Nüfus Kayıt Düzeltme Davası: Ad, Soyad ve Yaş Düzeltme Nasıl Yapılır?

Aile kütüğündeki bir bilginin yanlış olması, günlük hayatta çoğu zaman fark edilmez; ta ki miras, emeklilik, askerlik ya da bir tapu işlemi sırasında kayıt kilitlenene kadar. Nüfus kaydının düzeltilmesi ise tek bir usule bağlı değildir: kimi hata nüfus müdürlüğünce doğrudan düzeltilir, kimi düzeltme ise mahkeme kararı olmadan yapılamaz.

Bu yazı konuyu madde numaralarıyla ele alır: 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 35, 36 ve 38 inci maddeleri, Türk Medeni Kanunu’nun 27 ve 39 uncu maddeleri, idari düzeltme yolunun sınırları ve Anayasa Mahkemesi’nin “aynı konuda ancak bir kere dava açılabilir” kuralını iptal eden kararı.

1) Temel Kural: Mahkeme Kararı Olmadan Düzeltme Yapılamaz

Çerçeveyi iki hüküm birlikte çizer.

Türk Medeni Kanunu’nun 39 uncu maddesi kısa ve kesindir: mahkeme kararı olmadıkça, kişisel durum sicilinin hiçbir kaydında düzeltme yapılamaz.

5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 35 inci maddesi de aynı ilkeyi tekrarlar: kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kütüklerinin hiçbir kaydı düzeltilemez ve kayıtların anlamını ve taşıdığı bilgileri değiştirecek şerhler konulamaz. Ancak aynı maddenin devamı istisnayı getirir: olayların aile kütüklerine tescili esnasında yapılan maddî hatalar, nüfus müdürlüğünce dayanak belgesine uygun olarak düzeltilir.

Yani sistem ikiye ayrılır ve doğru kapıyı seçmek, dosyanın aylarını belirler.

2) “Maddî Hata” Tam Olarak Nedir? (5490 m.38)

Bu kavramın sınırı, kanunun 38 inci maddesinde çizilmiştir. Maddeye göre, Kanunun 7 nci maddesinde sayılan ve aile kütüklerine tescil edilmesi gereken bilgilerden;

• dayanak belgesinde bulunduğu hâlde nüfus kütüklerine hatalı tescil edilenler,
• dayanak belgesinde bulunduğu hâlde eksik tescil edilenler,
• dayanak belgesinde bulunduğu hâlde hiç yazılmayan bilgiler,
• mükerrer kayıtlar,

maddî hata kapsamında değerlendirilir ve mahkemeye gitmeden düzeltilebilir.

Ayrımın mantığı şudur: idari düzeltme, kütükteki bilgiyi dayanak belgesine uydurmaktan ibarettir. Dayanak belgesinin kendisi tartışmalıysa, artık bir “yazım hatası” değil, maddi gerçeğin tespiti sorunu vardır ve bu ancak yargılamayla çözülür.

Pratik test basittir: elinizde, kütüktekinden farklı bilgi içeren resmî bir dayanak belge var mı? Varsa muhtemelen idari yol; yoksa dava yolu.

3) Dava Yolu: Görevli Mahkeme ve Usul (5490 m.36)

Bu noktada yaygın bir yanlış vardır: nüfus kayıt düzeltme davası aile mahkemesinde değil, kanunun açık hükmü uyarınca asliye hukuk mahkemesinde görülür.

5490 m.36’nın birinci fıkrasının (a) bendi şöyledir: nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından, yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları Cumhuriyet savcısı ve nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.

Cumhuriyet savcısının ve nüfus memurunun duruşmada hazır bulunması bir usul inceliği değil, geçerlilik şartı niteliğinde bir düzenlemedir; bu husus kanun yolu incelemesinde denetlenir.

Tespit davaları karine oluşturur

Maddenin (c) bendi çoğu kez atlanır ama önemlidir: tespit davaları, kaydın iptali veya düzeltilmesi için açılacak davalara karine teşkil eder. Bu, örneğin bir soybağı veya kimlik tespiti dosyasında elde edilen sonucun, sonradan açılacak düzeltme davasında delil değeri taşıyacağı anlamına gelir.

İkinci fıkra ise ayrı bir yolu gösterir: kişilerin başkasına ait kaydı kullandıklarına ilişkin başvurular Bakanlıkça incelenip sonuçlandırılır. Yani “benim kimliğim başkası adına kullanılıyor” iddiası, düzeltme davasının değil idari incelemenin konusudur.

4) En Önemli Değişiklik: “Bir Kere Açılabilir” Kuralı Kalktı

Uzun yıllar boyunca 5490 m.36’nın (b) bendinin ilk cümlesi şöyleydi: “Aynı konuya ilişkin olarak nüfus kaydının düzeltilmesi davası ancak bir kere açılabilir.” Bu hüküm, bir kez ad değiştiren ya da yaş düzelttiren kişinin ikinci kez dava açmasını engelliyordu.

Bu cümle yürürlükte değildir. Anayasa Mahkemesi, 30/3/2012 tarihli ve E.2011/34, K.2012/48 sayılı kararıyla söz konusu birinci cümleyi iptal etmiş; karar 6 Ekim 2012 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

İptalden sonra kanun koyucu boşluğu doldurmuş ve 19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 9 uncu maddesiyle (b) bendini yeniden düzenlemiştir. Bendin bugünkü hâli şudur: “Haklı sebeplerin bulunması hâlinde aynı konuya ilişkin düzeltme yapılması hâkimden istenebilir.”

Yani bugünkü hukukî durum tersine dönmüştür: aynı konuda ikinci bir düzeltme talebi yasak değildir; ancak haklı sebep aranır. Yargıtay uygulaması da iptal öncesinde bile bu yönde esnemeye başlamıştı; örneğin ergin olmadığı bir dönemde babası tarafından açılan davayla soyadı değiştirilen kişinin, sonradan kendi adına dava açmasının engellenemeyeceği, aksi kabulün Anayasa m.36’daki hak arama hürriyetine aykırı düşeceği kabul edilmiştir.

Bendin geri kalan kısmı ise yürürlüktedir ve pratik bir kolaylık sağlar: ad değişikliği hâlinde nüfus müdürlüğü bu kişinin çocuklarının baba veya ana adına ilişkin kaydı, soyadı değişikliğinde ise eş ve ergin olmayan çocukların soyadını da düzeltir. Bunun için ayrıca dava açmak gerekmez.

5) Ad ve Soyadın Değiştirilmesi: TMK m.27

Ad değişikliğinin dayanağı Türk Medeni Kanunu’nun 27 nci maddesidir. Madde dört cümlede bütün rejimi kurar:

• Adın değiştirilmesi, ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir.
• Adın değiştirildiği nüfus siciline kayıt ve ilân olunur.
• Ad değişmekle kişisel durum değişmez.
• Adın değiştirilmesinden zarar gören kimse, kararın kendisine tebliğinden başlayarak bir yıl içinde değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilir.

Üçüncü cümle uygulamada en çok gözden kaçandır: ad ya da soyadın değişmesi, kişinin hukukî durumunu değiştirmez. Miras hakkı, soybağı, evlilik, borç ve alacaklar aynen devam eder. Ad değiştirmek bir yükümlülükten kurtulma yolu değildir.

“Haklı sebep” ne demek?

Kanun haklı sebebi tanımlamaz; takdir hâkime bırakılmıştır. Yargısal uygulamada kabul gören başlıca hâller şunlardır:

Buradaki ölçüt öznel beğeni değil, kişilik hakkına bağlanabilen somut bir rahatsızlıktır. “Adımı beğenmiyorum” tek başına yeterli görülmez; adın kişinin sosyal hayatındaki karşılığının ortaya konması gerekir. Tanık beyanı, iş yeri kayıtları, sosyal çevre delilleri bu noktada belirleyicidir.

Soyadı bakımından ayrıca 21/6/1934 tarihli ve 2525 sayılı Soyadı Kanunu devrededir; bu Kanunun 3 üncü maddesi, rütbe ve memuriyet bildiren, aşiret ve yabancı ırk ile millet adlarıyla umumi edeplere uygun olmayan veya iğrenç ve gülünç olan soyadların kullanılamayacağını düzenler.

Dilekçe formatı için isim ve soyisim değişikliği dava dilekçesi örneğimize bakabilirsiniz.

6) İdari Yol: 5490 Geçici Madde 11

Ad ve soyad değişikliği için mahkeme dışı bir yol da açılmıştır; ancak bu yol süreli ve sınırlı sebeplere bağlıdır.

Düzenleme 5490 sayılı Kanuna 6/12/2019 tarihli ve 7196 sayılı Kanunun 61 inci maddesiyle eklenmiş, 24/12/2019 tarihli ve 30998 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Öncesinde 7039 sayılı Kanunla getirilen ve iki yıllık süresi 3/11/2019’da dolan benzer bir geçici madde bulunuyordu.

Geçici m.11’e göre, kişinin üç yıl içerisinde yerleşim yerinin bulunduğu nüfus müdürlüğüne yazılı olarak başvurması kaydıyla, aşağıdaki ad ve soyadlar mahkeme kararı aranmaksızın, il veya ilçe idare kurulunun vereceği kararla bir defaya mahsus olmak üzere değiştirilebilir:

• 2525 sayılı Soyadı Kanununun 3 üncü maddesine aykırı soyadları,
• Yazım ve imla hatası veya düzeltme işareti kullanılmamasından kaynaklanan anlam değişiklikleri bulunan ad ve soyadlar,
• Genel ahlaka uygun olmayan ad ve soyadlar,
• Toplum tarafından gülünç karşılandığı değerlendirilen ad ve soyadlar.

Maddenin devamı üç kural daha koyar: il ve ilçe idare kurullarının vereceği karar kesindir; soyadı değiştirilen erkek ise kendisiyle birlikte varsa eşinin ve müracaat tarihinde ergin olmayan çocuklarının da soyadları düzeltilir; soyadı değiştirilen kadın ise kendisiyle birlikte ergin olmayan evlilik dışı çocukları varsa onların da soyadları düzeltilir. Ayrıca maddede belirlenen sürenin bir katına kadar uzatılmasında Cumhurbaşkanı yetkilidir.

İdari yolun kapsam sınırı

Geçici m.11’in listesi sınırlıdır. Talep bu dört başlıktan birine girmiyorsa idari yol kapalıdır. Örneğin aşağıdaki gerekçeler yalnızca dava ile ileri sürülebilir:

• Toplumda fiilen başka adla tanınma,
• Ailevi travma veya kopuş nedeniyle soyadını değiştirme isteği,
• İnanç değişikliği,
• Öznel estetik tercihler.

7) Yaş (Doğum Tarihi) Düzeltme

Doğum tarihinin düzeltilmesi de aynı ikili yapıya tabidir. Kütükteki tarih, doğum tutanağındaki tarihten farklıysa bu bir maddî hatadır ve nüfus müdürlüğünce düzeltilir. Tutanağın kendisi gerçeği yansıtmıyorsa, asliye hukuk mahkemesinde düzeltme davası açılır.

Dava yolunda mahkemenin başvurduğu deliller şunlardır:

Uygulamada mahkemelerin en çok dayandığı denetim, kardeşlerle çelişki testidir: talep edilen yeni doğum tarihi, kütükteki kardeş doğum tarihleriyle biyolojik olarak bağdaşmıyorsa talep reddedilir.

Yaş düzeltmenin sonuçları her alanda aynı değildir

Burada kritik bir uyarı gerekir. Mahkemenin verdiği yaş düzeltme kararı nüfus kütüğünü değiştirir; ancak bu değişiklik her alanda geriye etkili sonuç doğurmaz.

Sosyal güvenlik mevzuatı bakımından yerleşik kural şudur: sigortalılık süresi, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası hesaplarında kişinin ilk defa sigortalı olduğu tarihte nüfus kütüğünde kayıtlı bulunan doğum tarihi esas alınır; sigortalılık başladıktan sonra yaptırılan yaş düzeltmeleri kural olarak dikkate alınmaz. Bu nedenle “emekli olabilmek için yaş düzelttirmek” beklentisi çoğu zaman sonuçsuz kalır.

Benzer şekilde askerlik, memuriyete giriş yaşı ve bazı sınav şartları bakımından da özel mevzuat hükümleri ayrıca değerlendirilir. Yaş düzeltme kararı almadan önce, hangi amaçla kullanılacağının ve o alanda sonuç doğurup doğurmayacağının önceden tespit edilmesi gerekir. Yaş tashihinin özel bir alandaki yansıması için sporda yaş tashihi ve belge sorunları yazımıza bakılabilir.

8) Nüfus Davalarında Yargılama İlkeleri

Nüfus kayıt düzeltme davaları sıradan bir alacak davası gibi yürümez. Kişinin hukukî durumunu ve kamu sicilini ilgilendirdiğinden, bu davalar kamu düzenine ilişkin kabul edilir ve bunun usul hukuku bakımından somut sonuçları vardır.

Bu ilkelerin davacı bakımından anlamı şudur: karşı tarafın itiraz etmemesi davayı kazandırmaz. Talebin maddi dayanağı ortaya konmadıkça, nüfus müdürlüğü savunma yapmasa dahi dava reddedilebilir. Bu nedenle dilekçe aşamasında delillerin eksiksiz gösterilmesi belirleyicidir.

9) Mükerrer Kayıt ve Başkasına Ait Kaydın Kullanılması

İki özel durum, genel düzeltme rejiminden ayrı bir yol izler.

Mükerrer kayıt. Aynı kişinin nüfus kütüğünde birden fazla kaydının bulunması, 5490 m.38 uyarınca açıkça maddî hata kapsamındadır. Dolayısıyla kural olarak dava değil, nüfus müdürlüğüne başvuru gerekir. Uygulamada mükerrer kayıt en çok eski dönem yazımlarında, göç ve yer değiştirmelerde ortaya çıkar ve fark edilmediği sürece kişinin iki ayrı kimlik numarasıyla görünmesine yol açar. Miras dosyalarında bu, aynı kişinin iki mirasçı gibi hesaplanmasına kadar varabilir.

Başkasına ait kaydın kullanılması. 5490 m.36’nın ikinci fıkrası bu hâli düzeltme davasının dışına çıkarır: kişilerin başkasına ait kaydı kullandıklarına ilişkin başvurular Bakanlıkça incelenip sonuçlandırılır. Yani “benim kimlik bilgilerim başka biri adına kullanılıyor” iddiası asliye hukuk mahkemesinde açılacak bir düzeltme davasının değil, idari incelemenin konusudur. Yanlış kapıya gidilmesi, dosyanın görev yönünden reddiyle ve zaman kaybıyla sonuçlanır.

10) Kayıt Hatasının Miras Dosyasına Etkisi

Nüfus kaydındaki bir hata, en çok miras dosyalarında kilitlenmeye yol açar. Mirasçılık belgesi kütükteki bilgilere göre düzenlendiğinden, kütükteki bir ad, soyad veya soybağı hatası doğrudan paylaşımı durdurur.

Ayrıntı için nüfus kaydındaki hatanın mirası kilitlemesi incelememize, dilekçe formatı için nüfus kaydı düzeltme dilekçesi örneğimize bakabilirsiniz.

11) Karar Sonrası Ne Olur?

Düzeltme kararı verilmesi sürecin sonu değildir; kararın kütüğe yansıması ve türev belgelerin yenilenmesi ayrı bir aşamadır.

• Kesinleşme: 5490 m.35 uyarınca kütükte düzeltme yapılabilmesi için hükmün kesinleşmiş olması gerekir. Kesinleşme şerhi alınmadan kayıt değişmez.
• İlan: Ad değişikliğinde TMK m.27 uyarınca değişiklik nüfus siciline kayıt ve ilân olunur.
• Aileye yansıma: 5490 m.36/1-b uyarınca ad değişikliğinde çocukların ana-baba adı kaydı, soyadı değişikliğinde eş ve ergin olmayan çocukların soyadı nüfus müdürlüğünce re’sen düzeltilir.
• Türev belgeler: Kimlik kartı, pasaport, sürücü belgesi, tapu ve banka kayıtları ile diploma ve SGK kayıtlarının güncellenmesi ayrıca talep edilmelidir.
• İptal davası riski: Ad değişikliğinden zarar gören kimse, TMK m.27 uyarınca kararın tebliğinden itibaren bir yıl içinde kararın kaldırılmasını dava edebilir.

12) Sık Yapılan Yedi Hata

• Aile mahkemesinde dava açmak. 5490 m.36/1-a açıkça asliye hukuk mahkemesini gösterir.
• “Bir kere açılabilir” kuralına takılmak. Bu cümle Anayasa Mahkemesi’nin 30/3/2012 tarihli kararıyla iptal edilmiştir; bugün ölçüt haklı sebeptir.
• Maddî hatayı davaya taşımak. Dayanak belgesiyle kütük arasındaki uyumsuzluk için dava açmak gereksiz masraf ve zaman kaybıdır.
• İdari yolun kapsamını abartmak. Geçici m.11 dört sebeple sınırlıdır; “adımı beğenmiyorum” bu kapsamda değildir.
• Süreyi kontrol etmemek. Geçici m.11 süreli bir hükümdür; başvuru penceresinin açık olduğu teyit edilmelidir.
• Yaş düzeltmeden emeklilik beklemek. Sigortalılık başladıktan sonraki düzeltmeler kural olarak sosyal güvenlik hesabında dikkate alınmaz.
• Kesinleşmeyi beklememek. 5490 m.35 kesinleşmiş hüküm arar; kesinleşme şerhi olmadan kütük değişmez.

13) Kontrol Listesi

• Dayanak belgeyi çıkarın. Doğum tutanağı, evlenme kaydı, mahkeme ilamı — kütükle karşılaştırın.
• Yolu belirleyin. Belge ile kütük çelişiyorsa nüfus müdürlüğü; belge de yanlışsa asliye hukuk mahkemesi.
• Ad/soyad talebinde sebebi sınıflandırın. Geçici m.11’in dört başlığından birine giriyorsa ve süre açıksa idari yol; girmiyorsa TMK m.27 davası.
• Haklı sebebi delillendirin. Tanık, iş yeri kaydı, sosyal çevre belgeleri; soyut beyan yetmez.
• Yaş düzeltmede kardeş kayıtlarını önce siz kontrol edin. Biyolojik çelişki varsa talep baştan reddedilir.
• Kullanım amacını sorgulayın. Yaş düzeltme kararının emeklilik, askerlik veya sınav şartı bakımından sonuç doğurup doğurmayacağını önceden tespit edin.
• Kesinleşme şerhini alın ve kütüğe işlendiğini nüfus kayıt örneğiyle doğrulayın.
• Türev belgeleri güncelleyin. Kimlik, pasaport, tapu, banka, diploma ve SGK kayıtları kendiliğinden değişmez.

Yargılama usulünün genel çerçevesi için Yargılama Usulü Rehberimize, yurt dışı unsurlu kayıtlar için tanıma ve tenfiz davası incelememize, soybağına ilişkin süreler için soybağı davaları süre hesaplama aracımıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Nüfus kaydı mahkemesiz düzeltilebilir mi?

Sınırlı hâllerde evet. 5490 m.35 kural olarak kesinleşmiş mahkeme hükmü arar; ancak olayların aile kütüklerine tescili esnasında yapılan maddî hatalar nüfus müdürlüğünce dayanak belgesine uygun olarak düzeltilir.

Maddî hata ne demek?

5490 m.38’e göre Kanunun 7 nci maddesinde sayılan bilgilerden dayanak belgesinde bulunduğu hâlde kütüğe hatalı ya da eksik tescil edilen veya hiç yazılmayan bilgiler ile mükerrer kayıtlar maddî hata kapsamındadır.

Nüfus kayıt düzeltme davası hangi mahkemede açılır?

Aile mahkemesinde değil, asliye hukuk mahkemesinde. 5490 m.36/1-a uyarınca dava, yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır.

Duruşmada kimlerin bulunması gerekir?

5490 m.36/1-a uyarınca kayıt düzeltme davaları Cumhuriyet savcısı ve nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.

Davayı kim açabilir?

Düzeltmeyi isteyen kişi açabileceği gibi, ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından da açılabilir.

Aynı konuda ikinci kez dava açılabilir mi?

Evet. “Aynı konuya ilişkin olarak nüfus kaydının düzeltilmesi davası ancak bir kere açılabilir” cümlesi Anayasa Mahkemesi’nin 30/3/2012 tarihli ve E.2011/34, K.2012/48 sayılı kararıyla iptal edilmiştir; karar 6 Ekim 2012 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

Bugün hangi kural geçerli?

19/10/2017 tarihli ve 7039 sayılı Kanunun 9 uncu maddesiyle yeniden düzenlenen 5490 m.36/1-b uyarınca, haklı sebeplerin bulunması hâlinde aynı konuya ilişkin düzeltme yapılması hâkimden istenebilir.

Ad değişikliği için ne gerekir?

TMK m.27 uyarınca adın değiştirilmesi ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir. Değişiklik nüfus siciline kayıt ve ilân olunur.

Haklı sebep sayılan hâller nelerdir?

Kanun tanım vermez; takdir hâkimindedir. Uygulamada toplumda başka adla tanınma, adın gülünç veya incitici olması, telaffuz ve yazım güçlüğü, karışıklık yaratma, inanç veya kültürel bağla bağdaşmama ve olumsuz çağrışım kabul görmektedir.

Ad değişince hukuki durumum da değişir mi?

Hayır. TMK m.27 açıkça “ad değişmekle kişisel durum değişmez” der. Miras hakkı, soybağı, evlilik, borç ve alacaklar aynen devam eder.

Ad değişikliğine itiraz edilebilir mi?

Evet. TMK m.27 uyarınca adın değiştirilmesinden zarar gören kimse, kararın kendisine tebliğinden başlayarak bir yıl içinde değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilir.

Mahkemeye gitmeden isim değiştirmek mümkün mü?

5490 sayılı Kanuna 6/12/2019 tarihli ve 7196 sayılı Kanunun 61 inci maddesiyle eklenen Geçici 11 inci madde bu imkânı tanır; ancak yalnızca dört sınırlı sebeple ve belirli bir başvuru süresi içinde. Bu geçici bir hüküm olduğundan, başvurudan önce sürenin o tarihte açık olup olmadığı teyit edilmelidir.

Geçici m.11 hangi sebepleri kapsıyor?

2525 sayılı Soyadı Kanununun 3 üncü maddesine aykırı soyadları; yazım ve imla hatası veya düzeltme işareti kullanılmamasından kaynaklanan anlam değişiklikleri bulunan ad ve soyadlar; genel ahlaka uygun olmayanlar; toplum tarafından gülünç karşılandığı değerlendirilenler.

İdare kurulunun kararına itiraz edilebilir mi?

Geçici m.11 hükmü uyarınca il ve ilçe idare kurullarının vereceği karar kesindir.

İdari yol kapsamına girmeyen talepler ne olur?

Toplumda başka adla tanınma, ailevi kopuş, inanç değişikliği veya öznel estetik tercih gibi gerekçeler Geçici m.11 kapsamında değildir; bunlar yalnızca TMK m.27 uyarınca dava ile ileri sürülebilir.

Soyadım değişirse eşim ve çocuklarım etkilenir mi?

5490 m.36/1-b uyarınca ad değişikliğinde nüfus müdürlüğü kişinin çocuklarının baba veya ana adına ilişkin kaydı, soyadı değişikliğinde ise eş ve ergin olmayan çocukların soyadını da düzeltir. Bunun için ayrıca dava açmak gerekmez.

Yaş düzeltmede hangi deliller kullanılır?

Kemik yaşı tespitine ilişkin radyolojik rapor, tanık beyanları, nüfus kayıt örneği üzerinden kardeşlerin doğum tarihleriyle çelişki denetimi, okul ve hastane kayıtları ile doğum tutanağı gibi dayanak belgeler değerlendirilir.

Kardeşimle doğum tarihim çelişirse ne olur?

Uygulamada mahkemelerin en çok başvurduğu denetim budur. Talep edilen yeni doğum tarihi kütükteki kardeş doğum tarihleriyle biyolojik olarak bağdaşmıyorsa talep reddedilir.

Yaş düzeltirsem daha erken emekli olabilir miyim?

Kural olarak hayır. Sosyal güvenlik mevzuatında sigortalılık süresi ve aylık hesaplarında kişinin ilk defa sigortalı olduğu tarihte nüfus kütüğünde kayıtlı bulunan doğum tarihi esas alınır; sigortalılık başladıktan sonra yaptırılan yaş düzeltmeleri kural olarak dikkate alınmaz.

Karar verilince kayıt kendiliğinden değişir mi?

Hayır. 5490 m.35 uyarınca kütükte düzeltme yapılabilmesi için hükmün kesinleşmiş olması gerekir; kesinleşme şerhi alınmadan kayıt değişmez.

Kimlik ve pasaportum otomatik yenilenir mi?

Hayır. Nüfus kaydı düzeltildikten sonra kimlik kartı, pasaport, sürücü belgesi, tapu, banka, diploma ve SGK kayıtlarının güncellenmesi ayrıca talep edilmelidir.

Nüfus müdürlüğü karara itiraz edebilir mi?

Evet. 5490 m.37 uyarınca Genel Müdürlük ve nüfus müdürlükleri mahkemece verilen kararlar hakkında her türlü kanun yoluna başvurmaya yetkilidir; ayrıca kanunî harç ve her türlü mahkeme masrafından muaftırlar.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Geçici madde ile tanınan idari başvuru yolunun süresi zaman içinde değişebildiğinden, başvurudan önce güncel durumun teyit edilmesi gerekir.