Spor Federasyonu Kararlarına İtiraz: Kurullar, TFF ve GSB Tahkim Kurulu, İptal Davası ve AYM

Spor federasyonu kararlarına karşı iki ayrı başvuru hattı vardır. Futbolda TFF’nin ilk derece hukuk kurullarının kararlarına karşı tebliğden itibaren yedi gün içinde TFF Tahkim Kuruluna itiraz edilir (5894 m.5/3, 6/5). Futbol dışındaki federasyonlarda federasyon yönetim kurulu ile disiplin veya ceza kurulu kararlarına karşı yazılı bildirimden itibaren on gün içinde Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kuruluna başvurulur (3289 ek m.9/A). Spor faaliyetlerinin yönetimine ve disiplinine ilişkin tahkim kurulu kararları kesindir ve bunlara karşı yargı yoluna gidilemez (Anayasa m.59/3). Kesin kararlar için kalan yol, temel hak ihlali iddiasıyla otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvurudur (6216 m.45, 47/5). TFF Tahkim Kurulunun yönetim ve disiplin dışındaki kararlarına karşı ise bir ay içinde bölge adliye mahkemesinde iptal davası açılabilir (5894 m.6/6; HMK m.439). Tahkime başvuru kararın infazını kendiliğinden durdurmaz; durdurma ayrıca ve gerekçeli olarak istenmelidir.

İki Ayrı Hat: Futbol ve Diğer Federasyonlar

Türk spor hukukunda federasyon kararlarına karşı yol, kararı veren federasyona göre değişir. Türkiye Futbol Federasyonu 5894 sayılı özel kanunla kurulmuştur ve kendi Tahkim Kuruluna sahiptir. Futbol dışındaki federasyonların kuruluş ve organları 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunuyla düzenlenir. Bu federasyonların kararlarına karşı zorunlu tahkim mercii Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kuruludur. 7405 sayılı Kanunda hüküm bulunmayan konularda federasyonların kendi kuruluş kanunları, 3289 sayılı Kanun, Türk Medeni Kanunu ve Dernekler Kanunu uygulanır (7405 m.46).

Federasyon İçindeki Karar Mercileri

Futbol dışındaki federasyonlar (7405)

Spor federasyonları kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulur. Merkez teşkilatı genel kurul, yönetim, denetim ve disiplin kurulları ile genel sekreterlikten oluşur (7405 m.26). Disiplin kurulu, federasyonun faaliyet programında yer alan veya federasyonca izin verilen müsabaka ve faaliyetlerden doğan disiplin uyuşmazlıklarında yetkilidir (m.32/1). Kurul genel kurulca seçilen beş asıl ve beş yedek üyeden oluşur, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar alır (m.32/2-3). Kanunda sayılmayan diğer kurulların oluşumu ve çalışma usulü talimatla belirlenir (m.36). Federasyonların görevleri arasında Tahkim Kurulu kararlarını uygulamak da sayılmıştır (m.38/1-f).

Kanun ayrıca Bakanlık yönetmeliğiyle veya federasyon talimatıyla belirlenecek diğer cezalara da yer verir (m.32/4). Disiplin ihlali oluşturan fiillerin ve disiplin yargılamasının temel usul ve esaslarının Bakanlık yönetmeliğiyle düzenleneceğine ilişkin 32/5. fıkra ise Anayasa Mahkemesince iptal edilmiştir. Bu iptal hükmü 02.01.2027’de yürürlüğe girecektir. Yasama organı bu tarihe kadar yeni bir düzenleme yapmazsa disiplin yaptırımlarının kanuni dayanağı tartışma konusu olabilir. Bu nedenle 2027’den sonra verilecek disiplin kararlarında kanunilik itirazı ayrıca değerlendirilmelidir.

Futbol (5894)

TFF’nin ilk derece hukuk kurulları özellikle Uyuşmazlık Çözüm Kurulu, disiplin kurulları, Kulüp Lisans Kurulu ve Etik Kurulundan oluşur (5894 m.5/1). Bu kurulların üyeleri görevlerinde tarafsız ve bağımsızdır; hiçbir organ veya kişi bunlara emir veremez, tavsiye ve telkinde bulunamaz. Üyeler görevleri süresince TFF’nin başka kurullarında veya TFF üyesi kulüplerde görev alamaz (m.5/5). Kanunun ilk metninde bu kurullara “münhasıran yetki” tanıyan 5/2. fıkra, Anayasa Mahkemesinin 18.01.2018 tarihli, E.2017/136, K.2018/7 sayılı kararıyla iptal edilmiştir.

Disiplin kararlarında TFF içinde ayrıca bir kademe vardır. İl disiplin kurullarının kişilere verdiği iki veya daha az maçlık men, ihtar, kınama, on beş güne kadar stadyuma giriş yasağı gibi cezalar ile kulüplere verilen bir maçlık saha kapatma veya seyircisiz oynama cezaları kesindir. Bunları aşan il disiplin kurulu kararlarına tebliğden itibaren yedi gün içinde Amatör Futbol Disiplin Kurulu nezdinde itiraz edilebilir (Futbol Disiplin Talimatı m.87). PFDK ve AFDK kararlarına karşı tebliğden itibaren yedi gün içinde Tahkim Kuruluna itiraz edilir. İtiraz cezanın infazını durdurmaz; infazın durdurulması ayrıca istenebilir (m.88-89).

Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kurulu

Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kurulu yedi asıl ve yedi yedek üyeden oluşur. Üyelerin beşinin hukukçu, ikisinin spor alanında bilimsel çalışma yapmış veya sporda idareci, teknik adam gibi görevlerde bulunmuş kişiler olması şarttır. Üyeler Bakanlık onayıyla dört yıl için görevlendirilir ve Kurulun verdiği kararlar kesindir (3289 ek m.9). Kurul görevinde bağımsız ve tarafsızdır; üyeler istifa etmedikçe veya çekilmiş sayılmadıkça yerlerine yenisi görevlendirilemez.

Kurul kararını kanun, ulusal ve uluslararası federasyon kuralları, usul hükümleri ve dosyadaki bütün delillere göre adalet ve nasafet esasları dairesinde verir (ek m.9/A). Kurul en az beş üyeyle toplanır ve oy çokluğuyla karar alır; eşitlikte başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Başvuru usulü için Tahkim Kuruluna başvuru dilekçesi örneği yazımıza bakabilirsiniz.

TFF Tahkim Kurulu: Yetki ve Usul

TFF Tahkim Kurulu, bağımsız ve tarafsız bir zorunlu tahkim mercii olup TFF’nin en üst hukuk kuruludur (5894 m.6/1). Kurul bir başkan ile altı asıl ve altı yedek üyeden oluşur. Başkan ve üyelerin en az on yıllık mesleki tecrübeye sahip hukukçular olması gerekir (m.6/2). Görev süresi Yönetim Kurulunun süresinden bağımsız olarak dört yıldır (m.6/3). Kurulun çalışma usulü TFF Tahkim Kurulu Talimatında düzenlenmiştir.

Tebligat kuralı uygulamada süre kaybının en sık nedenidir. Başvuruda belirtilen veya TFF kayıtlarındaki e-posta adresine yapılan tebligat, muhatap e-postayı açmasa bile gönderimden itibaren beşinci günün sonunda yapılmış sayılır (Talimat m.17). Bu nedenle kulüplerin ve vekillerin TFF kayıtlarındaki iletişim bilgilerini güncel tutması gerekir. Disiplin cezasına itirazın ayrıntıları için sporcu disiplin cezasına itiraz, durdurma talebi için tahkimde yaptırımın durdurulması yazılarımıza bakabilirsiniz.

Tahkim Kararından Sonra: Kesinlik ve Kalan Yollar

Anayasa m.59/3’e göre spor federasyonlarının spor faaliyetlerinin yönetimine ve disiplinine ilişkin kararlarına karşı ancak zorunlu tahkim yoluna başvurulabilir; tahkim kurulu kararları kesindir ve bunlara karşı hiçbir yargı merciine başvurulamaz. TFF Tahkim Kurulu Talimatı da yönetim ve disiplin kararlarının kesin olduğunu, idari veya yargısal mercilerin onayına tabi olmadığını tekrarlar; kararların açıklanması, maddi hataların düzeltilmesi ve yargılamanın iadesi hakkındaki usul hükümleri saklıdır (m.14).

HMK m.439’a göre iptal davası

İptal davası tahkim yeri bölge adliye mahkemesinde açılır; öncelikle ve ivedilikle görülür (HMK m.439/1). Dava, kararın taraflara bildirildiği tarihten itibaren bir ay içinde açılmalıdır. Dava açılması kararın icrasını durdurmaz; ancak hükmolunan para veya eşyanın değerini karşılayacak teminat gösterilirse icra durdurulabilir (m.439/4). Mahkeme kararına karşı temyiz yolu açıktır ve temyiz incelemesi iptal sebepleriyle sınırlıdır (m.439/6). İptal sebepleri sınırlı sayıdadır. Bunlar arasında tarafların eşitliği ilkesine ve hukuki dinlenilme hakkına uyulmaması, hakem kurulunun yetkisini aşması, usule aykırılığın esasa etkili olması ve kararın kamu düzenine aykırılığı bulunur (m.439/2).

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

Kanunda öngörülen idari ve yargısal başvuru yolları tüketildikten sonra, kamu gücü tarafından temel hak ve özgürlüklerinden birinin ihlal edildiğini iddia eden kişi Anayasa Mahkemesine başvurabilir (6216 m.45/1-2). Başvuru, başvuru yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılır (m.47/5). Bireysel başvuru bir üst derece mahkemesi değildir; Mahkeme yerindelik denetimi yapmaz. İhlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa yeniden yargılama için dosya ilgili mahkemeye gönderilir; yeniden yargılamada hukuki yarar yoksa tazminata hükmedilebilir (m.50). Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de Ali Rıza ve diğerleri/Türkiye kararında (28.01.2020) TFF Tahkim Kurulunun o dönemki yapısında bağımsızlık ve tarafsızlık güvencelerinin yetersizliği nedeniyle Sözleşme’nin 6. maddesinin ihlal edildiğine karar vermiştir. Kesinlik ve iptal yollarının ayrıntısı için spor tahkim kararlarının bağlayıcılığı yazımıza bakabilirsiniz.

Anayasa Mahkemesinin 2025 Kararı ve 02.01.2027

Anayasa Mahkemesi 17.06.2025 tarihli, E.2022/85, K.2025/131 sayılı kararıyla 7405 sayılı Kanunun bazı hükümlerini ve 5894 sayılı Kanunun 6. maddesinde TFF Tahkim Kurulu üyelerinin “Yönetim Kurulu tarafından” seçilmesine ilişkin ibareleri iptal etmiştir. Karar 02.04.2026 tarihli ve 33212 sayılı Resmî Gazetede yayımlanmıştır. İptallerin çoğu dokuz ay sonra, 02.01.2027’de yürürlüğe girecektir.

Mahkeme kararında, sporla ilgili kişilerin kendi aralarındaki sözleşmelerden doğan alacak ve mali hakların Anayasa m.59/3’teki “yönetim ve disiplin” kapsamının dışında kaldığı vurgulanmıştır. Bu nedenle ücret, prim ve tazminat uyuşmazlıklarında tahkimden sonra yargı yolunun açık olup olmadığı ayrıca değerlendirilmelidir. Kararın ayrıntılı analizi için spor federasyonları, genel kurul ve tahkim kurulu: AYM iptali yazımıza bakabilirsiniz.

Neden İtiraz Etmek Gerekir? Hak Mahrumiyetinin Yan Sonuçları

Federasyon disiplin kurullarının verdiği hak mahrumiyeti cezaları, yalnızca sporcunun veya yöneticinin o süre boyunca faaliyetten uzak kalmasıyla sınırlı değildir. Kanun bu cezalara, kesinleştiklerinde kendiliğinden işleyen ağır yan sonuçlar bağlar. Bu nedenle kısa görünen bir ceza bile süresinde ve gerekçeli olarak tahkime taşınmalıdır.

Bu eşikler, cezaların “bir defada” ve “toplam” olarak hesaplandığını gösterir. Birkaç kısa ceza birleştiğinde de sonuç doğabilir. Kulüp yöneticileri için disiplin cezasına itirazda, cezanın tek başına süresinin yanında son beş yıldaki diğer cezalarla birlikte hangi eşiği aştığı da hesaplanmalıdır. Spor kulübü anonim şirketlerinde yönetim için spor kulübü anonim şirketi yazımıza bakabilirsiniz.

Tahkim Dilekçesinde Bulunması Gerekenler

Dilekçede kararın dayandığı talimat hükmünün neden yanlış uygulandığı madde madde gösterilmelidir. Kurul önüne getirilmeyen bir iddianın sonraki aşamalarda ileri sürülmesi güçleşir. Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılacaksa, adil yargılanma hakkına ilişkin şikâyetlerin tahkim aşamasında da dile getirilmiş olması önemlidir. Bireysel başvurunun genel işleyişi için AYM bireysel başvuru yazımıza bakabilirsiniz.

Hangi kararlar bu yola tabidir?

Bu hat yalnızca disiplin cezalarıyla sınırlı değildir. Lisans ve tescil kararları, kulüp lisansı ve finansal kriterlere ilişkin kararlar, transfer yasakları ve doping cezaları da federasyon veya uluslararası kuruluş kararları olarak itiraz konusu olabilir. Doping cezalarında uluslararası düzenlemeler ayrıca devreye girer. Bu konular için kulüp lisansı ve finansal fair play, sporda doping ve yaptırımlar, amatör sporcu ve tescil uyuşmazlıkları, FIFA kararlarının icrası ve CAS kararlarının tanınması ve tenfizi yazılarımıza bakabilirsiniz.

Süre Takvimi

Sık Yapılan Hatalar

• Futbolda on gün sanmak: TFF Tahkim Kuruluna başvuru süresi yedi gündür; on günlük süre futbol dışındaki federasyonlar içindir.
• Harcı sonra yatırmak: TFF Tahkim Kurulunda harç makbuzu eklenmemiş başvuru dikkate alınmaz; GSB Tahkim Kurulunda makbuz beş gün içinde sunulmalıdır.
• E-posta tebligatını önemsememek: TFF Tahkim Kurulunda e-postaya yapılan tebligat beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.
• Durdurma talep etmemek: Başvuru infazı durdurmaz; sporcu men cezası işlemeye devam eder.
• Kademeyi atlamak: İl disiplin kurulu kararına karşı önce AFDK’ya gidilir; merci atlanırsa dilekçe yetkili mercie gönderilir ama zaman kaybedilir.
• Kesin karara karşı dava açmak: Yönetim ve disiplin kararlarında yargı yolu kapalıdır; doğru yol bireysel başvurudur.
• Alacak kararını kesin sanmak: TFF Tahkim Kurulunun yönetim ve disiplin dışındaki kararlarına karşı bir ay içinde iptal davası açılabilir.
• Bireysel başvuruda esası tartışmak: Anayasa Mahkemesi yerindelik denetimi yapmaz; başvuru hak ihlaline odaklanmalıdır.
• Talimatın güncel metnini kontrol etmemek: Federasyon talimatları sık değişir; karar tarihindeki metin esas alınmalıdır.

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

• Kararın hangi federasyon hattına, hangi kurula ve hangi süreye tabi olduğunu tebliğ gününde belirleriz.
• TFF veya GSB Tahkim Kuruluna itiraz dilekçesini, harç ve makbuz şartlarıyla birlikte süresinde sunarız.
• Men, puan silme ve seyircisiz oynama gibi cezalarda infazın durdurulmasını gerekçeli olarak talep ederiz.
• Kesin kararlarda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruyu, diğer kararlarda HMK m.439 iptal davasını hazırlarız.
• 2027’de yürürlüğe girecek iptallerin dosyanıza etkisini ve kanunilik itirazlarını değerlendiririz.
• Kulüplerin TFF kayıtlarındaki tebligat adreslerinin ve iç süreç takviminin düzenlenmesine destek oluruz.

Federasyon, disiplin veya tahkim kararlarına karşı başvurularınız için Hukukçular Evi Ankara ofisine 0554 648 37 15 numaralı telefondan veya iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz. Kararı ve tebliğ belgesini görüşmeye getirmeniz süre hesabı için yeterlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Futbolda federasyon kararına itiraz süresi kaç gündür?

TFF ilk derece hukuk kurullarının kararlarına karşı tebliğden itibaren yedi gün içinde TFF Tahkim Kuruluna itiraz edilir (5894 m.5/3, 6/5; Tahkim Kurulu Talimatı m.7).

Basketbol, voleybol gibi branşlarda süre nedir?

Federasyon yönetim kurulu veya disiplin ya da ceza kurulu kararının yazılı bildiriminden itibaren on gün içinde Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kuruluna başvurulur (3289 ek m.9/A).

Başvuru ücreti ödemezsem ne olur?

TFF Tahkim Kurulunda harç makbuzu eklenmeyen başvuru dikkate alınmaz (Talimat m.6). GSB Tahkim Kurulunda makbuz başvurudan itibaren beş gün içinde sunulmazsa itiraz yapılmamış sayılır (ek m.9/A).

İtiraz edince ceza durur mu?

Hayır. Her iki Tahkim Kuruluna başvuru infazı kendiliğinden durdurmaz. Kararın açıkça hukuka aykırı olması gibi şartlarla durdurma talep edilebilir (TFF Talimat m.20; 3289 ek m.9/A).

Tahkim Kurulu ne kadar sürede karar verir?

TFF Tahkim Kurulu kural olarak disiplin uyuşmazlıklarında bir ay, diğerlerinde üç ay içinde karar verir (Talimat m.13). GSB Tahkim Kurulu sportif faaliyetlere ilişkin işlerde en geç on iş günü, diğerlerinde üç ay içinde karar verir (ek m.9/A).

Tahkim Kurulu kararına karşı mahkemeye gidebilir miyim?

Yönetim ve disipline ilişkin kararlar kesindir ve yargı yolu kapalıdır (Anayasa m.59/3). TFF Tahkim Kurulunun bunun dışındaki kararlarına karşı tebliğden itibaren bir ay içinde HMK m.439’a göre iptal davası açılabilir (5894 m.6/6).

Kesin karara karşı ne yapılabilir?

Temel hak ihlali iddiasıyla başvuru yollarının tüketilmesinden itibaren otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilir (6216 m.45, 47/5).

İl disiplin kurulu kararına nereye itiraz edilir?

Kesin olmayan kararlara tebliğden itibaren yedi gün içinde Amatör Futbol Disiplin Kuruluna itiraz edilir. İki maça kadar men gibi bazı cezalar kesindir (Futbol Disiplin Talimatı m.87).

TFF Tahkim Kurulunda tebligat nasıl yapılır?

Faksa yapılan tebligat gönderildiği gün, e-postaya yapılan tebligat gönderimden itibaren beşinci günün sonunda yapılmış sayılır (Talimat m.17).

GSB Tahkim Kurulu kararına itiraz edilebilir mi?

Kararlar kesindir. Ancak tebliğden itibaren on gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabilir (3289 ek m.9, 9/A).

GSB Tahkim Kurulu kararı icra edilebilir mi?

Evet. Kararlar İİK m.38 uyarınca ilam niteliğindedir (3289 ek m.9/A).

Anayasa Mahkemesinin 2025 kararı neyi değiştirdi?

TFF Tahkim Kurulu üyelerinin Yönetim Kurulunca seçilmesine ilişkin ibareler ile 7405 sayılı Kanunun disiplin yönetmeliğine ve sporcu statüsüne ilişkin hükümleri iptal edildi; iptallerin çoğu 02.01.2027’de yürürlüğe girecek.

Ücret alacağım için de zorunlu tahkim mi geçerli?

Anayasa Mahkemesi, sporla ilgili kişilerin kendi aralarındaki sözleşmelerden doğan alacakların m.59/3’teki yönetim ve disiplin kapsamı dışında olduğunu vurgulamıştır. Bu uyuşmazlıklarda tahkimden sonra yargı yolu açık olabilir.

Federasyon talimatına doğrudan itiraz edilebilir mi?

TFF talimatlarına karşı, talimatın internet sitesinde yayımından itibaren yedi gün içinde TFF Tahkim Kuruluna başvurulabilir (5894 m.6/5).