Bir sosyal medya veya mesajlaşma hesabının şifresinin ele geçirilmesi, hesaba izinsiz girilmesi ya da bir kişinin adı ve fotoğraflarıyla sahte hesap açılması, Türk hukukunda tek bir suç tipiyle karşılanmaz. Aynı olay; bilişim sistemine girme (TCK m.243), verileri erişilmez kılma (m.244/2), bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f), özel hayatın gizliliğini ihlal (m.134), kişisel verilere ilişkin suçlar (m.135-136), hakaret ve iftira gibi birden çok hükmü birlikte gündeme getirebilir. Hangi maddenin uygulandığı cezanın alt sınırını yıllarla değiştirir; şikâyet şartı, uzlaştırma ve zamanaşımı da buna göre farklılaşır. Bu yazıda konuyu kanun metinleri üzerinden, fıkra fıkra ve içeriğin kaldırılmasına ilişkin 2026 itibarıyla güncel mevzuatla birlikte ele alıyoruz.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Net Cevap: Bir hesaba hukuka aykırı olarak girmek veya orada kalmaya devam etmek bir yıla kadar hapis veya adli para cezasını gerektirir (TCK m.243/1). Girdikten sonra şifreyi değiştirip sahibinin erişimini kesmek, kanun metnindeki “verileri erişilmez kılma” fiiline karşılık gelir ve altı aydan üç yıla kadar hapis cezasını gerektirir (m.244/2). Sahte bir bağlantıyla kişinin kendi eliyle şifresini girmesi sağlanıp menfaat elde edilmişse nitelikli dolandırıcılık gündeme gelir; bu hâlde hapis cezasının alt sınırı dört yıldır (m.158/1-f). “Sahte hesap açma” adında müstakil bir suç yoktur; hesapla ne yapıldığına göre m.134, 135, 136, 125 veya 267 uygulanır. Bilişim suçları (m.243-244) ile kişisel verilere ilişkin m.135-136 resen soruşturulur; özel hayatın gizliliğini ihlal (m.134) ve hakaret ise şikâyete bağlıdır.
Nitelendirme Haritası: Hangi Fiil Hangi Maddeye Girer?
Hesap saldırılarında en sık yapılan hata, bütün fiilleri tek bir başlık altında toplamaktır. Oysa şifrenin nasıl elde edildiği, hesaba girildikten sonra ne yapıldığı ve bir menfaat sağlanıp sağlanmadığı, uygulanacak maddeyi ve cezanın aralığını doğrudan belirler. Aşağıdaki tablo, sık karşılaşılan fiilleri kanun metnindeki karşılıklarıyla eşleştirir; nihai nitelendirme her dosyada savcılık ve mahkemeye aittir.
| Somut fiil | Kanun metnindeki karşılığı | Ceza aralığı | Takip |
|---|---|---|---|
| Şifreyi öğrenip hesaba yalnızca girmek, yazışmaları okumak | TCK m.243/1: bilişim sistemine hukuka aykırı girme veya orada kalmaya devam etme | 1 yıla kadar hapis veya adli para | Resen |
| Girişin sonucu olarak hesaptaki verilerin yok olması veya değişmesi | TCK m.243/3 | 6 ay – 2 yıl hapis | Resen |
| Şifreyi, kurtarma e-postasını veya telefonunu değiştirip sahibinin erişimini kesmek | TCK m.244/2: verileri erişilmez kılma | 6 ay – 3 yıl hapis | Resen |
| Gönderileri silmek, değiştirmek veya hesaba içerik yerleştirmek | TCK m.244/2: verileri yok etme, değiştirme, sisteme veri yerleştirme | 6 ay – 3 yıl hapis | Resen |
| Sahte bağlantıyla kişinin kendi eliyle şifresini girmesini sağlayıp menfaat elde etmek | TCK m.158/1-f: bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık | 3 – 10 yıl hapis; alt sınır 4 yıl; adli para | Resen |
| Bu fiillerle çıkar sağlanması, başka bir suç oluşmuyorsa | TCK m.244/4 (tali hüküm) | 2 – 6 yıl hapis ve 5.000 güne kadar adli para | Resen |
| Kişinin adı, telefonu, fotoğrafları gibi kişisel verilerini yaymak | TCK m.136/1 | 2 – 4 yıl hapis | Resen |
| Özel hayata ilişkin görüntü veya sesleri ifşa etmek | TCK m.134/2 | 2 – 5 yıl hapis | Şikâyete bağlı (m.139) |
| Hesaptan onur, şeref ve saygınlığı rencide eden paylaşım yapmak | TCK m.125 | 3 ay – 2 yıl hapis veya adli para | Şikâyete bağlı (m.131/1) |
Tablodaki ceza aralıkları temel hâllere aittir. Aynı olayda birden fazla satır birlikte gerçekleşebilir; bu durumda hangi fiillerin ayrı ayrı cezalandırılacağı, aşağıda anlatılan içtima kurallarına göre belirlenir.
Kanun Metni: TCK m.243 ve m.244 Fıkra Fıkra
Sosyal medya ve mesajlaşma hesapları, bir sunucu üzerinde çalışan ve kullanıcı adı ile şifreyle erişilen sistemlerdir; bu nedenle hesaba yönelik müdahaleler Türk Ceza Kanununun “Bilişim Alanında Suçlar” bölümündeki hükümlerle değerlendirilir. İki temel madde şunlardır:
| Fıkra | Düzenleme | Ceza |
|---|---|---|
| 243/1 | Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimse | Bir yıla kadar hapis veya adli para cezası |
| 243/2 | Bu fiillerin bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemler hakkında işlenmesi | Ceza yarı oranına kadar indirilir |
| 243/3 | Bu fiil nedeniyle sistemin içerdiği verilerin yok olması veya değişmesi | Altı aydan iki yıla kadar hapis |
| 243/4 | Bir bilişim sisteminin kendi içinde veya sistemler arasında gerçekleşen veri nakillerini, sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izlemek | Bir yıldan üç yıla kadar hapis |
| Fıkra | Düzenleme | Ceza |
|---|---|---|
| 244/1 | Bir bilişim sisteminin işleyişini engellemek veya bozmak | Bir yıldan beş yıla kadar hapis |
| 244/2 | Bir bilişim sistemindeki verileri bozmak, yok etmek, değiştirmek veya erişilmez kılmak, sisteme veri yerleştirmek, var olan verileri başka bir yere göndermek | Altı aydan üç yıla kadar hapis |
| 244/3 | Bu fiillerin bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi | Ceza yarı oranında artırılır |
| 244/4 | Yukarıdaki fıkralardaki fiillerle kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması | İki yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para |
Dikkat edilmesi gereken iki ayrıntı vardır. Birincisi, m.243/4’teki veri nakillerini izleme fiili sisteme girmeyi gerektirmez; örneğin ortak bir ağ üzerinden hesabın trafiğini teknik araçlarla izlemek bu fıkraya girer. İkincisi, m.244/4 kendiliğinden uygulanan bir hüküm değildir: kanun, bu fıkrayı ancak sağlanan çıkarın “başka bir suç oluşturmaması hâlinde” uygular. Yani önce dolandırıcılık gibi asli bir suçun oluşup oluşmadığına bakılır; oluşmuyorsa bu fıkraya geçilir.
Sadece Girmek ile Veriye Dokunmak Arasındaki Çizgi
Hesaba giren kişinin sonrasında ne yaptığı, m.243 ile m.244 arasındaki sınırı çizer ve bu sınır pratikte sıkça yanlış kurulur. Kanun metinleri birlikte okunduğunda ayrım şu şekilde ortaya çıkar:
- m.243/1 yalnızca girme veya orada kalma fiilini cezalandırır. Yazışmaları okumak, fotoğraflara bakmak veya ekran görüntüsü almak, veriler üzerinde bir değişiklik yapılmadıkça bu fıkranın alanındadır.
- m.243/3, girme fiilinin bir sonucu olarak verilerin yok olmasını veya değişmesini ağırlaştırıcı neden sayar. Burada ağırlık, girişin yol açtığı sonuçtadır.
- m.244/2 ise doğrudan veriler üzerinde yapılan fiilleri cezalandırır: bozmak, yok etmek, değiştirmek, erişilmez kılmak, veri yerleştirmek veya veriyi başka yere göndermek. Hesap şifresinin değiştirilmesi, sahibinin kendi verilerine ulaşmasını engellediği için metindeki “erişilmez kılma” fiiline karşılık gelir.
| Yapılan işlem | Veri üzerinde etki | Metindeki karşılık |
|---|---|---|
| Mesajları okumak, ekran görüntüsü almak | Yok | m.243/1 |
| Bildirimleri okundu olarak işaretlemek, oturum bırakmak | Sınırlı; somut olaya göre | m.243/1 veya m.243/3 |
| Şifreyi değiştirmek | Sahibinin erişimi kesilir | m.244/2 (erişilmez kılma) |
| Kurtarma e-postası veya telefonunu değiştirmek | Hesabın geri alınması engellenir | m.244/2 (erişilmez kılma) |
| Gönderileri, fotoğrafları veya mesajları silmek | Veri yok edilir | m.244/2 (yok etme) |
| Hesap adına yeni paylaşım yapmak | Sisteme veri yerleştirilir | m.244/2; içeriğe göre ayrıca m.125, m.134, m.136 |
| Yazışmaları başka bir hesaba iletmek | Veri başka yere gönderilir | m.244/2; kişisel veri ise ayrıca m.136 |
Pratik sonuç: Şikâyet dilekçesinde asıl soru “hesabıma girildi mi” değil, “girildikten sonra veri üzerinde ne yapıldı” sorusudur. Şifre, kurtarma bilgileri ve iki adımlı doğrulama ayarlarının değiştirilip değiştirilmediği, gönderilerin silinip silinmediği tek tek yazılmalıdır. Aynı soru savunma için de belirleyicidir: veriler üzerinde hiçbir işlem yapılmamışsa m.244 isnadına karşı bu durum açıkça ileri sürülmelidir.
Nitelendirme değişikliği ve savunma hakkı. Sanık, iddianamede gösterilen ceza kanunu hükmünden başka bir hükme dayanılarak, kendisine önceden bilgi verilmedikçe ve savunma imkânı tanınmadıkça mahkûm edilemez (CMK m.226/1). Bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması hukuka aykırılıktır ve temyiz sebebidir (CMK m.288); dolayısıyla m.243 ile m.244 arasında yanlış yapılan bir seçim kanun yolunda ileri sürülebilir. Bu iki suçun ayrıntısı için bilişim sistemine girme (TCK m.243) ve sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme (TCK m.244) rehberlerimize bakabilirsiniz.
Aynı olayda hangi maddenin uygulandığı yılları değiştirir.
Sadece giriş mi, veriye müdahale mi, hile mi? Nitelendirme cezayı belirler. Hukukçular Evi Ankara — durumunuza özel değerlendirme için bize ulaşın.
Şifre Nasıl Ele Geçirildi? Oltalama ve TCK m.158/1-f
Hesabın nasıl ele geçirildiği, uygulanacak maddeyi doğrudan etkiler. Dolandırıcılık, hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp onun veya başkasının zararına olarak kendisine veya başkasına yarar sağlamaktır ve temel hâlde bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasını gerektirir (TCK m.157). Suç bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenirse nitelikli dolandırıcılık söz konusu olur: ceza üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli paradır; ancak bu bentte hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz (m.158/1-f).
Bu çerçevede iki durum birbirinden ayrılmalıdır:
- Mağdurun iradesi hileyle yönlendirilmişse: “Hesabınız kapatılacak”, “telif ihlali bildirimi” veya “doğrulama rozeti” gibi sahte bir bağlantıyla kişinin kendi eliyle şifresini veya doğrulama kodunu girmesi sağlanmış ve bu yolla bir menfaat elde edilmişse, aldatma unsuru bulunduğundan dolandırıcılık hükümleri gündeme gelir.
- Mağdurun iradesi hiç devreye girmemişse: Şifrenin tahmin edilmesi, başka bir sızıntıdan elde edilmesi veya cihaza izinsiz erişilerek alınması gibi hâllerde aldatma yoktur; fiil bilişim suçlarına ilişkin m.243 ve m.244 kapsamında değerlendirilir. Bu fiillerle bir çıkar sağlanmış ve başka bir suç oluşmamışsa m.244/4 uygulanır.
Oltalama bağlantısı yalnızca şifreyi ele geçirmek için kullanılmış, ancak henüz bir menfaat elde edilmemişse, nitelendirme hesaba girilip girilmediğine ve verilere ne yapıldığına göre yapılır. Menfaat ele geçirilen hesaptan üçüncü kişilerin aldatılmasıyla sağlanmışsa, aldatılan ve zarar gören kişiler hesap sahibinden farklı olabilir; bu durumda her birinin ayrıca şikâyetçi veya tanık olarak dinlenmesi gerekir.
Etkin pişmanlık. Dolandırıcılık tamamlandıktan sonra, kovuşturma başlamadan önce fail bizzat pişmanlık göstererek mağdurun zararını aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen giderirse cezanın üçte ikisine kadarı indirilir (TCK m.168/1); pişmanlık kovuşturma başladıktan sonra, hüküm verilmeden önce gösterilirse indirim yarısına kadardır (m.168/2). Kısmen geri verme veya tazmin hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için mağdurun rızası aranır (m.168/4). Etkin pişmanlık cezayı ortadan kaldırmaz, indirir. Hile kavramının sınırları için hile ölçütü ve nitelendirme, tanışma üzerinden yürütülen senaryolar için duygusal dolandırıcılık, kart ve hesap hareketleri için izinsiz para çekilmesi yazılarımıza bakabilirsiniz.
Sahte Hesap: Tek Bir Madde Yok
Uygulamada sıkça karşılaşılan bir kavram yanılgısı vardır: “sahte hesap açma” adında müstakil bir suç yoktur. Bir başkasının adına hesap açmak, tek başına değil, o hesapla ne yapıldığına göre suç oluşturur. Kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir (6698 sayılı KVKK m.3/1-d); bu nedenle bir kişinin adı, fotoğrafı, telefon numarası veya iş yeri bilgisi sahte bir profilde kullanıldığında kişisel verilere ilişkin suçlar gündeme gelebilir.
| Hesapla yapılan | Hüküm | Ceza | Takip |
|---|---|---|---|
| Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi | TCK m.135/1 | 1 – 3 yıl hapis | Resen |
| Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak bir başkasına verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesi | TCK m.136/1 | 2 – 4 yıl hapis | Resen |
| Özel hayatın gizliliğini ihlal | TCK m.134/1 | 1 – 3 yıl hapis | Şikâyete bağlı |
| Özel hayata ilişkin görüntü veya seslerin ifşası | TCK m.134/2 | 2 – 5 yıl hapis | Şikâyete bağlı |
| Hakaret içeren paylaşımlar | TCK m.125 | 3 ay – 2 yıl hapis veya adli para | Şikâyete bağlı |
| Yetkili makamlara ihbar veya şikâyette bulunarak işlemediğini bildiği bir fiili isnat etmek | TCK m.267 (iftira) | 1 – 4 yıl hapis | Resen |
| Kendi soruşturmasını engellemek için başkasının kimlik bilgilerini kullanmak | TCK m.268 | İftira hükümlerine göre | Resen |
| Sahte hesapla başkalarını aldatarak menfaat sağlamak | TCK m.157 veya m.158/1-f | 1 – 5 yıl / 3 – 10 yıl hapis | Resen |
Şikâyet konusunda kanun açıktır: kişisel verilerin kaydedilmesi, verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme ve verileri yok etmeme hariç, “Özel Hayata ve Hayatın Gizli Alanına Karşı Suçlar” bölümündeki suçların soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlıdır (TCK m.139). Yani m.134 şikâyete bağlıyken m.135 ve m.136 resen soruşturulur. Anayasa Mahkemesi m.136’ya yönelik bir iptal talebini E.2026/34, K.2026/81 sayılı kararıyla reddetmiştir; karar 14.07.2026 tarihli ve 33310 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Kimlik bilgilerinin kullanılması hakkında bir uyarı: TCK m.268, başkasının kimlik bilgilerini kullanmayı genel olarak cezalandırmaz; yalnızca kişinin işlediği suç nedeniyle kendisi hakkında soruşturma ve kovuşturma yapılmasını engellemek amacıyla başkasına ait kimlik veya kimlik bilgilerini kullanmasını iftira hükümlerine göre cezalandırır. Bu amaç yoksa sahte hesap m.268 kapsamına girmez; fiil yukarıdaki diğer hükümlerle değerlendirilir. Ayrıntı için başkasının kimlik bilgilerini kullanma (TCK m.268) yazımıza bakabilirsiniz.
Kişisel verilerin kaydedilmesi için TCK m.135, verileri ele geçirme ve yayma için TCK m.136, özel hayata ilişkin görüntüler için özel hayatın gizliliğini ihlal, asılsız isnatlar için asılsız isnat ve iftira yazılarımıza bakabilirsiniz. Şikâyet dilekçesinde “sahte hesap açıldı” demek yetmez; hesabın hangi içerikleri yayımladığı, kimlere yöneldiği ve ne sonuç doğurduğu tek tek anlatılmalıdır. Adım adım eylem planı için adıma sahte hesap açıldı, ne yapmalıyım yazımız ayrıntılıdır.
Tek Olay, Birden Fazla Suç: İçtima Kuralları
Hesap saldırılarının ayırt edici yanı, tek bir olayın birden çok suç isnadı doğurabilmesidir. Örneğin şifresi ele geçirilip değiştirilen bir hesaptan mağdurun yakınlarına mesaj atılarak para istenmesi; hem verileri erişilmez kılma hem de dolandırıcılık sorusunu gündeme getirir. Bu fiillerin ayrı ayrı mı yoksa tek bir cezayla mı karşılanacağı Türk Ceza Kanunundaki içtima kurallarına göre belirlenir:
- Fikrî içtima (TCK m.44): İşlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır. Kilit soru, ortada tek bir fiilin mi yoksa birbirinden ayrılabilen birden fazla fiilin mi bulunduğudur.
- Gerçek içtima: Şifrenin değiştirilmesi ile daha sonra ayrı mesajlarla para istenmesi gibi birbirinden ayrılabilen fiiller, her biri için ayrı ceza verilmesi sonucunu doğurabilir.
- Zincirleme suç (TCK m.43): Bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi hâlinde bir cezaya hükmolunur, ancak bu ceza dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır (m.43/1). Aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi durumunda da bu hüküm uygulanır (m.43/2).
Ele geçirilen hesaptan birden fazla kişiye ayrı ayrı mesaj atılıp para istendiğinde, her bir kişiye yönelik aldatmanın ayrı bir fiil mi, yoksa tek bir fiille birden fazla kişiye yönelmiş bir suç mu olduğu; mesajların içeriğine, zamanına ve kaç kişinin para gönderdiğine göre değerlendirilir. Bu değerlendirme sonuç cezayı katlayabileceği için, olayın kronolojisi dilekçede dakika dakika gösterilmelidir.
Pratik sonuçları:
- Şikâyet dilekçesi her fiili ayrı ayrı anlatmalıdır; tek bir başlık altında toplanan olay, tek bir maddeden değerlendirilir ve diğer boyutlar gözden kaçabilir.
- Savunma tarafında her isnat ayrı incelenmelidir; bazıları unsur yokluğundan, bazıları içtima kuralları nedeniyle düşebilir.
- Takip usulü suçtan suça değişir: bir kısmı resen, bir kısmı şikâyet üzerine soruşturulur. Bu nedenle bir kısımdan vazgeçmek dosyanın tamamını kapatmaz.
Şikâyet, Uzlaştırma ve Zamanaşımı
Bir suçun şikâyete bağlı olması için kanunda bunun açıkça yazılması gerekir. m.243 ve m.244’te böyle bir ibare yoktur; bu suçlar resen soruşturulur. Nitelikli dolandırıcılık ve iftira da resen soruşturulan suçlardandır. Şikâyete bağlı suçlarda şikâyet süresi, fiili ve faili öğrenme tarihinden itibaren altı aydır (TCK m.73/1); kanunda aksi yazılmış olmadıkça şikâyetten vazgeçme davayı düşürür, ancak vazgeçmeyi kabul etmeyen sanığa etkili olmaz (m.73/4).
| Suç | Takip | Uzlaştırma | Dava zamanaşımı |
|---|---|---|---|
| Bilişim sistemine girme (m.243) | Resen | Kapsam dışı | 8 yıl (m.66/1-e) |
| Verileri erişilmez kılma, yok etme (m.244/2) | Resen | Kapsam dışı | 8 yıl |
| Çıkar sağlama (m.244/4) | Resen | Kapsam dışı | 15 yıl (m.66/1-d) |
| Nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f) | Resen | Kapsam dışı; listede yalnız basit dolandırıcılık (m.157) var | 15 yıl |
| Özel hayatın gizliliğini ihlal (m.134) | Şikâyete bağlı (m.139) | Tabi (CMK m.253/1-a) | 8 yıl |
| Hakaret (m.125) | Şikâyete bağlı (m.131/1) | Tabi (CMK m.253/1-a) | 8 yıl |
| Kişisel verilere ilişkin suçlar (m.135-136) | Resen (m.139) | Resen soruşturulan suçlarda yalnız CMK m.253/1-b’de sayılanlar uzlaştırmaya tabidir | 8 yıl |
Dava zamanaşımı, beş yıldan fazla olmayan hapis cezası gerektiren suçlarda sekiz yıl, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis cezası gerektiren suçlarda on beş yıldır (TCK m.66/1-e, d). Uzlaştırma bakımından ise önemli bir sınırlama vardır: uzlaştırmaya tabi bir suç, bu kapsama girmeyen bir suçla birlikte işlenmişse uzlaştırma hükümleri uygulanmaz (CMK m.253/3). Hesap saldırılarında hakaret veya özel hayatın gizliliğini ihlal çoğu zaman m.243-244 veya m.136 ile birlikte işlendiğinden, uzlaştırma imkânı her dosyada ayrıca kontrol edilmelidir.
Şikâyet Nereye Yapılır? Yetki ve Görev
Şikâyetin nereye yapılacağı ile davanın hangi mahkemede görüleceği iki ayrı sorudur. Şikâyet bakımından kanun yer sınırlaması getirmez: suça ilişkin ihbar veya şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir (CMK m.158/1); valilik, kaymakamlık veya mahkemeye yapılan ihbar ve şikâyet de ilgili başsavcılığa gönderilir (m.158/2). Mağdur bu nedenle kendi yerleşim yerindeki başsavcılığa veya kolluğa başvurabilir; failin nerede olduğunu bilmek şikâyetin şartı değildir.
Yargılama yetkisi ise kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesine aittir (CMK m.12/1). Suçun işlendiği yer belli değilse şüpheli veya sanığın yakalandığı yer mahkemesi yetkilidir; kanun, yakalanmamış kişiler için ek kurallar da öngörür (m.13). İnternet üzerinden işlenen fiillerde failin erişimi başlattığı yer, hesabın kullanıldığı yer ve zararın doğduğu yer farklı olabildiğinden, “suçun işlendiği yer”in belirlenmesi somut olaya göre yapılır. Bu belirsizlik şikâyeti geciktirmek için bir sebep değildir; yetki meselesi soruşturma içinde çözülür. Görevli mahkeme kural olarak asliye ceza mahkemesidir.
İçeriğin Kaldırılması: 2026 İtibarıyla Güncel Durum
Ceza soruşturması failin cezalandırılmasını hedefler; içeriğin ortadan kalkmasını kendiliğinden sağlamaz. Bu alanda mevzuat son yıllarda önemli ölçüde değişti ve eski kaynaklardaki bilgiler artık doğru değildir:
- 5651 m.9 iptal edildi. Kişilik hakkı ihlali iddiasıyla sulh ceza hâkimliğinden içeriğin çıkarılmasını ve erişimin engellenmesini istemeye imkân veren 5651 sayılı Kanunun 9. maddesi, Anayasa Mahkemesinin E.2020/76, K.2023/172 sayılı ve 11.10.2023 tarihli kararıyla iptal edildi. Karar 10.01.2024 tarihli ve 32425 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı ve dokuz ay sonra, 10.10.2024’te yürürlüğe girdi. Yerine yeni bir düzenleme yapılmadığından, hakaret veya itibar zedeleyici paylaşımlar için bu yol bugün kullanılamaz.
- Özel hayat için m.9/A yürürlüktedir. İnternet ortamındaki yayın içeriği nedeniyle özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğini iddia eden kişi, idari kuruma doğrudan başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini isteyebilir. Talebin, başvurudan itibaren yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin kararına sunulması gerekir; hâkim kırk sekiz saat içinde kararını açıklamazsa tedbir kendiliğinden kalkar.
- Yetkili idari kurum değişti. 31.07.2026 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan 7590 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi kararlarının alınması, uygulanması ve bu süreçlerin yürütülmesinden sorumlu idari kurum Siber Güvenlik Başkanlığı olarak belirlendi; önceki metinlerde yer alan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu atıfları bu değişiklikle Başkanlığa geçti.
| Yol | Dayanak | Ne sağlar | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Platforma bildirim | Platformun kendi kuralları | Hesabın geri alınması, taklit hesabın kaldırılması | En hızlı adımdır; kimlik doğrulaması istenebilir |
| Özel hayat nedeniyle erişimin engellenmesi | 5651 m.9/A | İçeriğe erişimin hızla engellenmesi | 24 saat içinde sulh ceza hâkimine sunma; hâkim 48 saat içinde karar |
| Kişilik hakkına saldırının önlenmesi | TMK m.24-25; HMK m.389 | Saldırının önlenmesi, durdurulması, hukuka aykırılığın tespiti; ihtiyati tedbir | Hukuk mahkemesinde açılır; m.9 iptal edildiğinden kişilik hakkı ihlallerinde temel yoldur |
| Kişisel veri başvurusu | KVKK m.13-14 | Verinin silinmesi veya düzeltilmesi talebi; Kurula şikâyet | Veri sorumlusu 30 gün içinde cevap verir; Kurula şikâyet süreleri 30 ve 60 gündür |
| Ceza soruşturması | CMK m.158 | Failin tespiti ve cezalandırılması | İçeriği kendiliğinden kaldırmaz; diğer yollarla paralel yürütülür |
Kişilik hakkı davası. Hukuka aykırı olarak kişilik hakkına saldırılan kimse, hâkimden saldırıda bulunanlara karşı korunmasını isteyebilir (TMK m.24/1). Davacı, saldırı tehlikesinin önlenmesini, sürmekte olan saldırıya son verilmesini ve sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespitini isteyebilir (TMK m.25/1). Gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğacağından endişe edilen hâllerde dava sonuçlanmadan ihtiyati tedbir istenebilir (HMK m.389/1).
Kişisel veri başvurusu. İlgili kişi taleplerini yazılı olarak veya Kurulun belirleyeceği diğer yöntemlerle veri sorumlusuna iletir; veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırır (KVKK m.13). Başvurunun reddedilmesi, cevabın yetersiz bulunması veya süresinde cevap verilmemesi hâlinde ilgili kişi, cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyette bulunabilir (m.14/1). Kurula şikâyetten önce veri sorumlusuna başvuru yolunun tüketilmesi gerekir.
Bu yollar paraleldir: ceza şikâyetinin sonucunu beklemek gerekmez ve içerik kaldırıldığı için ceza dosyası düşmez. İtibar boyutu için lekelenmeme hakkı yazımıza da bakabilirsiniz.
Aynı olayda hangi maddenin uygulandığı yılları değiştirir.
Sadece giriş mi, veriye müdahale mi, hile mi? Nitelendirme cezayı belirler. Hukukçular Evi Ankara — durumunuza özel değerlendirme için bize ulaşın.
Delil: İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler
Bu dosyaların önemli bir kısmı delil yetersizliği nedeniyle sonuçsuz kalır. Kaybolan çoğu zaman içeriğin kendisi değil, onu hesaba ve faile bağlayan iz, yani bağlantı, zaman damgası ve giriş kaydıdır. İlk saatlerde şunlar yapılmalıdır:
| Delil | Neyi ispatlar | Nasıl korunur |
|---|---|---|
| Platformdan gelen güvenlik bildirimleri (yeni cihazdan giriş, şifre değişikliği, e-posta güncellemesi) | Girişin zamanı; erişimin engellendiği; m.243 ile m.244/2 ayrımı | E-postaları silmeyin; tarih ve saat bilgisiyle saklayın |
| Profil bağlantısı, kullanıcı adı ve gönderi bağlantıları | Hangi hesabın kullanıldığı | Kullanıcı adı sonradan değiştirilebileceği için bağlantıyı da kaydedin |
| Tanıdıklara giden mesajlar, dekontlar, alıcı hesap bilgileri | Aldatma ve menfaat; m.157 veya m.158/1-f | Mesajı alanlardan ekran görüntüsü ve dekont isteyin |
| Sahte hesabın paylaşımları | Yayma, ifşa veya hakaret; m.136, m.134, m.125 | Tarih ve saatle kaydedin; kaldırılmadan önce |
| Platform giriş kayıtları (IP adresi ve zaman damgası) | Failin tespiti | Dilekçede savcılıktan istenmesini açıkça talep edin |
- Ekran görüntüsü tek başına yetmez; profil bağlantısı, kullanıcı adı, gönderi bağlantıları ve tarih-saat bilgisi birlikte kaydedilmelidir.
- Kurtarma e-postası ve telefon numarası değiştirilmişse bunu dilekçede ayrıca belirtin; erişimin engellendiğinin somut göstergesidir ve nitelendirmeyi etkiler.
- Zaman kritik bir unsurdur. Yer sağlayıcıların ve erişim sağlayıcıların trafik bilgilerini saklama yükümlülüğü 5651 sayılı Kanunun 5. ve 6. maddelerinde düzenlenmiştir; ancak bu yükümlülük süreyle sınırlıdır ve yurt dışındaki platformlardan bilgi alınması ayrıca zaman alabilir. Talebin erken yapılması bu nedenle önemlidir.
- Hesabı kurtarırken delili silmeyin: Hesabı geri aldıktan sonra oturum geçmişi, bağlı cihazlar ve güvenlik bildirimlerinin ekran görüntüsünü almadan temizlik yapmayın.
Dilekçe yapısı için şikâyet dilekçesi örneğimiz, kimlik bilgileriniz de kullanılmışsa kimlik bilgilerim çalındı yazımıza bakınız. Hesabınızdan tanıdıklarınıza para istendiği senaryonun adım adım anlatımı için hesabım ele geçirildi, tanıdıklarımdan para istendi yazımız ayrıntılıdır.
Mağdurun Hakları, Katılma ve Kanun Yolu
Soruşturma evresinde mağdur delillerin toplanmasını isteyebilir ve kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edebilir; kovuşturma evresinde ise duruşmadan haberdar edilir ve kamu davasına katılabilir (CMK m.234/1). Katılma, ilk derece mahkemesinde hüküm verilinceye kadar mümkündür (m.237/1). Savcılık kovuşturmaya yer olmadığına karar verirse, mağdur kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (m.173/1).
Kanun yolu için katılan olmak şart mı? Bu yazının önceki sürümünde kanun yoluna gidebilmek için katılan sıfatının gerektiği yazılmıştı; bu eksik bir anlatımdı. Hükümlere karşı kanun yoluna başvurma hakkı, davaya katılmış olanlarla sınırlı değildir; katılma isteği karara bağlanmamış veya reddedilmiş olanlar ile davaya katılabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar da kanun yoluna başvurabilir (CMK m.260/1). Yine de katılma talebinin ilk derecede yapılması, duruşmalara ve delil tartışmasına etkin katılım bakımından tavsiye edilir.
Tazminat. Ceza davasından bağımsız olarak, kişilik hakkı zedelenen kişi manevi tazminat isteyebilir (TBK m.58/1); haksız fiil nedeniyle uğranılan maddi zararlar da ayrıca talep edilebilir (TBK m.49/1). Kişilik hakkı davasında davacının maddi ve manevi tazminat isteme hakları saklıdır (TMK m.25).
- Taraf sıfatları: şüpheli, sanık ve mağdur kavramları.
- Mağdur hakları ve destek: mağdur hakları ve adli destek.
- Takipsizlik çıkarsa: KYOK kararına itiraz.
- Süre beklentisi: ceza davası ne kadar sürer.
Temsilî Durumlar
| Durum | Uygulanabilecek hüküm | Takip |
|---|---|---|
| Eski partnerin, bildiği şifreyle hesaba girip mesajları okuması | TCK m.243/1 | Resen |
| Hesaba girip şifreyi ve kurtarma e-postasını değiştirmesi | TCK m.244/2; girişe ilişkin m.243 ile ilişkisi içtima kurallarına göre | Resen |
| “Hesabınız kapatılacak” bağlantısıyla şifre alınıp hesaptan tanıdıklardan para istenmesi | TCK m.158/1-f; erişim engellenmişse m.244/2 ayrıca değerlendirilir | Resen |
| Adına açılan sahte profilde fotoğraflarının ve telefon numarasının paylaşılması | TCK m.136/1 | Resen |
| Sahte hesaptan özel görüntülerinin paylaşılması | TCK m.134/2; ayrıca m.9/A başvurusu | Şikâyete bağlı |
| Sahte hesaptan hakkında aşağılayıcı paylaşımlar yapılması | TCK m.125; TMK m.25 davası | Şikâyete bağlı |
| Başkası adına yetkili makamlara ihbarda bulunularak birine işlemediği bir suçun isnat edilmesi | TCK m.267 | Resen |
| Kendi hakkındaki soruşturmayı engellemek için başkasının kimlik bilgileriyle hareket edilmesi | TCK m.268 | Resen |
Temsilî ceza hesapları
| Durum | Temel ceza | Etkin pişmanlık | Takdiri indirim (m.62) | Sonuç |
|---|---|---|---|---|
| Şifreyi değiştirerek erişimi kesme (m.244/2) | 6 ay | — | Altıda bir | 5 ay hapis |
| Kişisel verileri sahte profilde yayma (m.136/1) | 2 yıl | — | Altıda bir | 1 yıl 8 ay hapis |
| Çıkar sağlama, başka suç yok (m.244/4) | 2 yıl | — | Altıda bir | 1 yıl 8 ay hapis ve adli para |
| Oltalama ile nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f) | 4 yıl | — | Altıda bir | 3 yıl 4 ay hapis ve adli para |
| Aynı dolandırıcılıkta kovuşturmadan önce tam tazmin (m.168/1) | 4 yıl | Üçte iki: 1 yıl 4 ay | Altıda bir | 1 yıl 1 ay 10 gün hapis ve adli para |
Hesaplar temsilîdir; temel ceza ve indirim oranları mahkemenin takdirindedir. Yine de tablo önemli bir sonucu gösterir: nitelikli dolandırıcılıkta alt sınırdan belirlenen ceza bile iki yılı aştığından, hükmün açıklanmasının geri bırakılması (CMK m.231/5) ve cezanın ertelenmesi (TCK m.51/1) için gereken iki yıllık sınırın altına ancak etkin pişmanlık gibi ek bir indirimle inilebilir. Bir yıl veya daha az süreli hapis cezası ise kısa süreli hapis cezasıdır ve koşulları varsa adli para cezasına veya diğer seçenek yaptırımlara çevrilebilir (TCK m.49/2, m.50/1).
Mağdur ve Şüpheli İçin Kontrol Listesi
- Önce hesabı güvene alın: Şifreyi değiştirin, iki adımlı doğrulamayı açın, bağlı cihazlardan çıkış yapın; bunu yapmadan önce güvenlik bildirimlerinin ekran görüntüsünü alın.
- Çevrenizi başka kanaldan uyarın: Ele geçirilen hesaptan para istenmeye devam ediyorsa, yakınlarınıza telefonla veya başka bir hesaptan haber verin.
- Platforma bildirin: Ele geçirilen veya taklit hesabı platformun kendi mekanizmasıyla bildirin; kaldırma talebi ceza şikâyetini beklemez.
- Şikâyet süresi: Şikâyete bağlı suçlarda (m.134, m.125) fiili ve faili öğrendiğiniz günden itibaren altı ay içinde şikâyette bulunun (TCK m.73/1).
- Nitelendirme: Hesaba yalnızca girildi mi, veriler değiştirildi veya erişim kesildi mi, hile ile menfaat sağlandı mı? Bu sorular maddeyi ve cezayı belirler.
- Şüpheli iseniz: Verilere dokunulup dokunulmadığı, girişin hukuka uygun bir yetkiye dayanıp dayanmadığı, menfaat ve hile unsurlarının bulunup bulunmadığı ve içtima kuralları savunmanın temel başlıklarıdır.
Olay sırasında tehdit veya şantaj da yaşanmışsa tehdit ve şantaj suçları yazımıza bakabilirsiniz. Önleyici tarafta, hesap güvenliğine ilişkin pratik kurallar için sosyal medyada gizlilik rehberimiz; alanın tamamı için Ceza Hukuku Rehberimiz başlangıç noktasıdır.
Benzer bir durumla mı karşı karşıyasınız? Durumunuzu gizlilik içinde değerlendirip size özel bir yol haritası çıkarmamız için bizimle iletişime geçin.
Sıkça Sorulan Sorular
Hesabıma izinsiz girilmesi suç mu?
Evet. Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına hukuka aykırı olarak girmek veya orada kalmaya devam etmek bir yıla kadar hapis veya adli para cezasını gerektirir (TCK m.243/1). Suç resen soruşturulur.
Sadece girip okumakla şifreyi değiştirmek aynı suç mu?
Hayır. Yalnızca girmek m.243/1 kapsamındadır. Şifreyi değiştirerek sahibinin erişimini kesmek, kanun metnindeki verileri erişilmez kılma fiiline karşılık gelir ve altı aydan üç yıla kadar hapis cezasını gerektirir (TCK m.244/2).
Sahte bir bağlantıya şifremi girdim, hangi suç oluşur?
Kendi elinizle şifrenizi girmeniz hileyle sağlanmış ve bu yolla menfaat elde edilmişse bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık gündeme gelir; hapis cezasının alt sınırı dört yıldır (TCK m.158/1-f). Menfaat yoksa fiil m.243 ve m.244 kapsamında değerlendirilir.
Hesabımdan tanıdıklarımdan para istendi, kaç suç var?
Erişim engellenmişse verileri erişilmez kılma (m.244/2), para istenerek menfaat sağlanmışsa dolandırıcılık (m.157 veya m.158/1-f) gündeme gelir. Bunların ayrı ayrı mı cezalandırılacağı fikrî içtima (TCK m.44), zincirleme suç (m.43) ve gerçek içtima kurallarına göre belirlenir.
Sahte hesap açmak tek başına suç mu?
“Sahte hesap açma” adında müstakil bir suç yoktur. Fiil, hesapla ne yapıldığına göre kişisel verilere ilişkin suçlar (m.135-136), özel hayatın gizliliğini ihlal (m.134), hakaret (m.125), iftira (m.267) veya dolandırıcılık kapsamında değerlendirilir.
Adıma açılan sahte hesapta fotoğraflarım paylaşılıyor, ne yapabilirim?
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yayılması iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasını gerektirir ve resen soruşturulur (TCK m.136/1). Görüntüler özel hayata ilişkinse m.134/2 ve 5651 m.9/A kapsamında erişimin engellenmesi başvurusu da gündeme gelir.
Şikâyetimden vazgeçersem dosya kapanır mı?
Yalnızca şikâyete bağlı suçlar bakımından. Özel hayatın gizliliğini ihlal ve hakaret şikâyete bağlıdır; vazgeçme bu suçlarda davayı düşürür (TCK m.73/4). Bilişim suçları, kişisel verilere ilişkin m.135-136, nitelikli dolandırıcılık ve iftira resen soruşturulur; vazgeçme bunları etkilemez.
Bu suçlarda uzlaştırma var mı?
Şikâyete bağlı suçlar (m.134, m.125) uzlaştırmaya tabidir (CMK m.253/1-a). Bilişim suçları ve nitelikli dolandırıcılık uzlaştırma kapsamında değildir. Uzlaştırmaya tabi bir suç bu kapsama girmeyen bir suçla birlikte işlenmişse uzlaştırma hükümleri uygulanmaz (CMK m.253/3).
Şikâyeti nereye yapmalıyım?
İhbar veya şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir (CMK m.158/1); kanun bu bakımdan yer sınırlaması getirmez. Davanın hangi mahkemede görüleceği ise suçun işlendiği yere göre belirlenir (CMK m.12/1).
Hakaret içeren paylaşımlar için sulh ceza hâkimliğinden erişim engeli isteyebilir miyim?
Bu imkânı veren 5651 m.9, Anayasa Mahkemesinin E.2020/76, K.2023/172 sayılı kararıyla iptal edildi ve iptal 10.10.2024’te yürürlüğe girdi. Bugün kişilik hakkı saldırıları için hukuk mahkemesinde TMK m.24-25 davası ve HMK m.389 ihtiyati tedbiri yolu vardır. Özel hayatın gizliliğine ilişkin içerikler için m.9/A yürürlüktedir.
Erişim engeli başvurusunu artık hangi kurum yürütüyor?
31.07.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7590 sayılı Kanunla, içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi süreçlerinden sorumlu idari kurum Siber Güvenlik Başkanlığı olarak belirlendi.
En önemli delil nedir?
Platformdan gelen güvenlik bildirimleri: yeni cihazdan giriş, şifre değişikliği ve e-posta güncellemesi bildirimleri tarih ve saat bilgisi içerdiği için belirleyicidir. Dilekçede platformdan giriş kayıtlarının istenmesi de açıkça talep edilmelidir.
Kanun yoluna gitmek için katılan olmak şart mı?
Hayır. Katılma isteği karara bağlanmamış veya reddedilmiş olanlar ile davaya katılabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar da hükümlere karşı kanun yoluna başvurabilir (CMK m.260/1). Yine de katılma talebinin ilk derecede yapılması tavsiye edilir.
Fail zararımı öderse ceza almaz mı?
Dolandırıcılıkta zararın kovuşturma başlamadan önce tamamen giderilmesi cezanın üçte ikisine kadar, kovuşturma başladıktan sonra hükümden önce giderilmesi yarısına kadar indirilmesini sağlar (TCK m.168/1-2). Etkin pişmanlık cezayı kaldırmaz, indirir; kısmi ödemede mağdurun rızası aranır (m.168/4).
Kişisel verilerimin silinmesi için ne yapabilirim?
Önce veri sorumlusuna başvurmanız gerekir; veri sorumlusu en geç otuz gün içinde cevap verir (KVKK m.13). Cevap verilmez veya yetersiz bulunursa, cevabı öğrendiğiniz tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvurudan itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilirsiniz (m.14/1).
Manevi tazminat isteyebilir miyim?
Evet. Kişilik hakkı zedelenen kişi manevi tazminat isteyebilir (TBK m.58/1). Kişilik hakkı davasında maddi ve manevi tazminat isteme hakları saklıdır (TMK m.25).
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Hesap saldırılarında nitelendirme, şikâyet süresi ve delillerin korunması sonucu doğrudan etkiler; somut durumunuz için bir avukata danışınız.
📚 İlgili Rehberler
Bu konuda avukat desteğine mi ihtiyacınız var?
Durumunuzu Hukukçular Evi ile değerlendirin; ilk görüşme için hemen ulaşın.
Dosyanız için değerlendirme
Süreler kısadır ve usul hataları geri alınamaz. Belgelerinizi birlikte inceleyelim.
Bu içerik Ceza Hukuku alanındadır.
Ceza Hukuku Rehberi · Bu alandaki tüm rehberler · Tüm hukuk dalları
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Güvensiz Ürün Nedeniyle Yaralanma veya Ölüm 2026: İmalatçı ve İthalatçı Yöneticisinin Ceza Sorumluluğu — Taksirle Yaralama ve Öldürme (TCK m.20, 22, 85, 89), Şirkete Tedbir ve 7223 ile İlişkisi
- ▸ Kaçakçılık Operasyonunda Yakalandım: Tutuklama mı, Adli Kontrol mü? Makaron, Sigara, Akaryakıt, İlaç ve Tarihi Eserde Ceza, Etkin Pişmanlık ve Araç İadesi — 5607 m.3, 4, 5, 10 ve CMK 91, 100 (2026)
- ▸ ParamPOS Hak Edişime Soruşturmada El Konuldu 2026: CMK m.128 El Koymaya İtiraz, Kısmi Serbest Bırakma ve İade — Hâkim Kararı mı, MASAK Ertelemesi mi, TMSF Beklemesi mi? (CMK m.131, 141, 268; 5549 m.19/A)
- ▸ PARAM Soruşturmasında İfadeye Çağrıldım: ParamPOS Üye İşyeri Şüpheli mi, Tanık mı? 2026 — Çağrı ve Doğrulama, Susma ve Müdafi Hakkı (CMK m.145-150), Sanal POS İsnatları (5464 m.36, 7258 m.5/1-c, TCK 282), Belge Seti ve Hak Edişe Etkisi
Bu konuda hukuki destek almak için


