Bağımsız Denetim Kuruluşunun Sorumluluğu 2026: SPKn m.62-64, m.10 ve m.32 — Denetçi Hatası Yüzünden Zarar Eden Yatırımcı, TTK m.398-403 Görüş Türleri, m.400 Bağımsızlık Engelleri ve Yedi Yıl Kuralı, m.554 Denetçinin Sorumluluğu, SPK’ya Bildirim Yükümlülüğü ve Yanıltıcı Denetim Raporu Suçu (m.112/2-ç)

Yatırımcı bir şirketin finansal tablolarına güvenirken aslında bağımsız denetçinin imzasına güvenir. Bu nedenle finansal tabloların gerçeği yansıtmadığı ortaya çıktığında, sorumluluk yalnızca şirket yönetimiyle sınırlı kalmaz. Sermaye Piyasası Kanunu, bağımsız denetim kuruluşlarının görevlerinin kapsamıyla sınırlı olmak üzere, denetledikleri tabloların mevzuata uygun denetlenmemesi nedeniyle doğan zararlardan raporu imzalayanlarla birlikte sorumlu olduğunu açıkça düzenler (SPKn m.63). İzahnamede ve kamuyu aydınlatma belgelerinde yer alan denetim raporlarını hazırlayanlar da bu raporlardaki yanlış ve eksik bilgilerden sorumludur ve bu sorumluluğu kaldıran anlaşmalar geçersizdir (m.10/2, m.32). TTK ise denetçinin şirkete, pay sahiplerine ve alacaklılara karşı kusur sorumluluğunu (m.554), bağımsızlık engellerini ve yedi yıl kuralını (m.400) ve görüş türlerinin sonuçlarını (m.403) belirler. Aracı kurum ve fon denetiminde denetçinin ciddi sorunları SPK’ya derhâl bildirme yükümlülüğü vardır (SPKn m.64); kasıtlı olarak yanıltıcı denetim raporu düzenlemek ise suçtur (m.112/2-ç). Bu rehber, denetçi hatası nedeniyle zarar eden yatırımcının haklarını ve denetim kuruluşlarının yükümlülüklerini madde madde anlatır.

Kısa Cevap

Yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğu yönetim kurulu sorumluluğu rehberimizde, izahname sorumluluğu bu rehberimizde, fonların finansal raporları ve bağımsız denetimi ise bu rehberimizde anlatılmıştır. Bu yazı, bağımsız denetim kuruluşunun kendisinin sorumluluğuna odaklanır.

Halka Açık Şirkette Bağımsız Denetimin Yeri

TTK m.398/1’e göre denetim, şirketin ve topluluğun finansal tabloları ile yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporunun; envanterin, muhasebenin ve Türkiye Denetim Standartlarının öngördüğü ölçüde iç denetimin incelenmesidir. Denetleme, Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun (KGK) belirlediği esaslar bağlamında, mesleğin gerekleri ve etiğine uygun bir şekilde ve özenle yapılır ve şirketin malvarlığı ile finansal durumunun dürüst resim ilkesine uygun olarak yansıtılıp yansıtılmadığını, yansıtılmamışsa sebeplerini dürüstçe belirtecek şekilde gerçekleştirilir. Denetçi ayrıca yönetim kurulunun riskin erken saptanması sistemini kurup kurmadığını ayrı bir raporla değerlendirir (m.398/4).

Sermaye piyasasında denetim yapacak kuruluşlar çift katmanlı bir yetkilendirmeye tabidir. Denetçiler KGK tarafından yetkilendirilir (TTK m.400/1); bunlardan sermaye piyasası kanunu kapsamında denetim yapacaklardan SPK ilave şartlar ister ve bu şartları taşıyan kuruluşların listesini kamuoyuna açıklar. SPK, yaptığı kalite kontrol ve denetim çalışmaları sonucunda standart ve mevzuata aykırılığı tespit edilenleri listeden çıkarmaya yetkilidir ve sonuçları KGK’ya bildirir (SPKn m.62/1). Halka açık şirketlerin yıllık finansal tabloları bağımsız denetime, ara dönem tabloları ise Kurul düzenlemelerinde öngörülen ölçüde sınırlı denetime tabidir; KAP’ta yayımlanan bu raporlar yatırım kararlarının temelini oluşturur.

Denetçinin Bağımsızlığı: TTK m.400

Denetçinin sorumluluğunu değerlendirirken ilk soru, bağımsız olup olmadığıdır. TTK m.400/1, denetçinin veya ortaklarının ya da onlarla birlikte çalışanların denetçi olamayacağı hâlleri sayar. Bir bağımsızlık engelinin varlığı tek başına zararı ispat etmez; ancak denetimin özenle yapılmadığı ve görüşün tarafsız verilmediği yönündeki iddiayı güçlü biçimde destekler.

Ayrıca on yıl içinde aynı şirket için toplam yedi yıl denetçi olarak seçilen denetçi, üç yıl geçmedikçe yeniden seçilemez; KGK bu sürelerin uygulanma esaslarını belirleyebilir ve kısaltabilir (m.400/2). Denetçi, denetlediği şirkete vergi danışmanlığı ve vergi denetimi dışında danışmanlık veya hizmet veremez ve bunu bir yavru şirketi aracılığıyla da yapamaz (m.400/3). Uygulamada “aynı grup içinde denetim ve danışmanlık” ilişkileri, bağımsızlık tartışmalarının en sık kaynağıdır.

Görüş Türleri ve Sonuçları: TTK m.403

Denetçi denetimin sonucunu bir görüş yazısıyla açıklar. Olumlu görüş verildiğinde denetçi, denetimde muhasebe standartları ve diğer gereklilikler bakımından herhangi bir aykırılığa rastlanmadığını, finansal tabloların doğru olduğunu ve malvarlığı, finansal durum ve kârlılığa ilişkin resmin gerçeğe uygun bulunduğunu belirtir (TTK m.403/1). Görüş yazısında yönetim kurulunun finansal tablolara ilişkin sorumluluğunu gerektirecek bir sebep varsa buna işaret edilir (m.403/2). Bu hüküm, olumlu görüşün yatırımcıya fiilen bir güvence verdiğini ve bu güvencenin yanlış çıkması hâlinde denetçinin sorumluluğunun neden gündeme geldiğini açıklar.

Çekinceleri olan denetçi olumlu görüşü sınırlandırabilir veya olumsuz görüş verebilir; sınırlı olumlu görüşte sınırlamanın konusu, kapsamı ve düzeltmenin nasıl yapılacağı açıkça gösterilir (m.403/3). Defterlerde denetimi imkânsız kılan belirsizlikler veya denetime önemli kısıtlamalar varsa denetçi gerekçesini açıklayarak görüş vermekten kaçınabilir ve kaçınma olumsuz görüşün sonuçlarını doğurur (m.403/4). Olumsuz görüş hâlinde yönetim kurulu görüş yazısının tesliminden itibaren dört iş günü içinde genel kurulu toplantıya çağırır ve genel kurul yeni bir yönetim kurulu seçer; yeni yönetim kurulu altı ay içinde uygun finansal tablolar hazırlatarak genel kurula sunar (m.403/5).

Denetçinin Bilgi Alma Yetkisi ve Şirketin İbraz Yükümü

Denetçinin sorumluluğu, sahip olduğu geniş yetkilerle birlikte değerlendirilir. Yönetim kurulu finansal tabloları ve faaliyet raporunu gecikmeksizin denetçiye verir ve şirketin defterlerinin, yazışmalarının, belgelerinin, varlıklarının, borçlarının, kasasının, kıymetli evrakının ve envanterinin incelenebilmesi için gerekli imkânları sağlar (TTK m.401/1). Denetçi, kanuna uygun ve özenli bir denetim için gerekli bütün bilgileri ve dayanak belgeleri yönetim kurulundan isteyebilir; özenli denetim için gerekliyse bu yetkileri yavru ve ana şirketler için de kullanabilir (m.401/2).

Bu yetkiler, “yönetim bilgi saklıyordu” savunmasının sınırını çizer. Denetçi gerekli bilgi ve belgeleri istemiş, ancak yönetim kurulu vermemişse bunu denetim raporunda açıkça belirtmek zorundadır; raporun esas bölümünde yönetim kurulunun istenen açıklamaları yapıp yapmadığı ve belgeleri verip vermediği açıkça ifade edilir (m.402/4-b). Denetime önemli kısıtlamalar getirilmişse denetçi görüş vermekten kaçınabilir (m.403/4). Kısıtlamaya rağmen koşulsuz olumlu görüş veren denetçi, sonradan “bilgi verilmedi” savunmasına dayanmakta zorlanır.

Denetçinin Seçimi ve Azlığın Görevden Alma Davası

Denetçi genel kurulca, görevini yerine getireceği faaliyet dönemi bitmeden seçilir ve yönetim kurulu seçimi gecikmeksizin tescil ve ilan ettirir (TTK m.399/1). Halka açık şirketlerde esas veya çıkarılmış sermayenin yüzde beşini oluşturan pay sahipleri, seçilmiş denetçinin şahsına ilişkin haklı bir sebep, özellikle taraflı davrandığı yönünde bir kuşku varsa, asliye ticaret mahkemesinden başka bir denetçi atanmasını isteyebilir (m.399/4). Bu dava, seçimin TTSG’de ilanından itibaren üç hafta içinde açılır; azlığın davayı açabilmesi için denetçinin seçimine genel kurulda karşı oy vermiş, bunu tutanağa geçirtmiş ve genel kurul tarihinden geriye doğru en az üç aydır pay sahibi olması gerekir (m.399/5). Azlık haklarının genel çerçevesi yüzde beş azlık rehberimizde anlatılmıştır.

SPK’ya Bildirim Yükümlülüğü: SPKn m.64

Aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri ve yatırım fonları gibi yatırım kuruluşları ile kolektif yatırım kuruluşlarında denetim yapan bağımsız denetçilere özel bir “erken uyarı” görevi yüklenmiştir. SPKn m.64/1’e göre bu kuruluşlarda finansal tablo denetimi veya başka bir görev yapan bağımsız denetim kuruluşları ve denetçiler, görevleri sırasında öğrendikleri; mevzuattaki yetkilendirme ve faaliyet şartlarını ihlal eden, şirketin faaliyetlerinin sürekli ve düzenli yürütülmesini engelleyebilecek veya olumsuz görüş ya da görüş bildirmekten kaçınma gerektiren her türlü durumu SPK’ya derhâl bildirmekle yükümlüdür. Bu bildirim bir kanun veya sözleşme hükmünün ihlali anlamına gelmez ve bildirim yapanlar için hukuki veya cezai sorumluluk doğurmaz (m.64/2).

Bu hüküm, özellikle fon ve aracı kurum krizlerinde yatırımcı açısından önemlidir. Bir fonun portföyündeki varlıkların değerlemesinde ciddi sorunlar olduğunu veya bir aracı kurumun müşteri varlıklarını usulsüz kullandığını görev sırasında fark eden, ancak bunu SPK’ya bildirmeyen ve tabloları olumlu görüşle onaylayan denetçinin, zararın büyümesine katkıda bulunduğu ileri sürülebilir. Fon değerleme sorunları kurumsal yatırımcı rehberimizde, aracı kurumlarda müşteri varlıklarının korunması bu rehberimizde ele alınmıştır.

Hukuki Sorumluluk: Üç Dayanak

Bağımsız denetçinin sorumluluğu üç ayrı hükümden doğabilir ve bunların şartları ile süreleri farklıdır.

SPKn m.63. Bağımsız denetim kuruluşları, görevlerinin kapsamıyla sınırlı olmak üzere, denetledikleri finansal tablo ve raporların mevzuata uygun olarak denetlenmemesi nedeniyle doğabilecek zararlardan raporu imzalayanlarla birlikte sorumludur. Bağımsız denetim, derecelendirme ve değerleme kuruluşları, raporlarındaki yanlış, yanıltıcı ve eksik bilgiler dolayısıyla neden oldukları zararlardan da sorumludur. “Görev kapsamıyla sınırlı” ifadesi önemlidir: Sınırlı denetimle incelenen bir ara dönem tablosundaki hatadan, tam denetimdeki kadar geniş bir sorumluluk beklenmez.

SPKn m.10/2 ve m.32. İzahnamede yer almak üzere hazırlanan raporları hazırlayan bağımsız denetim kuruluşları, raporlarındaki yanlış, yanıltıcı ve eksik bilgilerden sorumludur (m.10/2). Kamuyu aydınlatma belgelerinde yer alan veya bunlara dayanak olan raporları hazırlayanlar da SPKn çerçevesinde sorumludur (m.32/2). Bilgilerin yanlışlığından haberdar olmadığını ve bunun kast veya ağır ihmalinden kaynaklanmadığını ispatlayan kişi sorumlu olmaz (m.32/3); belge ile zarar arasındaki illiyet, belirli şartlarla karine olarak kabul edilir (m.32/4). Bu yoldaki tazminat talebi zararın meydana geldiği tarihten itibaren altı ayda zamanaşımına uğrar ve sorumluluğu hafifleten veya kaldıran anlaşmalar geçersizdir (m.32/6-7).

TTK m.554. Şirketin yılsonu ve konsolide finansal tablolarını denetleyen denetçi ve özel denetçiler, kanuni görevlerinin yerine getirilmesinde kusurlu hareket ederlerse hem şirkete hem de pay sahipleri ile şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludur. Birden çok sorumlu varsa her biri kusuruna ve durumun gereklerine göre zararın kendisine yükletilebildiği ölçüde müteselsilen sorumludur (m.557). Bu dava için süre, zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren beş yıldır; fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa o süre uygulanır (m.560). Yetkili mahkeme şirket merkezindeki asliye ticaret mahkemesidir (m.561).

Doğrudan Zarar mı, Dolaylı Zarar mı?

Denetçiye karşı açılacak davada zararın niteliği belirleyicidir. Finansal tabloların gerçeği yansıtmaması nedeniyle şirketin kendisi zarar görmüşse, örneğin yöneticiler şirket varlıklarını usulsüz aktarmış ve denetçi bunu fark etmemişse, bu zarar şirketindir; pay sahipleri bu zararın tazminini isteyebilir ancak tazminat şirkete ödenir (TTK m.555/1). Buna karşılık yatırımcı, olumlu görüşlü tablolara güvenerek pay satın almış ve gerçeğin ortaya çıkmasıyla pay fiyatı düştüğü için zarar etmişse, bu doğrudan kendi zararıdır ve SPKn m.32 ile m.63 çerçevesinde kendi adına talep edilebilir.

İkinci durumda illiyet karinesi yatırımcının işini kolaylaştırır: Kamuyu aydınlatma belgelerinin açıklanmasından hemen sonra borsadan alınan payların, gerçeğe uygun bilginin ortaya çıkmasından hemen sonra satılması üzerine zarar doğmuşsa, belge ile zarar arasında illiyet bağı kurulmuş sayılır (SPKn m.32/4). Ancak alım belgeye dayanmıyorsa, bilgilerin yanlışlığı bilinerek yapılmışsa, düzeltme yatırım kararından önce ilan edilmişse veya bilgiler doğru olsaydı da zarar oluşacak idiyse talep reddedilir (m.32/5).

Denetçinin Olası Savunmaları

Denetçi sorumluluğu davalarında denetim kuruluşları genellikle birkaç savunmaya dayanır ve yatırımcının davayı bu savunmaları baştan hesaba katarak kurması gerekir. İlk savunma, görev kapsamıdır: SPKn m.63 sorumluluğu görevin kapsamıyla sınırlar; ara dönem tabloları için yapılan sınırlı denetimde denetçinin güvencesi yıllık denetime göre daha sınırlıdır. İkinci savunma, denetimin mutlak değil makul güvence sağladığı ve yönetimin gizlediği karmaşık hilelerin standartlara uygun bir denetimle de tespit edilemeyebileceğidir. Bu savunmanın aşılabilmesi için hilenin denetim standartlarının gerektirdiği prosedürlerle, örneğin alacak teyitleri, stok sayımı gözlemi veya ilişkili taraf incelemeleriyle tespit edilebilir olduğunun gösterilmesi gerekir.

Üçüncü savunma, SPKn m.32/3’teki kurtuluş imkânıdır: Denetçi bilgilerin yanlışlığından haberdar olmadığını ve bunun kast veya ağır ihmalinden kaynaklanmadığını ispatlarsa sorumlu olmaz. Dördüncü savunma illiyettir: Yatırımcının alımı belgeye dayanmıyorsa, yanlışlık bilinerek alım yapılmışsa, düzeltme önceden ilan edilmişse veya bilgiler doğru olsaydı da zarar doğacak idiyse talep reddedilir (m.32/5). Son olarak zararın hesabında piyasanın genel düşüşü gibi dışsal etkenler ayrıştırılır. Bu savunmalar, dosyanın bilirkişi incelemesi ve somut denetim çalışma kâğıtları üzerinden yürütülmesini zorunlu kılar.

Ceza Sorumluluğu: SPKn m.112/2-ç

Kasıtlı olarak yanlış veya yanıltıcı bağımsız denetim ve değerleme raporu düzenleyenler ile bunun düzenlenmesini sağlayan ihraççıların sorumlu yönetim kurulu üyeleri veya sorumlu yöneticileri, TCK’nın ilgili hükümlerine göre cezalandırılır; özel belgede sahtecilik suçundan dolayı ceza verilebilmesi için sahte belgenin kullanılmış olması şartı aranmaz (SPKn m.112/2-ç). Aynı fıkra, finansal tablo ve raporları gerçeği yansıtmayan şekilde düzenleyenleri, gerçeğe aykırı hesap açanları ve kayıtlarda muhasebe hilesi yapanları da kapsar. Hukuki sorumluluk açısından önemli bir sonuç, TTK m.560’taki kuraldır: Fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa, tazminat davasında da bu uzun süre uygulanır. Sermaye piyasası suçlarının genel çerçevesi için bu rehberimize bakabilirsiniz.

Uygulamada Tipik Dosyalar

Borsa şirketinde muhasebe hilesi. Yıllarca olumlu görüş alan bir şirketin hasılatının şişirildiği, ilişkili taraflardan fiktif alacaklar yaratıldığı ortaya çıkar ve pay fiyatı çöker. Yatırımcılar, açıklamalardan hemen sonra pay alıp gerçeğin ortaya çıkmasından sonra satmışlarsa illiyet karinesinden yararlanır; ihraççıya, imzalayan yöneticilere ve bağımsız denetim kuruluşuna altı aylık süre içinde birlikte başvurulur. Denetçinin alacak teyitlerini yapıp yapmadığı, ilişkili taraf işlemlerini inceleyip incelemediği ve bağımsızlık engeli bulunup bulunmadığı belirleyici sorulardır.

Fon portföyünde değerleme sorunu. Bir serbest fonun portföyündeki borsada işlem görmeyen varlıkların uzun süre yüksek değerle taşındığı, denetçinin bu değerlemeyi olumlu görüşle onayladığı ve fonun sonunda tasfiyeye girdiği bir durumda, denetçinin SPKn m.64’teki bildirim yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği ve değerleme kanıtlarını yeterince inceleyip incelemediği sorgulanır. Fon tasfiyelerindeki genel hukuki durum bu rehberimizde anlatılmıştır.

Halka arz sonrası beklenmeyen zarar. Halka arzdan kısa süre sonra şirketin izahnamede yer alan finansal tablolarının önemli hatalar içerdiği anlaşılır. Bu durumda izahnamede yer alan bağımsız denetim raporunu hazırlayan kuruluş, ihraççı ve lider aracı kurumla birlikte SPKn m.10 çerçevesinde sorumluluk kapsamına girer. Fiyat tespit raporuna ilişkin sorumluluk bu rehberimizde anlatılmıştır.

Deliller ve İzlenecek Yol

Denetçi sorumluluğu davalarında en güçlü araçlardan biri, TTK m.438-439 kapsamında özel denetçi atanmasıdır; özel denetim, şirket kayıtlarına erişimi olmayan yatırımcının denetim sürecindeki eksiklikleri ortaya koymasını sağlar. Aynı ihraçtan zarar eden yatırımcıların birlikte hareket etmesi toplu dava rehberimizde, SPK’ya başvuru ise bu rehberimizde anlatılmıştır.

Süreler

Sık Yapılan Hatalar

Şirketler ve Denetim Kuruluşları İçin Uyum Kontrolü

İhraççı ve Bağımsız Denetim Kuruluşu Aleyhine Tazminat Dava Dilekçesi Örneği

Aşağıdaki metin, olumlu görüşlü finansal tablolara güvenerek pay satın alan ve muhasebe hilesinin ortaya çıkmasıyla zarar eden yatırımcının açacağı davaya ilişkin bir örnektir.

Hukukçular Evi Ankara Bu Dosyalarda Ne Yapar?

Denetçi sorumluluğu dosyaları, muhasebe ve denetim standartlarının hukuki dile çevrilmesini gerektirir. Hukukçular Evi Ankara olarak yatırımcılar için KAP’taki denetim raporlarını, görüş türlerini, denetçi değişikliklerini ve bağımsızlık bilgilerini inceliyor; illiyet karinesinin şartlarını pay işlem dökümleriyle kuruyor ve altı aylık ile iki yıllık süreleri birlikte hesaplayarak ihraççı, yönetim kurulu ve bağımsız denetim kuruluşuna karşı talepleri yürütüyoruz. Özel denetim ve bilirkişi süreçlerini yönetiyor, gerektiğinde SPK’ya bildirim ve suç duyurusu yollarını kullanıyoruz. Denetim kuruluşlarına ve şirketlere de bağımsızlık, denetim sözleşmesi ve SPK’ya bildirim yükümlülükleri konusunda danışmanlık veriyoruz. Bize 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Bağımsız denetçi yatırımcıya karşı sorumlu mu?

Evet. Bağımsız denetim kuruluşları, görevlerinin kapsamıyla sınırlı olmak üzere, denetledikleri finansal tablo ve raporların mevzuata uygun denetlenmemesi nedeniyle doğan zararlardan raporu imzalayanlarla birlikte sorumludur (SPKn m.63). TTK m.554 de denetçinin şirkete, pay sahiplerine ve şirket alacaklılarına karşı sorumluluğunu düzenler.

Denetçi “olumlu görüş” verdiğinde neyi taahhüt etmiş olur?

Olumlu görüşte denetçi, denetim standartlarına göre yapılan denetimde muhasebe standartları bakımından aykırılığa rastlanmadığını ve finansal tabloların malvarlığı, finansal durum ve kârlılığı gerçeğe uygun ve dürüst biçimde yansıttığını belirtir (TTK m.403/1).

Denetçi olumsuz görüş verirse ne olur?

Yönetim kurulu görüş yazısının tesliminden itibaren dört iş günü içinde genel kurulu toplantıya çağırır ve genel kurul yeni bir yönetim kurulu seçer; yeni yönetim kurulu altı ay içinde uygun finansal tablolar hazırlatır (TTK m.403/5). Görüş vermekten kaçınma da olumsuz görüşün sonuçlarını doğurur (m.403/4).

Aynı denetçi bir şirketi kaç yıl denetleyebilir?

On yıl içinde aynı şirket için toplam yedi yıl denetçi olarak seçilen denetçi, üç yıl geçmedikçe yeniden seçilemez (TTK m.400/2).

Denetçi denetlediği şirkete danışmanlık verebilir mi?

Vergi danışmanlığı ve vergi denetimi dışında, denetçi denetlediği şirkete danışmanlık veya hizmet veremez ve bunu bir yavru şirketi aracılığıyla da yapamaz (TTK m.400/3).

Denetçi fon veya aracı kurumda sorun görürse SPK’ya bildirmek zorunda mı?

Evet. Yatırım kuruluşu veya kolektif yatırım kuruluşunda görev yapan bağımsız denetçiler, mevzuat ihlallerini, faaliyetlerin sürekliliğini engelleyebilecek durumları ve olumsuz görüş veya görüşten kaçınma gerektiren halleri SPK’ya derhâl bildirir; bu bildirim sır saklama ihlali sayılmaz (SPKn m.64).

Yanıltıcı denetim raporu düzenlemek suç mu?

Evet. Kasıtlı olarak yanlış veya yanıltıcı bağımsız denetim raporu düzenleyenler ile bunun düzenlenmesini sağlayan ihraççının sorumlu yöneticileri, TCK’nın ilgili hükümlerine göre cezalandırılır ve özel belgede sahtecilik için sahte belgenin kullanılmış olması şartı aranmaz (SPKn m.112/2-ç).

Denetçiye karşı tazminat davası ne kadar sürede açılmalı?

Kamuyu aydınlatma belgelerine dayanan taleplerde süre, zararın meydana geldiği tarihten itibaren altı aydır (SPKn m.32/6). TTK m.554’e dayanan sorumluluk davalarında ise zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren beş yıldır (TTK m.560).

Pay sahipleri denetçinin değiştirilmesini isteyebilir mi?

Halka açık şirketlerde sermayenin yüzde beşini oluşturan pay sahipleri, haklı sebep, özellikle taraflılık kuşkusu varsa, seçimin ilanından itibaren üç hafta içinde mahkemeden başka bir denetçi atanmasını isteyebilir (TTK m.399/4-5).

Denetçinin sorumluluğunu sınırlayan sözleşme geçerli mi?

Kamuyu aydınlatma belgelerinden doğan sorumluluğu hafifleten veya kaldıran anlaşma, hüküm ve ifadeler geçersizdir (SPKn m.32/7).

İlgili Rehberler

• SPK Hukuk Rehberi
• Yönetim kurulu ve yöneticilerin sorumluluğu
• İzahname sorumluluğu
• Fonun finansal raporları ve bağımsız denetim
• Fiyat tespit raporu ve yönetim kurulunun sorumluluğu
• Borsa şirketinde yüzde 5 azlığın hakları
• Sermaye piyasası suçları
• Şirket hazinesi tasfiye edilen fonda
• Toplu dava
• Müşteri varlıklarının korunması
• Değerleme kuruluşlarının sorumluluğu: hatalı gayrimenkul değerleme raporu
• Finansal tablo hilesi suçu ve yanıltıcı denetim raporu (SPKn m.112)
• Denetimden sorumlu komite ve bağımsız denetçi seçimi
• Denetim görüşü türleri ve finansal raporlama süreleri
• Derecelendirme kuruluşunun sorumluluğu (SPKn m.63)