Gümrükte işlemi tamamlanıp eşyası teslim edilen ithalat “kapanmış” sayılmaz. Gümrük Kanunu’nun 73. maddesi, gümrük idarelerine eşyanın tesliminden sonra da ithalatçının ve ticari ilgililerin belge ve kayıtlarını, gerekirse kendi yerlerinde kontrol etme yetkisi verir. Bu kontrollerde kıymet, tarife, menşe veya belge farkı bulunursa fark vergiler istenir ve 234 ile 235. maddelere göre ceza uygulanır. Tebligat, tescilden itibaren üç yıl içinde yapılmalıdır (GK m.197/2); belgeler ise beş yıl saklanır (m.13). Danıştay, başka bir beyannamedeki tahlil sonucunu veya “aynı alıcı aynı gönderici” eşleştirmesini eşyayı incelemeden geçmiş beyannamelere uygulayan “geçmişe dönük tarama” işlemlerini ve banka transferlerini beyannamelere oransal dağıtarak yapılan kıymet tahakkuklarını 2024–2025 kararlarında iptal etmektedir. Hata, idare tespit etmeden önce bildirilirse ceza yüzde ona iner (m.234/3).
Bu rehber; Ticaret Bakanlığı müfettişlerinin sonradan kontrol denetimine alınan, bölge müdürlüğü kontrol şubesinden bilgi ve belge talep yazısı alan, ikincil kontrol raporuna dayanan ek tahakkuk ve ceza kararı tebliğ edilen ithalatçılar ile geçmiş işlemlerinde hata fark edip ne yapacağını bilemeyen dış ticaret yöneticileri ve mali müşavirler için hazırlanmıştır. Teslim sonrası kontrolün yasal çerçevesini, kimin hangi belgeyi isteyebileceğini, kaç yıl geriye gidilebileceğini, inceleme sırasında şirketin haklarını, Danıştay’ın 2022–2025 kararlarıyla sınırları ve üç dilekçe örneğini bir arada sunuyoruz.
Bu rehberin dayanakları. 4458 sayılı Gümrük Kanunu m.6, 11, 12, 13, 65, 73, 181, 197, 211, 230, 231, 232, 234, 235, 241, 242 ve 244; Gümrük Yönetmeliği (RG 07.10.2009, 27369 mükerrer) m.121, 193, 194 ve 196 ile Ek-23 Laboratuvar Tahliline Tabi Tutulacak Eşya Listesi; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7.
Danıştay Yedinci Dairesi ve Vergi Dava Daireleri Kurulunun ikincil kontrol raporları, müfettiş sonradan kontrol raporları ve geçmişe dönük tarama üzerine verdiği ve metnini okuduğumuz 2022–2025 kararları; Ticaret Bakanlığının 2025 ve 2026 yıllarına ilişkin denetim açıklamaları.
Hangi Durumdasınız? Kısa Yol Haritası
Teslim sonrası kontrol tek bir işlem değil, birkaç aşamadan oluşan bir süreçtir. Şirketin bu süreçte hangi aşamada olduğu, yapılabilecekleri ve sürelerini belirler.
Tablo 1. Teslim sonrası kontrolde aşamaya göre yapılacaklar
| Durum | Ne yapılmalı | Dayanak |
|---|---|---|
| Geçmiş beyannamelerde hata fark ettiniz, henüz kontrol yok | Düzeltme talebi ve kendiliğinden bildirim; ceza yüzde ona iner | GK m.73/2, 234/3; Yönetmelik m.121/4 |
| Bölge müdürlüğünden veya müfettişten bilgi ve belge talebi geldi | Talebin kapsamını ve süresini kayda alın; belgeleri düzenli ve açıklamalı sunun | GK m.11, 13, 73/1 |
| Müfettiş şirkette inceleme yapıyor | Tutanakları dikkatle okuyun; ifadeleri ve açıklamaları yazılı verin; eksik kayıtları sonradan tamamlayın | GK m.11, 73/1 |
| İkincil kontrol veya sonradan kontrol raporu düzenlendi | Raporun bir örneğini isteyin; hangi beyannamelere ve hangi yönteme dayandığını inceleyin | GK m.6/3, 232/2 |
| Ek tahakkuk ve ceza kararı tebliğ edildi | 15 gün içinde itiraz veya uzlaşma; reddinde 30 gün içinde vergi mahkemesi | GK m.242, 244; İYUK m.7 |
| Tahakkuk başka bir beyannamedeki tahlile veya veri eşleştirmesine dayanıyor | Eşyanın aynı olduğunun somut olarak tespit edilip edilmediğini sorgulayın | GK m.65/2; Danıştay 2025 kararları |
| Tescilinden üç yıl geçmiş beyannameler de kararda var | Zamanaşımını ayrı ayrı hesaplayın | GK m.197/2, 231/2 |
| Eşya satıldı veya bulunamıyor, uygunsuzluk tespit edildi | Gümrüklenmiş değerin kamuya geçirilmesi riskini değerlendirin | GK m.235/4-c |
Teslim Sonrası Kontrol Nedir? Gümrük Kanunu m.73’ün Üç Fıkrası
Gümrük işlemleri hız için risk esaslı yürür: beyannamelerin büyük kısmı muayenesiz veya yalnızca belge kontrolüyle sonuçlanır. Muayene edilmeyen eşyada beyannamedeki bilgiler esas alınır (GK m.65/2). Bu hızın karşılığı, gümrük idaresinin işlem bittikten sonra geriye dönüp kontrol yapabilmesidir. Gümrük Kanunu’nun 73. maddesi bu yetkiyi üç fıkrada düzenler.
Birinci fıkra: kontrol yetkisi. Gümrük idareleri, eşyanın tesliminden sonra ve beyannamedeki bilgilerin doğruluğunu saptamak amacıyla, eşyanın ithal veya ihraç işlemlerine ya da sonraki ticari işlemlere ilişkin ticari belge ve verileri kontrol edebilir. Bu kontroller beyan sahibinin, işlemlerle doğrudan veya dolaylı olarak ticari yönden ilgili diğer kişilerin veya belge ve verileri ticari amaçla elinde bulunduran kişilerin yerlerinde yapılabilir. Mümkünse eşya da muayene edilebilir.
İkinci fıkra: beyannamenin düzeltilmesi. Gümrük idareleri, kendi yetkileriyle veya beyan sahibinin talebi üzerine, yönetmelikte belirlenen usulle beyannameyi eşyanın tesliminden sonra da düzeltebilir. Yönetmelik, yükümlünün talebi üzerine bu düzeltmenin beyannamenin tescilinden itibaren üç yıl içinde yapılabileceğini, cezai hükümlerin ise saklı olduğunu belirtir (Gümrük Yönetmeliği m.121/4).
Üçüncü fıkra: sonuç. Beyannamenin incelenmesi veya teslimden sonraki kontrol sonucunda gümrük rejimi hükümlerinin yanlış veya eksik bilgilere dayanarak uygulandığı saptanırsa, gümrük idaresi Kanun’daki ceza hükümleri saklı kalmak üzere beyanı yeni bulgulara göre düzeltir. Fark vergiler bu düzeltmeye göre tahakkuk ettirilir; ceza ise 234, 235 ve diğer ceza maddelerine göre ayrıca değerlendirilir.
Kanun ayrıca muayenesi yapılmış ve işlemleri tamamlanmış eşyanın müfettişler, kontrolörler ve gümrük idare amirlerince her zaman ikinci kez muayene edilebileceğini öngörür (GK m.65/3). Teslim sonrası kontrolde de ilk tercih, mümkünse eşyanın kendisini veya şahit numunesini incelemektir. Aşağıda göreceğimiz gibi, Danıştay’ın geçmişe dönük tarama kararlarındaki temel ölçüt de budur.
Kim Yapar? Sonradan Kontrol, İkincil Kontrol ve Risk Analizi
Uygulamada teslim sonrası kontrol iki ana kanaldan yürür. Ticaret Bakanlığının açıklamalarına göre riskli bulunan firmalar Ticaret Bakanlığı müfettişlerince sonradan kontrol denetimine alınmakta, şüpheli gümrük beyannameleri ise 18 gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüğünün kontrol şubelerince ikincil kontrol incelemesine tabi tutulmaktadır. Riskli firma ve beyannamelerin seçimi, Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğünün koordinasyonunda veri analitiği araçlarıyla yapılmaktadır. Bakanlığın açıkladığı Sonradan Kontrol Puanlama Sistemi firmaların son üç yıllık işlemlerini puanlamakta; Danıştay kararlarına yansıyan bir dosyada ise Veri Analitiği Mükemmeliyet Merkezi bünyesinde hazırlanan “aynı alıcı aynı gönderici” eşleştirme dosyası kontrol şubesine gönderilmiştir.
Bakanlığın 30 Ekim 2026 tarihli açıklamasına göre 2026’nın ilk dokuz ayında ikincil kontrol beyanname incelemeleri ve sonradan kontrol firma denetimleri sonucunda toplam 11,7 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlenmiş; bunun yaklaşık 9,9 milyar TL’si ikincil kontrol, 1,8 milyar TL’si sonradan kontrol denetimlerinden kaynaklanmıştır. 2025 yılının tamamında bu tutar 13,6 milyar TL’ydi. Rakamlar, teslim sonrası kontrolün artık istisnai değil, ithalatçının olağan bir riski olduğunu göstermektedir.
Tablo 2. Teslim sonrası kontrolün türleri
| Tür | Kim yapar | Nasıl başlar | Sonuç belgesi |
|---|---|---|---|
| Sonradan kontrol firma denetimi | Ticaret Bakanlığı müfettişleri | Risk puanlaması, ihbar, başka bir denetimden gelen bulgu | Müfettiş raporu; buna dayanan ek tahakkuk ve ceza kararı |
| İkincil kontrol beyanname incelemesi | Bölge müdürlüğü kontrol şubesi | Veri analitiği, emsal beyanname, tahlil sonucu, BTB | İkincil kontrol raporu; ek tahakkuk ve ceza kararı |
| Gümrük müdürlüğünün beyanname kontrolü | İşlemi yapan gümrük müdürlüğü | Belge kontrolü, sonradan gelen bilgi, ikinci muayene | Düzeltme ve tahakkuk (Yönetmelik m.193) |
| Belge sonradan kontrolü | Bölge müdürlüğü ve ihracatçı ülke idaresi | A.TR, EUR.1 veya menşe belgesinden şüphe | Karşı ülke cevabına göre işlem |
| Diğer kurumlarla ortak denetim | Bakanlık birimleri, piyasa gözetim kurumları | Ürün güvenliği, nihai kullanım, Tarım ve Orman denetimleri | Gümrük idaresine bildirim; 235. madde süreci |
Menşe belgelerinin yurt dışına sorulması ayrı bir usule tabidir; bunu A.TR ve EUR.1 sonradan kontrol rehberinde anlattık.
Kapsam: Hangi Belgeler, Hangi Yerler, Hangi Kişiler?
Teslim sonrası kontrolün kapsamı geniştir ama sınırsız değildir. Gümrük işlemleriyle doğrudan veya dolaylı ilgili kişiler, Bakanlığın veya gümrük idarelerinin talebi üzerine, gümrük işlemleriyle sınırlı olmak kaydıyla, belirlenen süre içinde gerekli bütün belge ve bilgileri vermek ve her türlü yardımı sağlamakla yükümlüdür; özel kanunlardaki gizlilik hükümlerini ileri sürerek bilgi vermekten kaçınamazlar (GK m.11). Buna karşılık idare de gizli nitelikteki veya gizlilik esasına göre elde edilen bilgileri saklamak zorundadır (m.12).
Kontrol yalnızca ithalatçının yerinde değil, işlemlerle ticari yönden ilgili diğer kişilerin ve belge ile verileri ticari amaçla elinde bulunduran kişilerin yerlerinde de yapılabilir (m.73/1). Bu, gümrük müşavirini, nakliyeciyi, alıcıyı, grup şirketlerini ve muhasebe hizmeti veren kişileri kapsayabilir. Gümrük müşavirleri de defter, vekâletname, sözleşme ve yazışmalarını beş yıl saklamak ve denetim elemanlarına göstermekle yükümlüdür (m.230).
Tablo 3. Teslim sonrası kontrolde sıklıkla istenen belgeler
| Belge grubu | Örnekler | Neden istenir |
|---|---|---|
| Ticari belgeler | Proforma ve ticari faturalar, sipariş yazışmaları, satış ve distribütörlük sözleşmeleri | Fiyatın ve satış koşullarının tespiti |
| Ödeme kayıtları | Banka transferleri, akreditif ve vesaik belgeleri, cari hesap ekstreleri, mahsuplaşmalar | Fiilen ödenen bedelin ve beyan dışı ödemelerin tespiti |
| Muhasebe kayıtları | Yevmiye ve muavin defter, 153 ve 320 hesaplar, maliyet kayıtları, stok kartları | İthal edilen eşyanın akışı ve maliyet unsurları |
| Lisans ve hizmet sözleşmeleri | Royalti, lisans, teknik yardım, yönetim ücreti, komisyon sözleşmeleri | Kıymete eklenecek unsurlar (GK m.27) |
| Teknik belgeler | Katalog, teknik şartname, test raporu, ürün fotoğrafları | Tarife pozisyonu ve belge yükümlülükleri |
| Menşe ve serbest dolaşım belgeleri | A.TR, EUR.1, menşe şahadetnamesi, tedarikçi beyanları | Tercihli tarife ve ticaret politikası önlemleri |
| Rejim kayıtları | Dahilde işleme izin belgesi, kullanım ve fire hesapları, antrepo stok kayıtları | Rejim şartlarına uyum |
| Satış sonrası kayıtlar | Yurt içi satış faturaları, müşteri listeleri, nihai kullanım kayıtları | Beyana uygun kullanım ve nihai kullanım şartları |
Kaç Yıl Geriye Gidilir? Üç Yıl, Beş Yıl ve Ceza Davası İstisnası
İki ayrı süre birbirine karıştırılmamalıdır. Belge saklama süresi beş yıldır ve serbest dolaşıma giriş veya ihracat beyanlarında beyannamenin tescil edildiği yılın sonundan itibaren işler (GK m.13/a). Nihai kullanım nedeniyle indirimli veya sıfır vergiyle ithal edilen eşyada süre gümrük gözetiminin sona erdiği yılın, başka bir rejime tabi eşyada rejimin sona erdiği yılın sonundan başlar (m.13/b, c).
Tahakkuk süresi ise üç yıldır: denetlemeler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen gümrük vergilerine ilişkin tebligat, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten, yani serbest dolaşıma girişte beyannamenin tescil tarihinden itibaren üç yıl içinde yapılır (GK m.197/2, 181/1-a). Gümrük vergileri alacağına bağlı para cezaları da aynı zamanaşımına tabidir (m.231/2). Zamanaşımı daha uzun olan bir fiil nedeniyle ceza davası açılmışsa, vergi ve idari yaptırımlar Türk Ceza Kanunu’ndaki süreler içinde uygulanabilir (m.197/4, 231/1).
En Sık Bulgular ve Bağlantılı Uyuşmazlıklar
Teslim sonrası kontrol bir uyuşmazlık türü değil, birçok uyuşmazlığın ortaya çıktığı bir kapıdır. Bulgunun türü, uygulanacak ceza maddesini ve savunmanın içeriğini belirler.
Tablo 4. Teslim sonrası kontrolde en sık bulgular
| Bulgu | Tipik delil | Ceza | Ayrıntılı rehber |
|---|---|---|---|
| Royalti, lisans veya hizmet bedelinin kıymete eklenmemesi | Lisans sözleşmesi, muhasebe kayıtları, yurt dışı ödemeler | GK m.234/1-b (3 kat) | Royalti ve lisans bedeli |
| İlişkili kişiden düşük fiyatla alım, transfer fiyatı düzeltmesi | Grup içi sözleşmeler, yıl sonu düzeltme faturaları | GK m.234/1-b; ilişki beyan edilmemişse m.241/3-b | İlişkili şirketler arası ithalatta kıymet |
| Fatura bedelinin üzerinde transfer, düşük fatura | Banka kayıtları, cari hesap ekstreleri | GK m.234/1-b; bazı hâllerde kaçakçılık soruşturması | Gümrük ek tahakkuku ve para cezası |
| Tarife pozisyonu farkı | Tahlil raporu, BTB, katalog | GK m.234/1-a; belgeye tabi pozisyonda m.235/1-c | GTİP uyuşmazlığı ve BTB |
| Tercihli menşe belgesinin geçersiz çıkması | Karşı ülke cevabı | Cevabın türüne göre m.234 veya ceza yok | A.TR ve EUR.1 sonradan kontrol |
| Dampinge karşı vergiden kaçınma | Menşe şahadetnamesi, nakliye kayıtları | Vergi farkı; damping üzerinden 234 cezası verilemez | Menşe şüphesiyle damping ek tahakkuku |
| Dahilde işleme rejimi ihlali | İzin belgesi, kullanım ve fire hesapları, devir faturaları | GK m.238 | Dahilde işleme rejimi ihlali |
| TAREKS, gözetim veya izin belgesi eksikliği | Ürün listesi, uygunluk belgeleri | GK m.235/1-c (gümrüklenmiş değerin 2 katı) | TAREKS olumsuz sonuç |
İnceleme Süreci: Bilgi Talebinden Ek Tahakkuka
Teslim sonrası kontrol genellikle bir yazıyla başlar. Bölge müdürlüğü kontrol şubesi veya müfettiş, belirli bir dönemdeki beyannamelere ilişkin belgeleri ister ya da şirkette inceleme yapacağını bildirir. Bilgi ve belgelerin, Kanun’un ifadesiyle “belirlenen süreler içinde” verilmesi gerekir (GK m.11). Süre yetmiyorsa, gerekçesiyle birlikte yazılı uzatma istemek ve bu yazının alındığını belgelemek gerekir.
İnceleme sırasında düzenlenen tutanaklar, alınan ifadeler ve şirketin yazılı açıklamaları dosyanın en önemli parçalarıdır. Bunlar daha sonra rapora ve rapora dayanan tahakkuka girer; dava aşamasında da mahkemenin ilk baktığı belgeler olur. Bu nedenle sözlü açıklamalar mutlaka yazılı olarak teyit edilmeli, imzalanan her tutanak okunmalı, katılınmayan tespitler için tutanağa şerh düşülmelidir.
İnceleme sonunda müfettiş raporu veya ikincil kontrol raporu düzenlenir ve rapor ilgili gümrük idaresine gönderilir. Gümrük idaresi bu rapora dayanarak ek tahakkuk ve ceza kararı alır. Konusu ve yükümlüsü aynı olan, aralarında maddi veya hukuki bağlılık bulunan çok sayıda beyanname için tek bir tahakkuk ve ceza kararı düzenlenebilir (GK m.232/2). Gümrük idarelerinin muhatabın aleyhine olan yazılı kararları gerekçeli olmalı ve itiraz yolu belirtilmelidir (m.6/3). Rapor, kararın gerekçesinin parçası olduğundan, itirazda raporun tam metninin verilmesini istemek gerekir.
İnceleme Sırasında Şirketin Hakları ve Yükümlülükleri
Şirketin yükümlülükleri açıktır: gümrük işlemleriyle sınırlı olarak istenen bilgi ve belgeleri süresinde vermek, yardım etmek ve belgeleri beş yıl saklamak (GK m.11, 13). Bu yükümlülüğe uyulmamasının uygulamadaki en ağır sonucu ispat kaybıdır: süresinde sunulmayan belgeler raporda “ibraz edilmedi” olarak yer alır ve şirket, sonradan sunmak istediği belgelerle idarenin tespitlerini çürütme imkânını büyük ölçüde kaybeder. Ayrıca 11. madde uyarınca yazılı olarak istenen bilgi ve belgeler ile 13. madde uyarınca beş yıl saklanması gereken belgelerin gümrük kontrolü sırasında ibraz edilmemesi, usulsüzlük cezasının sekiz katı (2026 için 11.952 TL) cezayı gerektirir (GK m.241/6-d).
Şirketin hakları ise şunlardır:
- Kapsamın sınırlı olması. Talep gümrük işlemleriyle sınırlıdır (m.11). İncelenen beyannamelerle ilgisi olmayan belgelerin gerekçesiz istenmesi hâlinde talebin kapsamı yazılı olarak sorulabilir.
- Gizliliğin korunması. Ticari sır niteliğindeki bilgiler gizlilik gerekçesiyle saklanamaz, ancak idare bu bilgileri korumakla yükümlüdür (m.12). Hassas belgeler sunulurken bu husus yazıda belirtilmelidir.
- Açıklama ve belge sunma. Şirket, her aşamada yazılı açıklama ve belge sunabilir. Ön rapor veya tespitler paylaşılmışsa, bunlara karşı ayrıntılı ve belgeli bir açıklama yazısı vermek, raporun içeriğini çoğu zaman değiştirir.
- Gerekçeli karar ve itiraz. Aleyhe karar gerekçeli olmalı ve itiraz yolunu göstermelidir (m.6/3). Rapor, gerekçenin parçasıdır.
- Kendiliğinden düzeltme. Hata idare tespit etmeden bildirilirse ceza yüzde ona iner (m.234/3).
Geçmişe Dönük Tarama: Danıştay’ın Koyduğu Sınır
İkincil kontrolün en yaygın yöntemlerinden biri “geçmişe dönük tarama”dır. İdare, bir beyannamedeki eşyanın tahlilinde veya muayenesinde farklı bir pozisyon tespit eder, ardından aynı firmanın aynı ticari tanımla veya aynı göndericiden yaptığı geçmiş ithalatları sistemden tarar ve bu beyannamelerin tamamı için ek tahakkuk ve ceza kararı alır. Yöntem pratiktir; ancak Danıştay Yedinci Dairesi 2025 yılında verdiği bir dizi kararla bu yöntemin sınırını açıkça çizmiştir.
Daireye göre beyan edilen pozisyon Gümrük Yönetmeliği’nin Ek-23 Laboratuvar Tahliline Tabi Tutulacak Eşya Listesinde yer alıyorsa, ithalat aşamasında numune alınarak tahlil yapılması gerekir; pozisyonun muayene memurunca tespiti mümkün değilse de eşya tahlile gönderilmelidir. Bu süreç izlenmeden, başka bir beyannamedeki eşya için düzenlenen tahlil raporuna dayanılarak geçmişe dönük tarama ile tahakkuk yapılması hukuka aykırıdır. Bu ilke, karragenan dosyasında (E.2024/2300, K.2025/4117, 05.12.2025), dahilde işleme kapsamında ithal edilen hazır sos dosyasında (E.2024/2850, K.2025/4020, 02.12.2025) ve dampinge karşı vergi tahakkuk edilen akrilik kaplı mensucat dosyasında (E.2024/1321, K.2025/2675, 23.06.2025) uygulanmıştır.
Laboratuvar listesinde olmayan eşyada da sonuç farklı değildir. Veri Analitiği Mükemmeliyet Merkezinin “aynı alıcı aynı gönderici” eşleştirmesine dayanan bir dosyada Daire, ithal edilen eşyaların ticari özelliklerinin farklı olabileceğini, idarenin şahit numune üzerinde veya başka bir yolla iki beyannamedeki eşyanın aynı olduğunu ortaya koyan fiziki muayene veya tahlil yapmadığını, bu nedenle tahakkukun varsayıma ve eksik incelemeye dayandığını kabul etmiştir (E.2024/389, K.2025/1075, 11.03.2025, oy çokluğu). Bağlayıcı tarife bilgisine konu eşyayla aynı olduğu varsayımından hareketle yapılan taramada da, uyuşmazlık konusu eşyalar üzerinde inceleme yapılmadığı için işlem iptal edilmiştir (E.2025/478, K.2025/4283, 10.12.2025, oy çokluğu).
Bu kararlardan çıkan ilke şudur: teslim sonrası kontrolde idare, geçmiş beyannamelerdeki eşyanın, tespit yapılan eşyayla gerçekten aynı olduğunu somut olarak ortaya koymalıdır. Aynı ticari tanım, aynı gönderici veya aynı alıcı tek başına yeterli değildir. Savunmada her beyannamedeki eşyanın teknik özellikleri, üreticisi, model numarası ve faturadaki tanımı ayrı ayrı karşılaştırılmalı, farklılıklar belgelenmelidir. Kararlardan ikisinin oy çokluğuyla verildiği de hatırda tutulmalıdır; idarenin aynılığı fatura, katalog veya model numarasıyla gösterebildiği dosyalarda sonuç farklı olabilir.
Banka Transferleri ve Kıymet Farkı: Varsayımla Tahakkuk Yapılamaz
Müfettiş denetimlerinde sık görülen bir başka yöntem, ithalatçının yabancı satıcılara yaptığı banka transferlerinin toplamını beyan edilen fatura bedelleriyle karşılaştırmak ve aradaki farkı “beyan dışı ödeme” sayarak beyannamelere oransal olarak dağıtmaktır. Danıştay Yedinci Dairesi, araç ve karabiber ithalatlarına ilişkin dosyalarda bu yöntemi tek başına yeterli görmemiştir.
İlk derece mahkemelerinin Danıştay’ca onanan kararlarına göre; transferlerin muhatabı olan ihracatçıların bulunduğu ülkedeki resmî makamlar nezdinde araştırma yapılmadan, hangi transferin hangi beyannameye ait olduğu ve eşyanın bedeli dışında satıcı yararına bir ödeme olup olmadığı tespit edilmeden, ithalat sırasında sunulan fatura ve banka dekontlarının sahte olduğu veya gerçeği yansıtmadığı araştırılmadan, fazla olduğu ileri sürülen transferlerin beyannamelere oransal olarak bölünmesiyle yapılan tahakkuk, eksik inceleme ve varsayıma dayanmaktadır (Danıştay 7. D., E.2019/3516, K.2022/5561, 27.12.2022; E.2022/2682, K.2024/2787, 29.05.2024, oy çokluğu; E.2022/3729, K.2025/437, 06.02.2025). Daire bir kararında, firmaların cari hesap ilişkisinin inceleme döneminden sonra da devam ettiğini ve sonraki yıllarda da ithalat yapıldığını ayrıca dikkate almıştır.
Aynı yaklaşım ikincil kontrol raporlarında da görülür. Kıymet araştırması uzun sürebileceği ve zamanaşımı dolabileceği gerekçesiyle satış bedeli yöntemi terk edilerek, beyan edilen bedelin gerçeği yansıtmadığına dair bir saptama yapılmadan doğrudan farklı firmaların ithalat birim fiyatlarının esas alınmasıyla yapılan tahakkukun iptali Danıştay’ca onanmıştır (Danıştay 7. D., E.2024/979, K.2025/1394, 26.03.2025). Gümrük kıymetinin belirlenmesinde yöntemlerin sırasına ve satış bedelinin reddi şartlarına ilişkin ayrıntıları ilişkili şirketler arası ithalatta gümrük kıymeti rehberinde ele aldık.
Teslim Sonrası Kontrolde Uygulanan Cezalar
Teslim sonrası kontrol, ceza maddelerinin hepsine kapı açar; çünkü 234 ve 235. maddeler cezayı “yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya teslimden sonra kontrol sonucunda” tespit edilen aykırılıklara bağlar.
Tablo 5. Teslim sonrası kontrolde başlıca cezalar
| Aykırılık | Ceza | Dayanak |
|---|---|---|
| Tarife unsurlarında veya vergilendirmeye esas ölçülerde aykırılık, vergi farkı yüzde 5’i aşıyor | Vergi farkının üç katı | GK m.234/1-a |
| Kıymet noksan beyan edilmiş | Vergi farkının üç katı | GK m.234/1-b |
| Miktarda yüzde 5’i geçmeyen fark veya maddi hesap hatasından doğan noksan kıymet | Vergi farkının yarısı | GK m.234/1-c |
| Aynı farklar dahilde işleme, gümrük kontrolü altında işleme veya tam muafiyetli geçici ithalatta | Vergi farkının yarısı | GK m.234/2 |
| Aykırılık idare tespit etmeden bildirildi | Cezanın yüzde onu | GK m.234/3 |
| Lisans, izin veya uygunluk belgesi gerekirken alınmamış | Gümrüklenmiş değerin iki katı | GK m.235/1-c |
| İthali yasak eşya | Gümrüklenmiş değerin dört katı | GK m.235/1-a |
| Uygunsuzluğu tespit edilen eşya bulunamıyor | Gümrüklenmiş değerin kamuya geçirilmesi | GK m.235/4-c |
| İlişki beyan edilmemiş, vergi kaybı yok | Usulsüzlük cezasının iki katı | GK m.241/3-b |
Teslim sonrası kontrolde eşya çoğu zaman satılmış ve tüketilmiştir. Bu nedenle 235/4-c maddesindeki kamuya geçirme yaptırımı, belge yükümlülüğü bulunan ürünlerde ithalatçı için ağır bir risk oluşturur: gümrüklenmiş değerin iki katı cezanın yanında bir kez daha gümrüklenmiş değer istenebilir. Bu yaptırımın şartları, özellikle eşyanın uygunsuzluğunun somut olarak tespit edilip edilmediği, ayrıca sorgulanmalıdır. Cezaların genel çerçevesini gümrük ek tahakkuku ve idari para cezası rehberinde anlattık.
Kendiliğinden Düzeltme: GK m.73/2, Yönetmelik m.121/4 ve Yüzde On Ceza
Teslim sonrası kontrolün en az bilinen ama en etkili aracı, şirketin hatayı kendisinin düzeltmesidir. Gümrük Kanunu’nun 73/2. maddesi beyannamenin eşyanın tesliminden sonra da beyan sahibinin talebiyle düzeltilebileceğini öngörür; Yönetmelik bu talebin beyannamenin tescil tarihinden itibaren üç yıl içinde yapılabileceğini, cezai hükümlerin ise saklı olduğunu belirtir (m.121/4). Cezai hükümlerin saklı olması, düzeltmenin cezayı kendiliğinden ortadan kaldırmadığı anlamına gelir. Ancak Kanun’un 234/3. maddesi, aykırılıkların gümrük idaresince tespit edilmesinden önce beyan sahibince bildirilmesi hâlinde 234. madde cezalarının yüzde on oranında uygulanacağını öngörür.
Örneğin yurt dışındaki lisans verene ödenen royaltinin kıymete eklenmesi gerektiğini fark eden bir şirket, idare bir inceleme başlatmadan önce düzeltme talebinde bulunursa, üç kat yerine yüzde on oranında ceza ile karşılaşır. Fark vergiler yine ödenir. Belirleyici olan “tespitten önce” şartıdır. Şirkete bilgi ve belge talep yazısı gelmesinden sonra yapılan bildirimin bu şartı karşılayıp karşılamadığı tartışmalı olabilir; bu nedenle iç denetimde bulunan hataların bekletilmeden değerlendirilmesi gerekir.
Danıştay Kararlarından Seçmeler
Tablo 6. Teslim sonrası kontrol, ikincil kontrol ve sonradan kontrol raporlarına ilişkin Danıştay kararları
| Karar | Uyuşmazlık | Sonuç |
|---|---|---|
| 7. D. E.2024/2300, K.2025/4117 (05.12.2025) | Karragenan; laboratuvar listesindeki eşya; başka beyannamedeki tahlille geçmişe dönük tarama | İptal kararı onandı |
| 7. D. E.2024/2850, K.2025/4020 (02.12.2025) | Dahilde işleme kapsamında hazır sos; başka beyannamedeki tahlille 20 beyanname için 234/2 cezası | İptal kararı onandı |
| 7. D. E.2024/1321, K.2025/2675 (23.06.2025) | Akrilik kaplı mensucat; tarama ile dampinge karşı vergi ve KDV | İptal kesinleşti |
| 7. D. E.2024/389, K.2025/1075 (11.03.2025) | “Aynı alıcı aynı gönderici” veri eşleştirmesi; şahit numune incelemesi yok | İptal kesinleşti (oy çokluğu) |
| 7. D. E.2025/478, K.2025/4283 (10.12.2025) | Termostat; BTB’deki eşyayla aynı olduğu varsayımıyla tarama | İptal kesinleşti (oy çokluğu) |
| 7. D. E.2024/979, K.2025/1394 (26.03.2025) | İkincil kontrol raporu; zamanaşımı kaygısıyla kıymet araştırması yapılmadan farklı firmaların fiyatları | İptal kararı onandı |
| 7. D. E.2019/3516, K.2022/5561 (27.12.2022) | Araç ithalatı; fazla banka transferlerinin beyannamelere oransal dağıtımı | İptal kararı onandı |
| 7. D. E.2022/2682, K.2024/2787 (29.05.2024) | Karabiber; 125 beyanname; ilişkilendirilemeyen transferler | İptal kararı onandı (oy çokluğu) |
| 7. D. E.2022/3729, K.2025/437 (06.02.2025) | Araç ithalatı; 229 beyanname; müfettiş sonradan kontrol raporu | İptal kararı onandı |
| 7. D. E.2022/4075, K.2025/830 (27.02.2025) | İkincil kontrol raporu; dahilde işleme; ceza izin sahibi yerine eşyayı devreden şirkete | İptal sonucu itibarıyla yerinde |
| 7. D. E.2025/795, K.2025/3649 (17.11.2025) | A.TR ile getirilen araçlar; yurt dışı araştırmasına dayanan rapor | İdare lehine bozma: rapordaki tespitler ve yabancı soruşturmalar araştırılmalı |
Kararların ortak noktası, teslim sonrası kontrolde de idarenin ispat yükünün devam etmesidir. Rapor, tahakkukun dayanağıdır ama tek başına delil değildir; rapordaki tespitler somut belgeye, eşyanın kendisine veya karşı ülkeden alınan teyitlere dayanmalıdır. Son satırdaki karar ise madalyonun diğer yüzünü gösterir: idare yurt dışı araştırmasıyla somut bulgular elde etmişse, mahkeme bunları değerlendirmeden iptal kararı veremez.
Bir Örnek: Royalti Bulgusunun Maliyeti
Örnek: Bir şirket son dört yılda 40 beyannameyle toplam 50.000.000 TL kıymetinde eşya ithal etmiştir. Müfettiş denetiminde, satıcının grup şirketine ödenen ve eşya bedelinin yüzde 5’i olarak hesaplanan lisans bedelinin kıymete eklenmesi gerektiği ileri sürülmüştür. Gümrük vergisi oranı yüzde 6, KDV oranı yüzde 20’dir. Beyannamelerin değer olarak yüzde 30’u tescilden itibaren üç yılı doldurmuştur. Oranlar ve tutarlar varsayımsaldır.
Tablo 7. Örnek: teslim sonrası kontrolde royalti bulgusunun vergi ve ceza etkisi (yuvarlatılmış)
| Kalem veya senaryo | Hesap | Tutar |
|---|---|---|
| Kıymete eklenmesi istenen lisans bedeli | 50.000.000 × %5 | 2.500.000 TL |
| Gümrük vergisi farkı | 2.500.000 × %6 | 150.000 TL |
| KDV farkı | (2.500.000 + 150.000) × %20 | 530.000 TL |
| Toplam vergi farkı | Tüm beyannameler | 680.000 TL |
| 234/1-b cezası | 680.000 × 3 | 2.040.000 TL |
| Zamanaşımı uygulanmadan toplam | 680.000 + 2.040.000 | 2.720.000 TL |
| Üç yılı geçen yüzde 30 düşüldüğünde | 476.000 + (476.000 × 3) | 1.904.000 TL |
| Aynı kısım için tespitten önce bildirim | 476.000 + (1.428.000 × %10) | 618.800 TL |
| Lisans bedelinin kıymete eklenmediğinin kabulü | Satış koşulu veya eşyayla ilgi şartı yok | 0 TL |
Tablo üç savunma ekseninin önemini gösteriyor: zamanaşımı, kendiliğinden bildirim ve esas yönünden itiraz. Lisans bedelinin kıymete eklenebilmesi için ödemenin eşyayla ilgili olması ve eşyanın satış koşulu olarak yapılması gerekir; bu iki şart birlikte gerçekleşmezse tahakkuk tamamen ortadan kalkar. Bu şartları royalti ve lisans bedeli rehberinde ayrıntılı anlattık.
KDV ve Kurumlar Vergisi Yönünden Etkisi
Ek tahakkukla ödenen ithalat KDV’si, genel kural olarak ve şartları varsa indirim konusu yapılabilir (3065 sayılı KDV Kanunu m.29). Bu nedenle KDV farkının şirket için nihai maliyeti, gümrük vergisi farkından ve cezadan farklıdır. Ancak 234. madde cezası, KDV farkı da dâhil olmak üzere toplam vergi farkı üzerinden hesaplandığından, KDV’nin indirilebilir olması cezanın tutarını değiştirmez. Gümrük vergisi farkı eşyanın maliyetine eklenir; para cezaları ise kurum kazancının tespitinde gider olarak indirilemez (5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m.11). Kıymet farkına yol açan ödemelerin vergi incelemesi yönünden de ayrıca değerlendirilmesi, özellikle ilişkili kişilere yapılan ödemelerde transfer fiyatlandırması boyutunun gözden kaçırılmaması gerekir.
Sorumluluk: Beyan Sahibi, Gümrük Müşaviri ve Rejim Sahibi
Teslim sonrası kontrolde tahakkuk ve ceza kararının kimin adına düzenlendiği ayrıca incelenmelidir. Serbest dolaşıma girişte yükümlü kural olarak beyan sahibidir; dolaylı temsil hâlinde temsil edilen kişi de yükümlüdür. Gümrük müşavirinin sorumluluğu ise temsil türüne ve kendi kusuruna göre belirlenir. Dahilde işleme gibi rejimlerde yükümlülük rejim sahibine bağlanır: Danıştay, dahilde işleme izin belgesi kapsamında getirilen eşyanın antrepoda başka bir şirkete devredildiği bir dosyada, ikincil kontrol raporuna dayanan cezanın izin belgesi sahibi yerine eşyayı getirip devreden şirket adına düzenlenmesini hukuka aykırı bulan kararı sonucu itibarıyla yerinde görmüştür (Danıştay 7. D., E.2022/4075, K.2025/830, 27.02.2025). Sorumluluğun genel kurallarını gümrük ek tahakkuku ve idari para cezası rehberinin “Kim sorumludur?” bölümünde anlattık.
İtiraz, Uzlaşma ve Dava
Teslim sonrası kontrol sonucunda düzenlenen ek tahakkuk ve ceza kararına tebliğden itibaren on beş gün içinde Gümrük Kanunu’nun 242. maddesine göre itiraz edilir. İtiraz otuz gün içinde karara bağlanır; reddedilirse veya süresinde karar verilmezse otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açılır (İYUK m.7). Dava açılması hâlinde vergiler, mahkemece yükümlü aleyhine verilen kararın gümrük idaresine tebliğ edildiği tarihte tahsil edilebilir hâle gelir (GK m.197/5).
İtiraz yerine aynı süre içinde uzlaşma da istenebilir (GK m.244). Çok sayıda beyannameyi kapsayan ve tutarı yüksek kararlarda uzlaşma, özellikle esasa ilişkin tartışmanın belirsiz olduğu kıymet dosyalarında seçenek olarak değerlendirilmelidir. Ancak geçmişe dönük tarama veya transferlerin oransal dağıtımı gibi Danıştay’ın açıkça hukuka aykırı bulduğu yöntemlere dayanan kararlarda dava yolu çoğu zaman daha avantajlıdır. Uzlaşma usulünü gümrük uzlaşması rehberinde anlattık.
İtiraz ve davada şu talepler önemlidir: dayanak raporun tam metninin verilmesi; her beyanname için zamanaşımının ayrı hesaplanması; tarama ile tespit edilen beyannamelerde eşyanın aynılığının somut delilinin gösterilmesi; transfer veya kıymet farkında hangi ödemenin hangi beyannameye ait olduğunun ortaya konması; ceza maddesinin ve hesabının doğruluğu.
Uyum Programı: Teslim Sonrası Kontrole Hazırlık
Teslim sonrası kontrol riski, kontrol başlamadan önce yönetilir. Düzenli ithalat yapan şirketler için önerdiğimiz asgari program şunlardır:
- Beyanname dosyası. Her beyanname için fatura, ödeme belgesi, sözleşme, teknik belge ve menşe belgesinin aynı dosyada, beş yıl boyunca erişilebilir tutulması.
- Ödeme mutabakatı. Yabancı satıcılara yapılan her transferin hangi faturaya ait olduğunun muhasebede eşleştirilmesi; avans, iade, numune ve hizmet ödemelerinin ayrı açıklamayla kaydedilmesi.
- Kıymet unsurları taraması. Royalti, lisans, komisyon, ambalaj, kalıp, tasarım ve yıl sonu fiyat düzeltmelerinin kıymete etkisinin yılda en az bir kez gözden geçirilmesi.
- Tarife kontrolü. Sürekli ithal edilen ürünler için BTB alınması; aynı ticari tanımla farklı ürünlerin beyan edilmemesi; faturalarda model ve teknik özelliklerin açıkça yazılması.
- Belge yükümlülükleri. TAREKS, gözetim, izin ve nihai kullanım şartlarının ürün bazında listelenmesi.
- Gümrük müşaviri ile protokol. Hangi bilginin kim tarafından verileceğinin ve hataların nasıl bildirileceğinin yazılı belirlenmesi.
- İç denetim ve bildirim kararı. Hata bulunduğunda hukuki değerlendirme yapılarak 234/3 kapsamında bildirimin zamanında yapılması.
Dosyada Bulunması Gereken Belgeler
- Bilgi ve belge talep yazıları, verilen cevaplar ve teslim tutanakları.
- İnceleme tutanakları, ifade tutanakları ve şirketin yazılı açıklamaları.
- Müfettiş raporu veya ikincil kontrol raporunun tam metni.
- Ek tahakkuk ve ceza kararı, tebliğ belgesi ve karar ekindeki beyanname listesi.
- Kararda yer alan her beyanname, fatura, ödeme belgesi ve teknik belge.
- Tarama ile tespit edilen beyannamelerde eşyanın farklılığını gösteren kataloglar, model numaraları ve üretici belgeleri.
- Kıymet dosyalarında banka kayıtları, cari hesap mutabakatları ve transferlerin faturalarla eşleştirmesi.
- Varsa BTB, tahlil raporları ve şahit numune kayıtları.
Adım Adım: Teslim Sonrası Kontrol Başladığında Ne Yapmalı?
- Yazıyı ve süreyi kayda alın. İncelenen dönemi, beyannameleri ve belge teslim tarihini belirleyin; süre yetmiyorsa yazılı uzatma isteyin.
- Ön değerlendirme yapın. Gümrük müşaviri ve muhasebe ile birlikte riskli kalemleri belirleyin; hata varsa kendiliğinden bildirim imkânını değerlendirin.
- Belgeleri düzenli sunun. Her beyanname için dizinli bir dosya hazırlayın; açıklama gerektiren kalemleri yazılı olarak açıklayın.
- Tutanakları dikkatle imzalayın. Katılmadığınız tespitlere şerh düşün; sözlü açıklamaları yazılı teyit edin.
- Raporu isteyin. Ek tahakkuk tebliğ edildiğinde dayanak raporun tam metnini talep edin.
- Zamanaşımını hesaplayın. Her beyannamenin tescil tarihini tebliğ tarihiyle karşılaştırın.
- Yöntemi sorgulayın. Tarama, veri eşleştirmesi, transferlerin oransal dağıtımı veya başka firmaların fiyatları kullanılmışsa Danıştay kararlarını esas alın.
- İtiraz, uzlaşma veya dava kararını verin. On beş günlük süreyi kaçırmayın.
Süreler Tablosu
Tablo 8. Teslim sonrası kontrolde süreler
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| İthalatçının belge saklama süresi | Tescil yılının sonundan itibaren 5 yıl | GK m.13 |
| Gümrük müşavirinin belge saklama süresi | 5 yıl | GK m.230 |
| Bilgi ve belge talebine cevap | İdarenin belirlediği süre | GK m.11 |
| Yükümlü talebiyle beyannamede düzeltme | Tescilden itibaren 3 yıl | GK m.73/2; Yönetmelik m.121/4 |
| Ek tahakkukun tebliği | Tescilden itibaren 3 yıl | GK m.197/2 |
| Vergiye bağlı para cezaları | Vergiyle aynı zamanaşımı | GK m.231/2 |
| Ceza davası açılmış fiiller | TCK dava ve ceza zamanaşımı süreleri | GK m.197/4, 231/1 |
| Fark vergilerin ödenmesi | Tebliğden itibaren 15 gün; teminatla 30 gün uzatma | GK m.198/1 |
| İtiraz ve uzlaşma başvurusu | Tebliğden itibaren 15 gün | GK m.242, 244 |
| İtirazın karara bağlanması | 30 gün | GK m.242 |
| Vergi mahkemesinde dava | Ret kararının tebliğinden itibaren 30 gün | İYUK m.7 |
Geçmişe Dönük Taramaya Dayanan Ek Tahakkuka İtiraz Dilekçesi Örneği (Gümrük Kanunu m.242)
Aşağıdaki örnekte bir şirketin 2026 yılındaki bir ithalatında eşyadan numune alınmış, laboratuvar eşyanın beyan edilenden farklı bir pozisyonda olduğunu tespit etmiştir. Kontrol şubesi, aynı ticari tanımla yapılan son dört yıldaki 18 ithalatı sistemden taramış ve ikincil kontrol raporuna dayanılarak hepsi için fark vergi ve 234/1-a cezası tahakkuk ettirilmiştir. Beyan edilen pozisyon Gümrük Yönetmeliği’nin Ek-23 listesinde yer almaktadır; geçmiş ithalatlarda tahlil yapılmamıştır ve ürünlerin model numaraları farklıdır.
T.C. TİCARET BAKANLIĞI
[ ] GÜMRÜK VE DIŞ TİCARET BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜNE
Sunulmak üzere
[ ] GÜMRÜK MÜDÜRLÜĞÜNE
İTİRAZ EDEN: [Unvan] — vergi kimlik no: [ ], [adres], KEP: [ ]
VEKİLİ: Av. [ad soyad] — [adres], KEP: [ ]
İTİRAZ KONUSU: [Tarih] tarihli ve [sayı] sayılı ek tahakkuk ve para cezası kararı (tebliğ tarihi: [tarih]); dayanağı [tarih] tarihli ve [sayı] sayılı ikincil kontrol raporu
KONU: Gümrük Kanunu’nun 242. maddesi uyarınca ek tahakkukun ve para cezasının kaldırılması talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil şirket [ürün grubu] ithal etmektedir. [Tarih] tarihli ve [sayı] sayılı beyanname kapsamındaki eşyadan alınan numune üzerinde yapılan tahlilde eşyanın [GTİP] pozisyonunda yer aldığı belirtilmiştir. Kontrol şubesi bu sonuca dayanarak müvekkilin [tarih] ile [tarih] arasında aynı ticari tanımla tescil ettirdiği 18 beyannameyi sistemden taramış, ikincil kontrol raporunda bu beyannamelerdeki eşyanın da aynı pozisyonda yer aldığını kabul etmiştir. Karar bu rapora dayanmaktadır.
2. Karar müvekkile [tarih] tarihinde tebliğ edilmiş olup itirazımız süresindedir. Dayanak ikincil kontrol raporunun tam metni müvekkile verilmemiştir; verilmesini ayrıca talep ediyoruz.
A. Gümrük Kanunu m.65/2 ve m.73/1, Gümrük Yönetmeliği m.196: Geçmiş beyannamelerdeki eşya incelenmeden tahakkuk yapılamaz
3. Gümrük Kanunu’nun 65/2. maddesine göre muayene edilmeyen eşyada beyannamedeki bilgiler esas alınır. Teslimden sonraki kontrolde idare beyanı düzeltebilir; ancak düzeltmenin, beyannamedeki bilgilerin yanlış olduğunun o beyanname bakımından somut olarak saptanmasına dayanması gerekir. Beyan edilen pozisyon Gümrük Yönetmeliği’nin Ek-23 listesinde yer aldığından, Yönetmelik’in 196. maddesi uyarınca ithalat aşamasında numune alınıp tahlil yapılması gerekirdi. Bu yapılmamış, geçmiş beyannamelerdeki eşya hakkında hiçbir tahlil veya muayene yapılmamıştır.
4. Danıştay Yedinci Dairesi, laboratuvar listesinde yer alan eşyada başka bir beyannamedeki eşya için düzenlenen tahlil raporuna dayanılarak geçmişe dönük tarama ile yapılan tahakkukları istikrarlı biçimde hukuka aykırı bulmaktadır (E.2024/2300, K.2025/4117; E.2024/2850, K.2025/4020; E.2024/1321, K.2025/2675). Aynı alıcı ve aynı gönderici eşleştirmesine dayanan, şahit numune üzerinde aynılığı gösteren bir inceleme yapılmadan alınan karar da varsayıma dayandığı gerekçesiyle iptal edilmiştir (E.2024/389, K.2025/1075).
5. Somut olayda tahlil edilen eşya [model] modelidir. Taranan beyannamelerdeki eşya ise ekteki faturalardan ve üretici kataloglarından görüleceği üzere [model], [model] ve [model] modelleridir; bileşimleri ve kullanım alanları farklıdır. Ticari tanımın aynı olması, eşyanın aynı olduğunu göstermez.
B. Gümrük Kanunu m.197/2 ve m.231/2: Beş beyanname yönünden tebligat süresi geçmiştir
6. Noksan alınan vergilere ilişkin tebligatın, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tescil tarihinden itibaren üç yıl içinde yapılması gerekir; vergiye bağlı para cezaları da aynı zamanaşımına tabidir. Ekli listede gösterilen beş beyanname [tarih] ile [tarih] arasında tescil edilmiş, karar ise [tarih] tarihinde tebliğ edilmiştir. Olayla ilgili açılmış bir ceza davası bulunmamaktadır. Bu beyannameler yönünden vergi ve ceza zamanaşımı nedeniyle kaldırılmalıdır.
C. Gümrük Kanunu m.234/1-a: Para cezasının şartları oluşmamıştır
7. Müvekkil her beyannamede eşyayı ticari tanımı, model numarası ve kataloğuyla eksiksiz beyan etmiş, idareyi yanıltacak bir bilgi vermemiştir. Uyuşmazlık, eşyanın teknik özellikleri bakımından değil, bu özelliklere sahip eşyanın hangi pozisyonda sınıflandırılacağı bakımındandır. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla vergiler yönünden aksi kanaate varılması hâlinde dahi, beyan edilen bilgilerin doğru olduğu ve yalnızca hukuki sınıflandırma farkı bulunduğu gözetilerek para cezası kaldırılmalıdır.
SONUÇ VE TALEP
8. Açıklanan nedenlerle; ikincil kontrol raporunun tam metninin tarafımıza verilmesine, tarama ile tespit edilen beyannameler yönünden ek tahakkuk ve para cezasının kaldırılmasına, ekli listedeki beş beyanname yönünden zamanaşımı nedeniyle vergi ve cezanın kaldırılmasına, kabul anlamına gelmemek kaydıyla aksi kanaat hâlinde para cezasının kaldırılmasına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
[Tarih]
İtiraz eden vekili
Av. [ad soyad]
EKLER: Vekâletname; karar ve tebliğ belgesi; beyanname listesi ve tescil tarihleri; faturalar; üretici katalogları ve teknik şartnameler; model karşılaştırma tablosu.
Müfettiş Raporuna Dayanan Kıymet Tahakkukuna Karşı Dava Dilekçesi Örneği
Bu örnekte müfettiş, şirketin yabancı satıcılara yaptığı banka transferlerinin toplamının fatura bedellerinden yüksek olduğunu tespit etmiş, aradaki farkı beyannamelere kıymetleri oranında dağıtarak fark vergi ve 234/1-b cezası tahakkuk ettirilmesini önermiştir. İtiraz zımnen reddedilmiştir.
[ ] VERGİ MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA
DAVACI: [Unvan] — vergi kimlik no: [ ], [adres]
VEKİLİ: Av. [ad soyad] — [adres], e-tebligat adresi: [ ]
DAVALI: T.C. Ticaret Bakanlığı [ ] Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü
DAVA KONUSU: [Tarih] tarihli ve [sayı] sayılı ek tahakkuk ve para cezası kararına yapılan itirazın zımnen reddine ilişkin işlemin iptali talebidir.
TEBLİĞ VE ZIMNİ RET TARİHİ: Karar [tarih] tarihinde tebliğ edilmiş, [tarih] tarihli itirazımız otuz gün içinde cevaplanmamıştır.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil şirket [yıl] ile [yıl] arasında [sayı] beyannameyle [ülke]deki [sayı] tedarikçiden [ürün] ithal etmiştir. Ticaret Bakanlığı müfettişince düzenlenen [tarih] tarihli raporda, müvekkilin bu tedarikçilere yaptığı transferlerin toplamının beyannamelerdeki fatura bedellerinden [tutar] fazla olduğu belirtilmiş, bu farkın beyan dışı bırakılan eşya bedeli olduğu kabul edilerek beyannamelere kıymetleri oranında dağıtılmıştır. Davalı idare bu rapora dayanarak fark gümrük vergisi ve KDV tahakkuk ettirmiş, 234/1-b maddesine göre farkın üç katı para cezası vermiştir.
A. Gümrük Kanunu m.197/2 ve m.231/2: [Sayı] beyanname yönünden tebligat süresi geçmiştir
2. Ekli listede gösterilen [sayı] beyanname, kararın tebliğ edildiği [tarih] tarihinden üç yıldan daha önce tescil edilmiştir. Müfettiş incelemesinin yapılmış olması zamanaşımını durdurmaz; Kanun yalnızca gümrük yükümlülüğünün doğduğu olayla ilgili dava açılmasını durdurucu sebep olarak öngörmüştür. Bu beyannameler yönünden işlem hukuka aykırıdır.
B. Gümrük Kanunu m.24 ve m.73/3: Beyan dışı ödeme somut olarak tespit edilmemiştir
3. Gümrük kıymetinin esası, eşya için fiilen ödenen veya ödenecek fiyattır. Beyan edilen bedelin reddedilebilmesi için, satıcı yararına eşya bedeli dışında bir ödeme yapıldığının ve bu ödemenin hangi eşyaya ilişkin olduğunun somut olarak ortaya konması gerekir. Raporda hangi transferin hangi beyannameye ait olduğu belirlenmemiş, tedarikçilerin bulunduğu ülkenin makamları nezdinde araştırma yapılmamış, ithalat sırasında sunulan fatura ve dekontların gerçeği yansıtmadığına dair bir tespit yapılmamıştır. Fark, beyannamelere yalnızca kıymetleri oranında bölünmüştür.
4. Danıştay Yedinci Dairesi, aynı yöntemle yapılan tahakkukların eksik inceleme ve varsayıma dayandığını kabul eden ilk derece kararlarını onamaktadır (E.2019/3516, K.2022/5561; E.2022/2682, K.2024/2787; E.2022/3729, K.2025/437). Daire ayrıca, firmalar arasındaki cari hesap ilişkisinin inceleme döneminden sonra da devam etmesini dikkate almıştır. Müvekkilin tedarikçileriyle ilişkisi de [yıl] yılından bu yana kesintisiz sürmektedir.
C. Gümrük Kanunu m.24: Transferlerin gerçek niteliği eşya bedeli değildir
5. Ekteki cari hesap mutabakatları ve tedarikçi yazıları, fark olarak gösterilen tutarın [tutar] kısmının sonraki dönem sevkiyatları için ödenen avanslar, [tutar] kısmının iptal edilen siparişlere ilişkin olup sonradan iade edilen tutarlar, [tutar] kısmının ise numune ve kalıp bedelleri olduğunu göstermektedir. Avans olarak ödenen tutarlar, sonraki dönem beyannamelerinde kıymete dahil edilerek beyan edilmiştir. Bu belgeler itiraz aşamasında sunulmuş, ancak değerlendirilmemiştir.
Ç. Gümrük Kanunu m.234/1-b: Kıymet noksanlığı ispatlanmadığından ceza da hukuka aykırıdır
6. Para cezası, beyan edilen kıymetin Kanun’un 23 ila 31. maddelerine göre belirlenen kıymete göre noksan bulunmasına bağlıdır. Kıymet noksanlığı somut olarak tespit edilmediğinden ceza da dayanaktan yoksundur.
SONUÇ VE İSTEM
7. Açıklanan nedenlerle; zamanaşımına uğrayan beyannameler ile diğer beyannameler yönünden eksik incelemeye ve varsayıma dayandığı için dava konusu ek tahakkuk ve para cezası kararı ile itirazın zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline, gerekli görülmesi hâlinde transferlerin niteliğinin bilirkişi incelemesiyle belirlenmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
[Tarih]
Davacı vekili
Av. [ad soyad]
EKLER: Vekâletname; karar ve tebliğ belgesi; itiraz dilekçesi; müfettiş raporu; beyanname listesi; banka kayıtları; cari hesap mutabakatları; tedarikçi yazıları ve tercümeleri; avans faturalarının sonraki beyannamelerle eşleştirme tablosu.
Kendiliğinden Bildirim ve Beyannamede Düzeltme Talebi Örneği (GK m.73/2 ve 234/3)
Bu örnek, iç denetimde lisans bedelinin bir ürün grubunda kıymete eklenmesi gerektiğini tespit eden ve henüz kendisine herhangi bir inceleme yazısı gelmemiş bir şirket için hazırlanmıştır.
T.C. TİCARET BAKANLIĞI
[ ] GÜMRÜK MÜDÜRLÜĞÜNE
BAŞVURAN: [Unvan] — vergi kimlik no: [ ], [adres], KEP: [ ]
VEKİLİ: Av. [ad soyad] — [adres], KEP: [ ]
KONU: Ekli listede yer alan [sayı] adet serbest dolaşıma giriş beyannamesinde, eşyanın tesliminden sonra düzeltme yapılması ve Gümrük Kanunu’nun 234/3. maddesi uyarınca kendiliğinden bildirim talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil şirket, [lisans veren] ile imzaladığı [tarih] tarihli lisans sözleşmesi kapsamında [ürün grubu] için net satışlar üzerinden yüzde [oran] lisans bedeli ödemektedir. Şirketin iç denetiminde, bu bedelin ithal edilen [ürün grubu] bakımından eşyanın satış koşulu olarak ödendiği ve Gümrük Kanunu’nun 27/1-c maddesi uyarınca kıymete eklenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Diğer ürün gruplarına ilişkin ödemeler ithal eşyasıyla ilgili olmadığından bu başvurunun kapsamı dışındadır.
2. Ekli listedeki beyannameler [tarih] ile [tarih] arasında tescil edilmiş olup hiçbirinin tescilinden itibaren üç yıl geçmemiştir. Müvekkile bu beyannamelerle ilgili herhangi bir inceleme, bilgi talebi veya tespit bildirilmemiştir.
A. Gümrük Kanunu m.73/2 ve Gümrük Yönetmeliği m.121/4: Beyannameler tesliminden sonra düzeltilebilir
3. Gümrük Kanunu’nun 73/2. maddesi, beyannamenin beyan sahibinin talebi üzerine eşyanın tesliminden sonra da düzeltilebileceğini öngörür. Gümrük Yönetmeliği’nin 121/4. maddesi bu talebin beyannamenin tescil tarihinden itibaren üç yıl içinde yapılabileceğini belirtir. Başvurumuz bu süre içindedir.
4. Her beyanname için kıymete eklenecek tutar, ilgili dönemde ithal edilen eşyanın satışına isabet eden lisans bedeli esas alınarak hesaplanmış ve ekteki tabloda gösterilmiştir. Hesaplamaya dayanak muhasebe kayıtları ve lisans bedeli faturaları da ekte sunulmuştur.
B. Gümrük Kanunu m.234/3: Aykırılık idarenin tespitinden önce bildirilmektedir
5. Gümrük Kanunu’nun 234/3. maddesine göre aykırılıkların gümrük idaresince tespit edilmesinden önce beyan sahibince bildirilmesi hâlinde 234. madde cezaları yüzde on oranında uygulanır. Bildirimimiz, idarenin herhangi bir tespitinden önce ve kendiliğinden yapılmaktadır.
SONUÇ VE TALEP
6. Açıklanan nedenlerle; ekli listedeki beyannamelerin ekteki tabloya göre düzeltilmesine, fark vergilerin tahakkuk ettirilerek müvekkile tebliğine, para cezasının Gümrük Kanunu’nun 234/3. maddesi uyarınca yüzde on oranında uygulanmasına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
[Tarih]
Başvuran vekili
Av. [ad soyad]
EKLER: Vekâletname; beyanname listesi; lisans sözleşmesi ve tercümesi; lisans bedeli faturaları; beyanname bazında hesap tablosu; muhasebe kayıtları.
Bildirimin içeriği tahakkuka dönüşeceği için hesap tablosunun doğru hazırlanması ve bildirimin kapsamının hukuki değerlendirmeyle belirlenmesi gerekir. Lisans bedelinin hangi koşullarda kıymete ekleneceği tartışmalıysa, bildirim öncesinde görüş alınması önerilir.
Sık Yapılan Hatalar
- Bilgi talebini sıradan bir yazışma gibi görmek. Süresinde ve düzenli cevap verilmeyen talepler raporda aleyhe tespit olarak yer alır.
- Tutanakları okumadan imzalamak. İnceleme tutanaklarındaki ifadeler davada şirketin kabulü gibi kullanılabilir.
- Transferleri faturalarla eşleştirmemek. Muhasebede açıklamasız bırakılan avans, iade ve numune ödemeleri “beyan dışı ödeme” iddiasının en sık kaynağıdır.
- Aynı ticari tanımla farklı ürün beyan etmek. Geçmişe dönük taramanın kapısını bu açar; faturada model ve teknik özellik yazılmalıdır.
- Zamanaşımını toplu değerlendirmek. Tek kararda birleştirilen beyannamelerde süre her beyanname için ayrı hesaplanır.
- Raporu istemeden itiraz etmek. Tahakkukun yöntemi raporda yazılıdır; rapor olmadan yöntemin hukuka aykırılığı gösterilemez.
- Hata bulunca beklemek. İdare tespit ettikten sonra yapılan bildirim yüzde on ceza imkânını ortadan kaldırır.
- Uzlaşmayı ve davayı aynı ölçüyle değerlendirmek. Danıştay’ın açıkça hukuka aykırı bulduğu yöntemlere dayanan kararlarda uzlaşma yerine dava daha avantajlı olabilir.
Hukukçular Evi Teslim Sonrası Kontrol Dosyalarında Ne Yapar?
İnceleme yazısı geldiği andan itibaren şirketle birlikte çalışıyor; incelenen dönemi ve riskli kalemleri belirliyor, belge dosyasının düzenini ve yazılı açıklamaları hazırlıyor, müfettiş ve kontrol şubesiyle yazışmaları yürütüyoruz. Hata tespit edilen dosyalarda kendiliğinden bildirimin kapsamını ve zamanlamasını belirliyoruz.
Ek tahakkuk ve ceza kararlarına karşı itiraz ve uzlaşma görüşmelerini, vergi mahkemesi, bölge idare mahkemesi ve Danıştay aşamalarını yürütüyoruz. Geçmişe dönük tarama, veri eşleştirmesi ve transferlerin oransal dağıtımı gibi yöntemlere dayanan kararlarda Danıştay içtihadını dosyaya uyguluyor, kıymet dosyalarında muhasebe kayıtlarını ve tedarikçi teyitlerini delil hâline getiriyoruz. Kaçakçılık soruşturmasıyla kesişen dosyalarda idari ve cezai savunmayı birlikte planlıyoruz.
İnceleme yazısını, raporu veya kararı 0554 648 37 15 numaralı hattımıza WhatsApp üzerinden gönderebilir, aynı numaradan randevu alabilirsiniz. Gümrük konusundaki kısa hizmet özetimiz gümrükte ek tahakkuk ve idari para cezalarına itiraz sayfasında yer alıyor.
İlgili Rehberler
- İzin ve Uygunluk Belgesi Olmadan İthalat: TAREKS, Yasak Eşya ve Gümrük Kanunu m.235
- Vadeli İthalatta KKDF Ek Tahakkuku ve Cezası
- Şirketin Gümrük Borcundan Ortak ve Yönetici Şahsen Sorumlu mu? Ödeme Emri, İhtiyati Haciz ve Dava
- Gümrük Müşavirinin Sorumluluğu: Müteselsil Sorumluluk, Disiplin Cezası ve İzin Belgesinin İptali
- Geçici İthalat ve Antrepo İhlalleri: Süre Aşımı, Rejim İhlali ve Sayım Noksanı
- Düşük Fatura ile İthalat: Gümrük İdari Para Cezası mı, Kaçakçılık Suçu mu?
- Gümrük Ek Tahakkuku ve İdari Para Cezası: İtiraz, Uzlaşma, Dava ve Zamanaşımı
- Royalti ve Lisans Bedeli Gümrük Kıymetine Eklenir mi?
- İlişkili Şirketler Arası İthalatta Gümrük Kıymeti
- GTİP Uyuşmazlığı ve Bağlayıcı Tarife Bilgisi
- A.TR ve EUR.1 Sonradan Kontrol
- Dahilde İşleme Rejimi İhlali
- Menşe Şüphesiyle Dampinge Karşı Vergi Ek Tahakkuku
- TAREKS Olumsuz Sonuç: İthal Ürün Gümrükte Durduruldu
- Sahte Menşe ve Dampingi Atlatma: Kaçakçılık Suçu
- Gümrük Kıymeti: İthalatta Değer Beyanı
- Gümrükte Ek Tahakkuk ve İdari Para Cezalarına İtiraz
- Gümrük Uzlaşması
- Gümrük Vergisi İadesi: Geri Verme ve Kaldırma
- Vergi Hukuku Rehberi
- Ticaret Hukuku Rehberi
- Dilekçe Örnekleri
Sıkça Sorulan Sorular
Teslim sonrası kontrol nedir?
Gümrük idarelerinin, eşyanın tesliminden sonra beyannamedeki bilgilerin doğruluğunu saptamak için ithalat ve ihracat işlemlerine ve sonraki ticari işlemlere ilişkin belge ve verileri kontrol etmesidir (Gümrük Kanunu m.73). Kontrol ithalatçının veya işlemle ticari yönden ilgili diğer kişilerin yerlerinde yapılabilir; yanlışlık bulunursa beyan düzeltilir, fark vergiler ve ceza uygulanır.
Sonradan kontrol ile ikincil kontrol arasındaki fark nedir?
Uygulamada sonradan kontrol, Ticaret Bakanlığı müfettişlerinin riskli firmalar nezdinde yaptığı geriye dönük denetimi; ikincil kontrol ise gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüklerinin kontrol şubelerince tamamlanmış beyannamelerin yeniden incelenmesini ifade eder. Her ikisi de Gümrük Kanunu’nun 73. maddesine dayanır ve sonunda ek tahakkuk ve ceza kararı alınabilir.
Gümrük idaresi kaç yıl geriye gidebilir?
Ek tahakkukun, beyannamenin tescil tarihinden itibaren üç yıl içinde tebliğ edilmesi gerekir (GK m.197/2); vergiye bağlı cezalar da aynı süreye tabidir (m.231/2). Zamanaşımı daha uzun bir fiil nedeniyle ceza davası açılmışsa Türk Ceza Kanunu’ndaki süreler uygulanır. Belgeler ise beş yıl saklanmalıdır.
Gümrük belgelerini ne kadar süre saklamalıyım?
Beş yıl. Süre, serbest dolaşıma giriş ve ihracatta beyannamenin tescil edildiği yılın sonundan; nihai kullanım nedeniyle indirimli vergiyle ithal edilen eşyada gümrük gözetiminin, diğer rejimlerde rejimin sona erdiği yılın sonundan itibaren işler (GK m.13). Gümrük müşavirleri de kendi belgelerini beş yıl saklar (m.230).
Müfettiş hangi belgeleri isteyebilir?
Gümrük işlemleriyle sınırlı olmak kaydıyla gerekli bütün belge ve bilgileri: faturalar, sözleşmeler, banka kayıtları, muhasebe defterleri, lisans ve hizmet sözleşmeleri, teknik belgeler ve satış kayıtları. Özel kanunlardaki gizlilik hükümleri ileri sürülerek bilgi vermekten kaçınılamaz (GK m.11); idare ise bu bilgileri gizli tutmakla yükümlüdür (m.12).
Başka bir beyannamedeki tahlil sonucuna göre geçmiş ithalatlarım için ceza verilebilir mi?
Danıştay’a göre, eşya laboratuvar tahliline tabi listede yer alıyorsa ve geçmiş ithalatlarda tahlil yapılmamışsa, başka bir beyannamedeki tahlil raporuna dayanılarak geçmişe dönük tarama ile tahakkuk yapılamaz. Aynı alıcı ve aynı gönderici eşleştirmesine dayanan, eşyanın aynılığını somut olarak göstermeyen işlemler de varsayıma dayandığı gerekçesiyle iptal edilmektedir (2025 kararları).
Banka transferlerim fatura toplamından fazla çıktı. Kıymet farkı sayılır mı?
Kendiliğinden sayılmaz. Danıştay, hangi transferin hangi beyannameye ait olduğu ve eşya bedeli dışında satıcı yararına bir ödeme yapılıp yapılmadığı tespit edilmeden, farkın beyannamelere oransal dağıtılmasıyla yapılan tahakkukları eksik inceleme ve varsayıma dayandığı için hukuka aykırı bulmaktadır. Avans, iade ve numune ödemelerinin belgelenmesi bu yüzden önemlidir.
Geçmiş beyannamelerimde hata buldum, ne yapmalıyım?
Tescilden itibaren üç yıl içinde beyannamenin düzeltilmesini isteyebilirsiniz (GK m.73/2; Yönetmelik m.121/4). Aykırılığı gümrük idaresi tespit etmeden önce bildirirseniz 234. madde cezası yüzde on oranında uygulanır (m.234/3). Bildirimin kapsamı ve hesabı önceden hukuki olarak değerlendirilmelidir.
Eşya satıldı ve artık elimde değil. Ne olur?
Teslimden sonra kontrol sonucunda uygunsuzluğu tespit edilen ancak bulunamayan eşyanın gümrüklenmiş değerinin kamuya geçirilmesine karar verilir (GK m.235/4-c). Bu yaptırım özellikle izin, uygunluk veya TAREKS belgesine tabi ürünlerde, 235/1-c cezasıyla birlikte gündeme gelir; uygunsuzluğun somut olarak tespit edilip edilmediği ayrıca incelenmelidir.
Teslim sonrası kontrol sonucunda gelen karara itiraz süresi ne kadar?
Tebliğden itibaren on beş gündür (GK m.242). Aynı sürede uzlaşma da istenebilir (m.244). İtiraz reddedilir veya otuz gün içinde karara bağlanmazsa otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açılır; dava açılınca vergiler, aleyhe mahkeme kararı tebliğ edilinceye kadar tahsil edilebilir hâle gelmez.
Gümrük müşavirim de sorumlu tutulabilir mi?
Temsil türüne ve müşavirin kusuruna göre değişir. Serbest dolaşıma girişte yükümlü kural olarak beyan sahibidir; dolaylı temsilde temsil edilen kişi de yükümlüdür. Müşavirin belge saklama ve ibraz yükümlülükleri ayrıca vardır (GK m.230). Rejimlerde yükümlülük rejim sahibine bağlanır; Danıştay, dahilde işleme dosyasında cezanın izin belgesi sahibi yerine başka bir şirkete kesilmesini hukuka aykırı bulmuştur.
Ödediğim fark KDV’yi indirebilir miyim?
Genel kural olarak ve şartları varsa ithalde ödenen KDV indirim konusu yapılabilir (KDV Kanunu m.29). Ancak 234. madde cezası KDV farkı dâhil toplam vergi farkı üzerinden hesaplanır ve para cezaları kurum kazancından gider olarak indirilemez.
Kaynakça
- 4458 sayılı Gümrük Kanunu m.6, 11, 12, 13, 65, 73, 181, 197, 198, 230, 231, 232, 234, 235, 241, 242 ve 244 (Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel metin).
- Gümrük Yönetmeliği (RG 07.10.2009, 27369 mükerrer) m.121, 193, 194, 196 ve Ek-23.
- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu m.29; 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m.11.
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7.
- Ticaret Bakanlığı, 2025 yılı ve 2026 yılı ilk dokuz ayı ikincil kontrol ve sonradan kontrol denetim sonuçlarına ilişkin açıklamalar (ticaret.gov.tr, Ocak ve Ekim 2026).
- Danıştay Yedinci Dairesi: E.2019/3516, K.2022/5561 (27.12.2022); E.2022/2682, K.2024/2787 (29.05.2024); E.2022/3729, K.2025/437 (06.02.2025); E.2022/4075, K.2025/830 (27.02.2025); E.2024/389, K.2025/1075 (11.03.2025); E.2024/979, K.2025/1394 (26.03.2025); E.2024/1321, K.2025/2675 (23.06.2025); E.2025/795, K.2025/3649 (17.11.2025); E.2024/2850, K.2025/4020 (02.12.2025); E.2024/2300, K.2025/4117 (05.12.2025); E.2025/478, K.2025/4283 (10.12.2025).
Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve 17 Kasım 2026 tarihindeki mevzuatı yansıtır. Her teslim sonrası kontrol dosyası; incelenen dönem, raporun yöntemi, belgeler ve tescil ile tebliğ tarihleriyle birlikte ayrıca değerlendirilmelidir.
Şirketinize teslim sonrası kontrol mü başladı?
Bilgi ve belge talebine cevap, müfettiş incelemesi, ikincil kontrol raporu, kendiliğinden bildirim, ek tahakkuk ve cezaya itiraz, uzlaşma ve vergi mahkemesi davaları için yazıyı veya kararı gönderin.
Süreyi kaçırmayın
Ek tahakkuk ve ceza kararına itiraz ve uzlaşma için 15 gün, itirazın reddine karşı dava için 30 gün vardır. Tahakkukun her beyanname için tescilden itibaren 3 yıl içinde tebliğ edilip edilmediğini kontrol edin; hata bulursanız idare tespit etmeden bildirin. Telefon: 0554 648 37 15.
İlgili ana rehberler
Vergi Hukuku Rehberi · Ticaret Hukuku Rehberi · İdare Hukuku Rehberi · Dilekçe Örnekleri · İletişim


