmemişse vekil; sulh olamaz, davanın tamamını ıslah edemez, başkasını tevkil edemez, alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvuramaz, davadan veya kanun yollarından feragat edemez, karşı tarafı ibra ve davasını kabul edemez ve yargılamanın iadesi yoluna gidemez (HMK m.74). Yurt dışındaki yatırımcı ikinci bir vekâletname için yeniden konsolosluğa gitmek zorunda kalmamak için bütün işleri baştan kapsayan geniş bir vekâletname vermelidir.
Vatandaşlık iptali dosyası için vekâletnamede bulunması gereken yetkiler
| Yetki | Neden gerekli? | Dayanak |
|---|---|---|
| İdari yargıda dava açma, yürütmenin durdurulması, itiraz, istinaf ve temyiz | Danıştay ve idare mahkemesindeki davalar | İYUK m.27, m.45, m.46 |
| Yargılamanın yenilenmesi | Özel yetki ister | HMK m.74; İYUK m.53 |
| Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru | Avukatla temsilde vekâletname sunulur | 6216 m.47/4 |
| Davadan ve kanun yollarından feragat, kabul, sulh ve ibra | Özel yetki ister | HMK m.74 |
| Başkasını tevkil | Avukat değişikliği veya ek avukat için | HMK m.74; Avukatlık K. m.56 |
| Arabuluculuk ve diğer alternatif çözüm yolları | Satıcı ve aracıya karşı hukuk yolunda | HMK m.74 |
| Ceza işlerinde şikâyet, katılma ve dosya inceleme | Suç duyurusu ve ceza dosyası | CMK m.158, m.234, m.237 |
| İdari başvurular ve belge alma | Nüfus, göç, tapu ve tespit kurumları nezdinde başvuru ve belge örneği alma | Avukatlık K. m.2 |
| Tebligat alma | Bütün tebligatların vekile yapılması | Tebligat K. m.11 |
Taşınmazın satışı, devri veya ipotek gibi tapu işlemleri ile para tahsili gibi işler için ayrıca açık yetki gerekebilir ve bu işlemler için ilgili kurumların aradığı özel şekil şartları ayrıca kontrol edilmelidir. Bu tür yetkilerin dava vekâletnamesine eklenip eklenmeyeceği, yatırımcının güven ilişkisine ve ihtiyacına göre ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Vekâletnameye eklenecek özel yetki ibareleri için örnek
Vekâletnameler Türkiye için tek tiptir; özel yetkiler vekâletnamenin ilgili bölümüne açıkça yazdırılır. Aşağıdaki metin, vatandaşlık iptali dosyası için konsolosluk veya notere verilebilecek bir örnektir ve dosyaya göre daraltılıp genişletilebilir:
Türk vatandaşlığını kazanma kararımın iptaline veya geri alınmasına, Taşınmaz Yatırımı Tespit Belgesinin veya yatırım uygunluk belgesinin iptaline ve bunlarla bağlantılı her türlü idari işlem ve eyleme karşı Danıştay, bölge idare mahkemeleri ve idare mahkemelerinde dava açmaya, yürütmenin durdurulmasını istemeye, itiraz, istinaf ve temyiz yollarına başvurmaya, yargılamanın yenilenmesini istemeye; Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmaya; Cumhuriyet başsavcılıklarına şikâyet ve suç duyurusunda bulunmaya, şikâyetten vazgeçmeye, kamu davasına katılmaya ve soruşturma dosyalarını incelemeye; ihtarname keşide etmeye, arabulucuya başvurmaya ve arabuluculuk görüşmelerine katılmaya; davadan ve kanun yollarından feragate, davayı kabule, sulh ve ibraya; Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Göç İdaresi, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü ve diğer kamu kurumları nezdinde her türlü başvuruda bulunmaya, belge ve örnek almaya, adıma yapılacak tebligatları almaya ve başkasını tevkile yetkili olmak üzere …
Bu metin bir örnektir. Vekâletname düzenlenirken konsolosluğun veya noterin kullandığı tek tip vekâletname formuna uygun olarak yazılır; para tahsili, tapu işlemleri veya şirket işlemleri gibi ayrıca istenen yetkiler varsa bunlar ayrıca eklenir.
Vekili idareye bildirme dilekçesi için örnek
Vekâletname alındıktan sonra, henüz bir dava açılmamışken de işin vekil tarafından takip edildiğini idareye bildirmek, tebligatların vekile yapılmasını sağlamanın en kısa yoludur. Kısa bir dilekçe yeterlidir:
İÇİŞLERİ BAKANLIĞI NÜFUS VE VATANDAŞLIK İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE
KONU : Vekâletname sunulması ve tebligatların vekile yapılması talebi
Müvekkil [Ad SOYAD] ([uyruğu], pasaport no: [….], T.C. kimlik no: [….]) adına, Türk vatandaşlığını kazanma kararına ilişkin her türlü işlemi takip etmek üzere vekil tayin edildim. Vekâletnamenin onaylı örneği ekte sunulmuştur. Müvekkilin bu dosyasına ilişkin bütün yazı ve kararların, Tebligat Kanununun 11. maddesi uyarınca tarafıma, elektronik tebligat adresime gönderilmesini ve varsa müvekkil hakkında tesis edilmiş işlemlerin birer örneğinin verilmesini saygıyla arz ederim.
[Tarih]
Av. [Ad SOYAD]
Ek: Vekâletname örneği
Aynı dilekçe, ilgisine göre tespit kurumuna ve il göç idaresi müdürlüğüne de uyarlanarak verilebilir.
Dilekçeyi Yurt Dışından Vermek: Konsolosluk Yolu
Dilekçeler ve savunmalar ile davalara ilişkin her türlü evrak, Danıştay veya ilgili mahkeme başkanlıklarına, bunlara gönderilmek üzere idare veya vergi mahkemesi başkanlıklarına, bunların bulunmadığı yerlerde asliye hukuk hâkimliklerine veya yabancı memleketlerde Türk konsolosluklarına verilebilir (İYUK m.4). Bu hüküm, vekil atamaya fırsat bulamamış ve süresinin sonuna yaklaşmış bir yatırımcı için hayati bir imkândır: iptal davası dilekçesi bulunulan ülkedeki Türk konsolosluğuna verilerek de dava açılabilir.
Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru da doğrudan ya da mahkemeler veya yurt dışı temsilcilikler vasıtasıyla yapılabilir (6216 m.47/1). Buna karşılık suç duyurusunda konsolosluk yolu sınırlıdır: Türkiye’nin elçilik ve konsolosluklarına ihbar veya şikâyette bulunulabilmesi, yurt dışında işlenip ülkede takibi gereken suçlarla sınırlıdır (CMK m.158/3); Türkiye’de gerçekleşen olaylar için başvuru Türkiye’deki başsavcılığa, gerekirse avukat aracılığıyla yapılır. Bu konudaki ayrıntılar suç duyurusu ve ihtarname rehberimizde yer almaktadır.
Yurt dışından yapılabilecek başvurular
| Başvuru | Yurt dışından nasıl? | Dayanak |
|---|---|---|
| Danıştay’da iptal davası | Türk konsolosluğuna dilekçe verilerek veya vekil aracılığıyla | İYUK m.4 |
| İdare mahkemesinde tespit belgesi davası | Türk konsolosluğuna dilekçe verilerek veya vekil aracılığıyla | İYUK m.4 |
| Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru | Yurt dışı temsilcilikler vasıtasıyla veya vekil aracılığıyla | 6216 m.47/1 |
| Suç duyurusu (olay Türkiye’de) | Vekil aracılığıyla Türkiye’deki başsavcılığa | CMK m.158/1, m.158/3 |
| Vekâletname | Konsolosluk veya yerel noter ve apostil | Noterlik K. m.191, m.195 |
Yurt Dışından Gelecek Belgeler: Apostil ve Tercüme
Davada ve yürütmenin durdurulması isteminde kullanılacak belgelerin önemli bir kısmı yurt dışında düzenlenir: evlilik ve doğum belgeleri, okul kayıtları, iş ve gelir belgeleri, ikametgâh belgeleri. Bu belgelerin Türkiye’de kullanılabilmesi için, düzenlendiği ülke Lahey Apostil Sözleşmesine tarafsa apostil şerhi, değilse o ülkenin yetkili merciinin imza ve mührünün Türk konsolosluğunca onanması gerekir (Noterlik Kanunu m.195). Yabancı dildeki belgeler ayrıca Türkçeye çevrilir; noterden alınacak örneklere tercümesi iliştirilir (m.99).
Sık kullanılan yabancı belgeler
| Belge | Ne için? | İşlem |
|---|---|---|
| Evlilik ve doğum belgeleri | Aile üyelerinin davaya katılımı ve zarar unsurunun gösterilmesi | Apostil veya konsolosluk onayı; yeminli tercüme |
| Okul ve sağlık kayıtları | Yürütmenin durdurulması isteminde telafisi güç zarar | Apostil veya konsolosluk onayı; yeminli tercüme |
| Gelir ve banka belgeleri | Paranın kaynağının ve yatırımın gerçekliğinin gösterilmesi | Bankadan onaylı belge; tercüme |
| Satış ofisi veya aracıyla yurt dışında yapılan yazışmalar | Aldatmanın ve yatırımcının iyi niyetinin gösterilmesi | Tarihli çıktılar ve tercüme |
Belgelerin apostil ve tercüme işlemleri süre alabildiğinden, dava süresi işlerken önce dilekçenin verilmesi, belgelerin ise sonradan sunulması yoluna gidilebilir. Mahkeme lüzum gördüğü evrakın gönderilmesini taraflardan isteyebilir (İYUK m.20/1); dilekçede hangi belgelerin hazırlanmakta olduğu belirtilmelidir.
Duruşma ve Yurt Dışındaki Davacı
Danıştay ile idare ve vergi mahkemelerinde açılan iptal davalarında taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır; duruşma talebi dava dilekçesi ile cevap ve savunmalarda yapılabilir ve duruşma davetiyeleri duruşma gününden en az otuz gün önce gönderilir (İYUK m.17/1, 3, 5). Temyizde duruşma yapılması ise tarafların istemine ve Danıştay kararına bağlıdır (m.17/2). Yurt dışındaki davacı duruşmaya vekili aracılığıyla katılabilir. Duruşma talebi, özellikle yatırımcının iyi niyetini ve Türkiye’deki hayatını mahkemeye doğrudan anlatma imkânı vermesi bakımından değerlendirilmelidir. Danıştay sonrası yollar için temyiz ve bireysel başvuru rehberimize bakabilirsiniz.
Türkiye’ye Giriş ve Çıkış
İptal kararından sonra kişi Türkiye bakımından yabancıdır ve Türkiye’ye yabancı olarak girer. Göç İdaresi, gerektiğinde ilgili kurumların görüşünü alarak kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından Türkiye’ye girmesinde sakınca görülen yabancıların ülkeye girişini yasaklayabilir; Türkiye’den sınır dışı edilen yabancıların girişi de yasaklanır ve giriş yasağının süresi kural olarak en fazla beş yıldır (6458 m.9). Türkiye’ye gelmeden önce hakkında bir giriş yasağı veya tahdit kaydı bulunup bulunmadığının avukat aracılığıyla araştırılması gerekir; bu konudaki yollar tahdit kodları rehberimizde anlatılmıştır.
İptal kararından sonra Türk kimlik kartı ve Türk pasaportu ile seyahat edilmemeli; bu belgelerin durumu ve iadesi konusunda nüfus müdürlüğünden veya konsolosluktan bilgi alınmalıdır. Türkiye’de kalmak isteyen yatırımcının ikamet seçenekleri ikamet rehberimizde yer almaktadır.
Ceza Dosyası Varsa
Sahte ekspertiz soruşturmalarında yatırımcı mağdur, tanık veya şüpheli sıfatıyla dosyaya girebilir. Yurt dışındaki yatırımcının ceza dosyasındaki konumunu öğrenmeden Türkiye’ye gelmesi veya bir çağrıya cevap vermemesi farklı riskler doğurur; bu konu sahte ekspertiz soruşturması rehberimizde ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Her durumda ilk adım, avukat aracılığıyla dosyanın durumunu öğrenmektir.
Aile Üyeleri: Ortak Dilekçe ve Vekâletname
İptal kararı yatırımcıya bağlı olarak vatandaşlık kazanan eş ve çocuklara da uygulanır (5901 m.32). Birden fazla kişinin müşterek dilekçe ile dava açabilmesi için davacıların hak veya menfaatlerinde iştirak bulunması ve davaya yol açan maddi olay veya hukuki sebeplerin aynı olması gerekir (İYUK m.5/2). Aile üyeleri bu şartları taşıyorsa tek dilekçeyle dava açılabilir; ancak her birinin vekâletnamesi ayrıca verilmeli, ergin olmayan çocuklar için kanuni temsilcilerin vekâletnamesi alınmalıdır. Aile üyelerinin durumu eş ve çocuklar rehberimizde anlatılmıştır.
Süre Hesabı Örnekleri
Süreler tebliğ tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar; tatil günleri sürelere dâhildir, ancak sürenin son günü tatile rastlarsa süre izleyen çalışma gününün bitimine kadar uzar (İYUK m.8/1-2). Aşağıdaki örnekler yalnız hesap yöntemini göstermek içindir; gerçek dosyada tebliğ belgesi ve resmî tatiller ayrıca kontrol edilmelidir.
İki örnek hesap
| Senaryo | Tebliğ tarihi | Altmış günlük sürenin sonu |
|---|---|---|
| İptal kararı Türkiye’deki adres kayıt sistemindeki adrese gönderildi; kimse bulunamadı, ihbarname 10 Kasım 2026 Salı günü kapıya yapıştırıldı | 10 Kasım 2026 (Tebligat K. m.21) | Altmışıncı gün 9 Ocak 2027 Cumartesi; süre 11 Ocak 2027 Pazartesi günü mesai bitimine uzar |
| Bildirim konsolosluk aracılığıyla 5 Kasım 2026’da tebliğ edildi; otuz gün içinde konsolosluğa başvurulmadı | Otuzuncu günün bitimi: 5 Aralık 2026 (Tebligat K. m.25/a) | 3 Şubat 2027 Çarşamba |
İkinci örnekte otuz günlük bekleme süresi yatırımcıya zaman kazandırıyor gibi görünse de, konsolosluğa başvurup evrakı almaktan kaçınması hâlinde düzenlenen tutanak tarihinde tebliğ yapılmış sayılır (m.25/a). Bu nedenle konsolosluk bildirimini aldığınız anda süreyi kendi aleyhinize en erken tarihe göre hesaplayın ve avukatınıza bildirin.
İptal Kararı Henüz Gelmediyse: Önleyici Adımlar
Birçok dosyada vatandaşlık iptal kararından önce başka işaretler görülür: tespit belgesinin iptaline ilişkin bir yazı, tapu müdürlüğünden veya tespit kurumundan gelen bir bildirim, bir ceza soruşturmasında ifadeye çağrı. Bu işaretlerden biri ortaya çıktığında, yurt dışındaki yatırımcının iptal kararını beklemeden harekete geçmesi gerekir. En etkili üç adım şunlardır: vekâletnamenin verilmesi, vekilin idareye bildirilmesi ve Türkiye’deki adres kaydının kontrol edilmesi. Bu adımlar atıldığında iptal kararı geldiğinde doğrudan avukata tebliğ edilir ve altmış günlük sürenin tamamı kullanılabilir. Hakkınızdaki işlemin gerekçesini öğrenmenin yolları gerekçe rehberimizde anlatılmıştır.
Yurt dışındaki yatırımcı ile avukat arasında iş bölümü
| İş | Yatırımcı | Avukat |
|---|---|---|
| Vekâletname | Konsolosluk veya yerel noter ve apostil işlemlerini yapar | Gerekli yetkileri belirler, metni hazırlar |
| Tebligat | Türkiye’deki adres kaydını ve eski adresleri bildirir | Elektronik tebligat adresini takip eder, idareye vekâlet bildirir |
| Belgeler | Yurt dışı belgelerini apostil ve tercümeyle temin eder | Türkiye’deki kurumlardan belge ve dosya örneği alır |
| Öğrenme tarihi | Kararı ne zaman ve nasıl öğrendiğini yazılı bildirir | Süreyi en erken ihtimale göre hesaplar |
| Dava ve başvurular | Olayları ve Türkiye’deki hayatını anlatan bilgileri verir | Dilekçeleri hazırlar, duruşmaya katılır |
| Seyahat | Türkiye’ye gelmeden önce haber verir | Giriş yasağı ve ceza dosyası kontrolü yapar |
Yurt Dışındaki Yatırımcı İçin Kontrol Listesi
- Adres. Türkiye’deki adres kayıt sisteminde hangi adresin görüldüğünü ve o adresi kimin takip ettiğini öğrenin.
- Tebliğ. İptal kararı tebliğ edildi mi, hangi yolla ve hangi tarihte?
- Vekâletname. Konsolosluk mu, yerel noter ve apostil mi? Bütün yetkileri baştan kapsasın.
- Bildirim. Vekil atandığını idareye ve mahkemeye bildirin; tebligatlar vekile yapılsın.
- Dava. Süre azsa dilekçeyi Türk konsolosluğuna verin (İYUK m.4) ve alındı belgesi alın.
- Aile. Eş ve çocuklar için ayrı vekâletname ve gerekiyorsa ortak dilekçe.
- Seyahat. Türkiye’ye gelmeden önce giriş yasağı ve ceza dosyası kontrolü.
- Belgeler. Tapu, banka, şirket ve okul belgelerinin örneklerini yurt dışında da erişilebilir tutun.
Sık Yapılan Hatalar
- Türkiye’deki adres kaydını unutmak. Hiç oturulmayan bir adrese yapılan tebligat da geçerli sayılabilir.
- Vekâletnameyi süre bitmek üzereyken çıkarmaya çalışmak. Konsolosluk randevusu zaman alır.
- Dar vekâletname vermek. Feragat, tevkil, yargılamanın yenilenmesi ve arabuluculuk özel yetki ister.
- Konsolosluk yolunu bilmemek. İdari dava dilekçesi Türk konsolosluğuna da verilebilir.
- Konsolosluk bildirimini bekletmek. Evrakı almaktan kaçınma hâlinde tutanak tarihinde tebliğ yapılmış sayılır.
- Kontrol etmeden Türkiye’ye gelmek. Giriş yasağı veya ceza dosyası riski önceden araştırılmalıdır.
- İptalden sonra Türk belgeleriyle seyahat etmek. Belgelerin durumu önceden öğrenilmelidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Yurt dışındayım; iptal kararı Türkiye’deki adresime gönderildiyse süre başlar mı?
Başlayabilir. Adres kayıt sistemindeki adrese yapılan tebligatta, muhatap o adreste hiç oturmamış olsa dahi evrak muhtara bırakılır ve ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih tebliğ tarihi sayılır (Tebligat K. m.21).
Avukat tutarsam tebligatlar kime yapılır?
Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır (Tebligat K. m.11). Avukatlara tebligat elektronik yolla yapılır (m.7/a).
Vekâletnameyi nerede verebilirim?
Bulunduğunuz ülkedeki Türk konsolosluğunda; yabancı memleketlerde noterlik işleri konsoloslar tarafından görülür (Noterlik K. m.191). Alternatif olarak yerel noterde düzenleyip apostil şerhi aldırabilir, Türkiye’de tercüme ve onay işlemlerini yaptırabilirsiniz.
Konsoloslukta noter ücreti ödenir mi?
Yabancı memleketlerde noterlik görevi yapanlar noter ücreti alamaz (Noterlik K. m.194); ancak konsolosluk harçları ayrıca uygulanabilir.
Vekâletnamede hangi yetkiler olmalı?
İdari yargıda dava, yürütmenin durdurulması, itiraz ve kanun yolları; yargılamanın yenilenmesi; Anayasa Mahkemesine başvuru; feragat, kabul, sulh ve ibra; başkasını tevkil; arabuluculuk; ceza işlerinde şikâyet ve katılma; idari başvurular ve tebligat alma. Bunların bir kısmı açık yetki ister (HMK m.74).
Vekâletname yetişmezse dava açılamaz mı?
Gecikmesinde zarar doğabilecek hâllerde mahkeme, kesin süre içinde vekâletname getirilmesi koşuluyla avukatın dava açmasına izin verebilir; süre içinde verilmezse dava açılmamış sayılır (HMK m.77/1).
Dava dilekçesini konsolosluğa verebilir miyim?
Evet. İdari davalara ilişkin dilekçeler yabancı memleketlerde Türk konsolosluklarına da verilebilir (İYUK m.4).
Anayasa Mahkemesine yurt dışından başvurabilir miyim?
Evet. Bireysel başvuru doğrudan ya da mahkemeler veya yurt dışı temsilcilikler vasıtasıyla yapılabilir (6216 m.47/1).
Satıcı hakkında konsolosluğa şikâyette bulunabilir miyim?
Elçilik ve konsolosluklara şikâyet, yurt dışında işlenip ülkede takibi gereken suçlarla sınırlıdır (CMK m.158/3). Olay Türkiye’de gerçekleştiyse başvuru Türkiye’deki başsavcılığa yapılır.
Davanın duruşmasına gelmem gerekir mi?
İptal davalarında taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır (İYUK m.17/1). Duruşmaya vekiliniz katılabilir; bizzat bulunmanız zorunlu değildir.
Türkiye’ye girişte sorun yaşar mıyım?
İptalden sonra yabancı olarak girersiniz. Kamu düzeni veya güvenliği açısından sakınca görülen yabancılara giriş yasağı konulabilir (6458 m.9). Gelmeden önce avukat aracılığıyla kontrol yapılmalıdır.
Eşim ve çocuklarım için ayrı dava mı açmalıyım?
Hak veya menfaatlerinizde iştirak varsa ve davaya yol açan olay aynıysa müşterek dilekçeyle dava açılabilir (İYUK m.5/2); ancak her biri için vekâletname ayrıca verilmelidir.
Tebligat usulsüz yapıldıysa süre ne zaman başlar?
Tebliğ usulüne aykırı yapılmış olsa bile muhatap tebliğe muttali olmuşsa tebliğ geçerli sayılır ve muhatabın beyan ettiği tarih tebliğ tarihi kabul edilir (Tebligat K. m.32). Öğrenme tarihini ve nasıl öğrendiğinizi belgeli olarak bildirin.
Yerel noterde yaptırdığım vekâletname Türkiye’de doğrudan kullanılabilir mi?
Apostil şerhi veya konsolosluk onayı ve Türkçe tercüme gerekir. Yabancı memleketin yetkili merciinin imza ve mührü konsolosça onanır; özel kanun hükümleri, yani apostil usulü saklıdır (Noterlik K. m.195).
Yurt dışı adresimi değiştirirsem ne olur?
Adres değişikliğini tebliğ çıkaran mercie bildirmezseniz, eski adrese yapılan tebligat sonuç doğurabilir (Tebligat K. m.35). Vekil atamak bu riski büyük ölçüde ortadan kaldırır.
İlgili Rehberler
- Vatandaşlık Başvurusu Reddi Rehberi (küme rehberi)
- Yatırım Yoluyla Alınan Vatandaşlık İptal Edildi veya Geri Alındı: Ne Yapmalı?
- Vatandaşlığın İptaline Karşı Danıştay Dava Dilekçesi Örneği (Word ve PDF)
- Uygunluk Belgesi (TYTB) İptaline Karşı Dava Dilekçesi Örneği
- Yürütmeyi Durdurma Reddine İtiraz Dilekçesi Örneği
- Danıştay Kararından Sonra: Temyiz, Anayasa Mahkemesi ve AİHM
- Vatandaşlığı İptal Edilen Yatırımcı Türkiye’de Kalabilir mi?
- Yatırımcının Vatandaşlığı İptal Edildi: Eş ve Çocuklar Ne Olur?
- Vatandaşlığı İptal Edilen Yatırımcının Taşınmazları Ne Olur?
- Sahte Ekspertiz Soruşturması: Yatırımcı Şüpheli mi, Mağdur mu?
- Mağdur Yatırımcı İçin Suç Duyurusu ve Satıcıya İhtarname Örneği
- Giriş Yasağı ve Tahdit Kodları: İtiraz Yolu
- Sınır Dışı Etme Kararı ve İtiraz
- Yurt Dışından Vekâletname: Konsolosluk, Apostil ve Özel Yetki (boşanma örneği)
- Eş ve Çocuklar İçin Vatandaşlık İptaline Karşı Dava Dilekçesi Örneği (Word ve PDF)
- Vatandaşlık iptalinde kontrol değerleme raporuna ve idari dosyaya erişim: bilgi edinme ve KVKK başvuru dilekçesi örneği
- Vatandaşlığı iptal edilen yatırımcının nüfus kaydı, kimlik kartı, pasaportu ve yabancı kimlik numarası
Yurt dışından dosyanızı birlikte yönetelim
Tebliğ tarihini netleştirelim, vekâletnamenin yolunu ve yetkilerini belirleyelim, davayı ve gerekirse ceza dosyasını Türkiye’den sizin adınıza takip edelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

