Takipsizlik (kovuşturmaya yer olmadığı) kararı nedir?
Takipsizlik (KYOK), soruşturma sonunda yeterli şüphe veya dava şartı bulunmadığından savcının kamu davası açmamasıdır. Karara, tebliğinden itibaren on beş gün içinde kararı veren savcının bağlı olduğu yer sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir (CMK 173).
Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde, kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (CMK m.173/1). İtiraz dilekçesinde kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir (m.173/2). Sulh ceza hâkimliği gerekirse soruşturmanın genişletilmesini isteyebilir; itirazı yerinde bulursa Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek dava açar; yerinde bulmazsa itirazı gerekçeli olarak reddeder ve itiraz edeni giderlere mahkûm eder (m.173/3-4). İtiraz duruşma yapılmaksızın incelenir ve merciin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (m.271/1, 4). Kovuşturmaya yer olmadığı kararı kesinleştikten sonra kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak yeni delil elde edilmedikçe ve sulh ceza hâkimliğince bu yönde bir karar verilmedikçe aynı fiilden dolayı dava açılamaz (m.172/2). 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunla itiraz süresi on beş günden iki haftaya çevrilmiştir.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Takipsizlik kararı mı tebliğ edildi?
İki haftalık süre işliyor; itiraz dilekçenizi birlikte hazırlayalım: Hukukçular Evi Ankara.
⚡ Net Cevap: KYOK (CMK m.172/1): yeterli şüphe oluşturacak delil yoksa veya kovuşturma olanağı yoksa. Bildirim: suçtan zarar görene ve ifadesi alınmış şüpheliye; kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir. Süre (m.173/1): tebliğden itibaren iki hafta (7499 ile; önceden 15 gün). Kim: suçtan zarar gören. Merci: kararı veren savcının yargı çevresindeki ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliği. Dilekçe (m.173/2): dava açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller. İnceleme: duruşmasız; gerekirse savcı ve vekil dinlenir (m.271/1); soruşturmanın genişletilmesi istenebilir (m.173/3). Kabul (m.173/4): savcı iddianame düzenler. Ret (m.173/3): gerekçeli ret, itiraz eden giderlere mahkûm. Kesinlik (m.271/4): itiraz üzerine verilen karar kesin. Yeni delil (m.172/2): yeni delil + sulh ceza hâkimliği kararı. AİHM (m.172/3): etkin soruşturma yapılmadığı tespitinde 3 ay içinde yeniden soruşturma. SYOK (m.158/6): 173 usulüyle itiraz. Takdir yetkisi (m.173/5): 173 uygulanmaz.
CMK m.173: (1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir. (2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir. … (4) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.
Kovuşturmaya Yer Olmadığı Kararı Nedir?
| Sebep | Örnek |
|---|---|
| Yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi | Tanık yok, kamera kaydı yok, çelişkili beyanlar |
| Kovuşturma olanağının bulunmaması | Zamanaşımı, şikâyet süresinin geçmesi, şikâyetten vazgeçme, fiilin suç olmaması |
Cumhuriyet savcısı soruşturma evresinin sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir (CMK m.172/1). Uygulamada bu karar “takipsizlik” veya kısaca “KYOK” olarak adlandırılır. Kovuşturma olanağının bulunmaması, örneğin dava zamanaşımının dolması, şikâyete bağlı suçta şikâyet süresinin geçmesi veya şikâyetten vazgeçilmesi ya da fiilin suç oluşturmaması gibi hâlleri kapsar. Karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir ve kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir. Kararda bu bilgilerin gösterilmemesi, itiraz süresinin başlangıcı bakımından tartışma yaratabilir; bu nedenle tebliğ edilen kararın içeriği dikkatle incelenmelidir. KYOK kararının genel çerçevesi için kovuşturmaya yer olmadığı kararı ve itiraz rehberine bakabilirsiniz.
İtiraz süresi iki hafta
Tebliğ tarihinizi ve süreyi birlikte kontrol edelim: 0554 648 37 15
KYOK Kararının Sonuçları
Kovuşturmaya yer olmadığı kararı kesinleştiğinde, şüpheli hakkındaki soruşturma sona erer ve aynı fiilden dolayı kamu davası ancak yeni delil elde edilmesi ve sulh ceza hâkimliğinin bu yönde karar vermesiyle açılabilir (CMK m.172/2). Karar, şüpheli bakımından bir tür güvence oluşturur; ancak beraat kararı gibi maddi anlamda kesin hüküm niteliği taşımaz. Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilen kişi, maddi ve manevi zararlarını Devletten isteyebilir (m.141/1-e). Öte yandan kovuşturmaya yer olmadığı kararı, tek başına şikâyetçinin iftira suçu işlediği anlamına gelmez; iftira suçu, yetkili makamlara işlemediğini bildiği hâlde bir kimseye suç isnat edilmesini gerektirir (TCK m.267/1). Delil yetersizliği nedeniyle verilen bir karar, şikâyetin gerçeğe aykırı olduğunu göstermez. İftira için iftira suçu rehberine bakabilirsiniz.
Kararın Bildirilmesi ve Süre
Kovuşturmaya yer olmadığı kararı suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir ve kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir (CMK m.172/1). İtiraz süresi kararın tebliğiyle başladığından, suçtan zarar görene usulüne uygun bir tebligat yapılmamışsa süre de işlemeye başlamaz. Mağdurun adresinin değişmiş olması veya tebligatın yanlış bir adrese yapılması gibi durumlarda, kararın öğrenilmesiyle birlikte tebligatın usulsüzlüğü ileri sürülerek itiraz edilmelidir. Kararın içeriğinde itiraz hakkı, süresi ve merciin gösterilmemiş olması da, sürenin kaçırılması hâlinde eski hâle getirme talebinde değerlendirilebilecek bir husustur. Bu nedenle mağdurun soruşturma sırasında adres değişikliklerini savcılığa bildirmesi ve vekil aracılığıyla dosyayı takip etmesi önerilir.
İtiraz Süresi: İki Hafta
Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde itiraz edebilir (CMK m.173/1). Bu süre, 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunla daha önceki “on beş gün” ifadesinin “iki hafta” şeklinde değiştirilmesiyle belirlenmiştir. Süre kararın tebliğinden itibaren işler; kararın öğrenildiği başka bir tarih değil, usulüne uygun tebliğ tarihi esas alınır. Elektronik tebligatta tebliğ tarihi, kanunda öngörülen kurallara göre belirlenir. Süre hafta olarak belirlendiğinden, tebligatın yapıldığı günün, son haftada isim itibarıyla karşılığı olan günün mesai saati bitiminde sona erer; örneğin karar bir salı günü tebliğ edilmişse, süre iki hafta sonraki salı günü mesai bitiminde dolar (CMK m.39/2). Son gün bir tatile rastlarsa süre tatilin ertesi günü biter (m.39/4). Kusuru olmaksızın süreyi kaçıran kişi eski hâle getirme isteminde bulunabilir (m.40/1). Süresi içinde yapılmayan itiraz reddedilir ve karar kesinleşir. Bu nedenle tebliğ zarfı veya elektronik tebligat kaydı saklanmalı ve süre derhâl takvime işlenmelidir.
Kim İtiraz Edebilir?
| Kişi | İtiraz edebilir mi? |
|---|---|
| Suçtan zarar gören (mağdur) | Evet (CMK m.173/1) |
| Şikâyetçi | Suçtan zarar görmüşse evet; mağdur ve şikâyetçinin hakları arasında sayılır (m.234/1-a-5) |
| Suçtan zarar görenin vekili | Evet, müvekkili adına |
| Şüpheli | Kural olarak hayır; lehine olan karara itirazda hukuki yararı bulunmaz |
| Suçtan doğrudan zarar görmeyen ihbarcı | Kural olarak hayır |
Kanun itiraz hakkını suçtan zarar görene tanımıştır (CMK m.173/1). Mağdur ile şikâyetçinin soruşturma evresindeki hakları arasında da Cumhuriyet savcısının kovuşturmaya yer olmadığı yönündeki kararına kanunda yazılı usule göre itiraz hakkını kullanma sayılmıştır (m.234/1-a-5). Suçtan doğrudan zarar görmeyen, yalnızca ihbarda bulunan kişinin itiraz hakkı kural olarak bulunmaz. Şüpheli ise kendi lehine olan bir karara itiraz etmekte hukuki yarara sahip değildir; ancak şüphelinin bu karardan sonraki durumu, örneğin iftira veya tazminat yolları bakımından ayrıca değerlendirilebilir. Karşı tarafın itiraz hakkı için takipsizlik kararı çıktı, karşı taraf itiraz edebilir mi, mağdur ve katılan hakları için mağdur ve katılan hakları rehberlerine bakabilirsiniz.
Vekille Takip ve Baro Avukatı
Takipsizlik kararına etkili bir itiraz, çoğu zaman soruşturma dosyasının incelenmesini gerektirir. Suçtan zarar görenin vekili, soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve belge örneği alabilir (CMK m.153/1, 5). Vekili bulunmayan mağdur, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı veya ısrarlı takip suçları ile kadına karşı işlenen kasten yaralama, işkence veya eziyet suçlarında ve alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda baro tarafından kendisine avukat görevlendirilmesini isteyebilir (m.234/1-a-3). Bu hak, özellikle ağır suçlarda mağdurun soruşturmayı etkin biçimde takip edebilmesi ve gerekirse takipsizlik kararına itiraz edebilmesi için önemlidir. Soruşturma devam ederken vekilin delil toplanmasını talep etmesi, ileride verilebilecek bir takipsizlik kararının önüne geçebilir. Mağdur hakları için mağdur ve katılan hakları rehberine bakabilirsiniz.
Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesinden Farkı
Kovuşturmaya yer olmadığı kararı ile kamu davasının açılmasının ertelenmesi farklı kurumlardır. Kovuşturmaya yer olmadığı kararında savcı, yeterli şüphe bulunmadığı veya kovuşturma olanağı olmadığı kanaatine varır (CMK m.172/1). Kamu davasının açılmasının ertelenmesinde ise savcı yeterli şüphenin varlığını kabul eder, ancak kanundaki şartlar bulunduğundan davanın açılmasını beş yıl süreyle erteler (m.171/2). Erteleme süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmediği takdirde ancak bu sürenin sonunda kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir (m.171/4). Bu nedenle erteleme kararı ile doğrudan verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararı arasındaki ayrım, mağdurun hangi itiraz yoluna başvuracağını ve itirazda hangi hususları ileri süreceğini belirler.
İtiraz Nereye Yapılır?
İtiraz, kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine yapılır (CMK m.173/1). Bu merci düzenlemesi zaman içinde değişmiştir: 31/3/2011 tarihli ve 6217 sayılı Kanunla ağır ceza mahkemesi başkanı yerine ağır ceza mahkemesi, 18/6/2014 tarihli ve 6545 sayılı Kanunla ise ağır ceza mahkemesi yerine sulh ceza hâkimliği görevli kılınmıştır. Uygulamada itiraz dilekçesi, kararı veren Cumhuriyet başsavcılığına verilerek görevli sulh ceza hâkimliğine gönderilmesi talep edilebilir. Dilekçenin yanlış bir mercie verilmesi hâlinde süre kaybı yaşanmaması için dilekçenin süresi içinde ve mümkünse doğrudan görevli merci veya kararı veren başsavcılık aracılığıyla sunulması önerilir.
İtiraz Dilekçesinde Neler Olmalı?
| Unsur | İçerik |
|---|---|
| Karar bilgileri | Soruşturma numarası, karar numarası ve tebliğ tarihi |
| Olaylar | Kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar (m.173/2) |
| Deliller | Değerlendirilmeyen veya toplanmayan deliller |
| Eksik soruşturma | Dinlenmeyen tanık, alınmayan kayıt, yapılmayan bilirkişi incelemesi |
| Hukuki değerlendirme | Fiilin hangi suçu oluşturduğu ve kararın hatası |
| Talep | KYOK kararının kaldırılması; gerekirse soruşturmanın genişletilmesi |
İtiraz dilekçesinde kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir (CMK m.173/2). Bu hüküm, itirazın genel bir memnuniyetsizlik ifadesiyle değil, somut olay ve delillere dayanılarak yapılması gerektiğini gösterir. Etkili bir itiraz dilekçesinde kararın hangi noktada hatalı olduğu, savcılığın hangi delilleri değerlendirmediği, hangi soruşturma işlemlerinin eksik kaldığı ve toplanması gereken delillerin neler olduğu açıkça gösterilmelidir. Örneğin dinlenmeyen bir tanık, istenmeyen bir kamera kaydı, alınmayan bir banka dökümü veya yapılmayan bir bilirkişi incelemesi somut olarak belirtilmelidir. Mağdur, soruşturma evresinde delillerin toplanmasını isteme ve soruşturmanın gizlilik ve amacını bozmamak koşuluyla belge örneği isteme hakkına sahiptir (m.234/1-a-1, 2); vekil ise dosyayı inceleyebilir (m.153/1, 5). Bu nedenle itiraz dilekçesi hazırlanmadan önce soruşturma dosyasının incelenmesi, dilekçenin gücünü doğrudan belirler. Dosya inceleme için dosyada kısıtlama kararı rehberine bakabilirsiniz.
Hukuki Nitelendirme Hatalarına İtiraz
Kovuşturmaya yer olmadığı kararları her zaman delil yetersizliğine dayanmaz; bazen savcılık fiilin suç oluşturmadığı veya şikâyete bağlı olduğu kanaatine varır. Bu tür durumlarda itiraz dilekçesinde fiilin doğru hukuki nitelendirmesi ortaya konulmalıdır. Örneğin savcılık bir fiili şikâyete bağlı basit bir suç olarak değerlendirip şikâyet süresinin geçtiği gerekçesiyle karar vermişse, fiilin aslında resen soruşturulması gereken nitelikli bir hâl oluşturduğu gösterilebilir. Benzer şekilde fiilin hukuki bir uyuşmazlık olduğu gerekçesiyle verilen kararlarda, olayın suç unsurlarını taşıdığı somut olarak açıklanmalıdır. Bu tür itirazlarda hem olayların hem de hukuki değerlendirmenin birlikte ele alınması, itirazın kabul şansını artırır.
Etkin Soruşturma Yükümlülüğü
Özellikle yaşam hakkına, vücut bütünlüğüne veya kötü muamele yasağına ilişkin iddialarda, devletin etkin soruşturma yürütme yükümlülüğü bulunur. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın etkin soruşturma yapılmadan verildiğinin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmesi veya bu karar aleyhine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi üzerine, kararın kesinleşmesinden itibaren üç ay içinde talep edilmesi hâlinde yeniden soruşturma açılır (CMK m.172/3). Bu düzenleme, etkin soruşturma yapılmamasının sonuçlarını iç hukukta gidermeyi amaçlar. İtiraz dilekçesinde de, özellikle ağır suçlarda, soruşturmanın eksik yürütüldüğü ve etkin soruşturma yükümlülüğünün yerine getirilmediği somut olarak gösterilmelidir; çünkü bu husus, iç hukuk yolları tükendikten sonra yapılacak bireysel başvurunun da temelini oluşturur.
Sulh Ceza Hâkimliğinin İncelemesi
| Aşama veya sonuç | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| İnceleme biçimi | Duruşmasız; gerekirse savcı, sonra vekil dinlenir | CMK m.271/1 |
| Soruşturmanın genişletilmesi | Gerekçesi açıkça belirtilerek başsavcılıktan talep | CMK m.173/3 |
| İtirazın kabulü | Savcı iddianame düzenleyerek dava açar | CMK m.173/4 |
| İtirazın reddi | Gerekçeli ret; itiraz eden giderlere mahkûm; dosya savcıya | CMK m.173/3 |
| Kararın kesinliği | İtiraz üzerine verilen karar kesin | CMK m.271/4 |
Sulh ceza hâkimliği itirazı kural olarak duruşma yapmaksızın inceler; ancak gerekli gördüğünde Cumhuriyet savcısını ve sonra vekili dinleyebilir (CMK m.271/1). Hâkimlik, karar vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görürse bu hususu açıkça belirterek o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir (m.173/3). Örneğin dinlenmeyen bir tanığın dinlenmesi veya bir bilirkişi incelemesi yapılması istenebilir. Hâkimlik itirazı yerinde bulursa Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir (m.173/4). Bu durumda savcının yeniden takdir yetkisi yoktur; iddianame düzenlemek zorundadır. Eski metnimizde itirazın kabulü hâlinde dosyanın savcılığa gönderileceği ve savcılığın soruşturmayı derinleştirip yeterli şüphe hâlinde iddianame düzenleyeceği yazıyordu; bu anlatım kanunun açık hükmüyle uyumlu değildir. Kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa hâkimlik istemi gerekçeli olarak reddeder, itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir; savcı kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir (m.173/3). Merciin itiraz üzerine verdiği kararlar kesindir (m.271/4). İddianame süreci için iddianamenin kabulü ve kovuşturma aşaması rehberine bakabilirsiniz.
İtirazdan Sonra Şüphelinin Durumu
İtiraz reddedildiğinde Cumhuriyet savcısı kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir (CMK m.173/3). İtiraz kabul edilirse, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek dava açar ve şüpheli sanık sıfatını kazanır (m.173/4). Bu durumda şüpheli, iddianamenin kabulünden sonra dosyanın tamamını inceleyebilir ve kovuşturma aşamasında savunmasını genel hükümlere göre yapar. Kovuşturmaya yer olmadığı kararından sonra kendisini güvende hisseden şüphelinin, itiraz süresi dolmadan ve itiraz sonuçlanmadan kararın kesinleştiğini varsaymaması gerekir. Bu nedenle kendisine kovuşturmaya yer olmadığı kararı bildirilen şüphelinin, mağdurun itiraz edip etmediğini takip etmesi önerilir.
İtiraz Reddedilirse: Yeni Delil ve Diğer Yollar
İtirazın reddedilmesi hâlinde aynı fiilden dolayı kamu davası açılabilmesi için CMK m.172/2 uygulanır (m.173/6). Buna göre kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildikten sonra, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak yeni delil elde edilmedikçe ve bu hususta sulh ceza hâkimliğince bir karar verilmedikçe aynı fiilden dolayı kamu davası açılamaz (m.172/2). Bu nedenle itiraz reddedildikten sonra ortaya çıkan yeni bir delil, örneğin yeni bir tanık veya daha önce bulunamayan bir kayıt, soruşturmanın yeniden açılmasını sağlayabilir; ancak bunun için sulh ceza hâkimliğinin bu yönde bir karar vermesi gerekir. Ayrıca kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın etkin soruşturma yapılmadan verildiğinin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmesi veya bu karar aleyhine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi üzerine, kararın kesinleşmesinden itibaren üç ay içinde talep edilmesi hâlinde yeniden soruşturma açılır (m.172/3). Etkin soruşturma yapılmadığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yolu da gündeme gelebilir. Bireysel başvuru için ceza dosyasında AYM bireysel başvuru rehberine bakabilirsiniz.
Soruşturma Yapılmasına Yer Olmadığı Kararı
Kovuşturmaya yer olmadığı kararından farklı olarak, soruşturma yapılmasına yer olmadığı kararı soruşturma başlatılmadan verilir. İhbar ve şikâyet konusu fiilin suç oluşturmadığının herhangi bir araştırma yapılmasını gerektirmeksizin açıkça anlaşılması veya ihbar ve şikâyetin soyut ve genel nitelikte olması durumunda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir ve şikâyet edilen kişiye şüpheli sıfatı verilemez (CMK m.158/6). Bu karar varsa ihbarda bulunana veya şikâyetçiye bildirilir ve bu karara karşı m.173’teki usule göre itiraz edilebilir; itirazın kabulü hâlinde Cumhuriyet başsavcılığı soruşturma işlemlerini başlatır. Bu nedenle soruşturma yapılmasına yer olmadığı kararına karşı da iki haftalık süre ve aynı merci uygulanır. İtiraz dilekçesinde, fiilin neden suç oluşturduğu ve şikâyetin neden soyut ve genel nitelikte olmadığı somut olarak açıklanmalıdır.
Takdir Yetkisi İstisnası
Cumhuriyet savcısının kamu davasının açılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde m.173 hükmü uygulanmaz (CMK m.173/5). Örneğin cezayı kaldıran şahsi sebep olarak etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasını gerektiren koşulların veya şahsi cezasızlık sebebinin varlığı hâlinde savcının kovuşturmaya yer olmadığı kararı verebilmesi (m.171/1) takdir yetkisine dayanır. Bu tür kararlarda itirazın hangi usule tabi olacağı ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle tebliğ edilen kararın hangi gerekçeye dayandığı, yani delil yetersizliği veya kovuşturma olanağının bulunmaması gibi m.172/1’deki sebeplere mi, yoksa savcının takdir yetkisine mi dayandığı itirazdan önce belirlenmelidir.
Adım Adım İtiraz
- Tebliğ tarihini belirleyin: İki haftalık süre bu tarihten hafta hesabıyla işler.
- Karar gerekçesini okuyun: Delil yetersizliği mi, kovuşturma olanağının yokluğu mu, takdir yetkisi mi?
- Dosyayı inceleyin: Hangi deliller toplanmış, hangileri eksik?
- Eksik delilleri listeleyin: Tanık, kamera, banka kaydı, bilirkişi incelemesi.
- Dilekçeyi yazın: Olayları, delilleri ve kararın hatasını somut olarak gösterin.
- Soruşturmanın genişletilmesini isteyin: Toplanmamış deliller için açık talep.
- Süresi içinde verin: Görevli sulh ceza hâkimliğine veya kararı veren başsavcılık aracılığıyla.
- Sonucu takip edin: Ret hâlinde yeni delil ve bireysel başvuru imkânlarını değerlendirin.
İtirazın Reddinde Giderler
Sulh ceza hâkimliği itirazı reddederse, itiraz edeni giderlere mahkûm eder (CMK m.173/3). Bu giderler genellikle tebligat ve dosyanın gönderilmesi gibi yargılama giderlerinden oluşur. Gider riski, itirazın özenle hazırlanması gerektiğini bir kez daha gösterir; ancak bu risk, haklı bir itirazdan vazgeçmek için bir neden olmamalıdır. Özellikle ağır suçlarda ve delillerin eksik toplandığı dosyalarda, itiraz mağdurun elindeki en önemli yoldur. İtirazın kabulü hâlinde ise dava açılacağından, mağdur kovuşturma aşamasında katılan sıfatıyla davaya katılarak haklarını kullanmaya devam edebilir.
Zamanaşımı ve Şikâyet Süresine Dikkat
Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz ederken, dava zamanaşımının ve şikâyete bağlı suçlarda şikâyet süresinin durumu da göz önünde bulundurulmalıdır. İtirazın kabul edilmesi ve iddianame düzenlenmesi zaman alabileceğinden, zamanaşımının dolmak üzere olduğu dosyalarda bu durum dilekçede ayrıca vurgulanmalıdır. Kovuşturmaya yer olmadığı kararı zamanaşımını kesen işlemler arasında yer almaz; bu nedenle soruşturma aşamasında şüphelinin savcı huzurunda ifadesinin alınmamış olması hâlinde zamanaşımı suç tarihinden itibaren işlemeye devam eder. Zamanaşımı için ceza davasında zamanaşımı, şikâyet süresi için şikâyet süresi hesaplama rehberlerine bakabilirsiniz.
Örnek Durumlar
| Durum | Değerlendirme | Dayanak |
|---|---|---|
| Karar salı günü tebliğ edildi | Süre iki hafta sonraki salı mesai bitiminde dolar | CMK m.39/2, 173/1 |
| Dinlenmeyen tanık var | İtirazda belirtilip soruşturmanın genişletilmesi istenir | CMK m.173/2-3 |
| Sulh ceza hâkimliği itirazı kabul etti | Savcı iddianame düzenler | CMK m.173/4 |
| İtiraz reddedildi | Karar kesin; itiraz eden giderlere mahkûm | CMK m.173/3, 271/4 |
| Ret sonrası yeni kamera kaydı bulundu | Yeni delil ve hâkimlik kararıyla dava açılabilir | CMK m.172/2 |
| Şikâyet soyut bulunup soruşturma başlatılmadı | SYOK; 173 usulüyle itiraz | CMK m.158/6 |
| Şüpheli KYOK’a itiraz etmek istiyor | Kural olarak hukuki yarar yok | CMK m.173/1 |
| AİHM etkin soruşturma yapılmadığını tespit etti | 3 ay içinde yeniden soruşturma | CMK m.172/3 |
Sık Yapılan Hatalar
- Eski 15 günlük süreyle hesap yapmak: 7499 sonrası süre iki haftadır ve hafta hesabıyla biter.
- Genel ifadelerle itiraz etmek: Olaylar ve deliller somut olarak belirtilmelidir.
- Dosyayı incelemeden dilekçe yazmak: Eksik soruşturma ancak dosyadan tespit edilir.
- Yanlış merciye başvurmak: Görevli merci sulh ceza hâkimliğidir.
- Ret kararına yeniden itiraz etmek: Merciin kararı kesindir; yeni delil yolu kullanılmalıdır.
- Zamanaşımını gözden kaçırmak: KYOK zamanaşımını kesmez.
⚠️ Süreyi kaçırmayın: Takipsizlik kararına itiraz süresi tebliğden itibaren iki haftadır. Tebliğ zarfını veya elektronik tebligat kaydını saklayın, süreyi hemen takvime işleyin ve dilekçenizi dosyayı inceledikten sonra somut delillere dayanarak hazırlayın. İtirazın reddi kesindir; bu nedenle ilk itirazın güçlü hazırlanması belirleyicidir.
Takipsizlik kararına itiraz, dosya incelemesi, soruşturmanın genişletilmesi talebi ve yeni delille yeniden soruşturma için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Takipsizlik Kararına İtiraz Dilekçesi Örneği
Sık Sorulan Sorular
KYOK nedir?
Savcının yeterli şüphe veya kovuşturma olanağı bulunmadığında verdiği karar (CMK m.172/1).
İtiraz süresi ne kadar?
Tebliğden itibaren iki hafta (CMK m.173/1).
Eskiden süre ne kadardı?
On beş gün; 7499 ile iki haftaya çevrildi.
Süre nasıl hesaplanır?
Tebliğ gününün iki hafta sonraki aynı günü mesai bitiminde dolar (CMK m.39/2).
Son gün tatilse?
Tatilin ertesi günü biter (CMK m.39/4).
Kim itiraz edebilir?
Suçtan zarar gören (CMK m.173/1).
Şüpheli itiraz edebilir mi?
Kural olarak hukuki yararı yoktur.
İtiraz nereye yapılır?
Ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine.
Dilekçede ne olmalı?
Dava açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller (CMK m.173/2).
Duruşma yapılır mı?
Hayır; gerekirse savcı ve vekil dinlenir (CMK m.271/1).
Hâkimlik yeni delil toplatabilir mi?
Soruşturmanın genişletilmesini isteyebilir (CMK m.173/3).
İtiraz kabul edilirse?
Savcı iddianame düzenler (CMK m.173/4).
İtiraz reddedilirse?
Gerekçeli ret; itiraz eden giderlere mahkûm (CMK m.173/3).
Ret kararına itiraz edilir mi?
Hayır; merciin kararı kesindir (CMK m.271/4).
Sonradan yeni delil çıkarsa?
Yeni delil ve sulh ceza hâkimliği kararıyla dava açılabilir (CMK m.172/2).
SYOK kararına itiraz?
173 usulüyle itiraz edilir (CMK m.158/6).
Süreyi kaçırdım?
Kusursuzsanız eski hâle getirme istenebilir (CMK m.40).
KYOK çıktı, şikâyetçi iftira mı etmiş olur?
Tek başına hayır; iftira bilerek gerçeğe aykırı isnat gerektirir (TCK m.267).
Tebligat yanlış adrese yapıldıysa?
Usulsüz tebligatta süre işlemez; öğrenince itiraz edilmelidir.
Vekilim yoksa baro avukat görevlendirir mi?
Kanunda sayılan suçlarda evet (CMK m.234/1-a-3).
KYOK zamanaşımını keser mi?
Hayır; kesme nedenleri arasında değildir (TCK m.67/2).
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
Takipsizlik kararına itiraz: iki hafta, sulh ceza, yeni delil
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki CMK (7499 ile değişik) hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Fon Soruşturmasında Tedbirler Kaldırıldı: 45 Şirket ve 19 Fon İçin Ne Değişti, Gerçek Kişilerde Tedbir Sürüyor mu? 2026 — CMK m.127/4, 128, 131, 141 ve SPKn m.53, 101, 115 ile Adım Adım Hukuki Rehber
- ▸ Borsa Robotu ve Al-Sat Botu Satanlar 2026: Yazılım mı, İzinsiz Yatırım Danışmanlığı mı? — III-37.1 m.37/3 ve m.45, SPKn m.109/2, Borsa İstanbul Algoritmik İşlemler Prosedürü, API ile Otomatik İşlem, Kazanç Vaadi, 6502 Ayıplı Hizmet ve Parayı Geri Alma
- ▸ Başkasının Parasını Borsada İşletmek veya Arkadaşlardan Para Toplayıp Hisse Almak Suç mu? 2026: SPKn m.37, m.39/1 ve m.109/2 — İzinsiz Portföy Yöneticiliği, “Düzenli Uğraşı, Ticari veya Mesleki” Ölçütü, Kopya İşlem, MASAK m.15 Bildirimi ve Parayı Geri Alma Yolları
- ▸ Aracı Kurum Çalışanı Paramı veya Hisselerimi Kullandı 2026: SPKn m.110 Güveni Kötüye Kullanma — Üç Yıl Alt Sınır, Kayıtları Bozma (m.110/2), SPK Başvurusu Şartı (m.115), Elkoyma, Tazminat ve Şikâyet Dilekçesi
Bu konuda hukuki destek almak için


