Maaşı ödenmeyen ya da sürekli geciken işçi ne yapabilir? İş Kanunu’nun 34. maddesi, bu durumda işçiye güçlü bir koruma tanır.
20 Günlük Süre
Madde 34’e göre ücreti, ödeme gününden itibaren 20 gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu süre dolmadan çalışmaktan kaçınma hakkı kullanılamaz.
Bu Davranış Grev Sayılmaz
İşçilerin, ücretleri ödenmediği için kişisel kararlarıyla çalışmamaları, sayısal olarak toplu bir nitelik kazansa dahi grev olarak nitelendirilemez. Bu, çalışmaktan kaçınma hakkının en önemli güvencelerinden biridir.
İşçi Korunur
Bu nedenle (çalışmadıkları için) işçilerin iş sözleşmeleri feshedilemez, yerlerine yeni işçi alınamaz ve bu işler başkalarına yaptırılamaz. İşverenin, çalışmaktan kaçınmayı gerekçe göstererek işçiyi cezalandırması mümkün değildir.
En Yüksek Mevduat Faizi
Gününde ödenmeyen ücretlere, mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanır. Böylece işçi, yalnızca ödenmeyen ücretini değil, bu alacak için işlemiş faizi de talep edebilir; bu, alacağın enflasyon karşısında korunmasını sağlar.
Haklı Nedenle Fesih Hakkı
Ücretin ödenmemesi, işçiye İş Kanunu m. 24 uyarınca haklı nedenle derhal fesih hakkı da verir. İşçi bu yola giderse, koşulları varsa (bir yıldan fazla kıdem) kıdem tazminatına hak kazanır. Ücret kavramı; fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil ücretlerini de kapsar.
Sıkça Sorulan Sorular
Çalışmadığım günlerin ücretini alır mıyım? Kaçınma döneminde fiilen çalışılmadığından o günler için çalışma ücreti doğmaz; ancak ödenmeyen ücret borcu devam eder.
Maaşın bir kısmı ödenmezse de kaçınabilir miyim? Ücretin önemli bir kısmının ödenmemesi de hakkı doğurabilir; küçük/teknik gecikmeler somut olaya göre değerlendirilir.
Hemen istifa etmeli miyim? Acele etmeden, hangi yolun (kaçınma veya haklı fesih) lehinize olduğu değerlendirilmelidir.
Ücret alacağı süreçlerinde fesih ve kaçınma kararları haklarınızı doğrudan etkiler. Doğru adım için profesyonel hukuki destek almak önemlidir.
