Ücret, işçinin en temel hakkıdır ve emeğinin karşılığıdır. Kural olarak en geç ayda bir ödenir (İK m. 32). Peki ücret zamanında ödenmezse işçi ne yapabilir? Hukukumuz bu konuda işçiye birkaç farklı imkân tanır.
İş görmekten kaçınma ve gecikme faizi
Ücreti, ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde (mücbir bir sebep olmaksızın) ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir (İK m. 34). Bu durum, sayıca toplu bir nitelik taşısa bile kanun dışı grev sayılmaz. Ayrıca ödenmeyen ücretlere, gecikme süresi için yasada öngörülen en yüksek faiz uygulanır.
Haklı fesih ve hukuki yollar
Ücretin ödenmemesi, aynı zamanda işçiye haklı nedenle derhal fesih hakkı verir (İK m. 24/II-e) ve koşulları varsa kıdem tazminatına hak kazandırır.
Hukuki yol bakımından, işçilik alacaklarında dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak bir dava şartıdır. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa iş mahkemesinde alacak davası açılabilir; ayrıca icra takibi yoluna gidilebilir. Bu süreçte ücret bordroları, banka kayıtları, iş sözleşmesi ve tanık beyanları önemli delillerdir. Ücret alacakları kural olarak beş yıllık zamanaşımına tabidir.
Bilgilendirme notu: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. İş hukukunda her olayın kendine özgü koşulları bulunduğundan, somut durumunuz için bir avukata danışmanız yararınıza olacaktır.
