Miras ve İrtifak Hakları: Geçit, İntifa ve Üst Hakkı Mirasçıya Geçer mi?

Miras kalan taşınmazın tapu kaydında geçit hakkı, intifa hakkı ya da üst hakkı görünebilir. Bu haklar mirasçılar bakımından bazen değerli bir kazanım, bazen ciddi bir yüktür. Belirleyici olan ise tek bir ayrımdır: hak taşınmaza mı yoksa bir kişiye mi bağlıdır?

Tek Ayrım Her Şeyi Belirler

Tapu kaydında bir irtifak hakkı görüldüğünde mirasçıların sorması gereken tek soru vardır: bu hak bir taşınmaza mı yoksa bir kişiye mi bağlı?

Eşyaya bağlı irtifaklar bir taşınmaz lehine kurulur. Hak, kişiye değil taşınmaza aittir ve taşınmaz kimin eline geçerse geçsin onunla birlikte hareket eder. Bu nedenle mirasçılara geçer.

Kişiye bağlı irtifaklar ise belirli bir kişi lehine kurulur. Hak, o kişinin kişiliğine bağlıdır ve kural olarak ölümüyle sona erer; mirasçılara geçmez.

Bu ayrım soyut değildir: aynı tapu kaydında yan yana duran iki şerhten biri mirasçılara geçerken diğeri ölümle kendiliğinden ortadan kalkabilir.

Hak Türlerine Göre Tablo

Üçüncü ve dördüncü satırlar mirasçılar bakımından iki yönlü sonuç doğurur: miras bırakan bu hakların sahibiyse haklar sona erer; miras bırakan yüklü taşınmazın maliki ise ölümle yük kalkmaz, çünkü hak sahibi başka bir kişidir.

İntifa Hakkı: İki Farklı Senaryo

Miras dosyalarında en sık karşılaşılan irtifak intifa hakkıdır ve mirasçıların konumu tümüyle tersine dönebilir.

Senaryo A — Miras bırakan intifa hakkı sahibiydi. Hak, gerçek kişi hak sahibinin ölümüyle sona erer. Mirasçılara geçmez ve terekeye dahil edilmez. Mirasçılar bu taşınmazdan yararlanmaya devam edemez.

Bu, aile içinde büyük hayal kırıklığı yaratabilir: yıllarca kullanılan bir yazlık veya tarla, aslında miras bırakanın mülkü değil intifa hakkına konu bir taşınmaz olabilir.

Senaryo B — Miras bırakan çıplak mülkiyet sahibiydi. Bu hâlde taşınmaz mirasçılara geçer ancak intifa hakkı devam eder; çünkü hak sahibi başka bir kişidir ve o kişi hayattadır.

Mirasçılar mülkiyeti devralır fakat kullanamaz. İntifa hakkı sahibi öldüğünde hak sona erer ve mülkiyet tam hâle gelir. Bu nedenle taşınmazın değerlemesi, intifa hakkının tahmini devam süresi dikkate alınarak yapılmalıdır.

Uygulamada sıkça görülen bir kurgu vardır: miras bırakan sağlığında taşınmazın çıplak mülkiyetini bir çocuğuna devrederken intifa hakkını üzerinde bırakır. Bu devir, saklı payları zedeliyorsa tenkis tartışması doğurabilir.

Geçit Hakkı ve Paylaşma

Geçit hakkı, Tarım Arazisi Mirasta Neden Bölünmez? Yeter Gelirli Arazi ve Ehil Mirasçı ve kırsal taşınmazlarda mirasçıların en çok karşılaştığı konudur.

Bir taşınmaz lehine kurulmuş geçit hakkı eşyaya bağlıdır; taşınmazla birlikte mirasçılara geçer ve ayrıca bir işlem gerektirmez.

Asıl sorun paylaşma aşamasında ortaya çıkar. Tek parça bir arazi mirasçılar arasında bölündüğünde, oluşan parsellerden bazıları yola cephesiz kalabilir.

Birinci satır, aynen taksim değerlendirmesinde doğrudan etkilidir: yola cephesi olmayan bir parsel ekonomik olarak değersizleşeceğinden, mahkeme bölünmeyi uygun görmeyebilir.

Bu nedenle mirasçılar arasında paylaşma planı yapılırken geçit meselesi baştan çözülmeli ve kurulacak geçit hakları taksim sözleşmesinde açıkça düzenlenerek tapuya tescil edilmelidir.

Üst Hakkı: Terekenin Gizli Değerli Kalemi

Üst hakkı, bir başkasının arazisi üzerinde yapı sahibi olma hakkıdır. Miras dosyalarında sıkça atlanır çünkü mirasçılar “arsa bizim değil” diye düşünüp konuyu kapatır.

Oysa bağımsız ve sürekli nitelikteki üst hakkı devredilebilir ve mirasçılara geçer. Tapu kütüğünde ayrı bir sayfaya kaydedilmiş olması bu niteliği güçlendirir ve hakkın bağımsız bir taşınmaz gibi işlem görmesini sağlar.

İkinci ve beşinci satırlar birlikte değerlendirilmelidir: üst hakkının kalan süresi kısaysa ve süre sonunda yapının arsa malikine kalacağı öngörülmüşse, mirasçılara geçen değer sanılandan çok daha düşüktür.

Buna karşılık uzun süreli ve bağımsız bir üst hakkı, üzerindeki yapıyla birlikte terekenin en değerli kalemi olabilir. Bu nedenle tereke envanterinde ayrı bir satır olarak gösterilmelidir.

Tapu Kaydında Hangi Şerhler İrtifak Sayılır?

Mirasçılar takyidat belgesindeki kayıtları çoğu zaman ayırt edemez. Aşağıdaki ayrım işi kolaylaştırır.

Üçüncü ve dördüncü satırlar mirasçılar bakımından iyi haberdir: bu haklar miras bırakan lehine kurulmuşsa ölümle sona erer; miras bırakanın taşınmazı üzerinde başkası lehine kurulmuşsa ise yük devam eder.

Bu nedenle takyidat okunurken hakkın kimin lehine kurulduğu mutlaka tespit edilmelidir. “İntifa hakkı var” bilgisi tek başına yeterli değildir; kimin lehine olduğu sonucu tersine çevirir.

Değerleme ve Denkleştirme

İrtifak hakları taşınmazın değerini iki yönlü etkiler ve bu, paylaşmada dengesizlik yaratır.

Lehe kurulmuş irtifak değeri artırır. Yola çıkışı geçit hakkıyla sağlanmış bir tarla, geçitsiz bir tarladan daha değerlidir.

Aleyhe kurulmuş irtifak değeri düşürür. Üzerinde intifa hakkı bulunan bir daire, kullanılamayacağı için düşük değerlenir.

Denkleştirme gerekir. Yüklü taşınmazı devralan mirasçı yükü de üstlendiğinden, paylaşmada bu farkın para ile giderilmesi gerekir.

Veraset beyanında etkisi. Taşınmazın ölüm tarihindeki değeri belirlenirken üzerindeki yükler dikkate alınmalıdır; yük göz ardı edilirse matrah olduğundan yüksek beyan edilir.

Süre unsuru. İntifa hakkı gibi süreli yüklerde, hakkın tahmini devam süresi değerlemede belirleyicidir. Yaşlı bir hak sahibi ile genç bir hak sahibi aynı taşınmazda çok farklı değer sonuçları doğurur.

Bu hesapların bilirkişi raporuyla yapılması gerektiğinden, dava dilekçesinde irtifak yüklerinin değerlemeye dahil edilmesi açıkça talep edilmelidir.

Kontrol Listesi

Tapu kaydında irtifak şerhi bulunan terekede izlenecek sıra şudur.

Uzun bir rehberdi; en kritik noktaları bir arada bırakalım.

• Tam takyidat belgesini çıkarın; her şerhi ayrı ayrı listeleyin.
• Her hakkın kimin lehine kurulduğunu tespit edin.
• Hakkın eşyaya mı kişiye mi bağlı olduğunu belirleyin.
• Kişiye bağlı haklarda hak sahibinin hayatta olup olmadığını kontrol edin.
• Miras bırakan lehine kurulmuş intifa varsa terkin işlemini başlatın.
• Üst hakkı varsa süresini ve süre sonundaki akıbetini öğrenin.
• Değerlemeyi yükleri yansıtacak biçimde yaptırın.
• Paylaşma planında geçit ihtiyacını baştan çözün.

Beşinci kalem sıkça atlanır: miras bırakan lehine kurulmuş intifa hakkı ölümle sona erse de tapudaki kayıt kendiliğinden silinmez. Terkin talebinde bulunulmadığında kayıt durmaya devam eder ve sonraki işlemlerde tereddüt yaratır.

Miras Bırakan Sağlığında Çıplak Mülkiyeti Devretmişse

Uygulamada çok sık rastlanan bir kurgu vardır: miras bırakan taşınmazın çıplak mülkiyetini bir çocuğuna devreder, intifa hakkını ise ölene kadar kendi üzerinde bırakır.

Amaç genellikle şudur: sağlığında taşınmazı kullanmaya devam etmek, ancak mülkiyeti şimdiden belirli bir kişiye geçirmek.

Birinci satır, diğer mirasçıların en çok gözden kaçırdığı noktadır: taşınmaz tapuda miras bırakan adına görünmediğinden tereke envanterine hiç girmez. Mirasçılar taşınmazın varlığından bile habersiz kalabilir.

Bu nedenle vefat sonrasında yalnızca miras bırakan adına kayıtlı taşınmazlar değil, sağlığında yaptığı devirler de araştırılmalıdır. Tapu müdürlüğünden geriye dönük işlem dökümü istenebilir.

Devrin bedelsiz yapıldığı veya bedelin gerçekte ödenmediği tespit edilirse, saklı payları zedeleyen kısım bakımından tenkis; tapuda satış gösterilmişse muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil yolu gündeme gelir.

İntifa hakkının miras bırakanda kalmış olması, devrin gerçek bir satış olmadığını destekleyen olgulardan biri olarak değerlendirilebilir; zira gerçek bir alıcı, kullanma hakkı olmayan bir taşınmaza rayiç bedel ödemez.

Hak Türlerine Göre Miras Rejimi

İrtifak haklarında tek bir soru her şeyi belirler: hak kişiye mi bağlıdır, yoksa taşınmaza mı?

İlk iki satır mirasçılar için hayal kırıklığı doğurabilir: TMK m.797 uyarınca intifa hakkı, gerçek kişilerde hak sahibinin ölümü ile sona erer ve mirasçılara geçmez.

Oturma hakkı bakımından da aynı sonuç geçerlidir: TMK m.823 uyarınca oturma hakkı başkasına devredilemez ve mirasçılara geçmez.

Üçüncü ve dördüncü satırlar ise tersidir: üst hakkı ve kaynak hakkı kural olarak devredilebilir nitelikte olduğundan terekeye girer ve ekonomik değer taşır.

Beşinci ve altıncı satırlar ise taşınmaza bağlıdır: taşınmaz kime geçerse hak da onunla birlikte geçer; ayrı bir işlem gerekmez.

Muris İntifa Sahibiyse ve Çıplak Mülkiyet Sahibiyse

Birinci senaryo sıkça yanlış anlaşılır: muris bir taşınmazda intifa hakkı sahibiyse, ölümüyle bu hak sona erer ve mirasçılara geçmez. Çıplak mülkiyet sahibi tam malik hâline gelir.

Dördüncü senaryo ise mirasçılar için sürpriz olur: taşınmaz terekeye girer ancak üzerinde başkasına ait bir intifa hakkı varsa, hak sahibi yaşadığı sürece mirasçılar taşınmazdan yararlanamaz.

Üçüncü senaryo ise sık kullanılan bir planlama yöntemidir: muris sağlığında çıplak mülkiyeti bir kişiye devredip intifayı kendinde bırakmışsa, bu devir karşılıksız ise tenkise tabi olabilir.

Bu hâlde TMK m.565 kapsamında değerlendirme yapılır ve saklı payı zedeleyen kısım tenkis edilir.

Üst Hakkı Neden Terekeye Girer?

Üçüncü satır bu hakkı intifadan ayırır: üst hakkı kişiye bağlı olmadığından terekeye girer ve mirasçılara geçer.

Beşinci satır ise değerlemeyi belirler: TMK m.828 uyarınca üst hakkı sona erince yapılar arazi malikine geçer. Bu nedenle kalan süre, hakkın ekonomik değerini doğrudan etkiler.

Altıncı satır ise mirasçılar için alacak doğurabilir: TMK m.829 uyarınca arazi maliki, yapılar için üst hakkı sahibine uygun bir bedel ödemekle yükümlü tutulabilir; sözleşmede aksi kararlaştırılabilir.

Bu nedenle terekede üst hakkı bulunuyorsa tapu kaydı ve kuruluş sözleşmesi incelenmeli, kalan süre ve bedel kaydı tespit edilmelidir.

Tapu Kaydındaki Şerhler Nasıl Okunur?

Yedinci satır sağ kalan eş için önemlidir: TMK m.652 uyarınca eş, konut üzerinde miras hakkına mahsuben mülkiyet hakkı tanınmasını isteyebilir; haklı sebepler varsa mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı tanınabilir.

Sekizinci satır ise gizli bir yükümlülük gösterir: satış vaadi şerhi bulunuyorsa lehtar tescil talebinde bulunabilir ve taşınmaz terekede kalmayabilir.

Bu nedenle her taşınmaz için tapu kaydının tam dökümü alınmalı ve her şerh ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Altıncı satır ise ret kararını etkiler: murisin alacaklısından kaynaklanan haciz, terekenin borçlu olduğunu gösteren güçlü bir emaredir.

İrtifak Haklarının Paylaşmadaki Değere Etkisi

İkinci satır paylaşmada sıkça hata doğurur: üzerinde başkasına ait intifa bulunan taşınmaz, tam mülkiyet değeriyle değil çıplak mülkiyet değeriyle hesaba katılmalıdır.

Aksi hâlde bu taşınmazı alan mirasçı fazladan yük altına girer; kullanamayacağı bir mal için tam değer ödemiş olur.

Üçüncü ve dördüncü satırlar ise komşu taşınmazların birlikte bulunduğu terekelerde önem kazanır: geçit hakkı bir taşınmazın değerini artırırken diğerininkini düşürür.

Bu nedenle bilirkişi raporunda irtifak haklarının değere etkisinin ayrıca gösterilmesi talep edilmelidir.

İfrazda Yol Bağlantısı Sorunu

Beşinci satır aynen taksim yapılan dosyalarda sıkça gözden kaçar: taşınmaz bölündüğünde parçalardan biri genel yola bağlantısız kalabilir.

Üçüncü satır bu durumda sonucu belirler: TMK m.747/2 uyarınca geçit hakkı öncelikle, geçit ihtiyacının doğmasına daha önceki mülkiyet ve yol durumu sebebiyle sebep olan komşudan istenir.

Bu, ifrazı yapan mirasçılar arasında yeni bir talep doğurur ve paylaşma sonrası uyuşmazlık yaratır.

Bu nedenle paylaşma projesi hazırlanırken her parçanın yol bağlantısı önceden kontrol edilmeli, gerekiyorsa geçit hakkı taksim sözleşmesinde kurulmalıdır (TMK m.676/3).

Kuruluş, Kayıt ve Terkin: TMK m.794, m.795, m.1009 ve m.1026

Terekedeki irtifak haklarının değerlendirilmesi, hakkın nasıl kurulduğunun, tapuda nasıl göründüğünün ve sona erdiğinde kaydın nasıl silindiğinin bilinmesini gerektirir.

İntifanın konusu: TMK m.794. Kapsam geniştir: intifa hakkı, taşınırlar, taşınmazlar, haklar veya bir malvarlığı üzerinde kurulabilir. Aksine düzenleme olmadıkça bu hak, sahiplerine konusu üzerinde tam yararlanma yetkisi sağlar. Bu nedenle terekede yalnızca taşınmaz değil, alacak veya pay üzerinde kurulmuş intifa da bulunabilir.

Nasıl kurulur: TMK m.795. Kurulma biçimi konuya göre değişir: intifa hakkı, taşınırlarda zilyetliğin devri, alacaklarda alacağın devri, taşınmazlarda tapu kütüğüne tescil ile kurulur. Taşınır ve taşınmazlarda intifa hakkının kazanılması ve tescilinde, aksine düzenleme olmadıkça mülkiyete ilişkin hükümler uygulanır. Bu nedenle taşınmazda intifa, resmî senet düzenlenip tescil edilmedikçe doğmaz.

Sona erme sebepleri: TMK m.796. Ölüm tek sebep değildir: intifa hakkı, konusunun tamamen yok olması ve taşınmazlarda tescilin terkini ile sona erer; sürenin dolması veya hak sahibinin vazgeçmesi ya da ölümü gibi diğer sona erme sebepleri, taşınmazlarda malike terkini isteme yetkisi verir. Yani tapudaki kayıt kendiliğinden silinmez.

Sürenin sınırı: TMK m.797. Zaten yazıda geçen kural şudur: intifa hakkı, gerçek kişilerde hak sahibinin ölümü; tüzel kişilerde kararlaştırılan sürenin dolması, süre kararlaştırılmamışsa kişiliğin ortadan kalkmasıyla sona erer. Ayrıca tüzel kişilerin intifa hakkı, en çok yüz yıl devam edebilir. Mirasçı bakımından sonuç: gerçek kişi lehine kurulmuş intifa terekeye girmez, çıplak mülkiyet ise girer.

Terkin nasıl istenir: TMK m.1026. Kayıt silinmesinin yolu kanunda gösterilmiştir: bir aynî hak yolsuz olarak tescil edilmiş veya bir tescil yolsuz olarak terkin olunmuş ya da değiştirilmiş değilse, tescilin konusuz kalması hâlinde malik, terkin veya değiştirme isteminde bulunabilir. İntifa hakkı sahibinin ölümü hâlinde ölüm belgesiyle tapu müdürlüğüne başvurularak terkin istenir; talep reddedilirse dava yoluna gidilir.

Yolsuz kayıt varsa: TMK m.1025. Kaydın hatalı olduğu iddia ediliyorsa dava türü değişir: bir aynî hak yolsuz olarak tescil edilmiş veya bir tescil yolsuz olarak terkin olunmuş ya da değiştirilmiş ise, bu yüzden aynî hakkı zedelenen kimse tapu sicilinin düzeltilmesini dava edebilir. Ancak iyiniyetli üçüncü kişilerin bu tescile dayanarak kazandıkları aynî haklar ve her türlü tazminat istemi saklıdır.

Şerh mi irtifak mı: TMK m.1009. Tapudaki kayıtların ayrımı buradan yapılır: arsa payı karşılığı inşaat, taşınmaz satış vaadi, kira, alım, önalım, gerialım sözleşmelerinden doğan haklar ile şerh edilebileceği kanunlarda açıkça öngörülen diğer haklar tapu kütüğüne şerh edilebilir. Bunlar kişisel haktır; şerh verilmekle yalnızca sonradan kazanılan hakların sahiplerine karşı ileri sürülebilir. İrtifak hakları ise aynî hak olarak sütununa tescil edilir; ayrım, terekedeki hakkın niteliğini belirler.

Devir ve mirasçıya geçiş: TMK m.806. İntifanın kendisi geçmez; ancak: sözleşmede aksine hüküm yoksa veya durum ve koşullardan hak sahibince şahsen kullanılması gerektiği anlaşılmıyorsa, intifa hakkının kullanılması başkasına devredilebilir. Bu hâlde malik, haklarını doğrudan doğruya devralana karşı ileri sürebilir. Devredilen şey hakkın kendisi değil kullanımıdır; hak sahibinin ölümüyle bu düzen de sona erer.

Tespit ve dava: HMK m.400 ile m.2 ve m.12. Terekedeki irtifakın kapsamı tartışmalıysa önce delil tespiti istenebilir: taraflardan her biri, ileride açacağı davada ileri süreceği bir vakıanın tespiti amacıyla keşif yapılması, bilirkişi incelemesi yaptırılması ya da tanık ifadelerinin alınması gibi işlemleri talep edebilir. Dava tarafında ise: tapu kaydının düzeltilmesi ve terkin talepleri taşınmazın aynına ilişkin olduğundan taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir ve dava, değere bakılmaksızın asliye hukuk mahkemesinde görülür.

Terekede İrtifak Varsa Kontrol Listesi

İkinci ve üçüncü satırlar birlikte tüm tabloyu belirler: hak muris lehine ve kişiye bağlıysa ölümle sona erer; taşınmaza bağlıysa veya devredilebilir nitelikteyse terekeye girer.

Beşinci satır üst hakkında belirleyicidir: kuruluş sözleşmesinde devir sınırlaması veya bedel kaydı bulunabilir ve bu kayıtlar hakkın değerini doğrudan etkiler.

Altıncı satır ise paylaşmada adaleti sağlar: üzerinde başkasına ait intifa bulunan taşınmaz tam mülkiyet değeriyle hesaba katılırsa, onu alan mirasçı fazladan yük altına girer.

Birinci satır bu kontrollerin ön şartıdır ve en kolay adımdır: kayıt dökümü olmadan hiçbir değerlendirme yapılamaz.

Sıkça Sorulan Sorular

İntifa hakkı hangi mallar üzerinde kurulabilir?

TMK m.794 uyarınca intifa hakkı taşınırlar, taşınmazlar, haklar veya bir malvarlığı üzerinde kurulabilir ve aksine düzenleme olmadıkça sahibine konusu üzerinde tam yararlanma yetkisi sağlar.

İntifa hakkı nasıl kurulur?

TMK m.795 uyarınca intifa hakkı; taşınırlarda zilyetliğin devri, alacaklarda alacağın devri, taşınmazlarda tapu kütüğüne tescil ile kurulur. Taşınır ve taşınmazlarda kazanma ve tescilde, aksine düzenleme olmadıkça mülkiyete ilişkin hükümler uygulanır.

İntifa sahibi ölünce tapudaki kayıt kendiliğinden siliniyor mu?

Hayır. TMK m.796 uyarınca intifa hakkı konusunun tamamen yok olması ve taşınmazlarda tescilin terkini ile sona erer; ölüm gibi diğer sona erme sebepleri malike terkini isteme yetkisi verir. TMK m.1026 uyarınca tescilin konusuz kalması hâlinde malik terkin isteminde bulunabilir.

Tapudaki kayıt hatalıysa hangi dava açılır?

TMK m.1025 uyarınca bir aynî hak yolsuz olarak tescil edilmiş veya bir tescil yolsuz olarak terkin olunmuş ya da değiştirilmişse, aynî hakkı zedelenen kimse tapu sicilinin düzeltilmesini dava edebilir; iyiniyetli üçüncü kişilerin kazandıkları aynî haklar ve tazminat istemleri saklıdır.

Tapuda şerh ile irtifak arasındaki fark nedir?

TMK m.1009 uyarınca arsa payı karşılığı inşaat, satış vaadi, kira, alım, önalım ve gerialım sözleşmelerinden doğan haklar ile kanunlarda açıkça öngörülen diğer haklar tapu kütüğüne şerh edilir; bunlar kişisel haktır ve sonradan kazanılan hakların sahiplerine karşı ileri sürülür. İrtifak hakları ise aynî hak olarak TMK m.795 uyarınca tescille kurulur.

İrtifak hakkı mirasçılara geçer mi?

Hakkın niteliğine bağlıdır. Eşyaya bağlı irtifaklar taşınmazla birlikte mirasçılara geçer; kişiye bağlı olanlar ise kural olarak hak sahibinin ölümüyle sona erer.

İntifa hakkı ölümle sona erer mi?

Hak sahibi gerçek kişi ise intifa hakkı, Türk Medeni Kanunu m.796 uyarınca hak sahibinin ölümüyle sona erer. Bu hak mirasçılara geçmez.

İntifa hakkı sahibi ölünce mülkiyet ne olur?

Çıplak mülkiyet sahibinin hakkı tam mülkiyete dönüşür. Miras bırakan çıplak mülkiyet sahibiyse, mirasçılar yükten kurtulmuş bir taşınmaz devralır.

Geçit hakkı mirasçılara geçer mi?

Geçit hakkı taşınmaz lehine kurulmuşsa eşyaya bağlı nitelik taşır ve taşınmazla birlikte mirasçılara geçer.

Üst hakkı mirasçılara geçer mi?

Bağımsız ve sürekli nitelikteki üst hakkı devredilebilir ve mirasçılara geçer. Tapu kütüğüne ayrı sayfaya kaydedilmiş olması bu niteliği güçlendirir.

Miras bırakan intifa hakkı sahibiyse ne olur?

Hak ölümle sona erdiğinden mirasçılara geçmez ve terekeye dahil edilmez. Ancak ölüm tarihinden önce doğmuş semereler bakımından hesaplaşma gündeme gelebilir.

İrtifak hakkı taşınmazın değerini etkiler mi?

Etkiler. Lehe kurulmuş bir irtifak değeri artırırken, aleyhe kurulmuş bir irtifak değeri düşürür. Bu, veraset beyanında ve paylaşmada dikkate alınmalıdır.

Paylaşmada irtifak hakkı sorun çıkarır mı?

Çıkarabilir. Yüklü taşınmazı devralan mirasçı yükü de üstlenir; bu nedenle değerlemede yükün karşılığı denkleştirilmelidir.

Mirasçılar irtifak hakkını sona erdirebilir mi?

Sözleşmeyle kurulmuş irtifaklarda tarafların anlaşması veya terkin koşullarının gerçekleşmesi aranır. Tek taraflı olarak kaldırılması kural olarak mümkün değildir.

Üst hakkı terekeye girer mi?

Bağımsız ve sürekli nitelikteki üst hakkı devredilebilir ve mirasçılara geçer. Kalan süresi ve süre sonunda yapının kime kalacağı değeri belirler.

Tapuda intifa hakkı var, kötü mü iyi mi?

Kimin lehine kurulduğuna bağlıdır. Miras bırakan lehine kurulmuşsa ölümle sona erer; başkası lehine kurulmuşsa yük devam eder ve taşınmazın değerini düşürür.

İntifa hakkı sona erdi, tapudaki kayıt siliniyor mu?

Kendiliğinden silinmez. Terkin talebinde bulunulmadığında kayıt durmaya devam eder ve sonraki işlemlerde tereddüt yaratır.

Babam evi kardeşime devredip intifayı üzerinde bıraktı, ne yapabiliriz?

Devir bedelsizse tenkis, tapuda satış gösterilip bedel ödenmemişse muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil yolu gündeme gelir. İntifanın miras bırakanda kalması gerçek satış olmadığını destekleyen bir olgudur.

Sağlığında devredilen taşınmazları nasıl öğreniriz?

Tapu müdürlüğünden geriye dönük işlem dökümü istenebilir. Bu taşınmazlar miras bırakan adına görünmediğinden tereke envanterinde kendiliğinden yer almaz.

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki değerlendirme gereklidir.