Etkin pişmanlık genel bir indirim kuralı değildir; kanun hangi suçta öngörmüşse yalnızca orada ve orada yazılı şartlarla uygulanır. Sonuçları suça göre büyük ölçüde değişir. Rüşvet, aklama, parada sahtecilik, uyuşturucu ve örgüt suçlarında belirli şartlarla hiç ceza verilmez. Karşılıksız yararlanma ve imar kirliliğinde kamu davası açılmaz. Hırsızlık, dolandırıcılık ve zimmette ceza aşamaya göre kademeli olarak indirilir. İftirada ise indirim, iftiradan dönülen ana göre beşte dörtten üçte bire kadar değişir. Bütün hükümlerin ortak noktası zamanlamadır: soruşturma başlamadan veya durum resmî makamlarca öğrenilmeden önce gösterilen pişmanlık en geniş sonucu doğurur, sonraki her aşamada imkân daralır.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
2026 güncel: Yasa dışı bahis dosyalarında etkin pişmanlık: 7258 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde ve TCK m.228’de etkin pişmanlık hükmü bulunmaması, örgüt isnadında gönüllü teslim ve bilgi verme (TCK m.221/4), aklamada kovuşturmadan önce değerlerin ele geçirilmesi (TCK m.282/6), azmettireni ortaya çıkarma ve takdiri indirim ile gönüllü başvuru dilekçesi için Bahis Dosyasında Etkin Pişmanlık rehberine bakabilirsiniz.
Dosyanızda etkin pişmanlık imkânı var mı?
Zamanlama her şeydir; fırsat kaçmadan birlikte değerlendirelim: Hukukçular Evi Ankara.
⚡ Net Cevap: Malvarlığı suçlarında (hırsızlık, dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, mala zarar verme) zarar kovuşturmadan önce tamamen giderilirse ceza üçte ikiye kadar, hükümden önce giderilirse yarıya kadar indirilir; yağmada bu oranlar yarı ve üçte birdir; kısmi ödemede mağdurun rızası gerekir (TCK m.168). Karşılıksız yararlanmada soruşturma tamamlanmadan tam tazminde kamu davası açılmaz, en fazla iki kez (m.168/5). Zimmette soruşturmadan önce üçte iki, kovuşturmadan önce yarı, hükümden önce üçte bir indirilir (m.248). Rüşvette durum resmî makamlarca öğrenilmeden bildirim veya teslim hâlinde ceza verilmez (m.254). Aklamada kovuşturmadan önce malvarlığının ele geçirilmesi sağlanırsa ceza verilmez (m.282/6). Uyuşturucuda haber alınmadan bilgi veren veya kullanıcı olarak soruşturmadan önce tedavi isteyen cezalandırılmaz (m.192). İftirada dönüş aşamaya göre beşte dörtten üçte bire indirim sağlar (m.269); yalan tanıklıkta hükümden önce gerçeğin söylenmesi cezasızlık sağlar (m.274).
Etkin Pişmanlık Nedir, Ne Değildir?
Etkin pişmanlık, suç tamamlandıktan sonra failin kendi davranışıyla suçun zararlı sonuçlarını gidermesi veya adaletin gerçekleşmesine katkı sağlaması karşılığında kanunun tanıdığı cezasızlık veya indirim imkânıdır. Bu yönüyle gönüllü vazgeçmeden ayrılır: gönüllü vazgeçmede suç henüz tamamlanmamıştır ve fail icra hareketlerinden vazgeçer veya neticenin gerçekleşmesini önler (TCK m.36). Etkin pişmanlıkta ise suç tamamlanmıştır; kanun buna rağmen failin sonradan gösterdiği davranışı ödüllendirir.
Etkin pişmanlığın hukuki sonucu, yargılama sonunda verilecek kararın türünü de belirleyebilir. Etkin pişmanlık nedeniyle faile ceza verilmemesi hâlinde ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (CMK m.223/4-a); indirim öngören hâllerde ise mahkûmiyet kararında ceza indirilir. İndirimin uygulanma sırası bakımından TCK m.61/5 dikkate alınır; bu hüküm teşebbüs, iştirak, zincirleme suç, haksız tahrik ve yaş küçüklüğünden sonra cezada indirim yapılmasını gerektiren şahsi sebeplere ilişkin hükümlerin uygulanacağını belirtir. Gönüllü vazgeçme için suça teşebbüs ve gönüllü vazgeçme rehberine bakabilirsiniz.
Suça Göre Etkin Pişmanlık Haritası
| Suç | Gerekli davranış ve zaman | Sonuç |
|---|---|---|
| Hırsızlık, dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, mala zarar verme, hileli ve taksirli iflas (m.168/1-2) | Zararın aynen geri verme veya tazminle tamamen giderilmesi: kovuşturmadan önce veya hükümden önce | Üçte ikiye kadar veya yarıya kadar indirim |
| Yağma (m.168/3) | Aynı davranış | Yarıya kadar veya üçte bire kadar indirim |
| Karşılıksız yararlanma (m.168/5) | Soruşturma tamamlanmadan veya hükümden önce tam tazmin | Kamu davası açılmaz veya üçte bire kadar indirim; en fazla iki kez |
| Banka veya kredi kartının kötüye kullanılması (m.245/5) | Birinci fıkra fiilleri için malvarlığı suçlarındaki hükümler | m.168 uygulanır |
| Zimmet (m.248) | İade veya tam tazmin: soruşturmadan, kovuşturmadan veya hükümden önce | Üçte iki, yarı veya üçte bir indirim |
| Rüşvet (m.254) | Durum resmî makamlarca öğrenilmeden önce teslim veya bildirim | Ceza verilmez |
| Aklama (m.282/6) | Kovuşturmadan önce malvarlığının ele geçirilmesini sağlama | Ceza verilmez |
| Parada sahtecilik (m.201/1) | Tedavüle koymadan ve haber alınmadan önce bilgi verme; ortakların yakalanması ve paranın ele geçirilmesi | Ceza verilmez |
| Uyuşturucu imal ve ticareti (m.192/1, 3) | Haber alınmadan önce bilgi verme veya sonradan yardım | Ceza verilmez veya dörtte birden yarıya indirim |
| Uyuşturucu kullanma (m.192/2, 4) | Temin edildiği yeri bildirme veya soruşturmadan önce tedavi isteme | Ceza verilmez |
| Örgüt suçları (m.221) | Örgütü dağıtma, ayrılma, bilgi verme, teslim olma | Ceza verilmez veya üçte birden dörtte üçe indirim; bir defa |
| Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (m.110) | Soruşturmadan önce mağduru zarar vermeden güvenli yerde serbest bırakma | Üçte ikiye kadar indirim |
| Organ veya doku ticareti (m.93) | Haber alınmadan önce bildirme veya sonradan yardım | Ceza verilmez veya dörtte birden yarıya indirim |
| İftira (m.269) | İftiradan dönme; aşamaya göre | Beşte dörtten üçte bire kadar indirim |
| Yalan tanıklık (m.274) | Gerçeğin söylenmesi; aşamaya göre | Ceza verilmez veya indirim |
| Yalan yere yemin (m.275) | Hükümden önce gerçeğin söylenmesi | Ceza verilmez |
| Hükümlü veya tutuklunun kaçması (m.293) | Kendiliğinden teslim olma; altı ay içinde | Altıda beşten altıda bire indirim |
| İmar kirliliği (m.184/5) | Yapıyı imar planına ve ruhsatına uygun hâle getirme | Dava açılmaz, düşer, ceza bütün sonuçlarıyla kalkar |
Tablo, etkin pişmanlığın her suçta farklı bir mantıkla işlediğini gösterir. Malvarlığı suçlarında ölçüt zararın giderilmesidir; rüşvet, aklama, sahte para ve uyuşturucu suçlarında ise ölçüt, suçun ortaya çıkarılmasına katkı sağlamaktır. İftira ve yalan tanıklıkta ise failden beklenen gerçeğin ortaya konmasıdır. Tablodaki suçlar dışında etkin pişmanlık uygulanmaz; örneğin kasten yaralama veya tehdit suçlarında kanunda böyle bir hüküm yoktur ve zararın giderilmesi ancak takdiri indirim veya hükmün açıklanmasının geri bırakılması gibi başka kurumlar bakımından değerlendirilebilir. Vergi Usul Kanunu ve Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu gibi özel kanunlarda da kendi etkin pişmanlık hükümleri bulunur; bunlar ayrıca incelenmelidir.
Zararı gidermek mi istiyorsunuz?
Ödemenin nasıl ve ne zaman yapılacağını birlikte planlayalım: 0554 648 37 15
Malvarlığı Suçlarında Etkin Pişmanlık: TCK m.168
TCK m.168, uygulamada en sık karşılaşılan etkin pişmanlık hükmüdür. Hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflas ve taksirli iflas suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi hâlinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir (m.168/1). Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi hâlinde ise cezanın yarısına kadarı indirilir (m.168/2).
| Suç | Kovuşturmadan önce | Hükümden önce |
|---|---|---|
| Hırsızlık, dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, mala zarar verme, hileli ve taksirli iflas | Üçte ikiye kadar indirim | Yarıya kadar indirim |
| Yağma | Yarıya kadar indirim | Üçte bire kadar indirim |
| Karşılıksız yararlanma | Soruşturma tamamlanmadan tam tazmin: kamu davası açılmaz | Üçte bire kadar indirim |
Hükmün dört önemli ayrıntısı vardır. Birincisi, kovuşturma iddianamenin kabulüyle başlar (CMK m.2/1-f); bu nedenle soruşturma evresinde, hatta iddianame düzenlendikten sonra ancak kabulünden önce yapılan ödeme birinci fıkra kapsamında değerlendirilir. İkincisi, zararın tamamen giderilmesi gerekir; kısmen geri verme veya tazmin hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için ayrıca mağdurun rızası aranır (m.168/4). Üçüncüsü, pişmanlığı failin “bizzat” göstermesi gerekir; ancak ödemenin fail adına bir yakını tarafından yapılması, failin iradesini yansıttığı sürece bu şartı ortadan kaldırmaz. Dördüncüsü, karşılıksız yararlanmada kişi bu hükümden iki defadan fazla yararlanamaz (m.168/5). Banka veya kredi kartının kötüye kullanılmasında da, m.245/1 kapsamındaki fiiller için malvarlığı suçlarına ilişkin etkin pişmanlık hükümleri uygulanır (m.245/5). Karşılıksız yararlanma için kaçak elektrik, su ve internet kullanımı rehberine bakabilirsiniz.
Kamu Görevlisi Suçları: Zimmet ve Rüşvet
Zimmette etkin pişmanlık üç kademelidir: soruşturma başlamadan önce zimmete geçirilen malın aynen iade edilmesi veya zararın tamamen tazmin edilmesi hâlinde cezanın üçte ikisi, kovuşturma başlamadan önce gönüllü olarak iade veya tazmin hâlinde yarısı, hükümden önce gerçekleşmesi hâlinde ise üçte biri indirilir (TCK m.248). TCK m.168’den farklı olarak burada oranlar “kadarı” değil, kesin oranlardır: şartlar gerçekleşmişse mahkeme belirtilen oranda indirim yapmak zorundadır. Zimmet için zimmet suçu rehberine bakabilirsiniz.
Rüşvette etkin pişmanlık çok daha geniş bir sonuç doğurur: cezasızlık. Rüşvet alan kişinin, durum resmî makamlarca öğrenilmeden önce rüşvet konusu şeyi soruşturmaya yetkili makamlara aynen teslim etmesi hâlinde hakkında rüşvet suçundan dolayı cezaya hükmolunmaz; rüşvet alma konusunda başkasıyla anlaşan kamu görevlisinin durumu yetkili makamlara haber vermesi de aynı sonucu doğurur (m.254/1). Rüşvet veren veya kamu görevlisiyle anlaşmaya varan kişi ile suça iştirak eden diğer kişiler de, durum öğrenilmeden önce pişmanlık duyarak yetkili makamları haberdar ederse cezalandırılmaz (m.254/2-3). Bu hükümler yabancı kamu görevlilerine rüşvet veren kişilere uygulanmaz (m.254/4). Rüşvet için rüşvet suçu rehberine bakabilirsiniz.
Bilgi Vererek Cezasızlık: Uyuşturucu, Sahte Para, Aklama ve Örgüt
Bazı suçlarda kanun, failin suçun ortaya çıkarılmasına ve diğer faillerin yakalanmasına yardım etmesini ödüllendirir. Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarına iştirak etmiş kişi, resmî makamlar tarafından haber alınmadan önce diğer suç ortaklarını ve maddelerin saklandığı veya imal edildiği yerleri merciine haber verirse ve bu bilgi suç ortaklarının yakalanmasını veya maddenin ele geçirilmesini sağlarsa cezalandırılmaz (TCK m.192/1). Haber alındıktan sonra gönüllü yardım hâlinde ceza, yardımın niteliğine göre dörtte birden yarısına kadar indirilir (m.192/3). Kullanıcı bakımından ise iki özel hüküm vardır: maddeyi kimden, nerede ve ne zaman temin ettiğini haber verip suçluların yakalanmasını kolaylaştıran veya soruşturma başlatılmadan önce resmî makamlara ya da sağlık kuruluşlarına başvurarak tedavi ettirilmesini isteyen kişiye ceza verilmez (m.192/2, 4). Uyuşturucu kullanma için uyuşturucu kullanma ve bulundurma rehberine bakabilirsiniz.
Parada sahtecilikte, sahte para veya kıymetli damgayı tedavüle koymadan ve resmî makamlar haber almadan önce diğer suç ortaklarını ve üretim veya saklama yerlerini bildiren kişi, bilginin ortakların yakalanmasını ve sahte paranın ele geçirilmesini sağlaması hâlinde cezalandırılmaz (m.201/1). Aklamada, kovuşturma başlamadan önce suç konusu malvarlığı değerlerinin ele geçirilmesini sağlayan veya bulunduğu yeri yetkili makamlara haber vererek ele geçirilmesini kolaylaştıran kişi hakkında aklama suçundan ceza verilmez (m.282/6).
Örgüt suçlarında m.221 ayrıntılı bir rejim öngörür: soruşturmaya başlanmadan ve örgütün amacı doğrultusunda suç işlenmeden önce örgütü dağıtan kurucu veya yöneticiler, herhangi bir suça iştirak etmeksizin gönüllü olarak örgütten ayrıldığını bildiren üyeler ve suça iştirak etmeden yakalanıp örgütün dağılmasını sağlamaya elverişli bilgi veren üyeler cezalandırılmaz. Gönüllü olarak teslim olup bilgi veren kişi örgüt suçundan cezalandırılmaz; bilgiyi yakalandıktan sonra verirse üçte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır. Etkin pişmanlıktan yararlananlar hakkında bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbirine hükmolunur ve bu hükümler kişi hakkında birden fazla uygulanmaz (m.221/5-6).
Adliyeye Karşı Suçlar: İftira, Yalan Tanıklık ve Yalan Yere Yemin
| İftiradan dönülen an | İndirim | Dayanak |
|---|---|---|
| Mağdur hakkında soruşturma başlamadan önce | Beşte dört | m.269/1 |
| Kovuşturma başlamadan önce | Dörtte üç | m.269/2 |
| Mağdur hakkında hükümden önce | Üçte ikiye kadar | m.269/3-a |
| Mağdurun mahkûmiyetinden sonra | Yarıya kadar | m.269/3-b |
| Mağdur hakkındaki cezanın infazına başlanmasından sonra | Üçte bire kadar | m.269/3-c |
İftirada etkin pişmanlık cezasızlık değil, yalnızca indirim sağlar; ancak mağdurun mahkûmiyetinden ve hatta cezanın infazına başlanmasından sonra bile uygulanabilmesi, bu hükmü diğer etkin pişmanlık hükümlerinden ayırır. İftiranın konusu münhasıran idari yaptırım gerektiren bir fiilse ayrı oranlar uygulanır (m.269/4); basın ve yayın yoluyla yapılan iftirada ise etkin pişmanlığın aynı yöntemle yayımlanması gerekir (m.269/5). Yalan tanıklıkta, aleyhine tanıklık yapılan kişi hakkında hak kısıtlaması veya yoksunluğu sonuçlayan bir karar ya da hüküm verilmeden önce gerçeğin söylenmesi hâlinde cezaya hükmolunmaz; daha sonraki aşamalarda indirim yapılabilir (m.274). Hukuk davalarında yalan yere yemin eden davacı veya davalı da hükümden önce gerçeği söylerse cezalandırılmaz (m.275/2). İftira için iftira suçu rehberine bakabilirsiniz.
Diğer Hükümler: Hürriyetten Yoksun Kılma, Firar ve İmar Kirliliği
Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu işleyen kişi, soruşturmaya başlanmadan önce mağdurun şahsına zararı dokunmaksızın onu kendiliğinden güvenli bir yerde serbest bırakırsa cezasının üçte ikisine kadarı indirilir (TCK m.110). Tutuklu veya hükümlünün kaçtıktan sonra kendiliğinden teslim olması hâlinde, kaçma süresi dikkate alınarak cezanın altıda beşinden altıda birine kadarı indirilir; ancak kaçma süresi altı ayı geçmişse indirim yapılmaz (m.293). Organ veya dokularını satan kişi, resmî makamlar haber almadan önce durumu merciine bildirerek suçluların yakalanmasını kolaylaştırırsa cezalandırılmaz (m.93/1). Firar için hükümlü ve tutuklunun kaçması rehberine bakabilirsiniz.
İmar kirliliğinde ise sonuç en geniş olanıdır: kişinin ruhsatsız ya da ruhsata aykırı olarak yaptığı veya yaptırdığı binayı imar planına ve ruhsatına uygun hâle getirmesi hâlinde, birinci ve ikinci fıkra hükümleri gereğince kamu davası açılmaz, açılmış olan kamu davası düşer ve mahkûm olunan ceza bütün sonuçlarıyla ortadan kalkar (m.184/5). Bu hüküm, kanunda hükümden sonra da uygulanabilen nadir etkin pişmanlık hükümlerinden biridir.
“Soruşturma Başlamadan”, “Kovuşturma Başlamadan” ve “Öğrenilmeden Önce” Ne Demek?
Etkin pişmanlık hükümlerinde kullanılan zaman ifadeleri birbirinden farklıdır ve sonucu doğrudan belirler. Soruşturma, yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesiyle başlar ve iddianamenin kabulüne kadar sürer; kovuşturma ise iddianamenin kabulüyle başlar ve hükmün kesinleşmesine kadar sürer (CMK m.2/1-e, f). Bu nedenle “kovuşturma başlamadan önce” ifadesi, soruşturma evresinin tamamını ve iddianamenin düzenlenip henüz kabul edilmediği dönemi kapsar. TCK m.168/1 bu nedenle soruşturma evresinde yapılan her tam ödemeyi kapsayan geniş bir süre tanır.
“Soruşturma başlamadan önce” ifadesi ise çok daha dar bir süreyi ifade eder: suç şüphesinin yetkili makamlarca öğrenilmesinden önceki dönem. Zimmette üçte iki oranındaki indirim (m.248/1), hürriyetten yoksun kılmada indirim (m.110) ve iftirada beşte dört oranındaki indirim (m.269/1) bu kısa süreye bağlıdır. Rüşvet, uyuşturucu ve sahte para suçlarında kullanılan “durum resmî makamlarca öğrenilmeden” veya “haber alınmadan önce” ifadeleri de benzer şekilde, suçun henüz yetkili makamların bilgisine girmediği dönemi anlatır. Bu hükümlerde birkaç günlük gecikme, cezasızlık ile ağır bir mahkûmiyet arasındaki farkı belirleyebilir.
Birden Fazla Fail Varsa
TCK m.168/1, etkin pişmanlığın failin, azmettirenin veya yardım edenin “bizzat” pişmanlık göstermesine bağlı olduğunu belirtir. Bu ifade, etkin pişmanlığın kişisel bir kurum olduğunu gösterir: suç ortaklarından birinin pişmanlık göstererek zararı gidermesi, pişmanlık göstermeyen diğer ortakların da kendiliğinden bu hükümden yararlanmasını sağlamaz. Birden fazla failin bulunduğu dosyalarda her failin pişmanlık iradesini ayrı ayrı ortaya koyması ve ödemeye katılımını belgelemesi gerekir.
Uygulamada zararın ortaklardan biri tarafından tamamen ödenmesi hâlinde diğer ortakların durumu ayrıca tartışılır. Ödemenin ortakların ortak iradesiyle yapıldığını gösteren belgeler, örneğin ödeme öncesi yapılan yazışmalar veya ödemeye katkı sağladıklarını gösteren banka kayıtları, bu değerlendirmede önem taşır. Bu nedenle çok failli dosyalarda ödeme stratejisinin müdafiler arasında önceden planlanması önerilir.
Mağdur Açısından Etkin Pişmanlık
Etkin pişmanlık yalnızca failin değil, mağdurun da çıkarına hizmet eden bir kurumdur: mağdur, uzun bir yargılama ve ayrı bir tazminat davası beklemeden zararını karşılama imkânı bulur. Kazanç müsaderesinde bile kanun, maddi menfaatin öncelikle mağdura iade edilmesini öngörür (TCK m.55/1). Mağdurun kısmi ödemeyi kabul edip etmemesi ise etkin pişmanlığın uygulanmasını doğrudan etkiler; kısmi ödemede mağdurun rızası aranır (m.168/4). Mağdur, kısmi ödemeyi kabul ederken bunun zararın tamamı yerine geçip geçmeyeceğini ve tazminat haklarını saklı tutup tutmadığını açıkça belirtmelidir.
Mağdurun ödemeyi kabul etmemesi veya hesap bilgisini paylaşmaması hâlinde, failin ödemeyi adli emanete veya notere yatırarak zararı gidermeye yönelik iradesini belgelemesi mümkündür. Bu durumda ödeme, dilekçeyle dosyaya bildirilmeli ve mağdurun ödemeyi kabul etmemesinin nedeni kayda geçirilmelidir.
Zamanlama: Aşamalara Göre Özet
| Aşama | Örnek hükümler | Genel eğilim |
|---|---|---|
| Durum resmî makamlarca öğrenilmeden önce | Rüşvet, uyuşturucu, sahte para, organ ticareti | Cezasızlık |
| Soruşturma başlamadan önce | Zimmet (üçte iki), hürriyetten yoksun kılma, iftira (beşte dört) | En geniş indirim |
| Soruşturma tamamlanmadan önce | Karşılıksız yararlanma | Kamu davası açılmaz |
| Kovuşturma başlamadan önce | Malvarlığı suçları (üçte ikiye kadar), zimmet (yarı), aklama (cezasızlık) | Geniş indirim |
| Hükümden önce | Malvarlığı suçları (yarıya kadar), zimmet (üçte bir), yalan tanıklık | Daha dar indirim |
| Hükümden sonra | İftira (üçte bir veya yarıya kadar), yalan tanıklık (kesinleşmeden önce), imar kirliliği | İstisnai |
Tablonun gösterdiği ortak ilke şudur: hangi suç söz konusu olursa olsun, erken hareket eden kişi daha geniş bir imkândan yararlanır. Soruşturmanın başladığını öğrenen kişinin, dosyasındaki suç için etkin pişmanlık hükmü bulunup bulunmadığını hemen öğrenmesi ve zararın giderilmesi gerekiyorsa bunu kovuşturma başlamadan, yani iddianame kabul edilmeden önce yapması, sonucu doğrudan belirler. Ceza sürecinin takvimi için ceza davası ne kadar sürer rehberine bakabilirsiniz.
Etkin Pişmanlık, HAGB ve Uzlaştırma
Etkin pişmanlık, diğer lehe kurumlarla birlikte değerlendirilmelidir. Zararın giderilmesi, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının şartlarından biridir (CMK m.231/6-c); bu nedenle malvarlığı suçlarında zararı gideren kişi hem m.168 indiriminden hem de koşulları varsa HAGB’den yararlanabilir. Etkin pişmanlık indiriminin sonuç cezayı iki yılın altına indirmesi, cezanın ertelenmesi ve seçenek yaptırımlar bakımından da yol açabilir. Uzlaştırma kapsamındaki suçlarda ise uzlaşma sağlanıp edim yerine getirildiğinde dava tamamen sona erer; bu durumda etkin pişmanlık değerlendirmesine gerek kalmaz. HAGB için HAGB, erteleme için cezanın ertelenmesi, uzlaştırma için uzlaştırma ve HAGB rehberlerine bakabilirsiniz.
Usulde Sık Yapılan Hatalar
| Hata | Sonucu | Doğrusu |
|---|---|---|
| Elden ödeme | İnkâr edilirse ispatlanamaz | Banka yoluyla veya adli emanete ödeme |
| Eksik tazmin | Tamamen giderme sayılmayabilir | Tutarı yazılı olarak netleştirin |
| Kısmi ödemede rıza almamak | m.168 uygulanmayabilir | Mağdurun yazılı rızası (m.168/4) |
| Ödemeyi dosyaya bildirmemek | Resen bilinmez | Dekontla birlikte dilekçe verin |
| Geç kalmak | Oran daralır veya imkân kapanır | Kovuşturmadan önce hareket edin |
| Hükmü olmayan suçta beklemek | Etkin pişmanlık uygulanmaz | Suçun kapsamını kontrol edin |
| Tekrar sınırını gözetmemek | Karşılıksız yararlanma ve örgütte sınırlı | m.168/5, m.221/6 |
Uygulamada en sık karşılaşılan iki hata, elden yapılan ödemenin sonradan inkâr edilmesi ve yapılan ödemenin dosyaya bildirilmemesidir. Ödemenin banka yoluyla, açıklama kısmına dosya numarası yazılarak yapılması ve dekontun gecikmeden dilekçeyle savcılığa veya mahkemeye sunulması, etkin pişmanlığın ispatını güvence altına alır. Mağdurun hesap bilgisi bilinmiyorsa, ödemenin adli emanete yapılması da mümkündür.
Etkin Pişmanlık İçin Adım Adım
- Suçun kapsamını kontrol edin. Dosyanızdaki suç için kanunda etkin pişmanlık hükmü bulunup bulunmadığını öğrenin.
- Aşamayı belirleyin. Soruşturmada mı, kovuşturmada mı olduğunuzu tespit edin; iddianamenin kabul edilip edilmediği belirleyicidir.
- Zararı tam olarak hesaplayın. Mağdurun zararını, gerekiyorsa faiz ve fer’ileriyle birlikte netleştirin.
- Ödemeyi belgelenebilir biçimde yapın. Banka yoluyla veya adli emanete ödeyin.
- Kısmi ödemede mağdurun rızasını alın. Rızayı yazılı olarak belgeleyin.
- Dosyaya bildirin. Dekontla birlikte etkin pişmanlık beyanında bulunun.
- Diğer lehe kurumları talep edin. HAGB, erteleme ve takdiri indirim taleplerini birlikte ileri sürün.
⚠️ Bilgi vererek cezasızlıkta dikkat: Rüşvet, uyuşturucu, sahte para ve örgüt suçlarındaki etkin pişmanlık hükümleri, çoğunlukla durumun resmî makamlarca öğrenilmesinden önce yapılan bildirime veya verilen bilginin somut bir sonuç doğurmasına bağlıdır. Bu tür bir karar vermeden önce mutlaka bir avukata danışın; bildirimin zamanı ve içeriği sonucu doğrudan belirler. Sicil kaydının silinmesi için adli sicil ve arşiv kaydının silinmesi rehberine bakabilirsiniz.
Etkin pişmanlık imkânının değerlendirilmesi için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Etkin Pişmanlık Beyan Dilekçesi Örneği
Sık Sorulan Sorular
Etkin pişmanlık hangi suçlarda var?
Türk Ceza Kanununda hırsızlık, dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, mala zarar verme, yağma, karşılıksız yararlanma, kart suçları, zimmet, rüşvet, aklama, parada sahtecilik, uyuşturucu, örgüt, hürriyetten yoksun kılma, organ ticareti, iftira, yalan tanıklık, yalan yere yemin, firar ve imar kirliliği suçlarında öngörülmüştür.
Hırsızlıkta etkin pişmanlık ne kadar indirim sağlar?
Kovuşturma başlamadan önce zararın tamamen giderilmesi hâlinde üçte ikiye kadar, kovuşturma başladıktan sonra hükümden önce giderilmesi hâlinde yarıya kadar indirim yapılır (TCK m.168/1-2).
Zararın bir kısmını ödersem etkin pişmanlık uygulanır mı?
Kısmen geri verme veya tazmin hâlinde etkin pişmanlığın uygulanabilmesi için mağdurun rızası aranır (TCK m.168/4).
Kaçak elektrikte etkin pişmanlık var mı?
Evet. Karşılıksız yararlanmada zarar soruşturma tamamlanmadan tamamen tazmin edilirse kamu davası açılmaz; hükme kadar tazmin edilirse ceza üçte birine kadar indirilir. Bu hükümden en fazla iki kez yararlanılabilir (TCK m.168/5).
Zimmette etkin pişmanlık oranları nedir?
Soruşturmadan önce iade veya tam tazminde üçte iki, kovuşturmadan önce yarı, hükümden önce üçte bir indirim yapılır (TCK m.248).
Rüşvette etkin pişmanlık cezasızlık sağlar mı?
Evet. Durum resmî makamlarca öğrenilmeden önce rüşvet alan kişi rüşvet konusu şeyi teslim eder veya rüşvet veren kişi durumu bildirirse cezaya hükmolunmaz (TCK m.254).
Uyuşturucu kullanıcısı tedavi isterse ceza alır mı?
Soruşturma başlatılmadan önce resmî makamlara veya sağlık kuruluşlarına başvurarak tedavi ettirilmesini isteyen kullanıcıya ceza verilmez (TCK m.192/4).
İftiradan dönen kişi cezadan kurtulur mu?
Hayır, ceza indirilir. İndirim, mağdur hakkında soruşturma başlamadan önce dönülmüşse beşte dört, kovuşturmadan önce dörtte üç olup sonraki aşamalarda azalır (TCK m.269).
Yalan tanıklıktan dönmek cezayı kaldırır mı?
Aleyhine tanıklık yapılan kişi hakkında hak kısıtlaması sonuçlayan karar veya hüküm verilmeden önce gerçeğin söylenmesi hâlinde cezaya hükmolunmaz (TCK m.274/1).
Kaçak yapıyı ruhsata uygun hâle getirirsem ne olur?
Kamu davası açılmaz, açılmışsa düşer ve mahkûm olunan ceza bütün sonuçlarıyla ortadan kalkar (TCK m.184/5).
Kasten yaralamada etkin pişmanlık var mı?
Hayır. Kasten yaralama için kanunda etkin pişmanlık hükmü yoktur; zararın giderilmesi takdiri indirim veya HAGB gibi başka kurumlar bakımından değerlendirilebilir.
Kovuşturma ne zaman başlar?
Kovuşturma iddianamenin kabulüyle başlar (CMK m.2/1-f); bu nedenle soruşturma evresinde ve iddianamenin kabulünden önce yapılan tam ödeme TCK m.168/1 kapsamında üçte ikiye kadar indirim sağlar.
Suç ortağım zararı ödedi, ben de yararlanır mıyım?
TCK m.168/1 failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstermesini arar; etkin pişmanlık kişiseldir ve her failin pişmanlık iradesinin ayrıca ortaya konması gerekir.
Aklamada etkin pişmanlık nasıl uygulanır?
Kovuşturma başlamadan önce suç konusu malvarlığı değerlerinin ele geçirilmesini sağlayan veya bulunduğu yeri bildiren kişi hakkında aklama suçundan ceza verilmez (TCK m.282/6).
Etkin pişmanlık ile gönüllü vazgeçme arasındaki fark nedir?
Gönüllü vazgeçme suç tamamlanmadan önce icradan vazgeçme veya neticeyi önlemedir (TCK m.36); etkin pişmanlık ise suç tamamlandıktan sonra kanunda öngörülen davranışların gösterilmesidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
- 📘 Ana Rehber: Etkin Pişmanlık Nedir? (TCK 168)
- Suça Teşebbüs ve Gönüllü Vazgeçme
- Zimmet Suçu ve Etkin Pişmanlık (TCK 247-248)
- Rüşvet Suçu (TCK 252)
- Karşılıksız Yararlanma (TCK 163)
- Uyuşturucu Kullanma ve Bulundurma (TCK 191)
- İftira Suçu (TCK 267)
- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması
- Cezanın Ertelenmesi (TCK 51)
- Haksız Tahrik: Cezayı Ne Kadar Düşürür?
- Ceza Hukuku Rehberi
Etkin pişmanlık, HAGB ve ceza indirimi dosyalarında müdafilik
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK ve CMK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Son Kullanma Tarihi Geçmiş İlaç Kutusu Değiştirilip Satılırsa Kim Sorumlu? TCK m.186–187, Dolandırıcılık (m.158/1-h), CMK m.128 El Koyma ve Hastanın Hakları (2026)
- ▸ Sahte Faturada İspat Yükü 2026: VUK 3/B’de Gerçek Mahiyet, İdarenin Somut Tespit Yükümlülüğü, Satıcı Raporunda Gerçek Kabul Edilen Faturalar, Mükellefin Delilleri, Gerçeğe En Yakın Matrah, İYUK 20 ve Danıştay Kararlarıyla Dilekçe Örnekleri
- ▸ Nitelikli Dolandırıcılık Yargıtay Kararları (2026): TCK m.158, 7571 ile Asliye Cezaya Geçiş, 7589 ile Gelen 158/4 İndirimi, Hile, Bilişim ve Banka, Hesap Kullandırma, Etkin Pişmanlık ve Tutuklama Üzerine 18 Karar
- ▸ HAGB Yargıtay Kararları (2026): CMK m.231, 7589 Sayılı Kanun, Anayasa Mahkemesi İptalleri, Zararın Giderilmesi, Denetim Süresi ve Tazminata Etkisi Üzerine 15 Karar
Bu konuda hukuki destek almak için


