Önödeme, uzlaşma kapsamında olmayan ve yalnız adli para cezası ya da üst sınırı altı ayı aşmayan hapis cezası gerektiren suçlarda uygulanır. Fail, kanunda belirlenen miktarı soruşturma giderleriyle birlikte Cumhuriyet savcılığının tebliğinden itibaren on gün içinde öderse hakkında kamu davası açılmaz (TCK m.75/1). Ödenecek miktar şöyle hesaplanır: adli para cezası maktu ise o miktar, değilse aşağı sınırı; hapis cezasında ise aşağı sınırın her günü için 100 TL. Bu tutar 7499 sayılı Kanunla 30 TL’den 100 TL’ye çıkarılmıştır. On gün içinde talep edilirse miktar birer ay arayla üç eşit taksitte ödenebilir. Kanun, cezası bu sınırları aşsa da bazı suçları ayrıca önödeme kapsamına almıştır. Bunlar arasında 7571 sayılı Kanunla değişen şekliyle hakaret (m.125/3-a hariç), çevrenin taksirle kirletilmesi ve suçu bildirmeme vardır (m.75/6). Ödeme üzerine verilen kararlar adli sicile değil, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir (m.75/7).
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
2026 güncel: Önödemenin hangi suçlarda uygulandığı (TCK 75/1 genel kuralı ve 75/6 listesi), suç örnekleri ve uzlaştırma ile erteleme arasındaki farklar Önödeme Nedir, Hangi Suçlarda Uygulanır? rehberinde tablo hâlinde gösterilmiştir.
Savcılıktan önödeme tebligatı mı aldınız?
On günlük süre dolmadan miktarı ve seçenekleri birlikte kontrol edelim: Hukukçular Evi Ankara.
⚡ Net Cevap: Kapsam: uzlaşma kapsamı dışındaki, yalnız adli para cezası veya üst sınırı 6 ayı aşmayan hapis gerektiren suçlar (TCK m.75/1). Ek liste (m.75/6): m.98/1, hakaret (125/3-a hariç; 7571), m.171, m.182/1, m.264/1, m.278/1-2, Orman K. 108/1, 2863 s.K. 74/2, 5253 s.K. 32/1-d. Miktar: APC maktu ise o miktar, değilse aşağı sınır; hapiste aşağı sınırın her günü 100 TL (7499); ikisi birlikteyse toplamı; soruşturma giderleri eklenir. Süre: tebliğden itibaren 10 gün. Taksit: 10 gün içinde talep edilirse 3 eşit taksit, birer ay ara. Tekrar: 5 yıl içinde yeni önödeme suçunda miktar yarı oranında artar (taksirli hariç); m.75/6 suçlarında 5 yıl içinde tekrarda önödeme yok. Dava açılmışsa: hâkim bildirimiyle ödeme, dava düşer (m.75/2-3). Kayıt: özel sistem (m.75/7). Mağdurun tazminat hakkı saklı (m.75/5).
TCK m.75/1 (özet): Uzlaşma kapsamındaki suçlar hariç olmak üzere, yalnız adlî para cezasını gerektiren veya kanun maddesinde öngörülen hapis cezasının yukarı sınırı altı ayı aşmayan suçların faili; belirlenen miktarı soruşturma giderleri ile birlikte, Cumhuriyet savcılığınca yapılacak tebliğ üzerine on gün içinde ödediği takdirde hakkında kamu davası açılmaz.
Kapsam: Hangi Suçlarda Önödeme Uygulanır?
| Ölçüt | Kural |
|---|---|
| Yalnız adli para cezası gerektiren suçlar | Kapsamda |
| Kanundaki hapis cezasının üst sınırı 6 ayı aşmayan suçlar | Kapsamda |
| Uzlaşma kapsamındaki suçlar | Kapsam dışı |
| m.75/6’da sayılan suçlar | Cezası ne olursa olsun kapsamda |
| Üst sınırı 6 ayı aşan diğer suçlar | Kapsam dışı |
Eski metnimizde m.75/1 şu şekilde aktarılmıştı: “…Cumhuriyet savcısı, şüpheliyi ön ödeme ile davayı düşürme teklifinde bulunabilir”. Bu ifade kanun metninde yer almaz. Yürürlükteki metin, uzlaşma kapsamındaki suçları açıkça hariç tutar ve sonucu kamu davasının açılmaması olarak düzenler. Önödemede savcının takdir yetkisi yoktur. Kapsama giren suçta tebligat yapılır ve fail süresinde öderse dava açılmaz. Önödemeye tabi olduğu dosyadan açıkça anlaşılan bir işte önödeme uygulanmadan iddianame düzenlenmişse, mahkeme iddianameyi iade eder (CMK m.174/1-c). İddianamenin iadesi için iddianamenin iadesi rehberine bakabilirsiniz.
Önödemenin Hukuki Niteliği
Önödeme, TCK’nın “Dava ve Cezanın Düşürülmesi” başlıklı bölümünde düzenlenmiş bir kurumdur. Amacı, cezası hafif olan suçlarda yargılamaya gerek kalmadan kamu davasının açılmamasını sağlamaktır. Bu nedenle önödeme bir ceza değil, kamu davasının açılmasına engel olan bir düşme sebebidir. Ödeme yapan kişi hakkında mahkûmiyet hükmü kurulmaz. Önödeme, failin iradesine bırakılmış bir imkândır. Fail ödeme yapıp yapmamakta serbesttir. Ödeme yapmazsa soruşturma olağan yoluyla devam eder. Kanun, bu imkânın kötüye kullanılmasını önlemek için tekrar hâllerinde miktarın artırılması ve bazı suçlarda önödemenin uygulanmaması gibi sınırlar getirmiştir (TCK m.75/1, 6).
Önödeme İhtarnamesinde Nelere Bakılmalı?
- Suçun nitelendirilmesi: Hangi kanun maddesi uygulanmış? Suç uzlaşma kapsamında mı?
- Hesaplama: Cezanın aşağı sınırı ve gün başına 100 TL esas alınmış mı?
- Artırım: Tekrar nedeniyle artırım yapılmışsa önceki kararın tarihi ve niteliği.
- Soruşturma giderleri: Kalemleri belirtilmiş mi?
- Tebliğ tarihi: On günlük süre bu tarihten başlar.
- Ödeme yeri ve hesap bilgisi: Ödemenin nereye yapılacağı açıkça yazılmış mı?
- Taksit imkânı: On gün içinde talep edilebileceği belirtilmiş mi?
İhtarnamede hesap hatası veya nitelendirme hatası varsa, on günlük süre içinde savcılığa dilekçe verilerek düzeltme istenmelidir. Süre içinde ödeme yapılması ile düzeltme talebi birlikte yürütülebilir. Ancak ödeme yapılmadan düzeltme beklenirse sürenin dolması riski bulunduğundan, düzeltme talebi ile birlikte taksit talebinde bulunulması veya ihtarnamedeki miktarın ödenerek fazlasının iadesinin istenmesi değerlendirilebilir.
Uzlaşma Kapsamındaki Suçlar Hariçtir
Eski metnimizde “uzlaştırma kapsamındaki suçlarda önce uzlaştırmanın tüketilmesi, uzlaştırma başarısız olursa önödemenin gündeme geleceği” yazıyordu. Bu bilgi yanlıştı. Kanun, uzlaşma kapsamındaki suçları önödemenin dışında tutar (TCK m.75/1). Uzlaştırma başarısız olsa bile bu suçlar önödemeye dönüşmez. Soruşturulması şikâyete bağlı suçların tamamı ile CMK m.253/1-b’de sayılan suçlar uzlaştırma kapsamındadır. Bu nedenle eski metnimizdeki “hafif tehdit” örneği de hatalıydı. Tehdidin birinci fıkrası uzlaştırma kapsamında olduğundan (CMK m.253/1-b-3) önödemeye tabi değildir. Uzlaştırma kapsamındaki suçlar için uzlaştırma nedir rehberine bakabilirsiniz.
7571 sayılı Kanunla CMK m.253/3’e önemli bir cümle eklenmiştir. Önödeme kapsamına giren bir suç ile uzlaştırma kapsamına giren bir suç aynı mağdura karşı birlikte işlenmişse, uzlaştırma kapsamındaki suç bakımından uzlaşma hükümleri uygulanır. Böylece iki kurumun birlikte işlenen suçlarda birbirini engellemesinin önüne geçilmiştir. Geçiş hükmüne göre, 7571 sayılı Kanunun yürürlüğü tarihinde uzlaşmanın sağlanmış olduğu dosyalarda m.253/3 ve m.75/6’daki değişiklikler uygulanmaz (CMK geçici m.8).
Cezasına Bakılmaksızın Önödemeye Tabi Suçlar (m.75/6)
| Kanun | Suç |
|---|---|
| TCK m.98/1 | Yardım veya bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi |
| TCK m.125 | Hakaret (üçüncü fıkranın (a) bendi hariç) — 7531 ile eklendi, 7571 ile değişti |
| TCK m.171 | Genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması |
| TCK m.182/1 | Çevrenin taksirle kirletilmesi |
| TCK m.264/1 | Özel işaret ve kıyafetleri usulsüz kullanma |
| TCK m.278/1-2 | Suçu bildirmeme |
| 6831 s. Orman Kanunu m.108/1 | Orman Kanunundaki suç |
| 2863 s.K. m.74/2 (ilk cümle) | Kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin suç |
| 5253 s. Dernekler Kanunu m.32/1-d | Dernekler Kanunundaki suç |
Bu listedeki suçlar, cezalarının üst sınırı altı ayı aşsa bile önödeme kapsamındadır. Hakaret, 7/11/2024 tarihli ve 7531 sayılı Kanunla listeye eklenmiş, 24/12/2025 tarihli ve 7571 sayılı Kanunla “üçüncü fıkranın (a) bendi hariç” şeklinde değiştirilmiştir. Bu nedenle kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret önödemeye tabi değildir. Hakarette uzlaştırma yoluna ise gidilemez (CMK m.253/3). Listedeki suçların beş yıl içinde tekrar işlenmesi hâlinde, fail hakkında aynı suçtan dolayı önödeme hükümleri uygulanmaz (m.75/6 son cümle). Hakaret suçunda önödemenin uygulanması için sosyal medyada hakaret, çevrenin taksirle kirletilmesi için TCK 182 rehberlerine bakabilirsiniz.
Önödeme Miktarı Nasıl Hesaplanır?
| Suçun cezası | Ödenecek miktar |
|---|---|
| Yalnız adli para cezası, maktu | O miktar |
| Yalnız adli para cezası, maktu değil | Adli para cezasının aşağı sınırı |
| Yalnız hapis | Hapis cezasının aşağı sınırındaki her gün için 100 TL |
| Hapis ile birlikte adli para cezası | Hapis için gün başına 100 TL + adli para cezasının aşağı sınırı |
| Hapis veya adli para cezası (seçimlik, üst sınır 6 ayı aşmıyor) | Adli para cezası esas alınarak (m.75/4) |
| Her durumda | Soruşturma giderleri eklenir |
Eski metnimizde önödeme miktarının “adli para cezasının gün sayısının üst sınırı ile günlük miktarın çarpılması” ve hapis cezasında “cezanın yarısının paraya çevrilmesiyle” hesaplandığı yazıyordu. Kanunun öngördüğü yöntem farklıdır. Önödeme, cezanın üst sınırına değil aşağı sınırına göre hesaplanır. Hapis cezasında aşağı sınırın her günü için sabit bir tutar esas alınır. Bu tutar 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunla 30 TL’den 100 TL’ye çıkarılmıştır. Örneğin kanunda hapis cezasının aşağı sınırı 30 gün olarak öngörülen bir suçta önödeme miktarı 30 × 100 = 3.000 TL’dir. Bu tutara soruşturma giderleri eklenir. Tebligattaki miktarın bu kurala uygun hesaplanıp hesaplanmadığı kontrol edilmelidir. Hesaplama için uzlaştırma ve önödeme hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Tebligattaki önödeme miktarı fazla mı görünüyor?
Aşağı sınır ve 100 TL kuralına göre hesabı birlikte kontrol edelim: 0554 648 37 15
On Günlük Süre ve Taksit
Önödeme miktarı, Cumhuriyet savcılığınca yapılan tebliğden itibaren on gün içinde ödenmelidir (TCK m.75/1). Eski metnimizde bu sürenin “yedi gün” olduğu yazıyordu. Doğru süre on gündür. Fail on gün içinde talep ederse, miktarın birer ay arayla üç eşit taksitte ödenmesine Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilir. Bu durumda taksit, savcının takdirine bırakılmamıştır. Talep süresinde yapılmışsa taksite karar verilir. Taksitlerin süresinde ödenmemesi hâlinde önödeme hükümsüz kalır ve soruşturmaya devam edilir. Bu nedenle taksit planı, gerçekçi bir ödeme gücüne göre talep edilmelidir. Ödeme yapıldıktan sonra kovuşturmaya yer olmadığı kararının verildiği takip edilmeli ve kararın bir örneği alınmalıdır.
Tekrar Hâlinde Artırım ve Önödemenin Uygulanmaması
| Durum | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Önödemeye bağlı KYOK veya düşme kararından itibaren 5 yıl içinde yeni önödeme suçu | Teklif edilecek miktar yarı oranında artırılır | m.75/1 son cümle |
| Taksirli suçlar | Bu artırım uygulanmaz | m.75/1 son cümle |
| m.75/6 listesindeki suçun 5 yıl içinde tekrar işlenmesi | Aynı suçtan önödeme uygulanmaz | m.75/6 son cümle |
Bu kuralların uygulanabilmesi için önceki önödeme kararlarının bilinmesi gerekir. Kanun, ödeme üzerine verilen kovuşturmaya yer olmadığı ve düşme kararlarının bunlara mahsus bir sisteme kaydedileceğini düzenler. Bu kayıtlar ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi hâlinde ve bu maddede belirtilen amaç için kullanılabilir (m.75/7). Yani kayıt, yalnızca tekrar kurallarının uygulanması için tutulur. Adli sicil kaydı niteliği taşımaz.
Dava Açıldıktan Sonra Önödeme
Önödeme yalnızca soruşturma aşamasına özgü değildir. Cumhuriyet savcılığınca önödeme işlemi yapılmadan dava açılmışsa veya yargılama sırasında fiilin niteliği değişerek önödeme kapsamındaki bir suça dönüşmüşse de önödeme hükümleri uygulanır (TCK m.75/3). Bu durumda hâkim tarafından yapılacak bildirim üzerine fail, belirlenen miktarı yargılama giderleriyle birlikte öderse kamu davası düşer (m.75/2). Özel kanunlar gereği işin doğrudan mahkemeye intikal ettiği hâllerde de aynı kural geçerlidir. Örneğin kasten yaralama suçlamasıyla açılan bir davada fiilin önödeme kapsamındaki bir suç olduğu anlaşılırsa, mahkeme önödeme bildirimi yapmalıdır. Savunmada bu imkânın ileri sürülmesi önemlidir.
Örnek Olaylar
| Olay | Değerlendirme |
|---|---|
| Sosyal medyada bir kişiye hakaret (m.125/1) | Önödeme kapsamında (m.75/6-a-2) |
| Görevi nedeniyle kamu görevlisine hakaret (m.125/3-a) | Önödeme kapsamı dışında (7571) |
| Köpeğin kontrolünde ihmal (m.177: 6 aya kadar hapis veya APC) | Uzlaşma kapsamında değilse önödeme; miktar APC esas alınarak (m.75/4) |
| Sair kötülük tehdidi (m.106/1 son cümle) | Uzlaşma kapsamında; önödeme uygulanmaz |
| Taksirle çevreyi kirletme (m.182/1) | Önödeme kapsamında (m.75/6-a-4) |
| Suçu bildirmeme (m.278/1-2) | Önödeme kapsamında (m.75/6-a-6) |
| Aynı mağdura hakaret ve basit yaralama birlikte | Yaralama bakımından uzlaşma, hakaret bakımından önödeme (CMK m.253/3, 7571) |
Örnekler, önödemenin uygulanıp uygulanmayacağının suçun kanuni tanımına, cezasına ve uzlaştırma kapsamına bakılarak belirlendiğini gösterir. Somut dosyada suçun hangi maddeden nitelendirildiği, önödeme imkânının varlığını doğrudan etkiler. Nitelendirme yanlışsa, önödeme ihtarnamesine veya önödeme yapılmadan açılan davaya karşı bu husus ileri sürülmelidir.
Seçimlik Cezalarda Hesaplama (m.75/4)
Bazı suçlarda kanun, üst sınırı altı ayı aşmayan hapis cezası ile adli para cezasını seçimlik olarak öngörür. Hâkim, bu suçlarda ikisinden birini uygulayabilir. Önödeme bakımından bu durumda ödenecek miktar, adli para cezası esas alınarak belirlenir (TCK m.75/4). Örneğin hayvanın kontrolünde ihmal suçunda kanun “altı aya kadar hapis veya adlî para cezası” öngördüğünden (m.177), önödeme miktarı hapis cezasına göre değil adli para cezasının aşağı sınırına göre hesaplanır. Adli para cezasının gün karşılığı en az 100, en fazla 500 TL olup (m.52/2) önödemede aşağı sınır esas alınır. Bu kural, seçimlik cezalı suçlarda failin lehine daha düşük bir miktar ortaya çıkarır.
Önödeme Yapıldıktan Sonra
Önödeme miktarı süresinde ödendiğinde soruşturma aşamasında kovuşturmaya yer olmadığı kararı, kovuşturma aşamasında ise düşme kararı verilir. Ödemenin makbuz veya dekontla belgelenmesi ve bu belgenin dosyaya sunulması, kararın gecikmeden verilmesini sağlar. Taksitli ödemelerde her taksitin ödendiği ayrıca belgelenmelidir. Bu kararlar, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir ve ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak tekrar kurallarının uygulanması amacıyla kullanılabilir (TCK m.75/7). Kişi hakkında mahkûmiyet hükmü bulunmadığından adli sicil kaydı oluşmaz. Karar örneğinin alınması, ödemenin dosyaya işlendiğinin ve dosyanın kapandığının belgelenmesi bakımından önemlidir. Suçtan zarar gören ise önödemenin koşullarının bulunmadığı kanaatindeyse, kovuşturmaya yer olmadığı kararına tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz edebilir (CMK m.173/1).
Sık Yapılan Hatalar
- Süreyi yedi gün sanmak: Önödeme süresi tebliğden itibaren on gündür.
- Taksit talebini geç yapmak: Taksit de on gün içinde istenmelidir.
- Miktarı kontrol etmemek: Hesap, cezanın üst sınırına değil aşağı sınırına göre yapılır.
- Uzlaştırma ile karıştırmak: Uzlaşma kapsamındaki suçlarda önödeme olmaz.
- Taksitleri aksatmak: Bir taksit süresinde ödenmezse önödeme hükümsüz kalır.
- Ödeme sonrası kararı takip etmemek: KYOK veya düşme kararının örneği alınmalıdır.
Mağdurun Hakları Saklıdır
Önödemede ödeme Devlet Hazinesine yapılır ve mağdurun rızası aranmaz. Kamu davasının açılmaması veya ortadan kalkması, kişisel hakkın istenmesine, malın geri alınmasına ve müsadereye ilişkin hükümleri etkilemez (TCK m.75/5). Bu nedenle önödeme yapan faile karşı mağdur, uğradığı zarar için hukuk mahkemesinde tazminat davası açabilir. Önödemeye bağlı KYOK kararına karşı suçtan zarar görenin itiraz hakkı da genel kurallara göre değerlendirilir (CMK m.173/1). Suçtan zarar gören kişi, önödemenin koşullarının bulunmadığını, örneğin suçun uzlaşma kapsamında olduğunu veya m.75/6 suçlarından birinin beş yıl içinde tekrar işlendiğini ileri sürebilir. KYOK’a itiraz için takipsizlik kararına itiraz rehberine bakabilirsiniz.
Önödemede Son Yıllardaki Değişiklikler
| Kanun | Değişiklik |
|---|---|
| 6763 s.K. (24/11/2016) | Hapis üst sınırı 3 aydan 6 aya; gün başına tutar 20 TL’den 30 TL’ye; tekrar hâlinde artırım; m.75/6 listesi ve kayıt sistemi (m.75/7) |
| 7188 s.K. (17/10/2019) | Üç eşit taksit imkânı; 2863 ve 5253 sayılı Kanunlardaki suçların m.75/6 listesine eklenmesi |
| 7499 s.K. (2/3/2024) | Hapis cezasının her günü için tutar 30 TL’den 100 TL’ye |
| 7531 s.K. (7/11/2024) | Hakaretin m.75/6 listesine eklenmesi |
| 7571 s.K. (24/12/2025) | Hakarette m.125/3-a’nın önödeme dışında bırakılması; birlikte işlenen önödeme ve uzlaştırma suçlarında uzlaşmanın uygulanması (CMK m.253/3); geçiş hükmü (CMK geçici m.8) |
Değişikliklerin zamanı, hangi kuralın uygulanacağı bakımından önemlidir. Suç tarihinde yürürlükte olan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanun farklıysa, failin lehine olan kanun uygulanır (TCK m.7/2). Önödeme miktarını artıran değişiklikler, önceki tarihli fiillerde failin aleyhine uygulanamaz. Önödeme kapsamını genişleten değişiklikler ise lehe olduğundan uygulanabilir. Özellikle hakaret suçunda 7531 ve 7571 sayılı Kanunların yürürlük tarihleri, somut dosyada suç tarihine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Dosyam Önödeme Kapsamında mı? Kontrol Sırası
- Suçun kanun maddesini belirleyin: İhtarname veya ifade tutanağındaki nitelendirmeye bakın.
- m.75/6 listesinde mi? Listedeyse cezasına bakılmaksızın önödeme kapsamındadır (hakarette 125/3-a hariç).
- Uzlaşma kapsamında mı? Şikâyete bağlı suçlar ve CMK m.253/1-b suçları uzlaştırmaya gider; önödeme uygulanmaz.
- Cezası uygun mu? Yalnız adli para cezası veya üst sınırı 6 ayı aşmayan hapis gerekir.
- Tekrar var mı? Son 5 yılda önödemeye bağlı karar varsa miktar artar veya m.75/6 suçlarında önödeme uygulanmaz.
- Aşama nedir? Dava açılmışsa m.75/3 koşullarında hâkim bildirimiyle önödeme mümkündür.
Mağdur Açısından Önödeme
Önödeme, mağdurun rızası aranmadan uygulanan bir kurumdur ve ödenen miktar Devlet Hazinesine gider. Bu nedenle mağdur, önödemeyle kapanan bir dosyada kendi zararını ceza dosyası üzerinden karşılayamaz. Ancak kanun, kişisel hakların istenmesinin, malın geri alınmasının ve müsaderenin önödemeden etkilenmeyeceğini açıkça düzenler (TCK m.75/5). Mağdur, uğradığı maddi ve manevi zarar için hukuk mahkemesinde tazminat davası açabilir. Hakaret gibi kişilik haklarına yönelik suçlarda mağdurun manevi tazminat talebi bu nedenle önödemeden bağımsız olarak değerlendirilir. Mağdur ayrıca önödemenin koşullarının bulunmadığını düşünüyorsa, örneğin suçun kamu görevlisine görevinden dolayı işlenmiş hakaret olduğunu ileri sürüyorsa, kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edebilir.
Önödeme, Uzlaştırma ve HAGB Karşılaştırması
| Ölçüt | Önödeme (TCK m.75) | Uzlaştırma (CMK m.253) | HAGB (CMK m.231) |
|---|---|---|---|
| Kapsam | Uzlaşma dışı; APC veya üst sınırı 6 ay; m.75/6 listesi | Şikâyete bağlı ve m.253/1-b suçları | 2 yıl veya daha az hapis ya da APC |
| Mağdurun rızası | Aranmaz | Zorunlu | Aranmaz; zararın giderilmesi aranır |
| Ödeme kime | Devlete | Mağdura veya kararlaştırılan edim | — |
| Süre | Tebliğden itibaren 10 gün | Teklife 7 gün | Denetim süresi |
| Sonuç | Kamu davası açılmaz veya düşer | Kamu davası açılmaz veya düşer | Hüküm açıklanmaz |
| Karar | KYOK veya düşme; özel sisteme kayıt (m.75/7) | Edim def’aten yerine getirilince KYOK (m.253/19) | HAGB; özel sisteme kayıt (m.231/13) |
| Mağdurun tazminat hakkı | Saklı (m.75/5) | Uzlaşma anında tespit edilemeyen veya sonradan ortaya çıkan zararlar hariç dava açılamaz (m.253/19) | Saklı |
Eski metnimizdeki karşılaştırmada HAGB bakımından “5 yıl denetim” ve “sicil oluşmaz” ifadeleri kullanılıyordu. HAGB’de hüküm açıklanmaz ve kural olarak ayrı bir sisteme kaydedilir. Denetim süresi ve koşulları 7589 sayılı Kanunla değişen CMK m.231 hükümlerine göre belirlenir. Kurumlar arasında seçim yapılamaz. Hangisinin uygulanacağını suçun türü ve cezası belirler. Önödeme kapsamındaki bir suçta uzlaştırma, uzlaştırma kapsamındaki bir suçta ise önödeme uygulanmaz. HAGB için HAGB nedir rehberine bakabilirsiniz.
Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesinden Farkı
Önödeme ile sık karıştırılan bir diğer kurum, kamu davasının açılmasının ertelenmesidir. Cumhuriyet savcısı, uzlaştırma ve önödeme kapsamındaki suçlar hariç olmak üzere, üst sınırı üç yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarda yeterli şüpheye rağmen kamu davasının açılmasını beş yıl süreyle erteleyebilir (CMK m.171/2). Bu kurum, önödemenin uygulanamadığı suçlar için öngörülmüştür. Önödeme kapsamındaki bir suçta erteleme kararı verilemez. Ertelemede şüphelinin daha önce kasıtlı bir suçtan hapis cezasıyla mahkûm olmamış olması ve zararın tamamen giderilmesi gibi koşullar aranır (m.171/3). Erteleme süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmezse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir (m.171/4). Önödemede ise bir denetim süresi yoktur. Ödemenin yapılmasıyla dosya kapanır. Bu fark, önödemenin daha hızlı ve kesin sonuç doğuran bir yol olduğunu gösterir.
Avukat Desteği Ne Zaman Gerekir?
Önödeme tebligatı basit bir ödeme talimatı gibi görünse de, arkasında suçun doğru nitelendirilip nitelendirilmediği, miktarın doğru hesaplanıp hesaplanmadığı ve önödemenin kişinin yararına olup olmadığı gibi hukuki sorular bulunur. Özellikle fiili işlemediğini düşünen, meslek veya kariyer nedeniyle beraat kararına ihtiyaç duyan ya da daha önce önödemeye bağlı bir kararı bulunan kişilerin on günlük süre içinde hukuki destek alması önerilir. Dava açılmış bir dosyada önödeme imkânının gözden kaçırılmaması da müdafiin görevidir.
Önödemeyi Kabul Etmeli misiniz?
Önödeme teklifi bir suç ikrarı değildir. Ödeme yapılması, suçun işlendiğinin kabul edildiği anlamına gelmez; ancak suçsuzluk da tespit edilmiş olmaz. Delillerin aleyhine güçlü olduğu, olayın küçük ve sürecin uzamasının istenmediği durumlarda önödeme hızlı ve öngörülebilir bir çıkış yoludur. Buna karşılık fiili işlemediğini düşünen ve güçlü bir savunması bulunan kişi, beraat kararıyla suçsuzluğunu tespit ettirmeyi tercih edebilir. Ödeme yapılmazsa soruşturma devam eder ve iddianame düzenlenebilir. Yargılama sonunda mahkûmiyet hâlinde verilecek ceza ve yargılama giderleri, önödeme miktarını çoğu zaman aşar. Karar ölçütleri için savcılık bana önödeme teklif etti rehberine bakabilirsiniz.
⚠️ On gün hak düşürücüdür: Önödeme tebligatını aldıktan sonra on gün içinde ya ödeme yapın ya da taksit talebinde bulunun. Taksit talebi de bu on günlük süre içinde yapılmalıdır. Süre geçtikten sonra yapılan ödeme, kamu davasının açılmasını engellemez; bu durumda ancak dava açıldıktan sonra m.75/3 koşulları varsa hâkim bildirimi üzerine önödeme gündeme gelebilir.
Önödeme miktarının kontrolü, taksit talebi ve önödeme ile diğer kurumlar arasında doğru yolun seçimi için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Önödeme Miktarının Düzeltilmesi ve Taksit Talebi Dilekçesi Örneği
Sık Sorulan Sorular
Önödeme nedir?
Belirli suçlarda kanunda belirlenen miktarın soruşturma giderleriyle birlikte 10 gün içinde ödenmesiyle kamu davasının açılmamasıdır (TCK m.75/1).
Hangi suçlarda önödeme uygulanır?
Uzlaşma kapsamı dışında kalan, yalnız adli para cezası veya üst sınırı 6 ayı aşmayan hapis gerektiren suçlar ile m.75/6’da sayılan suçlar.
Uzlaştırma başarısız olursa önödeme yapılır mı?
Hayır. Uzlaşma kapsamındaki suçlar önödeme dışındadır (TCK m.75/1).
Hakaret suçunda önödeme var mı?
Evet, m.125/3-a (kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret) hariç (TCK m.75/6-a-2, 7571 s.K.).
Tehdit suçunda önödeme olur mu?
Tehdidin birinci fıkrası uzlaştırma kapsamında olduğundan önödemeye tabi değildir (CMK m.253/1-b-3).
Önödeme miktarı nasıl hesaplanır?
APC maktu ise o miktar, değilse aşağı sınırı; hapiste aşağı sınırın her günü için 100 TL; ikisi birlikteyse toplamı; soruşturma giderleri eklenir.
Önödeme süresi kaç gün?
Tebliğden itibaren 10 gün.
Taksitle ödenebilir mi?
Evet. 10 gün içinde talep edilirse birer ay arayla üç eşit taksit (TCK m.75/1).
Taksit ödenmezse ne olur?
Önödeme hükümsüz kalır ve soruşturmaya devam edilir.
Önödeme adli sicile işler mi?
Hayır. Kararlar bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir ve yalnızca kanunda belirtilen amaçla kullanılır (TCK m.75/7).
Beş yıl içinde tekrar önödeme suçu işlersem?
Miktar yarı oranında artırılır (taksirli suçlar hariç); m.75/6 suçlarında aynı suçtan önödeme uygulanmaz.
Dava açıldıktan sonra önödeme yapılabilir mi?
Önödeme işlemi yapılmadan dava açılmışsa veya suç vasfı değişmişse, hâkim bildirimi üzerine ödeme ile dava düşer (TCK m.75/2-3).
Önödeme yapılmadan iddianame düzenlenirse?
Önödemeye tabi olduğu açıkça anlaşılan işlerde iddianame iade edilir (CMK m.174/1-c).
Mağdur tazminat isteyebilir mi?
Evet. Önödeme kişisel hakların istenmesini etkilemez (TCK m.75/5).
Önödeme suçu kabul etmek midir?
Hayır. Ödeme suç ikrarı değildir; ancak suçsuzluk da tespit edilmiş olmaz.
Önödeme ile birlikte işlenen uzlaştırma suçunda ne olur?
Aynı mağdura karşı birlikte işlenmişlerse uzlaştırma kapsamındaki suç bakımından uzlaşma hükümleri uygulanır (CMK m.253/3, 7571).
Günlük 100 TL ne zamandan beri uygulanıyor?
2/3/2024 tarihli 7499 sayılı Kanunla önceki 30 TL tutarı 100 TL’ye çıkarılmıştır.
Seçimlik cezalı suçta önödeme nasıl hesaplanır?
Üst sınırı 6 ayı aşmayan hapis veya adli para cezası seçimlikse, adli para cezası esas alınır (TCK m.75/4).
İhtarnamedeki miktar yanlışsa ne yapmalıyım?
On gün içinde savcılığa düzeltme ve gerekirse taksit talebiyle başvurun.
Önödeme ile kamu davasının açılmasının ertelenmesi aynı şey mi?
Hayır. Erteleme, önödeme ve uzlaştırma kapsamı dışındaki, üst sınırı 3 yılı aşmayan suçlar için öngörülmüştür (CMK m.171/2).
Önödemeyi nasıl belgelerim?
Ödeme dekontunu veya makbuzunu saklayın ve dosyaya sunun; taksitlerde her ödemeyi ayrı belgeleyin.
Önödeme teklifini reddedersem ne olur?
Soruşturma devam eder; iddianame düzenlenebilir ve yargılama yapılır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
- 📘 Önödeme: Kamu Davası Açılmadan Çözüm
- Savcılık Bana Önödeme Teklif Etti
- Uzlaştırma Nedir? Hangi Suçlar?
- Uzlaştırma ve Önödeme Hesaplama
- Sosyal Medyada Hakaret (TCK 125)
- Çevrenin Taksirle Kirletilmesi (TCK 182)
- İddianamenin İadesi (CMK 174)
- Takipsizlik Kararına İtiraz
- HAGB Nedir?
- Adli Para Cezasının İnfazı
- Ceza Hukuku Rehberi
Önödeme: miktar, süre, taksit ve doğru yol
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK ve CMK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Sahte İçki ve Kaçak Etil Alkol Soruşturması 2026: İzinsiz İmalathane (4733 m.8/1), Bandrolsüz İçki (5607 m.3/18), Sağlığa Zararlı İçki (TCK 186) — Tekel Bayisi, Tedarikçi ve Taşıyıcı Ne Kadar Sorumlu?
- ▸ AİHM Kararından Sonra Yargılamanın Yenilenmesi ve Gözaltı Süresinin Hesabı 2026: AYM Genel Kurulunun 2021/29667 ve 2022/103359 Kararları — “Kanun Yürürlükte” Reddi, 4 Gün 12 Saat ve Dosyanın Hâkimliğe Geçtiği An (CMK m.311/1-f, 91, 141; 6216 m.50)
- ▸ Gümrük Kapısında veya Havalimanında Uyuşturucu ile Yakalanmak 2026: İthal Suçu (TCK 188/1), Kokain-Eroin Artırımı (188/4-a), Şoför ve Yolcunun Kastı (TCK 21, 30), Araç Müsaderesi (TCK 54) ve Gözaltı Hakları (CMK 91, 95, 154)
- ▸ Fon Soruşturmasında Gönüllü İade Cezayı Kaldırır mı? 2026 — 30 Milyar TL İade, 470 Kişiye Malvarlığı Tedbiri ve Firari Şüpheliler: Fon Mağduru ve Şüpheli İçin Hukuki Sonuçlar (7596 m.4/4, m.6; CMK m.128, 248; TCK m.168, 254; SPKn m.107/3)
Bu konuda hukuki destek almak için


