Yola Çıkan Hayvan Kazasında Tazminat Dava Dilekçesi Örneği (2026) — TBK m. 67, KTK m. 69

Hayvana çarpma kazalarında dosyanın kaderini belirleyen ilk soru, hayvanın kime ait olduğudur. Çünkü bu soru yalnızca muhatabı değil, hangi mahkemeye gidileceğini de belirler: sahipli bir hayvanda adli yargıda hayvan bulunduran; sahipsiz veya yaban hayvanında ise idari yargıda ilgili idare muhataptır. Yanlış kapıya yapılan başvuru, süre kaybının ötesinde hak kaybına yol açar. Bu rehber üç yolu ve üç hazır dilekçe örneğini içeriyor.

Üç Ayrı Yol

Sahipli Hayvan: Hayvan Bulunduranın Sorumluluğu

Bir hayvanın bakımını ve yönetimini sürekli veya geçici olarak üstlenen kişi, hayvanın verdiği zararı gidermekle yükümlüdür. Sorumluluk için hayvan bulunduranın kusuru aranmaz; kendisi, bu zararın doğmasını engellemek için gerekli özeni gösterdiğini ispat ederse sorumlu olmaz.

Karayolunda Hayvan Bulundurma Yasağı

Karayolları Trafik Kanunu’nun 69. maddesi, yerleşim birimleri dışındaki karayolunda taşıt yolu üzerinde zorunlu hâller dışında hayvan bulundurmayı yasaklar; karayollarının yasaklanmamış kesimlerinde ise hayvanla çekilen araçları, hayvanları, hayvan sürülerini ve binek hayvanlarını trafik kurallarına uymadan sürmeyi de yasaklamıştır.

Bu hükme aykırılık, hayvan bulunduranın özen yükümlülüğünü ihlal ettiğini gösteren doğrudan bir dayanaktır ve dilekçede ayrıca ileri sürülmelidir.

Özen Yükümlülüğü Somut Olarak Neye Bakılarak Ölçülür?

• Hayvanın bağlı olup olmadığı; ip, tasma veya zincir kullanılıp kullanılmadığı
• Çit ve ağılın niteliği; hayvanın gücüne dayanacak sağlamlıkta olup olmadığı
• Kapı ve geçitlerin kapalı ve kilitli tutulup tutulmadığı
• Sürü hâlinde sevkte çoban veya refakatçi bulunup bulunmadığı
• Karayoluna yakın alanlarda ek tedbir alınıp alınmadığı
• Hayvanın daha önce de kaçıp kaçmadığı; tekrar eden bir durum olup olmadığı

Yargı kararlarına konu olan olaylarda, hayvanın boynunda ipi bulunmasına rağmen bağlanmaksızın tel örgüyle çevrili bir alana bırakılması ve hayvanın çitleri devirerek yola çıkması, özen yükümlülüğünün ihlali olarak değerlendirilmiştir.

Yaban Hayvanı: İdarenin Hizmet Kusuru

Geyik, domuz, tilki gibi yaban hayvanlarının doğrudan bir sahibi bulunmadığından, sorumluluk yol yapım ve bakımından sorumlu idareye yönelir. İdare, yaban hayvanı geçişinin sık yaşandığı bölgelerde güvenlik tedbiri almakla yükümlüdür:

Keşif talebi için: keşif ve olay yerinde inceleme talebi dilekçesi örneği. İdari yargı usulü için: yol kusuru nedeniyle idareye karşı tazminat dava dilekçesi.

Sürücünün Kusuru da Değerlendirilir

Bu dosyalarda karşı tarafın ilk savunması sürücünün kusuru olur. Bilirkişi incelemesinde şunlar değerlendirilir: hız sınırına uyulup uyulmadığı, gece ise ışık kullanımı, fren mesafesi ve kazadan kaçınma olanağının bulunup bulunmadığı.

Sürücü tüm kurallara uymuşsa ve kaçınma olanağı yoksa kusursuz kabul edilir. Bu nedenle dilekçede kinematik inceleme talep edilmeli; hayvanın yola çıkış noktası, görüş mesafesi ve fren mesafesi birlikte değerlendirilmelidir.

Dilekçe Örneği 1 — Hayvan Bulunduran Aleyhine Dava

Dilekçe Örneği 2 — Yaban Hayvanı: İdareye Karşı Tam Yargı Davası

İdari yargıda dava açılmadan önce idareye başvuru ve süre kuralları gözetilmelidir.

Dilekçe Örneği 3 — Başıboş Hayvan: Belediyeye Başvuru

Sahipsiz evcil hayvan kaynaklı kazalarda dava öncesi idari başvuru yapılır.

Üç Yolun Üç Ayrı Takvimi: TBK m.72 ve İYUK m.12-13

Hayvana çarpma dosyalarında yol seçimi kadar takvim de belirleyicidir; üç yolun süreleri birbirinden tamamen farklıdır ve biri işlerken diğeri kapanabilir.

Adli yargı: hayvan bulundurana karşı dava. Talep haksız fiile dayandığından TBK m.72/1 uygulanır: tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Aynı fıkra uyarınca tazminat, ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa bu zamanaşımı uygulanır. Kazada yaralanma veya ölüm varsa taksirle yaralama ya da taksirle öldürme suçunun zamanaşımı gündeme gelir ve süre uzar.

Burada en sık yapılan hata, sürenin “kaza tarihinden” işlediğinin sanılmasıdır. İki yıllık süre, tazminat yükümlüsünün öğrenilmesiyle başlar; hayvanın kime ait olduğu küpe numarası veya kolluk araştırmasıyla sonradan tespit edilmişse, başlangıç o tarihtir. Bu nedenle küpe kaydı ve kolluk yazışmasının tarihleri dosyada saklanmalıdır.

İdari yargı: yaban veya sahipsiz hayvanda idareye karşı dava. Talep bir idari eyleme (tedbirin alınmaması) dayandığından İYUK m.13 uygulanır: idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların idari dava açmadan önce, bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerekir. Bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi hâlinde, işlemin tebliğini izleyen günden itibaren; istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde ise bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava süresi içinde dava açılır. Dava süresi İYUK m.7 uyarınca altmış gündür.

Yazının önceki bölümündeki belediyeye başvuru dilekçesi işte bu zorunlu ön başvurudur; şekli bir yazışma değil, davanın ön şartıdır. Başvuru yapılmadan açılan tam yargı davası bu yönden reddedilir.

İdari işleme karşı dava ise ayrıdır. Ön başvurunun reddi gibi bir idari işleme karşı gidilecek hâllerde İYUK m.12 devreye girer: ilgililer haklarını ihlal eden bir idari işlem dolayısıyla doğrudan doğruya tam yargı davası veya iptal davası açabilecekleri gibi, ilk önce iptal davası açarak bu davanın karara bağlanması üzerine, bu husustaki kararın veya kanun yollarına başvurulması hâlinde verilecek kararın tebliği tarihinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açabilirler. Bu seçim hakkının dilekçede bilinçli kullanılması gerekir.

Hayvanı alıkoyma hakkı (TBK m.68). Dayanak listesinde yer alan ancak metinde açılmayan bir hüküm daha vardır ve kaza anında işe yarar: bir kişinin hayvanı, kendisinin veya bir başkasının taşınmazı üzerinde zarar verdiği takdirde, taşınmazın zilyedi o hayvanı yakalayabilir ve zararı giderilinceye kadar alıkoyabilir; hatta durum ve koşullar haklı gösteriyorsa hayvanı diğer yollara başvurmaksızın öldürebilir. Alıkoyan kişi, hayvanın sahibini bilmiyorsa onu bulmak için gerekli girişimlerde bulunmak zorundadır. Hayvanın karayoluna çıkmadan önce bir taşınmazda zarar verdiği dosyalarda, alıkoyma ve sahibini araştırma adımları ispat bakımından da değer taşır.

Hangi yolda hangi süre

Araçtaki Yolcu ve Sürücü: Maluliyet Tazminatı Kimden İstenir?

Hayvana çarpma kazaları çoğu zaman tek taraflı kaza görünümünde olduğu için yaralananlar, karşıda bir sigortacı bulunmadığını düşünerek başvurudan vazgeçebilir. Oysa araçta yolcu olarak yaralanan kişi bakımından bindiği aracın işleteni KTK m.85 uyarınca kusur aranmaksızın sorumludur ve bu sorumluluk aracın zorunlu trafik sigortası kapsamındadır. İşleten ancak KTK m.86 uyarınca, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin ya da üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir. Sürücünün hız sınırına uymaması, gece uygun ışık kullanmaması veya dikkatsizliği gibi bir kusurunun bulunduğu dosyalarda bu kurtuluş şartları gerçekleşmez.

Yolcu, aynı zararı hayvan bulundurana veya hizmet kusuru bulunan idareye karşı da isteyebilir; birden fazla sorumlunun bulunduğu hâllerde TBK m.61 uyarınca müteselsil sorumluluk kuralları uygulanır. Ancak idareye karşı talep idari yargıda, işleten ve sigortacıya karşı talep adli yargıda ileri sürüleceğinden iki yolun süreleri ayrı ayrı takip edilmelidir. Aracın sürücüsü kendisi yaralanmışsa, kendi aracının zorunlu trafik sigortası sürücünün kendi zararını karşılamaz; sürücü tazminatı hayvan bulundurandan veya hizmet kusuru bulunan idareden ister ve kendi kusuru varsa TBK m.52 uyarınca indirim gündeme gelir. Yolcu ücretsiz taşınıyorsa bindiği aracın tarafı bakımından hatır taşıması indirimi, yakın akraba ise bu indirimin yapılamayacağı ayrıca değerlendirilir.

Kalıcı maluliyet tazminatının hesaplanma yöntemi, talebin hangi yargı kolunda ileri sürüldüğüne göre değişmez: TBK m.54 uyarınca kazanç kaybı, çalışma gücünün azalması ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar yetkili sağlık kurulu raporundaki orana ve mağdurun gelirine göre bilirkişi tarafından hesaplanır. Örneğin kaza tarihinde 40 yaşında olan, net asgari ücretle çalışan bir kadın yolcunun, gece yola çıkan başıboş bir hayvana çarpan aracın savrulması sonucu %25 kalıcı maluliyete uğradığını varsayalım; yerleşik yöntemle kalıcı maluliyet tazminatı yaklaşık 3.304.206 TL olur. Bu talep, sürücünün kusuru bulunuyorsa bindiği aracın sigortacısından KTK m.97 uyarınca başvuruyla, ayrıca belediyenin hizmet kusuru bulunuyorsa belediyeye İYUK m.13 uyarınca başvuruyla ileri sürülebilir; aynı zarar için mükerrer tahsil yapılamaz. İdari yargıda da manevi tazminat istenebilir.

Bu konular için maluliyet tazminatı ne kadar?, maluliyet raporu nasıl alınır?, sigortaya başvuru (KTK m.97), kazayı yapan araçtaki yolcuların hakları, hatır taşıması ve ücretsiz yolcu, kusurlu sürücü kendi maluliyeti için tazminat alabilir mi?, müterafik kusur indirimi, ferdi kaza sigortasından sakatlık tazminatı ve kalıcı maluliyette manevi tazminat yazılarımıza bakabilirsiniz. Hayvanın yola çıkmasıyla birlikte yol bozukluğu veya aydınlatma eksikliğinin de kazaya etkisi varsa yol kusuru nedeniyle idareye karşı tazminat, birden fazla aracın karıştığı hâllerde ise zincirleme kazada müteselsil sorumluluk rehberlerimize başvurulabilir. Genel çerçeve için trafik kazasında kalıcı maluliyet tazminatı rehberimiz yol gösterir.

Kaza Anında Toplanacak Deliller

• Hayvanın fotoğrafı — küpe varsa numarası okunacak biçimde
• Olay yeri fotoğrafları; fren izleri ve çarpma noktası
• Yakındaki ağıl, çiftlik veya meranın konumu
• Yol kenarındaki levha ve çit durumunu gösteren fotoğraflar
• Tanık bilgileri; özellikle çoban veya hayvan sahibini tanıyanlar
• Kolluk tutanağı; hayvanın sahipli mi sahipsiz mi olduğunun tutanağa yazdırılması
• Araç hasar fotoğrafları ve ekspertiz raporu

Dava Öncesi Kontrol Listesi

• Hayvan sahipli mi, sahipsiz mi, yaban hayvanı mı?
• Buna göre adli mi idari yargı mı belirlendi?
• Küpe numarası kaydedildi mi; işletme kayıtları istendi mi?
• Bakımı geçici olarak üstlenen bir kişi var mı?
• Karayolunda hayvan bulundurma yasağına aykırılık ileri sürüldü mü?
• Özen yükümlülüğü bakımından altı başlık talep edildi mi?
• Yaban hayvanında levha, çit ve geçit kayıtları istendi mi?
• Aynı kesimdeki önceki kaza kayıtları talep edildi mi?
• İdari yargıda önce idareye başvuru yapıldı mı?
• Kendi araç hasarı için kasko poliçesi değerlendirildi mi?

Sık Yapılan Altı Hata

1. Yanlış yargı koluna başvurmak. Hayvanın statüsü adli ile idari yargı arasındaki tercihi belirler.
2. Küpe numarasını kaydetmemek. Sahip tespiti bu numara üzerinden yapılır.
3. Yalnızca malike dava açmak. Bakımı geçici olarak üstlenen kişi de bulunduran sıfatıyla sorumludur.
4. Yaban hayvanında vazgeçmek. İdarenin tedbir almaması hizmet kusuru oluşturabilir.
5. Kinematik inceleme istememek. Sürücünün kaçınma olanağı ancak bu yolla ortaya konur.
6. Kaskoyu tek yol saymak. Kasko ödemesi sorumluların sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; bedensel zarar zaten kapsam dışıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Hayvan sahibine karşı dava için sürem ne kadar?

TBK m.72/1 uyarınca tazminat istemi, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiğiniz tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde fiil tarihinden itibaren on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. İki yıllık süre kaza tarihinden değil, sorumlunun öğrenildiği tarihten işler; hayvan sahibi sonradan küpe kaydıyla tespit edilmişse başlangıç o tarihtir.

Fiil suç oluşturuyorsa süre uzar mı?

TBK m.72/1 uyarınca tazminat, ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa bu zamanaşımı uygulanır. Kazada yaralanma veya ölüm varsa taksirle yaralama ya da taksirle öldürme suçunun zamanaşımı gündeme gelir.

İdareye başvurmadan doğrudan dava açabilir miyim?

Hayır. İYUK m.13 uyarınca idari eylemlerden hakları ihlal edilenlerin, dava açmadan önce eylemi öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurmaları gerekir. İstek reddedilirse tebliği izleyen günden, altmış gün içinde cevap verilmezse bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava süresi içinde dava açılır.

Hayvanı yakalayıp alıkoyabilir miyim?

TBK m.68 uyarınca bir kişinin hayvanı, kendisinin veya bir başkasının taşınmazı üzerinde zarar verdiği takdirde taşınmazın zilyedi o hayvanı yakalayabilir ve zararı giderilinceye kadar alıkoyabilir; durum ve koşullar haklı gösteriyorsa hayvanı diğer yollara başvurmaksızın öldürebilir. Alıkoyan kişi, hayvanın sahibini bilmiyorsa onu bulmak için gerekli girişimlerde bulunmak zorundadır.

Yola çıkan hayvana çarptım, kimden tazminat isterim?

Hayvanın statüsüne göre değişir. Sahipli hayvanlarda adli yargıda hayvan bulundurandan; sahipsiz evcil hayvanlarda idari yargıda belediyeden; yaban hayvanlarında ise yol yapım ve bakımından sorumlu idareden istenir. Kendi aracınızdaki hasar için ayrıca kasko poliçesi devrededir.

Hayvan bulunduran kimdir?

Bir hayvanın bakımını ve yönetimini sürekli veya geçici olarak üstlenen kişidir. Malik olmak şart değildir; hayvanı emanet alan, otlatan çoban veya kurbanlığı muhafaza eden komşu da bulunduran sıfatıyla sorumlu olabilir.

Hayvan sahibi nasıl sorumluluktan kurtulur?

Zararın doğmasını engellemek için gerekli özeni gösterdiğini ispat ederse sorumlu olmaz. İspat yükü kendisindedir; hayvanın bağlı olup olmadığı, çit ve ağılın sağlamlığı, kapıların kapalı tutulup tutulmadığı ile refakatçi bulunup bulunmadığı gibi hususlar değerlendirilir.

Karayolunda hayvan bulundurmak yasak mı?

Yerleşim birimleri dışındaki karayolunda, taşıt yolu üzerinde zorunlu hâller dışında hayvan bulundurmak yasaktır. Karayollarının yasaklanmamış kesimlerinde ise hayvanların ve hayvan sürülerinin trafik kurallarına uymadan sürülmesi yasaktır. Bu yasağa aykırılık özen yükümlülüğünün ihlalini gösterir.

Yaban hayvanına çarptım, kimden isteyebilirim?

Yaban hayvanlarının doğrudan bir sahibi bulunmadığından sorumluluk yol yapım ve bakımından sorumlu idareye yönelir. İdare, yaban hayvanı geçişinin sık yaşandığı kesimlerde uyarı levhası, çit, alt veya üst geçit ve uygun hız sınırı gibi tedbirleri almakla yükümlüdür; almamışsa hizmet kusuru gündeme gelir.

İdareye karşı hangi mahkemede dava açılır?

İdari yargıda tam yargı davası açılır. Dava öncesinde idareye başvuru yapılması ve süre kurallarının gözetilmesi gerekir; bu nedenle takvimin baştan çıkarılması önemlidir.

Sürücünün kusuru nasıl değerlendirilir?

Hız sınırına uyulup uyulmadığı, gece ise ışık kullanımı, fren mesafesi ve kazadan kaçınma olanağının bulunup bulunmadığı değerlendirilir. Sürücü tüm kurallara uymuş ve kaçınma olanağı yoksa kusursuz kabul edilir; bu tespit için kinematik inceleme talep edilmelidir.

Küpe numarası neden önemli?

Küpe kayıtları üzerinden hayvanın işletmesi ve sahibi tespit edilebilir. Küpe numarası kaydedilmediğinde sahipli bir hayvan çoğu zaman sahipsiz muamelesi görür ve dosya yanlış yargı koluna yönelir.

Kaza tespit tutanağına ne yazdırmalıyım?

Hayvanın sahipli mi sahipsiz mi olduğu, küpe bulunup bulunmadığı ve sahibinin tespit edilip edilmediği tutanağa yazdırılmalıdır. Bu tek satır hangi yargı koluna gidileceğini belirler.

Kaskom öderse dava açamaz mıyım?

Açabilirsiniz. Kasko ödemesi hayvan bulunduranın veya idarenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Ayrıca bedensel zarar kasko kapsamı dışındadır ve sorumlulardan ayrıca istenir; kasko sigortacısı da ödediği tutar için sorumlulara rücu edebilir.

Hayvan başka bir hayvan tarafından ürkütülmüşse ne olur?

Hayvan, bir başkası veya başkasına ait bir hayvan tarafından ürkütülmüş olursa, hayvanı bulunduranın o kişiye rücu hakkı saklıdır. Bu durum zarar görene karşı sorumluluğu ortadan kaldırmaz; iç ilişkiyi düzenler.

Bölgede daha önce de kaza olmuşsa bu işe yarar mı?

Yarar. Aynı kesimde meydana gelen hayvan kaynaklı kaza kayıtları, sorunun bilinen ve süreklilik gösteren bir durum olduğunu gösterir. Bu husus hem hayvan bulunduranın özen ihlalini hem idarenin tedbir alma yükümlülüğünü güçlendirir; kayıtların celbi talep edilmelidir.

Hayvana çarpan araçta yolcuydum, aracın trafik sigortasından tazminat alabilir miyim?

Evet. Bindiğiniz aracın işleteni KTK m.85 uyarınca kusur aranmaksızın sorumludur ve bu sorumluluk zorunlu trafik sigortası kapsamındadır. İşleten ancak KTK m.86’daki kurtuluş şartlarını, özellikle sürücünün kusursuzluğunu ve kazanın mücbir sebep ya da üçüncü kişinin ağır kusurundan kaynaklandığını birlikte ispat ederse sorumluluktan kurtulur.

Başıboş köpek yüzünden kaza yaptım, her belediye sorumlu mu?

7527 sayılı Kanun’la değişen 5199 sayılı Kanun’a göre hayvan bakımevi kurma yükümlülüğü büyükşehir belediyeleri, il belediyeleri ve nüfusu yirmi beş bini aşan belediyeler için öngörülmüştür. Hizmet kusuru değerlendirmesi, belediyenin bu statüsü, kanuni yükümlülükleri ve bölgedeki başıboş hayvanlara ilişkin önceki şikâyet kayıtları gözetilerek yapılır.

Kazaya karışan köpeğin sahibi olup olmadığı nasıl anlaşılır?

5199 sayılı Kanun uyarınca kedi ve köpek sahipleri hayvanlarını dijital kimliklendirme yöntemleriyle kayıt altına aldırmakla yükümlüdür; kazaya karışan hayvanın çipi veya kayıtları üzerinden sahibi araştırılabilir. Sahip tespit edilirse TBK m.67 uyarınca hayvan bulunduranın sorumluluğu gündeme gelir.

İlgili Rehberler

• Yol kusuru nedeniyle idareye karşı tazminat dava dilekçesi
• Keşif ve olay yerinde inceleme talebi dilekçesi örneği
• Kaza tespit tutanağına itiraz ve aksinin ispatı dilekçesi örneği
• Kusur bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi örneği
• Kasko hasar reddine itiraz ve tahkim başvuru dilekçesi örneği
• Araç değer kaybı dava dilekçesi örneği
• Trafik kazasında delil tespiti talebi dilekçesi örneği
• Görev sırasındaki kazada işverenin sorumluluğu dava dilekçesi
• Trafik kazası maddi ve manevi tazminat dava dilekçesi örneği
• Trafik kazasından sonra hangi dilekçe, ne zaman?

Dayanak Mevzuat

• 6098 sayılı TBK m. 67 — hayvan bulunduranın sorumluluğu, kurtuluş kanıtı ve rücu
• 6098 sayılı TBK m. 68 — hayvanı alıkoyma hakkı
• 2918 sayılı KTK m. 69 — karayolunda hayvan bulundurma ve sürme yasağı
• 6098 sayılı TBK m. 49, 50, 51 — haksız fiil ve tazminatın belirlenmesi
• 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu — sahipsiz hayvanlara ilişkin yükümlülükler
• 5393 sayılı Belediye Kanunu — belediyenin görev ve sorumlulukları
• 2577 sayılı İYUK m. 7, 12, 13 — dava süresi, tam yargı davası ve ön başvuru
• 6098 sayılı TBK m. 72 — haksız fiilde zamanaşımı ve uzamış ceza zamanaşımı
• 6100 sayılı HMK m. 288 — keşif
• 7527 sayılı Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (RG 02.08.2024) — bakımevi yükümlülüğü, kaynak ayırma, kimliklendirme
• 2918 sayılı KTK m. 85, 86, 97 — işletenin sorumluluğu, kurtuluş kanıtı ve sigortaya başvuru
• 6098 sayılı TBK m. 52, 54, 56, 61 — indirim, bedensel zarar, manevi tazminat ve müteselsil sorumluluk