Zimmet Suçu ve Cezası (TCK 247): Basit, Nitelikli ve Kullanma Zimmeti, Etkin Pişmanlığın Üç Kademesi (TCK 248), Değer Azlığı ve Soruşturma İzni

Görevi nedeniyle zilyedliği kendisine devredilmiş olan veya koruma ve gözetimiyle yükümlü olduğu malı kendisinin veya başkasının zimmetine geçiren kamu görevlisi beş yıldan on iki yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (TCK m.247/1). Suç zimmetin açığa çıkmamasını sağlamaya yönelik hileli davranışlarla işlenirse ceza yarı oranında artırılır (m.247/2); malın geçici bir süre kullanıldıktan sonra iade edilmek üzere alınması hâlinde ise ceza yarı oranına kadar indirilebilir (m.247/3). Zimmete geçirilen malın aynen iade edilmesi veya zararın tamamen tazmin edilmesi hâlinde etkin pişmanlık indirimi uygulanır: soruşturma başlamadan önce cezanın üçte ikisi, kovuşturma başlamadan önce gönüllü olarak yapılırsa yarısı, hükümden önce yapılırsa üçte biri indirilir (m.248). Malın değerinin azlığı nedeniyle ceza ayrıca üçte birden yarıya kadar indirilir (m.249). Zimmet sanıkları hakkında 4483 sayılı Kanun uygulanmaz, yani soruşturma izni aranmaz (3628 s.K. m.17). Cezanın üst sınırı on yılı aştığından dava ağır ceza mahkemesinde görülür.

TCK m.248: (1) Soruşturma başlamadan önce, zimmete geçirilen malın aynen iade edilmesi veya uğranılan zararın tamamen tazmin edilmesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisi indirilir. (2) Kovuşturma başlamadan önce, gönüllü olarak, zimmete geçirilen malın aynen iade edilmesi veya uğranılan zararın tamamen tazmin edilmesi halinde, verilecek cezanın yarısı indirilir. Etkin pişmanlığın hükümden önce gerçekleşmesi halinde, verilecek cezanın üçte biri indirilir.

Korunan Değer

Zimmet, Türk Ceza Kanununda kamu idaresinin güvenilirliğine ve işleyişine karşı suçlar arasında düzenlenmiştir. Bu suçla korunan değer yalnızca kamunun malvarlığı değil, aynı zamanda kamu idaresine ve kamu görevlilerine duyulan güvendir. Kamu görevlisine görevi nedeniyle teslim edilen para ve mallar, toplum adına emanet edilmiş değerlerdir; bu değerlerin kamu görevlisi tarafından sahiplenilmesi, idarenin dürüst işleyişine olan güveni sarsar. Bu nedenle zimmet, benzer nitelikteki güveni kötüye kullanma suçuna göre çok daha ağır bir cezayla karşılanmıştır. Aynı nedenle zimmete geçirilen mal kamuya değil de görev nedeniyle kamu görevlisine teslim edilmiş özel bir kişiye ait olsa bile suç oluşur; çünkü ihlal edilen, kamu görevine duyulan güvendir.

Suçun Unsurları

Zimmet, yalnızca kamu görevlisinin işleyebileceği özgü bir suçtur. Kamu görevlisi, kamusal faaliyetin yürütülmesine atama veya seçilme yoluyla ya da herhangi bir surette sürekli, süreli veya geçici olarak katılan kişidir (TCK m.6/1-c). Bu tanım geniştir; memurlar yanında sözleşmeli personel, kamu kurumlarında çalışan işçiler ve seçilmiş yöneticiler de kamusal faaliyete katıldıkları ölçüde kapsama girebilir. Suçun konusu, failin görevi nedeniyle zilyedliği kendisine devredilmiş veya koruma ve gözetimiyle yükümlü olduğu maldır; bu mal kamuya ait olabileceği gibi, görev nedeniyle kamu görevlisine teslim edilmiş özel kişilere ait mallar da olabilir. Fiil, malın zimmete geçirilmesi, yani failin mal üzerinde kendi malı gibi tasarrufta bulunmasıdır. Mala görev dışında bir şekilde ulaşan kamu görevlisinin fiili ise zimmet değil, koşullarına göre hırsızlık veya başka bir suç olarak değerlendirilir. Zimmetin genel çerçevesi için zimmet suçu ve devletin mali kaybı rehberine bakabilirsiniz.

“Görevi Nedeniyle” Devir Şartı

Zimmetin oluşabilmesi için malın faile görevi nedeniyle devredilmiş olması veya failin bu mal üzerinde koruma ve gözetim yükümlülüğü bulunması gerekir (TCK m.247/1). Bu şart, zimmeti diğer suçlardan ayıran temel unsurdur. Örneğin bir veznedarın kasadaki parayı alması zimmettir; çünkü para veznedara görevi nedeniyle teslim edilmiştir. Buna karşılık aynı kurumda çalışan, ancak kasayla hiçbir görev ilişkisi bulunmayan bir personelin kasadan para alması zimmet değil, hırsızlık olarak değerlendirilebilir. Benzer şekilde bir depo sorumlusunun depodaki malzemeyi evine götürmesi zimmet oluşturabilirken, depoya görevi dışında giren başka bir personelin aynı fiili farklı değerlendirilebilir. Bu nedenle savunmada, görev tanımları, yetki belgeleri ve teslim tutanakları üzerinden failin mal üzerinde gerçekten görev nedeniyle bir hâkimiyet kurup kurmadığı incelenmelidir.

Kamu Görevlisi Olmayan Suç Ortakları

Zimmet özgü bir suç olduğundan, ancak kamu görevlisi niteliğini taşıyan kişi fail olabilir. Özgü suçlarda bu suçların işlenişine iştirak eden diğer kişiler ise azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulur (TCK m.40/2). Örneğin bir kamu görevlisinin zimmetine yardım eden ve kamu görevlisi olmayan bir yakını, zimmetin faili değil, yardım edeni olarak sorumlu olur ve yardım etmeye ilişkin indirimden yararlanır. Zimmete iştirak edenler hakkında da 4483 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaz (3628 s.K. m.17). Bu nedenle kamu görevlisi olmayan bir kişinin zimmet dosyasındaki konumu, cezanın belirlenmesinde önemli bir fark yaratır.

Basit, Nitelikli ve Kullanma Zimmeti

Kanun zimmetin üç görünümünü düzenler. Basit zimmette kamu görevlisi, görevi nedeniyle kendisine devredilen malı zimmetine geçirir ve beş yıldan on iki yıla kadar hapisle cezalandırılır (TCK m.247/1). Suçun zimmetin açığa çıkmamasını sağlamaya yönelik hileli davranışlarla işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında artırılır (m.247/2). Sahte belge düzenlemek, kayıtları tahrif etmek veya denetimi yanıltacak işlemler yapmak bu kapsamda değerlendirilebilir. Hileli davranışların yalnızca zimmetin gizlenmesine yönelik olması yeterlidir. Zimmet suçunun malın geçici bir süre kullanıldıktan sonra iade edilmek üzere işlenmesi hâlinde ise ceza yarı oranına kadar indirilebilir (m.247/3). Kullanma zimmetinde failin amacı malı kalıcı olarak sahiplenmek değil, geçici olarak kullanmaktır; örneğin kasadan kısa süreliğine para alıp geri koymak. Bu amacın somut olgularla, örneğin iadenin gerçekten yapılması veya iade için hazırlık bulunmasıyla desteklenmesi gerekir.

Etkin Pişmanlığın Üç Kademesi

Zimmet suçunda etkin pişmanlık, iadenin zamanına göre üç kademeli bir indirim öngörür. Soruşturma başlamadan önce zimmete geçirilen malın aynen iade edilmesi veya uğranılan zararın tamamen tazmin edilmesi hâlinde verilecek cezanın üçte ikisi indirilir (TCK m.248/1). Kovuşturma başlamadan önce gönüllü olarak iade veya tam tazmin hâlinde cezanın yarısı indirilir; etkin pişmanlığın hükümden önce gerçekleşmesi hâlinde ise cezanın üçte biri indirilir (m.248/2). Bu oranlar sabittir; mahkeme belirli bir aralık içinde takdir yapmaz. İkinci kademede kanun ayrıca iadenin gönüllü olarak yapılmasını arar. Eski metnimizde soruşturmadan önceki iade için “üçte ikiden beşte beşe kadar”, kovuşturma aşamasındaki iade için “yarıya kadar” ve son kademe için “hüküm kesinleşmeden önce” ifadeleri kullanılmıştı; bu bilgiler hatalıdır. Kanun sabit oranlar öngörür ve son kademe için “hükümden önce” ifadesini kullanır; hükümden sonra, örneğin istinaf aşamasında yapılan iade bu hüküm kapsamında değildir. Ayrıca indirim için malın aynen iadesi veya zararın tamamen tazmini gerekir; kısmi ödeme bu indirimi sağlamaz. Bu nedenle zimmet iddiasıyla karşılaşan kişinin en kısa sürede ve eksiksiz iade yapması, cezayı doğrudan belirleyen en önemli adımdır.

Değer Azlığı İndirimi

Zimmet suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilir (TCK m.249). Bu indirim, etkin pişmanlık indiriminden bağımsızdır ve ikisi birlikte uygulanabilir. Kanun “değerin azlığı” için belirli bir tutar öngörmemiştir; bu nedenle mahkeme, malın değerini olayın koşulları ve genel ekonomik durum dikkate alınarak değerlendirir. Savunma, zimmete konu malın değerinin az olduğunu somut olarak ortaya koymalı ve indirimin üst sınırdan uygulanmasını talep etmelidir.

Ceza Hesabı Örneği

Etkin pişmanlık ve diğer indirimlerin sonuç cezaya etkisini somut bir örnekle göstermek mümkündür. Bir kamu görevlisinin kasadan aldığı bir miktar parayı kayıtlarda sahte düzeltmelerle gizlediğini ve bu nedenle nitelikli zimmetten yargılandığını düşünelim. Mahkeme temel cezayı beş yıl olarak belirlesin; hileli davranış nedeniyle ceza yarı oranında artırılarak yedi yıl altı aya çıkar (TCK m.247/2). Malın değeri az kabul edilirse, daha az cezayı gerektiren hâl olarak ceza üçte birden yarıya kadar indirilir (m.249); yarı oranında indirim yapılırsa ceza üç yıl dokuz aya iner. Fail soruşturma başlamadan önce paranın tamamını iade etmişse, etkin pişmanlık nedeniyle bu ceza üçte iki oranında indirilerek bir yıl üç aya düşer (m.248/1). Son olarak takdiri indirim uygulanırsa ceza altıda bir oranında daha azalır (m.61/5, 62). Nitelikli hâllere ve daha az cezayı gerektiren hâllere ilişkin artırma ve indirimler, şahsi sebeplere ilişkin etkin pişmanlık indiriminden önce uygulanır. Bu örnek, erken ve eksiksiz iadenin, beş yıldan başlayan bir cezayı hükmün açıklanmasının geri bırakılması sınırının altına indirebileceğini gösterir.

Güveni Kötüye Kullanma ve Bankacılık Zimmetinden Farkı

Zimmet, failin kamu görevlisi olmasıyla benzer suçlardan ayrılır. Özel bir şirkette çalışan kişinin, iş ilişkisi nedeniyle kendisine teslim edilen parayı veya malı kendi malı gibi kullanması zimmet değil, hizmet nedeniyle nitelikli güveni kötüye kullanma suçunu oluşturur ve bir yıldan yedi yıla kadar hapis ve üç bin güne kadar adli para cezasını gerektirir (TCK m.155/2). Banka mensuplarının bankanın parasını kendisinin veya başkasının zimmetine geçirmesi ise Bankacılık Kanununda ayrıca düzenlenmiştir. Bu nedenle bir dosyada failin kamu görevlisi olup olmadığı, suçun niteliğini ve cezanın ağırlığını doğrudan belirler. Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma için hizmet sebebiyle güveni kötüye kullanma, bankacılık zimmeti için bankacılık zimmeti rehberlerine bakabilirsiniz.

İrtikap ve Rüşvetten Farkı

Zimmet, irtikap ve rüşvet, kamu idaresinin güvenilirliğine karşı işlenen suçlar arasındadır; ancak işleniş biçimleri farklıdır. Zimmette kamu görevlisi, zaten görevi nedeniyle elinde bulunan malı kendisine mal eder. İrtikapta ise kamu görevlisi, görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanarak bir kimseyi kendisine yarar sağlamaya icbar eder veya ikna eder. Rüşvette ise kamu görevlisi, görevinin gereklerine aykırı bir işi yapması veya yapmaması için bir kimseyle anlaşarak yarar sağlar. Bu ayrım, özellikle bir kamu görevlisinin vatandaştan tahsil ettiği bir bedeli kasaya yatırmadığı durumlarda önem taşır: bedel kamu adına usulüne uygun olarak tahsil edilmiş ve sonra kasaya yatırılmamışsa zimmet, fazladan ve hukuka aykırı bir bedel alınmışsa irtikap gündeme gelebilir. İrtikap için irtikap suçu, rüşvet için rüşvet suçu rehberlerine bakabilirsiniz.

Zimmet ve Sahtecilik

Zimmet dosyalarında sahtecilik sık gündeme gelir; çünkü fail zimmetini gizlemek için sahte belge düzenleyebilir veya kayıtları değiştirebilir. Bu durumda iki ayrı sonuç doğabilir. İlk olarak hileli davranış zimmetin nitelikli hâlini oluşturur ve zimmetin cezası yarı oranında artırılır (TCK m.247/2). İkinci olarak düzenlenen belge resmi bir belgeyse, görevi gereği düzenlemeye yetkili olduğu resmi belgeyi sahte olarak düzenleyen veya gerçeğe aykırı olarak düzenleyen kamu görevlisi üç yıldan sekiz yıla kadar hapisle cezalandırılır (m.204/2). Sahte resmi veya özel belgenin bir başka suçun işlenmesi sırasında kullanılması hâlinde hem sahtecilik hem de ilgili suçtan ayrı ayrı cezaya hükmolunur (m.212). Aynı hileli davranışın hem nitelikli zimmeti hem de ayrı bir sahtecilik suçunu oluşturup oluşturmayacağı ise somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir. Belgede sahtecilik için belgede sahtecilik rehberine bakabilirsiniz.

Soruşturma İzni ve Usul

Kamu görevlilerinin görevleri sebebiyle işledikleri suçlarda kural olarak soruşturma izni aranır; ancak zimmet bu kuralın istisnasıdır. İrtikap, rüşvet, basit ve nitelikli zimmet gibi suçlardan veya bu suçlara iştirak etmekten sanık olanlar hakkında 4483 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaz; bu hüküm müsteşarlar, valiler ve kaymakamlar hakkında uygulanmaz (3628 s.K. m.17). Bu nedenle zimmet soruşturması, izin beklenmeksizin doğrudan Cumhuriyet başsavcılığınca yürütülür. İlgili kamu kurumu yazılı başvuruda bulunursa başvuru tarihinde müdahil sıfatını kazanır (m.18). Suçun üst sınırı on iki yıl olduğundan dava ağır ceza mahkemesinde görülür (5235 s.K. m.12) ve dava zamanaşımı on beş yıldır. Kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği suçlarda kamu davasının açılmasının ertelenmesi uygulanmaz (CMK m.171/6-b). Zimmet, soruşturma aşamasında şüphelinin malvarlığına elkonulabilecek suçlar arasında sayılmıştır (m.128/2-a-14). Etkin pişmanlık ve değer azlığı indirimleriyle sonuç ceza iki yılın altına inerse hükmün açıklanmasının geri bırakılması gündeme gelebilir; bunun için kamunun uğradığı zararın tamamen giderilmesi gerekir (m.231/6-c). Denetimle yükümlü amirlerin sorumluluğu için denetim görevinin ihmali rehberine bakabilirsiniz.

Uzun Süreli Zimmet ve Zincirleme Suç

Zimmet çoğu zaman tek bir fiille değil, aylar hatta yıllar boyunca tekrarlanan fiillerle işlenir. Bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda aynı suçun birden fazla işlenmesi hâlinde zincirleme suç hükümleri uygulanır ve tek ceza verilerek dörtte birden dörtte üçe kadar artırılır; kanun, mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu hükmün uygulanacağını açıkça belirtmiştir (TCK m.43/1). Zincirleme zimmette etkin pişmanlık bakımından, bütün fiillerden doğan toplam zararın giderilmesi gerekir. Bu nedenle uzun süreli zimmet iddialarında, zimmete geçirildiği ileri sürülen toplam tutarın doğru belirlenmesi ve bilirkişi raporunun ayrıntılı olarak denetlenmesi büyük önem taşır. Zincirleme suç için zincirleme suç rehberine bakabilirsiniz.

Zimmet Ne Zaman Tamamlanır?

Zimmet suçu, failin görevi nedeniyle elinde bulunan malı kendisinin veya başkasının zimmetine geçirmesiyle, yani mal üzerinde kendi malı gibi tasarruf etme iradesini dışa vurmasıyla tamamlanır. Bu an, somut olaya göre farklılık gösterebilir: paranın kasadan alınması, kayıtlarda gösterilmemesi, malın satılması veya kişisel amaçla kullanılması bu iradenin göstergeleri olabilir. Suçun tamamlanma anı, özellikle etkin pişmanlık ve kullanma zimmeti bakımından önemlidir. Kullanma zimmetinde failin iade amacının baştan beri bulunması gerekir; iade amacının sonradan, örneğin zimmet ortaya çıktıktan sonra ileri sürülmesi bu hükmün uygulanmasını zorlaştırır. Etkin pişmanlıkta ise iadenin, suç tamamlandıktan sonra ve kanunda belirtilen aşamalardan önce yapılması aranır. Bu nedenle olayın zaman çizelgesinin, özellikle açığın ortaya çıktığı tarih ile soruşturmanın başladığı tarihin doğru belirlenmesi, etkin pişmanlığın hangi kademesinin uygulanacağını belirler.

Kamu Zararının Giderilmesi ve Kurumun Hakları

Zimmet suçunda mağdur, zarara uğrayan kamu kurumudur. İlgili kamu kurum veya kuruluşları, yazılı başvuruda bulunmaları hâlinde başvuru tarihinde müdahil sıfatını kazanır (3628 s.K. m.18) ve ceza davasında katılan olarak haklarını kullanabilir. Kurumun zararı, öncelikle etkin pişmanlık yoluyla failin kendiliğinden yapacağı iadeyle giderilir. İade yapılmazsa, suçtan elde edilen maddi menfaatin müsaderesi gündeme gelir; ancak kazanç müsaderesine karar verilebilmesi için maddi menfaatin mağdura iade edilememesi gerekir (TCK m.55/1). Bu nedenle mahkeme, öncelikle zararın kuruma iadesini gözetir. Kurum ayrıca zararını hukuki yollarla da talep edebilir.

Memuriyete Etkisi ve Kamu Zararı

Zimmet, kamu görevlisi bakımından ceza dışında da ağır sonuçlar doğurur. Kasten işlenen bir suçtan dolayı hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak kişi, kamu görevi üstlenmekten yoksun bırakılır (TCK m.53/1-a). Ayrıca kamu görevine ilişkin özel mevzuatta belirli suçlardan verilen mahkûmiyetler, cezanın süresine bakılmaksızın memuriyete engel hâller arasında değerlendirilebilir; bu nedenle cezanın ertelenmesi veya kısa süreli olması, memuriyete etkisini her zaman ortadan kaldırmayabilir. Soruşturma sürecinde kamu görevlisi hakkında görevden uzaklaştırma tedbiri de uygulanabilir. Kamunun uğradığı zarar ise etkin pişmanlık yoluyla giderilmezse, kazanç müsaderesi ve idari tazmin yollarıyla failden tahsil edilmeye çalışılır. Görevden uzaklaştırma için görevden uzaklaştırma, müsadere için müsaderenin infazı rehberlerine bakabilirsiniz.

Savunmada Nelere Dikkat Edilmeli?

Zimmet savunmasında ilk olarak malın faile görevi nedeniyle devredilip devredilmediği incelenmelidir; birden fazla kişinin erişebildiği bir kasada açığın kimden kaynaklandığı ayrıca ispatlanmalıdır. İkinci olarak açığın tutarı ve hesaplanma yöntemi, bilirkişi ve müfettiş raporları üzerinden ayrıntılı olarak denetlenmelidir. Üçüncü olarak işlemin üst makamların talimatı veya onayıyla yapılıp yapılmadığı araştırılmalıdır; kurumsal bir uygulama çerçevesinde yapılan işlemler kast bakımından farklı değerlendirilebilir. Dördüncü olarak kullanma zimmeti ve değer azlığı gibi indirim nedenlerinin şartları ileri sürülmelidir. Son olarak etkin pişmanlık için iadenin zamanlaması planlanmalıdır; çünkü iadenin soruşturmadan önce, kovuşturmadan önce veya hükümden önce yapılması arasında cezada çok büyük fark vardır.

Bilirkişi Raporunun Denetimi

Zimmet dosyalarında zararın tutarı genellikle bilirkişi veya müfettiş raporuyla belirlenir. Bu tutar, hem cezanın belirlenmesinde, hem değer azlığı indiriminde, hem de etkin pişmanlık için ödenmesi gereken miktarın hesaplanmasında belirleyicidir. Bu nedenle raporun denetlenmesi savunmanın en önemli işlerinden biridir. Raporda hangi dönemin incelendiği, hangi kayıtların esas alındığı, açığın hesaplanmasında kullanılan yöntem, başka personelin erişiminin hesaba katılıp katılmadığı ve muhasebe hatası ihtimalinin değerlendirilip değerlendirilmediği ayrıntılı olarak incelenmelidir. Raporun eksik veya hatalı olduğu düşünülüyorsa, ek rapor veya yeni bir bilirkişi incelemesi talep edilmelidir. Etkin pişmanlık için ödenecek tutar, ileride tartışma yaratmaması için bilirkişi hesabıyla uyumlu olarak belirlenmeli ve ödeme belgesi dosyaya sunulmalıdır.

Örnek Durumlar

Sık Yapılan Hatalar

• İadeyi geciktirmek: Soruşturma başlamadan yapılan iade 2/3, hükümden önce yapılan 1/3 indirim sağlar.
• Kısmi ödemeyle yetinmek: Etkin pişmanlık için tam iade veya tazmin gerekir.
• İstinafta iade etmek: Kanun “hükümden önce” iadeyi arar.
• Açığın tutarını denetlememek: Bilirkişi hesabındaki hatalar cezayı ve iade tutarını etkiler.
• Kullanma zimmeti ve değer azlığını ileri sürmemek: Ayrı indirim nedenleridir.
• Soruşturma izni beklemek: Zimmette 4483 uygulanmaz.

Zimmet iddiası, etkin pişmanlık planlaması, bilirkişi raporlarına itiraz ve memuriyete ilişkin sonuçlar için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Etkin Pişmanlık Talepli Savunma Dilekçesi Örneği

Sık Sorulan Sorular

Zimmet suçunun cezası nedir?

5–12 yıl hapis (TCK m.247/1).

Nitelikli zimmet nedir?

Açığa çıkmaması için hileli davranış; ceza yarı oranında artırılır (TCK m.247/2).

Kullanma zimmeti nedir?

Geçici kullanıp iade amacı; ceza yarıya kadar indirilebilir (TCK m.247/3).

Parayı iade edersem ne olur?

Soruşturmadan önce 2/3, kovuşturmadan önce 1/2, hükümden önce 1/3 indirim (TCK m.248).

İndirim oranları sabit mi?

Evet; kanun sabit oranlar öngörür.

Kısmi iade yeterli mi?

Hayır; aynen iade veya tam tazmin gerekir.

İstinafta iade edersem?

Kanun hükümden önce iadeyi arar.

Değer azlığında indirim var mı?

1/3–1/2 (TCK m.249).

Zimmeti kim işleyebilir?

Yalnız kamu görevlisi (TCK m.6/1-c).

Özel şirkette çalışan zimmet işler mi?

Hayır; hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma (TCK m.155/2).

Soruşturma izni gerekir mi?

Hayır; 4483 uygulanmaz (3628 m.17).

Vali ve kaymakam için?

3628 m.17 istisnası uygulanmaz.

Hangi mahkeme bakar?

Ağır ceza mahkemesi.

Zamanaşımı nedir?

15 yıl.

Sahte belgeyle gizlersem?

Nitelikli zimmet; ayrıca sahtecilik değerlendirilebilir (TCK m.204/2, 212).

HAGB mümkün mü?

Sonuç ceza 2 yıl veya altındaysa ve zarar tamamen giderilmişse.

Malvarlığıma el konulabilir mi?

Evet (CMK m.128/2).

Zimmete yardım eden kamu görevlisi olmayan kişi?

Azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu (TCK m.40/2).

Kasayla görevi olmayan personel para alırsa?

Görev nedeniyle devir yoksa zimmet değil; hırsızlık değerlendirilebilir.

Zimmet ne zaman tamamlanır?

Mal üzerinde kendi malı gibi tasarruf iradesinin dışa vurulmasıyla.

Kurum davaya katılabilir mi?

Yazılı başvuruyla müdahil olur (3628 m.18).

Göz yuman amir ne olur?

Müşterek fail olarak sorumlu (TCK m.251/1).

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK, CMK, 3628 ve 5235 sayılı Kanunlar hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.