SPK bülteninde adınız bir suç duyurusu, işlem yasağı, lisans iptali veya idari para cezası tablosunda yer aldıysa, birkaç saat içinde aynı bilgi KAP’ta, haber sitelerinde, borsa forumlarında ve arama motorlarında adınızla birlikte dolaşmaya başlar. Hukuken bilmeniz gereken ilk şey, bu yayılmanın katmanlarının farklı kurallara tabi olduğudur: SPK ve KAP kayıtları resmî ve kanuni görev kapsamındaki kayıtlardır ve kolay silinmez; haber sitelerinin bu kararları aktarması, kamu yararı ve gerçeklik sınırları içinde kaldıkça ifade özgürlüğü kapsamındadır; ancak “dolandırıcı”, “vurguncu” gibi sizi mahkûm edilmiş gibi gösteren nitelendirmeler, kimlik ve aile bilgileri veya gerçeğe aykırı ayrıntılar bu sınırı aşabilir; arama motorlarındaki sonuçlar ise unutulma hakkı kapsamında, özellikle takipsizlik veya beraat kararından sonra indeksten çıkarılabilir. Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz (Anayasa m.38/4). Bu yazı; her katman için hangi hukuki yolun açık olduğunu, 2026 itibarıyla internetten içerik kaldırmanın güncel yasal dayanağını, Basın Kanunu’ndaki düzeltme ve cevap hakkını, KVKK başvurusunu, Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun unutulma hakkı kriterlerini ve tazminat yolunu madde madde anlatır.
Bu yazının kaynakları. Anayasa m.20 ve m.38; 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu; 5187 sayılı Basın Kanunu (7418 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikler dâhil); 5651 sayılı Kanun ve Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli, E.2020/76, K.2023/172 sayılı iptal kararı; 7571 sayılı Kanun’un TBMM’deki kabul metni; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.24-25; 6100 sayılı HMK; Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun 2020/414, 2020/481 ve 2020/927 sayılı kararları; Anayasa Mahkemesi’nin 2013/5653 başvuru numaralı ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2014/4-56 E., 2015/1679 K. sayılı kararları. Bu alandaki mevzuat son yıllarda sık değişmiştir; başvuru öncesinde güncel metin ayrıca kontrol edilmelidir.
Adınız bültende ve haberlerde mi dolaşıyor?
Haberlerin tespiti, düzeltme ve cevap yazısının iki aylık süresi, arama motorlarından indeksten çıkarma ve gerekirse ihtiyati tedbir birlikte planlanmalıdır. Haber bağlantılarını ve bülten sayfasını WhatsApp üzerinden gönderebilirsiniz.
📞 Hemen Arayın: 0554 648 37 15💬 WhatsAppAdınız Bültende Nerede ve Nasıl Yayımlandı?
SPK bültenleri, Kurul Karar Organı’nın kararlarının kamuya duyurulduğu resmî yayın organıdır. Bültenlerin “Suç Duyurusu, İdari Para Cezası ile Diğer Yaptırım ve Tedbirler” bölümünde kişiler ad-soyadları, kısmen maskelenmiş kimlik numaraları (örneğin ilk iki ve son iki hanesi görünür şekilde) ve Merkezi Kayıt Kuruluşu sicil numaralarıyla birlikte yer alır. Aynı kararların bir kısmı başka kanallarda da yayımlanır. V-101.1 sayılı Tebliğ m.13/2 uyarınca işlem yasağına bağlı yasaklı pay statüsüne ilişkin açıklamalar MKK tarafından Kamuyu Aydınlatma Platformu aracılığıyla, m.18/2 uyarınca diğer tedbirler de ilgili kişilerin ad-soyad veya unvan bilgileriyle KAP’ta duyurulur. Borsa şirketleriyle ilgili işlem yasakları KAP’ta “Sermaye Piyasası Kurulu Tedbir Kararı” başlıklı bildirimle yer alır. SPK’nın internet sitesinde ayrıca idari yaptırımlara ilişkin bir bölüm bulunur.
Adınızın geçebileceği resmî kaynaklar
| Kaynak | Hangi karar? | Hangi bilgi? | Hukuki niteliği |
|---|---|---|---|
| SPK Bülteni | Suç duyurusu, işlem yasağı, lisans iptali, idari para cezası, erişim engeli | Ad-soyad, kısmen maskeli kimlik numarası, MKK sicil numarası, pay veya eylem, kanun maddesi | Kurul kararlarının resmî duyurusu |
| KAP — SPK Tedbir Kararı bildirimi | Borsa şirketlerinin paylarıyla ilgili işlem yasakları ve tedbirler | Ad-soyad veya unvan, MKK sicil numarası, süre, bülten numarası | V-101.1 m.13/2 ve m.18/2 kapsamında duyuru |
| SPK internet sitesi idari yaptırımlar bölümü | İdari yaptırımlar | Karara ilişkin bilgiler | Kurum kaydı |
| SPL sicili | Lisans iptali ve askıya alma | Lisans statüsü (Geçici İptal, Süresiz İptal) | VII-128.7 m.21 kapsamında kamuya açık lisans bilgisi |
Bu kaynakların ortak özelliği, bilginin kaynağında doğru ve resmî olmasıdır. Sorun çoğu zaman kaynakta değil, bilginin ikinci ve üçüncü el kanallarda nasıl aktarıldığında doğar. Bu yüzden izlenecek yollar da katmana göre ayrılır.
Bültende Adınızın Geçmesi Ne Anlama Gelir, Ne Anlama Gelmez?
Anayasa m.38/4’e göre suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz; aynı ilke Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi m.6/2’de de yer alır. SPK’nın suç duyurusu kararı, sermaye piyasası suçlarında soruşturmanın başlaması için gereken yazılı başvurudur (6362 sayılı Kanun m.115/1); bir iddiadır ve mahkûmiyet değildir. İşlem yasağı ve lisans iptali ise şüphe aşamasının idari tedbirleridir. Bu ayrım, hem kamuoyuna yapılacak açıklamada hem haber sitelerine yazılacak düzeltme metninde hem de arama motorlarına yapılacak başvuruda temel argümandır.
Bültendeki karar türleri ve hukuki anlamları
| Karar | Ne demektir? | Ne demek değildir? |
|---|---|---|
| Suç duyurusu | Kurul’un savcılığa yazılı başvurusu; soruşturmanın başlama şartı | Suçun işlendiğinin tespiti, mahkûmiyet veya adli sicil kaydı |
| İşlem yasağı | Makul şüphe veya suç duyurusu üzerine verilen idari tedbir | Ceza veya kesin yaptırım; iptal davasına ve kaldırılmaya açıktır |
| Lisans iptali | Lisans gerektiren görevde çalışmanın belirli süreyle yasaklanması | Mesleki yeterliliğin kalıcı olarak kaybı; süreli iptalde lisans geri gelir |
| İdari para cezası | Mevzuata aykırılık nedeniyle Kurul’un verdiği idari yaptırım | Suç veya ceza mahkûmiyeti |
İdari yaptırımların adli sicil bakımından durumu SPK cezası adli sicile işler mi yazımızda, suç duyurusu sonrasında şüphelinin izleyeceği yol ise SPK hakkımda suç duyurusunda bulundu rehberimizde anlatılmıştır.
Bilgi Nasıl Yayılır? Üç Katman, Üç Hukuki Rejim
Bülten yayımlandıktan sonra bilgi genellikle üç katmanda yayılır ve her katmanın muhatabı, hukuki rejimi ve başvuru yolu farklıdır. Hangi katmanda ne yapılabileceğini ayırt etmeden yapılan başvurular çoğu zaman sonuçsuz kalır.
Yayılmanın katmanları ve başvuru yolları
| Katman | Muhatap | Temel hukuki rejim | Başlıca yol |
|---|---|---|---|
| 1. Resmî kaynak | SPK, MKK/KAP, SPL | Kanuni görev kapsamında veri işleme; KVKK’daki kamu kurumu istisnaları | Karara karşı idari yargı; lehe sonuç sonrası güncelleme talebi |
| 2. Haber siteleri | İnternet haber sitesinin sahibi ve sorumlu müdürü | Basın Kanunu; KVKK m.28/1-c ifade özgürlüğü istisnası ve sınırları; TMK m.24-25 | Düzeltme ve cevap; kaldırma talebi; ihtiyati tedbir ve dava; KVKK başvurusu |
| 3. Arama motorları ve sosyal medya | Arama motoru işleticisi; sosyal ağ sağlayıcı; paylaşımı yapan kişi | KVKK ve unutulma hakkı; 5651 Ek m.4; TCK m.125 | İndeksten çıkarma talebi; platforma başvuru; şikâyet ve dava |
SPK ve KAP Kayıtları Silinebilir mi?
Dürüst cevap şudur: resmî kaynaktaki kayıt, kararın kendisi ortadan kalkmadıkça genellikle silinmez. SPK bültenleri ve KAP bildirimleri, kanunun verdiği görev kapsamında yapılan duyurulardır; 6698 sayılı Kanun m.28, kamu kurumlarının kanuni görevleri kapsamındaki bazı veri işleme faaliyetlerini Kanun’un belirli hükümlerinden istisna tutar. Bu nedenle bülten kaydının silinmesine yönelik bir başvurunun sonucu belirsizdir ve bu belirsizlik baştan bilinmelidir.
Buna karşılık iki yol somut sonuç verebilir. Birincisi, kararın kendisine karşı yoldur: işlem yasağı veya lisans iptali idari yargıda iptal edilirse, kaydın dayanağı ortadan kalkar; bu yollar SPK işlem yasağı ve SPK lisans iptali rehberlerimizde anlatılmıştır. İkincisi, lehe sonuçtan sonra güncelleme talebidir: 6698 sayılı Kanun m.11/1 ilgili kişiye, kişisel verilerin eksik veya yanlış işlenmiş olması hâlinde bunların düzeltilmesini isteme hakkı tanır. Kesinleşmiş takipsizlik veya beraat kararından sonra, işlem yasağının V-101.1 m.8/2 uyarınca kaldırıldığını da gösteren belgelerle Kurul’a başvurularak kayıtlarda bu sonucun görünür kılınması istenebilir. Veri sorumlusu başvuruyu en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde sonuçlandırır (KVKK m.13/2); başvuru reddedilir, cevap yetersiz bulunur veya süresinde cevap verilmezse, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyette bulunulabilir (m.14/1). Benzer bir yaklaşım MASAK kayıtları için MASAK kaydı silinir mi yazımızda ele alınmıştır.
Haber Siteleri: Haber Verme Hakkının Sınırı
Bir haber sitesinin SPK bültenindeki kararı aktarması, kural olarak ifade ve basın özgürlüğü kapsamındadır. 6698 sayılı Kanun m.28/1-(c), kişisel verilerin millî savunmayı, millî güvenliği, kamu güvenliğini, kamu düzenini, ekonomik güvenliği, özel hayatın gizliliğini veya kişilik haklarını ihlal etmemek ya da suç teşkil etmemek kaydıyla ifade özgürlüğü kapsamında işlenmesi hâlinde Kanun hükümlerinin uygulanmayacağını düzenler. Hükmün kilit ifadesi “kaydıyla”dır: istisna, kişilik haklarını ihlal etmeyen haber için geçerlidir.
Kişisel Verileri Koruma Kurulu, 22.05.2020 tarihli ve 2020/414 sayılı kararında, basın özgürlüğü ile kişilik haklarının karşı karşıya geldiği durumlarda haberin kamu ilgi ve yararı taşıyıp taşımadığının, gerçek ve güncel olup olmadığının ve özü ile biçimi arasındaki dengenin gözetilmesi gerektiğini; kamu yararının tespitinde haberin kişilerin gereksiz merak duygularına mı, yoksa yüksek ahlaki ve hukuki değerlerin korunmasına mı hizmet ettiğinin değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir. Kurul, başka kararlarında bir haber sitesindeki veri işlemenin ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna da varmıştır. Bu ölçütler, SPK bülteni haberlerine şöyle uygulanabilir.
SPK bülteni haberlerinde kabul edilebilir aktarım ve sınırı aşan unsurlar
| Unsur | Genellikle haber verme hakkı içinde | Sınırı aşabilecek |
|---|---|---|
| Kararın içeriği | Bültendeki kararın doğru ve tarafsız aktarılması | Kararda olmayan suçlamalar, rakamlar veya ayrıntılar eklenmesi |
| Nitelendirme | “Hakkında suç duyurusunda bulunuldu”, “işlem yasağı getirildi” | “Dolandırıcı”, “manipülatör”, “vurguncu” gibi mahkûmiyet varmış izlenimi veren ifadeler |
| Kimlik bilgisi | Bültende yer alan ad-soyad | Bültende maskelenmiş kimlik numarasının açığa çıkarılması; adres, telefon, iş yeri, aile bireyleri |
| Görsel | Şirket logosu, borsa görseli | Kişinin sosyal medyasından alınmış özel fotoğrafları |
| Güncellik | Karar tarihindeki haber | Takipsizlik veya beraattan sonra güncellenmeden yayında tutulan ve tekrar öne çıkarılan haber |
| Başlık ve öz | Başlığın haberin içeriğiyle uyumlu olması | Başlıkta kesinlik ifade edip metinde “iddia” denilmesi gibi öz-biçim dengesizliği |
Bu tablo, her haberin hukuka aykırı olduğu anlamına gelmez; bültendeki kararı doğru aktaran haberlerin büyük bölümü haber verme hakkı içindedir. Asıl mücadele alanı, sınırı aşan unsurlar ve zamanla güncelliğini yitiren haberlerdir. Bu nedenle ilk adım, haberlerin tek tek incelenip hangi unsur bakımından sorun taşıdığının belirlenmesidir.
Düzeltme ve Cevap Hakkı: Basın Kanunu m.14
13.10.2022 tarihli ve 7418 sayılı Kanun’la 5187 sayılı Basın Kanunu’nun kapsamına internet haber siteleri alınmış ve internet haber sitesi, internet ortamında belirli aralıklarla haber veya yorum niteliğinde yazılı, görsel veya işitsel içeriklerin sunumunu yapmak üzere kurulan ve işletilen süreli yayın olarak tanımlanmıştır (m.2/1-m). Bu değişikliğin önemli bir sonucu, süreli yayınlar için öngörülen düzeltme ve cevap hakkının internet haber sitelerini de kapsamasıdır.
Basın Kanunu m.14’e göre süreli yayınlarda kişilerin şeref ve haysiyetini ihlal edici veya kişilerle ilgili gerçeğe aykırı yayım yapılması hâlinde, bundan zarar gören kişi yayım tarihinden itibaren iki ay içinde suç unsuru içermeyen ve üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan bir düzeltme ve cevap yazısı gönderebilir; sorumlu müdür bu yazıyı hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın kanunda öngörülen kısa süre içinde yayımlamakla yükümlüdür. Yazı yayımlanmazsa kanunda öngörülen süre içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir.
Düzeltme ve cevap yazısında dikkat edilecekler
| Başlık | Açıklama |
|---|---|
| Süre | Yayım tarihinden itibaren iki ay; her haber için ayrı hesaplanır |
| Muhatap | İnternet haber sitesinin sorumlu müdürü; künye bilgileri sitede yer alır |
| İçerik | Suç unsuru içermemeli, üçüncü kişilerin haklarına dokunmamalı, habere cevap niteliğinde olmalı; yeni iddialar içermemeli |
| Ne zaman güçlüdür? | Haberde gerçeğe aykırı ayrıntı veya mahkûmiyet izlenimi varsa; takipsizlik veya beraat sonrası güncel sonucun duyurulması için |
| Kanıt | Gönderimin tarihli ve belgeli yapılması (noter veya kayıtlı elektronik posta gibi) |
Düzeltme ve cevap hakkı, haberi kaldırmaz; ancak haberin yanında sizin açıklamanızın da yer almasını sağlar ve ileride açılacak bir davada haber sitesinin gerçeğe aykırı bilgiyi bildiği hâlde yayında tuttuğunu göstermeye yarar.
İçerik Kaldırma: 2026 İtibarıyla Hangi Yol Açık?
İnternetteki bir haberin kaldırılması konusunda en çok bilinen yol, 5651 sayılı Kanun m.9 uyarınca sulh ceza hâkimliğine başvurmaktı. Bu madde, Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli, E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla iptal edilmiş ve iptal hükmü 10.10.2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Maddeyi yeniden düzenleyen metinler kanun teklifi aşamasında kamuoyunda tartışılmış olsa da, 24.12.2025 tarihli ve 7571 sayılı Kanun’un TBMM’deki kabul metni 5651 m.9’a ilişkin bir hüküm içermemektedir. Bu yazının yayım tarihi itibarıyla kişilik hakkı ihlali gerekçesiyle m.9 üzerinden sulh ceza hâkimliğine başvuru yolu bulunmamaktadır; ancak bu alanda yasal düzenleme yapılma ihtimali sürdüğünden, başvuru öncesinde güncel mevzuat mutlaka kontrol edilmelidir.
İnternetteki içerik bakımından yürürlükteki yollar
| Yol | Dayanak | Ne zaman uygun? | Not |
|---|---|---|---|
| Yayın sahibine doğrudan kaldırma veya güncelleme talebi | Genel hükümler; KVKK m.11 | Her durumda ilk adım; özellikle takipsizlik veya beraat sonrası | Belgeli gönderim; cevap süresi takibi |
| Hukuk mahkemesinde kişilik hakkına saldırının önlenmesi ve durdurulması davası | TMK m.24-25 | Haber kişilik hakkını hukuka aykırı biçimde ihlal ediyorsa | Saldırının önlenmesi, durdurulması, hukuka aykırılığın tespiti, kararın yayımı istenebilir |
| İhtiyati tedbir | HMK m.389 vd. | Dava sonuçlanıncaya kadar yayının sürmesi ciddi zarar doğuracaksa | Tedbir kararına karşı itiraz HMK m.394’e tabidir |
| Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyet | KVKK m.11, m.13, m.14 | Haber sitesinin veri işlemesi ifade özgürlüğü istisnasının sınırını aşıyorsa | Önce veri sorumlusuna başvuru zorunludur |
| Özel hayatın gizliliği nedeniyle BTK’ya başvuru | 5651 m.9/A | Yalnızca özel hayatın gizliliğini ihlal eden içerik (örneğin aile ve özel yaşam ayrıntıları) | Resmî kararın aktarımı genellikle bu kapsamda değildir; kısa süreler işler |
| Sosyal ağ sağlayıcıya başvuru | 5651 Ek m.4 | Sosyal medya paylaşımları | Türkiye’den günlük erişimi bir milyonu aşan sağlayıcılar başvurulara kısa kanuni süre içinde gerekçeli cevap vermekle yükümlüdür |
TMK m.24’e göre hukuka aykırı olarak kişilik hakkına saldırılan kimse, hâkimden saldırıda bulunanlara karşı korunmayı isteyebilir; m.25 bu korumanın dava türlerini ve düzeltmenin veya kararın üçüncü kişilere bildirilmesi ya da yayımlanması talebini düzenler. Haber bir resmî kararın doğru aktarımından ibaretse bu davaların başarı şansı düşüktür; haber gerçeğe aykırı ayrıntı, mahkûmiyet izlenimi veya gereksiz kişisel bilgi içeriyorsa ya da takipsizlik veya beraattan sonra güncelliğini yitirmişse şans belirgin biçimde artar.
Arama Motorları ve Unutulma Hakkı
Bir haber sitesi haberi kaldırmasa bile, adınızla yapılan aramalarda bu haberin ilk sırada çıkması engellenebilir. Anayasa m.20/3 herkese kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkı tanır; bu hak verilerin düzeltilmesini veya silinmesini talep etmeyi de kapsar. Anayasa Mahkemesi 03.03.2016 tarihli ve 2013/5653 başvuru numaralı kararında, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ise 17.06.2015 tarihli, 2014/4-56 E., 2015/1679 K. sayılı kararında unutulma hakkını tanımıştır.
Kişisel Verileri Koruma Kurulu, 23.06.2020 tarihli ve 2020/481 sayılı kararıyla arama motorlarının veri sorumlusu olduğunu kabul etmiş, kişilerin ad ve soyadlarıyla yapılan aramalarda kendileriyle bağlantılı sonuçlara ulaşılmamasını isteme hakkını “indeksten çıkarılma talebi” olarak nitelendirmiş ve talebin değerlendirilmesinde kişinin temel hak ve özgürlükleri ile kamunun bilgiyi edinmesindeki menfaati arasında bir denge testi yapılacağını belirtmiştir. Arama motoru talebi reddeder veya cevap vermezse Kurul’a başvurulabilir ya da doğrudan yargı yoluna gidilebilir. Kurul’un 2020/927 sayılı karar özetinde sayılan ölçütler, SPK bülteni kaynaklı sonuçlar bakımından aşağıdaki gibi değerlendirilebilir.
KVK Kurulu ölçütleri ve SPK bülteni kaynaklı arama sonuçları
| Ölçüt | Değerlendirme |
|---|---|
| Kişinin kamusal yaşamda önemli bir rol oynaması | Bireysel yatırımcı ile halka açık şirket yöneticisi arasında belirgin fark vardır; kamusal rol arttıkça kamu yararı ağır basar |
| Bilginin doğruluğu | Haber bülteni doğru aktarıyorsa bu ölçüt tek başına lehe değildir; ancak sonraki takipsizlik veya beraat bilginin artık eksik ve yanıltıcı olduğunu gösterir |
| Bilginin güncelliği | Zaman geçtikçe ve özellikle dosya lehe sonuçlandıktan sonra güncellik azalır |
| Bilginin kişinin çalışma hayatı ile ilgisi | Sermaye piyasasında çalışan kişi bakımından mesleki ilgi yüksektir; bu, hem lehe hem aleyhe değerlendirilebilir |
| Hakaret, onur kırıcı veya iftira niteliği | “Dolandırıcı” gibi nitelendirmeler bu ölçütü güçlendirir |
| Bilginin kişi hakkında önyargıya sebep olması ve risk doğurması | İş başvuruları, bankacılık ilişkileri ve itibar üzerindeki etkisi somut olarak gösterilmelidir |
| Gazetecilik faaliyeti ve yasal zorunluluk | Resmî kararın ilk aktarımı gazetecilik faaliyeti niteliğindedir; bu ölçüt aleyhe işler |
| Bilginin ceza gerektiren bir suçla ilgili olması | Suç isnadının sonucu belirleyicidir; kesinleşmiş takipsizlik veya beraat en güçlü dayanaktır |
Bu tablonun pratik sonucu şudur: indeksten çıkarma talebinin en güçlü olduğu an, ceza dosyasının lehe sonuçlandığı andır. Dosya devam ederken yapılan taleplerde kamu yararı ölçütü çoğu zaman ağır basar. Bu nedenle ceza dosyasındaki lehe kararın kesinleşme şerhli örneği, indeksten çıkarma başvurusunun merkezine konmalıdır.
Sosyal Medya, Borsa Forumları ve Hisse Grupları
Bültenden sonra en sert ifadeler genellikle sosyal medya, borsa forumları ve mesajlaşma gruplarında yer alır. Bu paylaşımlar haber verme hakkının koruması altında değildir; bir kişiyi somut bir fiil isnadıyla veya sövmeyle onur, şeref ve saygınlığını rencide edecek şekilde hedef alan paylaşımlar TCK m.125’teki hakaret suçunu oluşturabilir. Hakaret suçunun soruşturulması ve kovuşturulması, suçtan zarar görenin kamu görevlisi olduğu hâller dışında şikâyete bağlıdır (TCK m.131/1) ve şikâyet, fiil ile failin öğrenildiği günden başlayarak altı ay içinde yapılmalıdır (TCK m.73/1). Hukuki yol bakımından TMK m.24-25 ve manevi tazminat (TBK m.58) de açıktır. Sosyal ağ sağlayıcılar ise 5651 Ek m.4 kapsamında kendilerine yapılan içerik kaldırma başvurularına kısa kanuni süre içinde gerekçeli cevap vermekle yükümlüdür.
Bu kanalda iki hususa dikkat edilmelidir. Birincisi, dosya sürerken sosyal medyada karşı açıklama yapmak, hem ceza dosyasında hem de SPKn m.107/2 veya m.104 kapsamında değerlendirilebilecek yeni içerik üretir; yanıt, hukuki kanallardan verilmelidir. İkincisi, paylaşımların tespiti hemen yapılmalıdır; silinen bir paylaşım sonradan ispat edilemeyebilir. Eleştiri ile hakaret arasındaki sınır sosyal medyada paylaşım ve eleştiri hakkı yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.
Tazminat: Kişilik Hakkı İhlalinin Parasal Karşılığı
Haber veya paylaşım kişilik hakkını hukuka aykırı biçimde ihlal etmişse, TMK m.25 uyarınca maddi ve manevi tazminat istemleri saklıdır; manevi tazminatın dayanağı TBK m.58’dir. Tazminat davasında belirleyici olan, yayının haber verme hakkının sınırları içinde kalıp kalmadığıdır. Bülteni doğru aktaran bir haber için tazminat talebi güçsüzdür; buna karşılık mahkûmiyet izlenimi veren başlık, gerçeğe aykırı ayrıntı, özel hayata ilişkin bilgi veya lehe sonuçtan sonra düzeltme yapılmadan yayında tutulma gibi unsurlar talebi güçlendirir. Kişilik hakkı ihlaline dayanan manevi tazminatın genel çerçevesi manevi tazminat ve kişilik hakkı yazımızda ele alınmıştır.
Tüzel kişiler bakımından bir not: 6698 sayılı Kanun yalnızca gerçek kişilerin verilerini korur; şirket unvanı KVKK kapsamında değildir. Ancak tüzel kişiler, cinsiyet, yaş, hısımlık gibi insana özgü niteliklere bağlı olanlar dışındaki haklardan yararlanır (TMK m.48); ticari itibarı zedeleyen yayınlara karşı TMK m.24-25 kapsamındaki koruma şirketler için de söz konusudur.
İsim Benzerliği ve Yanlış Kişiyle İlişkilendirme
Bülten yayımlandıktan sonra en ağır mağduriyetlerden biri, kararla hiçbir ilgisi olmayan ancak aynı adı ve soyadı taşıyan kişilerde yaşanır. Haber siteleri ve sosyal medya kullanıcıları, bültendeki adı başka bir kişinin fotoğrafı, iş yeri veya sosyal medya hesabıyla eşleştirebilir. Bu durumda hukuki tablo tamamen farklıdır: haber verme hakkı, gerçek olayı doğru kişi hakkında aktarmayı korur; yanlış kişiyle ilişkilendirme, gerçeğe aykırı bir yayındır.
Yanlış kişiyle ilişkilendirmede izlenecek yol
| Adım | Açıklama | Dayanak |
|---|---|---|
| Farklı kişi olunduğunun belgelenmesi | Bültendeki kısmen maskelenmiş kimlik numarasının görünen haneleri ve MKK sicil numarası, kişinin kendi bilgileriyle karşılaştırılarak farklılık gösterilebilir | Bülten tablosu |
| Haber sitesine düzeltme ve cevap yazısı | Gerçeğe aykırı yayım en açık düzeltme sebebidir | Basın Kanunu m.14 |
| Kaldırma talebi ve gerekirse ihtiyati tedbir | Yanlış kişiye ait fotoğraf veya bilgilerin derhâl kaldırılması istenir | TMK m.24-25; HMK m.389 |
| KVKK başvurusu | Yanlış işlenen kişisel verinin düzeltilmesi ve silinmesi talebi | KVKK m.11 |
| Arama motorlarına indeksten çıkarma talebi | Bilginin doğru olmaması ölçütü bu durumda doğrudan lehe işler | KVK Kurulu 2020/481 |
| Tazminat | Kişilik hakkı ihlalinin sonuçları için maddi ve manevi tazminat | TMK m.25; TBK m.58 |
İsim benzerliği yalnızca itibar sorunu yaratmaz; aracı kurumların veya bankaların kişiyi yanlışlıkla yasaklı kişi olarak değerlendirmesi de mümkündür. Böyle bir durumda MKK sicil numarası esas alınarak kurumun yazılı olarak bilgilendirilmesi ve gerekirse Kurul’a başvurulması gerekir. Hesapta gerçek bir yasak kaydı bulunduğu düşünülüyorsa bu, kayıt hatasıdır ve derhâl düzeltilmesi istenmelidir.
Başvuru Metinlerinde Ne Yazılmalı?
Her katmana yapılacak başvurunun içeriği farklıdır ve metnin niteliği sonucu doğrudan etkiler. Aşağıdaki tablo, metinlerde bulunması gereken asgari unsurları gösterir; tam metin somut dosyaya göre hazırlanmalıdır.
Başvuru türüne göre asgari içerik
| Başvuru | Olması gerekenler | Kaçınılması gerekenler |
|---|---|---|
| Düzeltme ve cevap yazısı | Haberin bağlantısı ve tarihi; gerçeğe aykırı veya şeref ve haysiyeti ihlal eden kısmın belirtilmesi; kararın hukuki niteliğinin (suç duyurusunun mahkûmiyet olmadığı) ve varsa lehe sonucun kısa, olgusal açıklaması | Hakaret, üçüncü kişiler hakkında iddialar, yeni suçlamalar, haberle ilgisiz uzun açıklamalar |
| Haber sitesine güncelleme veya kaldırma talebi | Kimlik ve iletişim bilgisi; ilgili bağlantılar; talebin gerekçesi (güncelliğin yitirilmesi, yanlış bilgi, özel hayat); kesinleşme şerhli kararın eki | Tehdit içeren ifadeler; talebin kapsamının belirsiz bırakılması |
| Arama motoruna indeksten çıkarma talebi | Ad-soyadla yapılan aramada çıkan bağlantılar; her bağlantı için kriterlere göre gerekçe; kamusal rolün bulunmadığı veya sınırlı olduğu; lehe karar | Tüm bağlantıları tek gerekçeyle toplamak; haberin kendisini tartışmak |
| SPK ve ilgili kurumlara güncelleme başvurusu | Karar tarihi ve bülten numarası; MKK sicil numarası; takipsizlik veya beraat kararının kesinleşme şerhli örneği; işlem yasağının V-101.1 m.8/2 uyarınca kaldırılması talebi | Kararın hukuka aykırılığını idari dava konusu yapılmadan uzun uzun tartışmak |
Zamanlama: Hangi Adım Ne Zaman Atılmalı?
Bu alandaki hakların önemli bir kısmı kısa sürelere bağlıdır ve bazı yolların en güçlü olduğu an, ceza dosyasının sonucuna bağlıdır. Aşağıdaki tablo, bülten yayımlandıktan sonraki takvimi gösterir.
Bülten sonrası takvim
| Zaman | Adım | Dayanak veya neden |
|---|---|---|
| İlk günler | Haberlerin ve paylaşımların tarih, saat ve bağlantılarıyla tespiti; sayfa görüntülerinin güvenilir biçimde kayıt altına alınması | İçerik silinirse ispat; sürelerin başlangıcı |
| İlk hafta | Haberlerin tek tek sınıflandırılması: doğru aktarım mı, sınırı aşan unsur mu? | Doğru yolun seçimi |
| Yayından itibaren iki ay içinde | Gerçeğe aykırı veya şeref ve haysiyeti ihlal eden haberlere düzeltme ve cevap yazısı | Basın Kanunu m.14 |
| Öğrenmeden itibaren altı ay içinde | Hakaret içeren paylaşımlar için şikâyet | TCK m.73/1, m.131/1 |
| Gerekirse derhâl | Ağır kişilik hakkı ihlali içeren içerik için ihtiyati tedbir talepli dava | TMK m.24-25; HMK m.389 |
| Takipsizlik veya beraat kesinleştikten sonra | Haber sitelerine güncelleme veya kaldırma talebi; arama motorlarına indeksten çıkarma talebi; SPK ve ilgili kayıtlar için güncelleme başvurusu | KVKK m.11; KVK Kurulu 2020/481; V-101.1 m.8/2 |
| Veri sorumlusunun cevabından sonra | Red, yetersiz cevap veya cevapsızlık hâlinde Kurul’a şikâyet | KVKK m.14/1: öğrenmeden itibaren 30 gün, her hâlde başvurudan itibaren 60 gün |
Sık Yapılan Hatalar
Bülten sonrası itibar yönetiminde görülen hatalar
| Hata | Neden sorun yaratır? | Doğru yaklaşım |
|---|---|---|
| Yürürlükte olmayan 5651 m.9 üzerinden sulh ceza hâkimliğine başvurmak | Hüküm 10.10.2024’ten beri yürürlükte değildir; zaman kaybı | TMK m.24-25 ve ihtiyati tedbir, KVKK ve platform başvuruları |
| Bülteni doğru aktaran her habere dava açmak | Haber verme hakkı kapsamındaki haberlerde başarı şansı düşüktür; masraf ve zaman | Sınırı aşan haberlere odaklanmak |
| Sosyal medyada karşı açıklama yapmak | Ceza dosyasında ve m.107/2 ya da m.104 bakımından yeni içerik üretir | Yanıtı düzeltme yazısı ve hukuki kanallarla vermek |
| İki aylık düzeltme süresini kaçırmak | Basın Kanunu m.14’teki hak kullanılamaz hâle gelir | İlk ay içinde haber envanteri ve yazıların gönderimi |
| Dosya sürerken indeksten çıkarma talebine yüklenmek | Kamu yararı ağır basar; ret kararı sonraki talebi zayıflatabilir | Asıl talebi lehe sonuç kesinleştikten sonra yapmak |
| Takipsizlik veya beraatı yalnızca savcılıkta bırakmak | SPK kayıtları, işlem yasağı, haber siteleri ve arama motorları kendiliğinden güncellenmez | Kesinleşme şerhli kararla tüm muhataplara sistemli başvuru |
| Paylaşımları tespit etmeden şikâyet etmek | Silinen içerik sonradan ispat edilemeyebilir | Güvenilir tespit ve arşivleme |
SPK bülteni kararlarının tamamı ve süre haritası için SPK Bülteni Kararları Rehberi sayfamıza bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
SPK bülteninde adım çıktı, bu suçlu olduğum anlamına mı geliyor?
Hayır. Suç duyurusu, 6362 sayılı Kanun m.115/1 uyarınca soruşturmanın başlaması için Kurul’un savcılığa yaptığı yazılı başvurudur; işlem yasağı ve lisans iptali ise şüphe aşamasının idari tedbirleridir. Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz (Anayasa m.38/4; AİHS m.6/2).
SPK bülteninden adımı sildirebilir miyim?
Resmî kayıt, kararın kendisi ortadan kalkmadıkça genellikle silinmez; KVKK m.28 kamu kurumlarının kanuni görevleri kapsamındaki bazı veri işlemelerini Kanun’un belirli hükümlerinden istisna tutar. Kararın idari yargıda iptali veya takipsizlik ya da beraat sonrasında KVKK m.11 kapsamında kayıtların güncellenmesi talebi daha gerçekçi yollardır.
Haber siteleri adımı yayımlayabilir mi?
Bültendeki kararı doğru ve tarafsız aktaran haber kural olarak ifade özgürlüğü kapsamındadır (KVKK m.28/1-c). Ancak istisna, kişilik haklarını ihlal etmeme kaydına bağlıdır; mahkûmiyet izlenimi veren nitelendirmeler, gerçeğe aykırı ayrıntılar, maskelenmiş kimlik numarasının açığa çıkarılması veya özel hayata ilişkin bilgiler bu sınırı aşabilir.
İnternet haber sitesine düzeltme ve cevap yazısı gönderebilir miyim?
Evet. 7418 sayılı Kanun’la internet haber siteleri Basın Kanunu kapsamına alınmıştır. Basın Kanunu m.14’e göre şeref ve haysiyeti ihlal edici veya gerçeğe aykırı yayımdan zarar gören kişi, yayım tarihinden itibaren iki ay içinde düzeltme ve cevap yazısı gönderebilir; sorumlu müdür yazıyı değiştirmeden yayımlamakla yükümlüdür.
5651 sayılı Kanun m.9 ile haber kaldırılabilir mi?
Hayır. 5651 m.9, Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli, E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla iptal edilmiş ve iptal 10.10.2024’te yürürlüğe girmiştir. 7571 sayılı Kanun maddeyi yeniden düzenlememiştir. Bugün kişilik hakkı ihlalinde başlıca yol TMK m.24-25 kapsamında hukuk mahkemesinde dava ve HMK m.389 uyarınca ihtiyati tedbirdir; başvuru öncesinde güncel mevzuat kontrol edilmelidir.
Google’da adımla çıkan haberleri kaldırtabilir miyim?
Kişisel Verileri Koruma Kurulu 2020/481 sayılı kararıyla arama motorlarının veri sorumlusu olduğunu ve ad-soyadla yapılan aramalardaki sonuçlar için indeksten çıkarma talebinde bulunulabileceğini kabul etmiştir. Talep bir denge testine tabidir; en güçlü olduğu an, ceza dosyasının takipsizlik veya beraatle sonuçlanıp kesinleştiği andır. Arama motoru reddederse Kurul’a veya yargıya başvurulabilir.
Unutulma hakkının hukuki dayanağı nedir?
Anayasa m.20/3 kişisel verilerin korunmasını isteme hakkını ve bu verilerin düzeltilmesini veya silinmesini talep etmeyi düzenler. Anayasa Mahkemesi 03.03.2016 tarihli ve 2013/5653 başvuru numaralı kararında, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 17.06.2015 tarihli, 2014/4-56 E., 2015/1679 K. sayılı kararında unutulma hakkını tanımıştır.
Sosyal medyada bana ‘dolandırıcı’ diyenlere ne yapabilirim?
Somut bir fiil isnadıyla veya sövmeyle onur, şeref ve saygınlığı rencide eden paylaşımlar TCK m.125 kapsamında hakaret oluşturabilir. Hakaret şikâyete bağlıdır (TCK m.131/1) ve şikâyet fiil ile failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır (TCK m.73/1). Ayrıca TMK m.24-25 ve TBK m.58 kapsamında hukuki yollar ile platforma başvuru açıktır.
KVKK başvurusunun süreleri nedir?
Veri sorumlusu başvuruyu en geç otuz gün içinde sonuçlandırır (KVKK m.13/2). Başvuru reddedilir, cevap yetersiz bulunur veya süresinde cevap verilmezse, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyette bulunulabilir (m.14/1).
Haber yüzünden manevi tazminat alabilir miyim?
Yayın haber verme hakkının sınırlarını aşarak kişilik hakkını hukuka aykırı biçimde ihlal etmişse TMK m.25 ve TBK m.58 uyarınca manevi tazminat istenebilir. Bülteni doğru aktaran haberlerde talep güçsüzdür; mahkûmiyet izlenimi, gerçeğe aykırı ayrıntı veya lehe sonuçtan sonra güncellenmeden yayında tutma gibi unsurlar talebi güçlendirir.
Takipsizlik veya beraat aldım, haberler kendiliğinden güncellenir mi?
Hayır. SPK kayıtları, işlem yasağı, haber siteleri ve arama motorları kendiliğinden güncellenmez. Kesinleşme şerhli kararla Kurul’a (V-101.1 m.8/2), haber sitelerine ve arama motorlarına sistemli başvuru yapılmalıdır.
Şirketimizin unvanı haberlerde geçiyor, KVKK kapsamında mı?
Hayır; 6698 sayılı Kanun yalnızca gerçek kişilerin verilerini korur. Ancak tüzel kişiler insana özgü nitelikler dışındaki haklardan yararlandığından (TMK m.48), ticari itibarı zedeleyen yayınlara karşı TMK m.24-25 kapsamındaki koruma şirketler için de söz konusudur.
İtibarınızı hukuki yollarla koruyalım
Haber envanteri, düzeltme ve cevap yazıları, KVKK başvuruları, arama motorlarından indeksten çıkarma ve gerekirse ihtiyati tedbirli dava için ilk değerlendirmeyi yapalım. Hukukçular Evi uzman avukat kadrosuyla yanınızda.
📞 Hemen Arayın: 0554 648 37 15💬 WhatsAppDosyanız için değerlendirme
Hangi içeriğe hangi yolla müdahale edileceğini birlikte belirleyelim.
İletişime GeçinBu içerik Sermaye Piyasası Hukuku alanındadır.
SPK Hukuk Rehberi · SPK Bülten Analizi · Bu alandaki tüm rehberler · Tüm hukuk dalları