Kullanılmayan Markanın İptali 2026: Türk Patent’e İptal Talebi, Beş Yıl Kuralı, Ciddi Kullanım, Üç Ay Kuralı, Ücret ve Emanet, İtiraz ve Dava (SMK m.9, 26, 27; Yönetmelik m.30/A-30/B)

Bu rehber, marka başvurusu yıllardır kullanılmayan bir markaya takılan, kullanılmayan bir markayla ihtarname alan veya markasını satın almak istediği kişinin fahiş bedel talebiyle karşılaşan şirketler ile kendi markası hakkında iptal talebi yapılan marka sahipleri için yazıldı. İptal sebeplerini, beş yıl kuralını, ciddi kullanımın ne olduğunu, haklı sebepleri, talep formunu, Kurumdaki inceleme sürecini, ücret ve emanet tutarını, kararın etkisini, Kurum kararına itiraz ve davayı, marka sahibinin savunmasını kanun ve yönetmelik maddeleri ile Türk Patent ve Marka Kurumu kılavuzu ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararlarıyla anlatır. Sayfada iptal talebi gerekçe yazısı, marka sahibinin cevap dilekçesi ve Kurul’a itiraz dilekçesi örnekleri yer alır. Dosyanız için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

İptal Talebi Hangi Durumlarda İşe Yarar?

Sicilde kayıtlı ama piyasada hiç görünmeyen markalar, başka şirketlerin önünü tıkar. İptal talebi bu engeli kaldırmanın idari yoludur. Uygulamada şu dört durumda gündeme gelir.

İptal ile hükümsüzlük birbirinden ayrılır. Hükümsüzlük, tescil anında var olan bir sebebe dayanır ve mahkemede istenir; iptal, tescilden sonra doğan bir sebebe dayanır ve Kurumdan istenir. Hükümsüzlük davası için marka hükümsüzlük davası rehberimize bakabilirsiniz.

Başvurunuz reddedildiyse iptal talebini Kurul’a itiraz ve muvafakat görüşmesiyle aynı takvimde yürütmek gerekir; ret kararına karşı bütün yolları marka başvurum reddedildi rehberimizde anlattık.

İptal Sebepleri

Uygulamadaki taleplerin büyük kısmı kullanmamaya dayanır. Kullanmama dışındaki sebeplerde, sebebe ilişkin bilgi ve belgelerin talep formuyla birlikte sunulması zorunludur (Yönetmelik m.30/A/4-d). Kullanmamada ise ispat yükü marka sahibine geçer: talep sahibinin kullanmamayı ispatlaması beklenmez, marka sahibinden kullanımını gösteren delil sunması istenir (Yönetmelik m.30/A/10).

Yaygın ad hâline gelme

Bir marka, sahibinin markayı kendisi malın adı gibi kullanması veya başkalarının bu şekildeki kullanımına karşı önlem almaması sonucunda sektörde malın genel adı hâline gelebilir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, mülga 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararname dönemine ilişkin bir dosyada, boya ürünleri için yaygın ad hâline geldiği kabul edilen bir ibare bakımından, yaygın ad hâline gelmede marka sahibinin davranışının etkisinin marka sahibi aleyhine açılacak davada tartışılabileceğini, yeni bir marka başvurusunda ve Kurul kararının iptali davasında incelenemeyeceğini belirtmiş; Kanunun 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin bu durumu iptal sebebi olarak düzenlediğine işaret etmiş ve direnme kararını oybirliğiyle onamıştır (27.05.2021, E.2017/11-2497, K.2021/631). Bugün bu iddia, iptal talebi olarak Kuruma yapılır.

Beş Yıl Kuralı Nasıl Hesaplanır?

Kullanma yükümlülüğü tescil tarihinden başlar. Tescilden itibaren beş yıl içinde ciddi kullanıma başlanmamışsa veya kullanıma beş yıl kesintisiz ara verilmişse iptal sebebi doğar (m.9/1). Talep tarihinde marka Türkiye’de en az beş yıldır tescilli değilse Kurum, marka sahibine bildirim yapmadan talebin reddine karar verir (Yönetmelik m.30/A/9). Bu nedenle talep öncesinde sicilden tescil tarihi mutlaka kontrol edilmelidir.

Sürenin dolmasından sonra kullanım başlamışsa ne olur? Beş yıllık sürenin dolması ile iptal talebinin Kuruma sunulduğu tarih arasında marka, tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından ciddi biçimde kullanılmışsa talep reddedilir. Ancak iptal talebinde bulunulacağı düşünülerek kullanım gerçekleşmişse, talebin Kuruma sunulmasından önceki üç ay içinde gerçekleşen kullanım dikkate alınmaz (m.26/4; Yönetmelik m.30/A/10).

Süreleri pratik olarak hesaplamak için marka, patent ve tasarım süre hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Ciddi Kullanım Nedir?

Kanun ciddi kullanımı tanımlamaz; iki durumu açıkça kullanım sayar. Markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması ve markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması da kullanım kabul edilir (m.9/2). Markanın marka sahibinin izni ile kullanılması da marka sahibi tarafından kullanım sayılır (m.9/3).

Türk Patent ve Marka Kurumunun yayıma itirazda kullanım ispatı için yayımladığı Kullanım İspatı Kılavuzu, delillerin nasıl değerlendirildiğine ışık tutar. Kılavuza göre değerlendirmede malın veya hizmetin türü, satış miktarı, markanın temel işlevine uygun kullanılıp kullanılmadığı, pazar yaratılıp yaratılmadığı, hedef müşteri kitlesi ve işletmenin büyüklüğü birlikte gözetilir; kullanımın yeri, zamanı ve biçimi bütüncül olarak incelenir ve sabit bir miktar eşiği yoktur. Kılavuz bağlayıcı bir metin değildir, ancak Kurumun yaklaşımını gösterir.

Hangi deliller sunulur?

Kılavuz faturaları en güçlü delil olarak nitelendirir; faturaların tarihleri okunur olmalı, markayla ilişkilendirilebilmeli ve ilgili mal veya hizmet işaretlenmelidir. Katalog, fiyat listesi, ürün kodu açıklamaları, ambalaj ve tabela fotoğrafları, reklam ve promosyon materyalleri, fuar belgeleri, kalite belgeleri, ödüller ve internet satış görselleri destekleyici delil olarak kabul edilir. Bağımsız kişilerden alınan yazılı beyanlar, genel ve soyut değil, somut ve ayrıntılı olduklarında daha fazla ağırlık taşır.

Kullanmamanın Haklı Sebepleri

Kullanmama, haklı bir sebebe dayanıyorsa iptal sonucunu doğurmaz (m.9/1). Kılavuzda haklı sebebe örnek olarak savaş, ekonomik kriz, doğal afet, ithalat kısıtlamaları, ambargo ve yetkili makamların aldığı önlemler gibi markanın sahibinin iradesi dışında kullanılmasını engelleyen durumlar gösterilmiştir. Mali zorluklar, marka sahibinin iflası, uzun süreli hastalık ve moda değişikliği ise genel olarak haklı sebep sayılmaz.

Ruhsat veya izin gerektiren sektörlerde, ürünün piyasaya sunulmasını engelleyen idari süreçler de haklı sebep tartışmasına konu olabilir. Bu durumda başvuru ve bekleme sürecinin belgelenmesi, gecikmenin marka sahibinin iradesi dışında olduğunu gösterecek yazışmaların sunulması gerekir.

İptal Talebi Nasıl Yapılır?

İptal talepleri ilgili kişilerce Türk Patent ve Marka Kurumuna yapılır ve talep tarihinde sicilde marka sahibi olarak kayıtlı kişiye veya hukuki haleflerine karşı ileri sürülür; inceleme sırasında hak sahibi değişirse sicilde görünen kişiye karşı işlemlere devam edilir (Yönetmelik m.30/A/1-2; SMK m.26/3 ve 6).

Talep bu şartlara uygun değilse eksikliğin giderilmesi için talep sahibine bir ay süre verilir; eksiklik süresinde giderilmezse talep reddedilir ve alınan ücret iade edilmez (m.30/A/5). İptal kararının, talebin Kuruma sunulduğu tarihten önceki bir tarihten itibaren etkili olması isteniyorsa bu tarih talepte açıkça belirtilmelidir (m.30/A/6). Talep, Kurum karar vermeden önce geri çekilebilir; geri çekmede emanet hesaptaki ücret talep üzerine iade edilir (Yönetmelik m.33).

Kurumdaki İnceleme Süreci

“Benzer mal veya hizmetler yönünden iptal kararı verilemez” kuralı önemlidir: marka sahibi bir malda kullanımı ispatlarsa, o mala benzeyen ama kullanılmayan mallar bakımından da talep reddedilir. Bu nedenle talep sahibinin iptalini istediği mal ve hizmetleri, marka sahibinin gerçekten sattığı ürünlerden açıkça ayrılan gruplar olarak seçmesi gerekir.

Ücret ve Emanet Tutarı

İptal ücreti, Kurum ücreti ve emanet hesabında tutulacak ücret olmak üzere iki kalem olarak hesaplanır ve tek seferde tahsil edilir (Yönetmelik m.30/B/1). Tutarlar her yıl yayımlanan ücret tarifesinde belirlenir; 2026 yılı için Türk Patent ve Marka Kurumunca 2026 Yılında Uygulanacak Ücret Tarifesine İlişkin Tebliğ (BİK/TÜRKPATENT: 2026/1) 31.12.2025 tarihli Resmî Gazetede yayımlanmıştır.

Emanet sistemi, tarafları gerçekçi taleplere yöneltir. Tümden kabul edilecek bir talepte emanet tutarı talep sahibine geri döner; tümden reddedilecek bir talepte ise marka sahibine gider. Bu nedenle iptali istenen mal ve hizmetlerin, kullanım ihtimali düşük olanlarla sınırlandırılması hem başarı ihtimalini hem de maliyeti doğrudan etkiler.

İptal Kararının Etkisi

İptal kararı, iptal talebinin Kuruma sunulduğu tarihten itibaren etkilidir; talep üzerine, iptal hâllerinin daha önce doğmuş olması durumunda bu tarihten itibaren etkili olmasına karar verilebilir (m.27/2). Geriye etkili iptal kararı, marka sahibinin ağır ihmali veya kötüniyeti nedeniyle zarar görenlerin tazminat talepleri saklı kalmak üzere, karardan önce tecavüz davasında verilip kesinleşmiş ve uygulanmış kararları ve karardan önce kurulup uygulanmış sözleşmeleri etkilemez; bu sözleşmelerle ödenen bedelin hakkaniyet gereği iadesi istenebilir (m.27/3-4). Kesinleşmiş iptal kararı herkese karşı hüküm doğurur; kesinleşmeden sonra marka sicilden terkin edilir ve durum Bültende yayımlanır (m.27/5 ve 7).

Geriye etki talebi, özellikle iptal edilen markaya dayanılarak tecavüz iddiasıyla karşılaşan şirket için önemlidir. Markanın beş yıllık sürenin dolduğu tarihten itibaren iptal edilmesi, o tarihten sonraki kullanım bakımından tecavüz iddiasının dayanağını ortadan kaldırabilir.

Kurum Kararına İtiraz ve Dava

Kurumun marka konusunda verdiği kararlardan zarar gören taraflar, kararın bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde yazılı ve gerekçeli olarak Kuruma itiraz eder; itiraz gerekçelerinin bu sürede sunulması ve ücretin aynı süre içinde ödenmesi zorunludur; süreden sonra gerekçe değiştirilemez ve yeni gerekçe eklenemez (SMK m.20/1-2). Şeklî eksiklik içermeyen itirazları Kurul inceler ve Kurumun nihai kararını verir (m.21/1 ve 4).

Kurulun nihai kararlarına karşı, kararın ve varsa maddi hataların düzeltilmesine ilişkin kararın bildiriminden itibaren iki ay içinde Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde dava açılabilir (5000 sayılı Kanun m.15/C; Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Dairesi Kurulları Yönetmeliği m.8/3; SMK m.156/2). Kurumun Kanuna göre aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda görevli ve yetkili mahkeme Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesidir.

Marka Sahibi Tarafındaysanız: Savunma

İptal talebi tebliğ edildiğinde süre kısadır: bir ay, istenirse bir ay daha. Süresinde sunulmayan cevap ve deliller dikkate alınmaz (Yönetmelik m.30/A/7). Savunmanın omurgası, iptali istenen her mal ve hizmet grubu için ayrı ayrı gösterilen kullanım delilleridir.

• Kullanımı mal ve hizmet gruplarına göre tasnif edin. Bir mal grubundaki kullanım, benzer mallar bakımından da talebin reddini sağlar (Yönetmelik m.30/A/10); ancak tamamen farklı mallar için ayrı delil gerekir.
• Faturaları öne çıkarın; tarihleri okunur, markayla ilişkilendirilebilir ve ilgili mal işaretlenmiş olmalıdır. Ürün kodlarının hangi mala ait olduğunu ayrıca açıklayın.
• Kullanım lisans alan, distribütör veya grup şirketi tarafından yapıldıysa izni ve ilişkiyi belgeleyin; iznin kullanımdan önce verilmiş olması gerekir (SMK m.9/3).
• Markayı farklı bir biçimde kullanıyorsanız, değişikliğin ayırt edici karakteri etkilemediğini gösterin (SMK m.9/2-a).
• Yalnızca ihracat yapıyorsanız markanın Türkiye’de mal veya ambalaja konulduğunu gösterin (SMK m.9/2-b).
• Kullanmamanın haklı bir sebebi varsa (ithalat yasağı, idari izin süreci, afet) bunu tarihli belgelerle ortaya koyun.
• Talepten önceki üç ay içinde başlayan kullanıma dayanacaksanız, bu kullanımın talep düşünülerek değil olağan ticari süreç içinde başladığını gösterin (SMK m.26/4).

Kullanılmayan bir markanız varsa en sağlıklı yol, iptal talebi gelmeden gerçek ve sürekli bir kullanıma başlamak ya da işletmenizde gerçekten kullandığınız mal ve hizmetler için yeni bir başvuru yapmaktır. Sembolik kullanım ciddi kullanım sayılmaz.

Tecavüz ve Hükümsüzlük Davalarıyla İlişkisi

İptal talebi, mahkemedeki davalardan bağımsız bir idari süreçtir. Tecavüz davasında veya önceki markaya dayanan hükümsüzlük davasında davalı, ayrıca kullanmama def’ini ileri sürerek davacının markasını son beş yılda kullandığının ispatını isteyebilir (SMK m.29/2 ve m.25/7). Def’i yalnızca o davanın reddini hedefler, markayı sicilden kaldırmaz; iptal talebi ise markayı kullanılmayan mallar bakımından sicilden kaldırır.

İptal talebinin tecavüz davasına karşı dava olarak mahkemede ileri sürülüp sürülemeyeceği tartışılmıştır. Anayasa Mahkemesi, böyle bir dosyadan gelen itiraz başvurusunu, iptal taleplerinin Kuruma yapılması gerektiğinden mahkemenin bu kuralı uygulama durumunda olmadığı gerekçesiyle esasa girmeden reddetmiştir (05.09.2024, E.2024/155, K.2024/153). Uygulamada izlenecek yol, iptal talebini Kuruma yapmak ve mahkemeye bildirmektir; mahkeme, hükmün Kurumun kararına bağlı olduğu kanaatindeyse yargılamayı bekletebilir (HMK m.165/1). İhtarname aşamasındaki seçenekler için marka ihtarnamesi aldım rehberimize bakabilirsiniz.

İptal Talebi Gerekçe Yazısı Örneği

İptal talebi Kurumun talep formuyla yapılır; aşağıdaki metin, forma eklenecek gerekçe yazısı için bir örnektir. Mal ve hizmetler sicildeki ifadeleriyle aynen yazılmalıdır.

Marka Sahibinin Cevap ve Delil Sunma Dilekçesi Örneği

Kurumun bildirimiyle başlayan bir aylık süre içinde verilir; delillerin hazırlanması için ek süre gerekiyorsa aynı süre içinde istenmelidir.

İptal Kararına Karşı Kurul’a İtiraz Dilekçesi Örneği

Kararın bildiriminden itibaren iki ay içinde verilir; gerekçeler ve ücret aynı süre içinde sunulmalıdır. Örnek, talep sahibinin talebinin reddedildiği bir dosyaya göre hazırlanmıştır.

Dosyada Bulunması Gereken Belgeler

Talep sahibi için:

• İptali istenen markanın sicil kaydı: tescil tarihi, sınıflar, mal ve hizmet listesi, sahibi,
• Menfaati gösteren belgeler: reddedilen başvurunuz, aldığınız ihtarname, satın alma yazışmaları,
• Kullanmamayı destekleyen piyasa araştırması: internet sitesi, pazaryeri ve sektör taramaları, noter tespitleri,
• Marka sahibinin ticaret sicili kaydı ve faaliyet konusu,
• Kullanmama dışındaki sebeplere dayanılıyorsa bu sebebi gösteren belgeler.

Marka sahibi için:

• Mal ve hizmet gruplarına göre ayrılmış, tarihleri okunur faturalar,
• Katalog, fiyat listesi, ürün kodu açıklamaları, ambalaj ve tabela fotoğrafları,
• Reklam, fuar ve internet satış kayıtları,
• Lisans, distribütörlük ve grup içi kullanım izinleri,
• Haklı sebebe dayanılıyorsa idari süreç, yasak veya afet belgeleri.

Adım Adım Yol Haritası

Sık Yapılan Hatalar

• Beş yıldan kısa süredir tescilli markaya iptal talebinde bulunmak; talep incelenmeden reddedilir (Yönetmelik m.30/A/9).
• Birden fazla marka için tek talep yapmak; her talep tek bir marka içindir (m.30/A/3).
• Marka sahibine önceden haber vermek ve sembolik kullanım başlatmasına fırsat tanımak.
• Marka sahibinin gerçekten kullandığı mallara benzeyen malları da talebe dahil etmek; benzer mallar yönünden iptal kararı verilemez ve kısmi kabulde emanet tutarı Kuruma gelir kaydedilir.
• İptal talebini mahkemede, tecavüz davasına karşı dava olarak ileri sürmeye çalışmak.
• Marka sahibi olarak bir aylık cevap süresini kaçırmak veya ek süre istememek (m.30/A/7).
• Kullanım delillerini mal ve hizmet gruplarına göre ayırmadan toplu hâlde sunmak.
• Lisans alanın kullanımına dayanırken izin belgesini sunmamak (SMK m.9/3).
• Kurum kararına iki aylık itiraz süresini veya Kurul kararına karşı iki aylık dava süresini kaçırmak.

Hukukçular Evi İptal Dosyalarında Ne Yapar?

İptali istenecek markanın sicil geçmişini ve tescil kapsamını inceliyor, marka sahibinin piyasadaki varlığını internet, pazaryeri ve sektör taramalarıyla araştırıyor, gerektiğinde noter tespiti yaptırıyoruz. Talebe konu mal ve hizmetleri, marka sahibinin gerçek faaliyet alanından ayrılan gruplar olarak belirleyip emanet tutarı riskini en aza indiriyoruz. Talebi, geriye etki istemiyle birlikte hazırlayıp Kuruma sunuyor; itiraz ve Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesindeki dava aşamalarını büromuzdan takip ediyoruz. İptal talebinin bir tecavüz veya hükümsüzlük uyuşmazlığının parçası olduğu dosyalarda mahkeme süreçlerini aynı plan içinde yürütüyoruz. Kendi markası hakkında iptal talebi yapılan müvekkillerimiz için kullanım delillerini mal gruplarına göre düzenliyor, lisans ve haklı sebep savunmalarını hazırlıyoruz.

İptal ettirmek istediğiniz veya hakkında talep yapılan markanın tescil numarasını 0554 648 37 15 numaralı hattımıza WhatsApp üzerinden gönderebilir, aynı numaradan randevu alabilirsiniz. Hizmetin kapsamı için sınai mülkiyet: marka, patent ve tasarım ihlaline karşı hukuki yollar sayfamıza da bakabilirsiniz.

İlgili Rehberler

• İşyerinde Sahte Ürün Araması ve Marka Suçu Savunması
• Markamın Benzerine Başvuru Yapıldı: Yayıma İtiraz
• Marka Başvurum Reddedildi: Kurul’a İtiraz ve Dava
• Marka Hükümsüzlük Davası
• Marka İhtarnamesi Aldım, Ne Yapmalıyım?
• Markam Taklit Ediliyor: Marka Hakkına Tecavüz Davası
• Marka Tecavüzünde Tazminat Ne Kadar Çıkar?
• Marka Taklidi ve İltibasta Haksız Rekabet
• Franchise Sözleşmesi ve Lisans Hakkı
• Distribütörlük ve Bayilik Sözleşmesi
• Coğrafi İşaret ve Geleneksel Ürün Adı
• Marka, Patent ve Tasarım Haklarının Mirasla İntikali
• Marka, Patent ve Tasarım Süre Hesaplama Aracı
• Ticaret Hukuku Rehberi

Sıkça Sorulan Sorular

Kullanılmayan bir markayı nasıl iptal ettirebilirim?

Türk Patent ve Marka Kurumuna, imzalı iptal talep formu ve gerekçesiyle, ücreti ödeyerek başvurursunuz (SMK m.26; Yönetmelik m.30/A). Marka tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmamışsa veya kullanımına beş yıl ara verilmişse iptal edilir (m.9/1).

Marka iptali için mahkemeye mi, Türk Patent’e mi başvurulur?

10.01.2024’ten itibaren iptal talepleri Türk Patent ve Marka Kurumuna yapılır (SMK m.26/1-2). Kurum kararına itiraz ve ardından Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde dava yolu açıktır.

Marka kaç yıl kullanılmazsa iptal edilir?

Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde ciddi biçimde kullanılmayan veya kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen marka iptal edilir (SMK m.9/1). Talep tarihinde marka en az beş yıldır tescilli değilse talep incelenmeden reddedilir (Yönetmelik m.30/A/9).

Kullanmamayı ben mi ispat etmeliyim?

Hayır. Kullanmamaya dayanan taleplerde marka sahibinden, iptale konu mallarda ciddi kullanımını veya haklı sebebini gösteren delil sunması istenir; delil sunulmaz veya yetersizse talep kabul edilir (Yönetmelik m.30/A/10). Yine de piyasa araştırmasıyla talebinizi desteklemeniz yararlıdır.

Marka sahibi iptal talebinden hemen önce kullanmaya başlarsa ne olur?

İptal talebinde bulunulacağı düşünülerek gerçekleştirilen kullanım, talebin Kuruma sunulmasından önceki üç ay içindeyse dikkate alınmaz (SMK m.26/4). Bu yüzden talepten önce marka sahibine haber vermemek gerekir.

Ciddi kullanım ne demektir?

Kanun tanımlamaz. Kurumun Kullanım İspatı Kılavuzuna göre malın türü, satış miktarı, markanın temel işlevine uygun kullanımı, pazar yaratılması, hedef kitle ve işletme büyüklüğü birlikte değerlendirilir; sembolik ve yalnızca şirket içi kullanım ciddi kullanım sayılmaz, tek fatura genellikle yetersizdir.

Lisans alanın kullanımı marka sahibinin kullanımı sayılır mı?

Evet. Markanın marka sahibinin izniyle kullanılması marka sahibi tarafından kullanım kabul edilir (SMK m.9/3). İznin ve ilişkinin belgelerle gösterilmesi gerekir.

Marka iptal talebinin ücreti ne kadar?

Ücret, Kurum ücreti ve emanet tutarı olmak üzere iki kalemdir ve tek seferde ödenir (Yönetmelik m.30/B/1). Tutarlar her yıl ücret tarifesinde belirlenir; 2026 için BİK/TÜRKPATENT 2026/1 sayılı Tebliğ uygulanır. Talep tümden kabul edilirse emanet tutarı talep sahibine, tümden reddedilirse marka sahibine ödenir; kısmi kabulde Kuruma gelir kaydedilir.

İptal kararı ne zamandan itibaren geçerli olur?

Kural olarak talebin Kuruma sunulduğu tarihten itibaren; talep üzerine, iptal sebebi daha önce doğmuşsa o tarihten itibaren etkili olmasına karar verilebilir (SMK m.27/2). Geriye etki isteniyorsa tarih talepte açıkça belirtilmelidir (Yönetmelik m.30/A/6).

Markam hakkında iptal talebi yapıldı; ne kadar sürem var?

Kurum, cevap ve delillerinizi sunmanız için bir ay verir; bu süre içinde isterseniz bir aya kadar ek süre verilir. Süresinde sunulmayan cevaplar ve deliller dikkate alınmaz (SMK m.26/7; Yönetmelik m.30/A/7).

Markamı yalnızca bir üründe kullanıyorum; tamamen iptal edilir mi?

Hayır. İptal yalnızca kullanılmayan mallar bakımından kısmi olarak verilir (SMK m.26/5) ve kullanımı ispatlanan mallara benzeyen mallar yönünden iptal kararı verilemez (Yönetmelik m.30/A/10).

İptal kararına itiraz edilebilir mi?

Evet. Kararın bildiriminden itibaren iki ay içinde gerekçeli olarak Kuruma itiraz edilir ve ücret aynı sürede ödenir (SMK m.20). Kurul kararına karşı, bildirimden itibaren iki ay içinde Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde dava açılabilir (5000 sayılı Kanun m.15/C; Kurullar Yönetmeliği m.8/3; SMK m.156/2).

Tecavüz davası devam ederken karşı tarafın markasının iptalini isteyebilir miyim?

Evet, ancak talep mahkemeye değil Kuruma yapılır. Ayrıca davada kullanmama def’ini ileri sürebilirsiniz (SMK m.29/2). Mahkeme, hükmün Kurumun kararına bağlı olduğu kanaatindeyse yargılamayı bekletebilir (HMK m.165/1).

Yaygın ad hâline gelen marka iptal edilir mi?

Marka sahibinin fiilleri veya gerekli önlemleri almaması sonucu marka, tescilli olduğu mallar için yaygın ad hâline gelmişse iptal edilir (SMK m.26/1-b). Bu sebebe dayanan talepte bilgi ve belgelerin talep formuyla birlikte sunulması gerekir (Yönetmelik m.30/A/4-d).

Kaynakça

• 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (mevzuat.gov.tr güncel metni, 13.11.2026 tarihinde kontrol edilmiştir).
• Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik, 15.03.2025 tarihli ve 32842 sayılı Resmî Gazete (m.30/A, 30/B, 33 ve geçici m.4).
• Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Dairesi Kurulları Yönetmeliği, 12.05.2017 tarihli ve 30064 sayılı Resmî Gazete (m.4 ve 8).
• Türk Patent ve Marka Kurumunca 2026 Yılında Uygulanacak Ücret Tarifesine İlişkin Tebliğ (BİK/TÜRKPATENT: 2026/1), 31.12.2025 tarihli ve 33124 (5. mükerrer) sayılı Resmî Gazete.
• Türk Patent ve Marka Kurumu, Kullanım İspatı Kılavuzu (2017).
• Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 27.05.2021, E.2017/11-2497, K.2021/631 (yaygın ad hâline gelme).
• Anayasa Mahkemesi, 05.09.2024, E.2024/155, K.2024/153 (SMK m.26, iptal yetkisi).

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; her dosya markanın sicil kaydı, kullanım durumu ve deliller birlikte değerlendirilerek ele alınmalıdır.