SRC Belgesi ve Psikoteknik Belgesi 2026 Rehberi

Özet: SRC (Mesleki Yeterlilik Belgesi) ve psikoteknik raporu, ticari taşımacılık yapan sürücüler için ayrı ayrı zorunlu iki belgedir — biri mesleki yeterliliği, diğeri zihinsel/psikomotor uygunluğu gösterir. 4925 sayılı Kanun’a dayanır. En kritik nokta: bu belgeler olmadan kaza yapılması, sigorta şirketlerinin hasar ödemesini reddetmesine veya rücu yoluna gitmesine gerekçe oluşturabilir. 2026’da kuryeler için de zorunluluk genişledi.

SRC Nedir? Yasal Dayanak

SRC’nin asıl adı Mesleki Yeterlilik Belgesi‘dir. Ticari amaçla yük ve yolcu taşımacılığı yapan araçlarda şoförün bu belgeye sahip olması, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, Karayolu Taşıma Yönetmeliği ve Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitim Yönetmeliği uyarınca yasal bir zorunluluktur.

SRC ile Psikoteknik Farklı Şeylerdir

SRC Türleri: Doğru Belgeyi Seçmek Önemli

Ceza Mekanizması: Çift Taraflı

SRC cezası, EDS/plaka bazlı cezalardan farklı olarak plakaya değil, doğrudan kişiye ve firmaya tebliğ edilir — bu, hem sürücünün hem işverenin ayrı ayrı sorumlu tutulduğu anlamına gelir. Psikoteknik belgesinin eksikliği veya süresinin dolmuş olması için de ayrıca ceza uygulanabilir.

Kritik Konu: Belgesiz Kazada Sigorta Sonucu

Bu, ZMSS Genel Şartları’ndaki klasik rücu sebepleri (ehliyetsizlik, alkol gibi) listesinden ayrı, ticari taşımacılığa özgü bir risk katmanıdır. Sigortanın genel rücu mekanizması ve hangi hâllerde işlediği için Sigortanın Rücu Davası 2026: Genişleyen Rücu Sebepleri yazımıza bakabilirsiniz.

2026 Güncel Gelişme: Kuryeler İçin de Zorunlu

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin şoför ve kuryelerde aranacak nitelikleri düzenleyen 34. maddesi, “bu Yönetmelik kapsamındaki taşıtları kullanan şoförler” ifadesini kullanır. Bu kapsam 15 Mayıs 2026 tarihinden itibaren tüm kuryeleri de içine almıştır — motokurye olarak çalışanların da SRC ve psikoteknik belgesine sahip olması gerekmektedir. Belgesiz çalışan kuryeler, uygulama noktasında yüksek tutarlı idari para cezasıyla karşılaşabilir.

2026 Güncel Ceza Tutarları

Bu tutarlar yıllık yeniden değerleme oranına göre güncellenir; kesin tutar için tebligatınızdaki resmî rakamı esas almanız önerilir.

İşverenin Takip Yükümlülüğü

SRC cezasının hem sürücüye hem firmaya ayrı ayrı kesilmesi, işverenin çalıştırdığı sürücülerin belge durumunu düzenli olarak takip etme yükümlülüğü taşıdığı anlamına gelir. Psikoteknik ihlali için ayrıca trafik ceza puanı öngören açık bir düzenleme bulunmasa da, işverenin şoför kayıtlarını takip etmesi ayrı bir idari sorumluluk alanıdır. Bir sürücünün geçersiz belgeyle sefere gönderilmesi, hem idari ceza hem — kaza hâlinde — sigorta reddi/rücu riskini beraberinde getirir.

SRC Nasıl Alınır? Kısaca

SRC belgesi almak isteyen adaylar, önce yetkili eğitim kurumlarından teorik ve pratik eğitim alır; eğitimin ardından yapılan sınavda başarılı olunması hâlinde belge düzenlenir. Psikoteknik raporu ise ayrı bir süreçte, yetkilendirilmiş psikoteknik değerlendirme merkezlerinde yapılan testlerle alınır.

Firma Bazlı Yetki Belgesi (K1/K2/K3) ile SRC Karıştırılmamalı

K1/K2 kapsamındaki araçların taşımacılık faaliyetinde, sürücüden özellikle SRC3 veya SRC4 türü mesleki yeterlilik belgesi ile psikoteknik değerlendirme belgesi aranır.

Psikoteknik Raporu Kaç Yılda Bir Yenilenir?

Bedeni ve psikoteknik açıdan sağlıklı olunduğunu gösteren rapor, yetkili sağlık kuruluşlarından her beş yılda bir alınması gereken bir belgedir. Bu süre dolduğunda rapor geçerliliğini yitirir ve yenilenmesi gerekir — SRC belgesi geçerli olsa dahi, süresi dolmuş bir psikoteknik raporuyla çalışmak ayrı bir ihlal oluşturur.

İtiraz Süreci

SRC veya psikoteknik cezasının haksız olduğu düşünülüyorsa, tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği’ne dilekçeyle itiraz edilebilir. Genel idari para cezası itiraz süreci ve dilekçe hazırlığı için Trafik İdari Para Cezalarına İtiraz yazımıza bakabilirsiniz.

Dikkat: Abartılı Bilgilendirmeye Karşı Uyarı

SRC ve Psikoteknik Belgesi Yükümlülükleri

Ticari sürücüler için ek belgeler zorunludur.

Altıncı ve dokuzuncu satırlar iki noktayı verir: gerekli mesleki yeterlilik belgesi bulunmadan ticari araç kullanılması hâlinde hem sürücüye hem işverene idari para cezası uygulanır; belgelerin geçerlilik süreleri sınırlı olduğundan yenileme tarihlerinin takvime alınması, geçim kaynağını doğrudan koruyan bir tedbirdir.

Ehliyet rehberlerimiz: ehliyete el konulması · ehliyeti geri alma süreci · ehliyet iadesi şartları · ehliyetsiz araç kullanma · SRC ve psikoteknik belgesi · ceza puanı ve ehliyet

SRC Belgesi Türleri ve Kapsamı

Belge türü, yapılacak taşımaya göre belirlenir.

Beşinci ve dokuzuncu satırlar iki noktayı verir: tehlikeli madde taşımacılığında mesleki yeterlilik belgesinin yanında ayrıca ADR sürücü eğitim sertifikası da aranır; sahip olunan belgenin kapsamı dışında taşıma yapılması, belge hiç yokmuş gibi değerlendirilerek idari para cezasına konu olur.

Ehliyet rehberlerimiz: ehliyete el konulması · ehliyeti geri alma süreci · ehliyet iadesi şartları · ehliyetsiz araç kullanma · SRC ve psikoteknik belgesi · ceza puanı ve ehliyet

Belge Yenileme ve Süre Takibi

Süreler dolduğunda çalışma durur.

Altıncı ve yedinci satırlar iki noktayı verir: mesleki yeterlilik veya psikoteknik belgesinin süresi dolduğunda sürücü belgesiz kabul edilir ve idari para cezası uygulanır; ayrıca geçerli belgesi bulunmayan sürücü çalıştıran işverene de ayrı bir ceza kesilir.

Ehliyet rehberlerimiz: ehliyete el konulması · ehliyeti geri alma süreci · ehliyet iadesi şartları · ehliyetsiz araç kullanma · SRC ve psikoteknik belgesi · ceza puanı ve ehliyet

Ticari Sürücüler İçin Belge Kontrol Listesi

Yol denetiminde tüm belgeler sorgulanır.

Yedinci ve dokuzuncu satırlar iki noktayı verir: takograf cihazının kalibrasyon süresinin dolmuş olması, cihaz mevcut olsa dahi ihlal sayılır ve idari para cezasına konu olur; yol denetiminde tespit edilen belge eksiklikleri aracın trafikten men edilmesine ve taşıma faaliyetinin durmasına yol açar.

Ehliyet rehberlerimiz: ehliyete el konulması · ehliyeti geri alma süreci · ehliyet iadesi şartları · ehliyetsiz araç kullanma · SRC ve psikoteknik belgesi · ceza puanı ve ehliyet

SRC ve Psikoteknikte Sık Sorulanlar

En çok merak edilen hususlar.

Beşinci ve altıncı satırlar iki noktayı verir: mesleki yeterlilik veya psikoteknik belgesinin süresi dolduğunda sürücü belgesiz kabul edilir ve taşıma faaliyeti yapılamaz; ayrıca geçerli belgesi bulunmayan sürücü çalıştıran işverene de ayrı bir idari para cezası uygulanır.

Ehliyet rehberlerimiz: ehliyete el konulması · ehliyeti geri alma süreci · ehliyet iadesi şartları · ehliyetsiz araç kullanma · SRC ve psikoteknik belgesi · ceza puanı ve ehliyet

Belge Eksikliğinde Denetim ve Yaptırım

Yol kontrolü anında sonuç doğurur.

Altıncı ve dokuzuncu satırlar iki pratik noktayı verir: belge eksikliği nedeniyle aracın trafikten men edilmesi hâlinde yük veya yolcunun aktarılması ayrı bir maliyet ve gecikme doğurur; araçta güncel belge dosyası bulundurulması denetimlerde bu sonucun önüne geçen en basit tedbirdir.

Ehliyet rehberlerimiz: ehliyete el konulması · ehliyeti geri alma süreci · ehliyet iadesi şartları · ehliyetsiz araç kullanma · SRC ve psikoteknik belgesi · ceza puanı ve ehliyet

Sıkça Sorulan Sorular

K1 belgem var, ayrıca sürücülerime SRC aldırmam gerekiyor mu?

Evet. K1 firma/işletme bazlı bir yetki belgesidir; SRC ise sürücüye özgüdür ve ayrıca aranır, biri diğerinin yerine geçmez.

Psikoteknik raporum kaç yılda bir geçerliliğini yitirir?

Genel kural olarak her beş yılda bir yenilenmesi gerekir; bu süre dolduğunda rapor geçerliliğini kaybeder.

İşveren, sürücüsünün belgesiz olduğunu bilmeden sefere gönderirse ne olur?

Ceza sürücü ve firmaya ayrı ayrı kesilir; bu nedenle işverenin çalıştırdığı sürücülerin belge durumunu düzenli takip etmesi önemli bir idari sorumluluktur.

SRC ve psikoteknik dışında ticari taşımacılıkta başka belgeler de gerekli mi?

Evet, taşımacılık faaliyeti genellikle firma bazlı ayrı yetki belgelerine de tabidir; SRC kişiye özgü bir belgedir ve bu firma belgelerinin yerine geçmez.

Psikoteknik testinde nasıl bir değerlendirme yapılır?

Sürücünün dikkat, algı, muhakeme ve refleks gibi bilişsel ve psikomotor yeterlilikleri yetkilendirilmiş merkezlerde yapılan testlerle değerlendirilir.

SRC ile psikoteknik aynı belge mi?

Hayır. SRC mesleki yeterliliği, psikoteknik raporu ise zihinsel/psikomotor yeterliliği gösterir; ikisi de ayrı ayrı zorunludur.

SRC belgem var ama yanlış türde, sorun olur mu?

Evet. Yaptığınız taşımacılık faaliyetine uygun olmayan bir SRC türüyle çalışmak, belgesizlikle benzer şekilde ceza kapsamına girer.

SRC cezası plakaya mı yazılır?

Hayır, sürücünün T.C. Kimlik Numarasına ve firmanın/ruhsat sahibinin Vergi Numarasına ayrı ayrı tebliğ edilir.

SRC belgesi olmadan kaza yaparsam sigortam öder mi?

Bu risklidir. Sigorta ve kasko şirketleri “yetersiz sürücü sertifikasyonu” gerekçesiyle hasar ödemesini reddedebilir veya ödediği tutarı sürücü/firmadan rücu edebilir.

Psikoteknik raporumun süresi doldu, SRC belgem hâlâ geçerli mi?

Psikoteknik süresi dolduğunda SRC ile çalışma da fiilen geçersiz hâle gelebilir; iki belgenin de güncel tutulması gerekir.

Kuryeler de artık SRC almak zorunda mı?

Evet, 15 Mayıs 2026’dan itibaren Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamındaki tüm kuryelerin SRC ve psikoteknik belgesine sahip olması gerekmektedir.

SRC cezasına nasıl itiraz ederim?

Tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği’ne dilekçeyle itiraz edilebilir.

SRC cezasını işveren mi öder, sürücü mü?

Ceza hem sürücüye hem firmaya ayrı ayrı kesilir; sürücüye kesilen cezanın işveren tarafından üstlenilip üstlenilmeyeceği, taraflar arasındaki sözleşmeye bağlıdır.

Bu içerik, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, Karayolu Taşıma Yönetmeliği, Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitim Yönetmeliği ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.31/1-b esas alınarak hazırlanmıştır. Metin Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği’ne uygun olarak genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz. Somut olayınıza ilişkin değerlendirme için bir avukata başvurunuz.