Testis torsiyonu, silodaki en keskin zaman kurallarından birine sahiptir: müdahale ilk altı saat içinde yapıldığında organı kurtarma şansı çok yüksekken, süre uzadıkça bu oran hızla düşer ve yirmi dört saati geçen olgularda organ genellikle kaybedilir. Bu alanın hukuki ağırlığını artıran ikinci husus ise tanı yaklaşımıdır: kaynaklarda güçlü klinik şüphe varsa görüntüleme sonucu beklenmeden acil cerrahiye geçilmesi önerilir; dahası tetkiklerin sonuçları negatif bile olsa torsiyon klinik olarak dışlanamıyorsa cerrahi araştırma düşünülmelidir. Hasta çoğunlukla ergen bir çocuktur ve sonuç kalıcıdır.
Bu rehber, malpraktis rehberleri serisinin bir parçasıdır — 50 rehber tek sayfada.
⚠️ Faizde mevzuat güncellemesi — 31 Temmuz 2026:
Faiz oranı. 7589 sayılı Kanun’un 10. maddesiyle 3095 sayılı Kanun’un 1. maddesi yeniden yazılmıştır (RG 31.07.2026, S. 33326). Yasal faiz artık sabit bir rakam değil, TCMB’nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde seksenidir. 30 Haziran’daki oran, önceki 31 Aralık oranından beş puan veya daha fazla farklıysa yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının yüzde sekseni uygulanır. Faiz artık dönemsel hesaplanır: 31.07.2026 öncesi dönemde eski rejim, sonrasında yeni formül geçerlidir; tek oranla yıllara yayılan hesap tabloları yanlış sonuç verir.
Faiz başlangıcı. Aynı Kanun’la Türk Borçlar Kanunu’nun 55. maddesine eklenen fıkralar uyarınca, bedensel zarar ve ölüm nedeniyle açılan tazminat davalarında faiz, bilinen dönem bakımından olay tarihinden, bilinemeyen dönem bakımından karar tarihinden işletilir. Tahkikat başlayıncaya kadar ifa amacıyla yapılan ödeme, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminat miktarından oransal olarak mahsup edilir. Geçiş bakımından belirleyici olan, haksız fiilin veya zarar doğuran olayın tarihidir. Ayrıntı: Yasal faiz değişti: reeskont endekslemesi
⚠️ Mevzuat güncellemesi — 31 Temmuz 2026: 7589 sayılı Kanun’un 19. maddesiyle Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun belirsiz alacak davasını düzenleyen 107. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır (RG 31.07.2026, S. 33326). Bu tarihten sonra yeni bir belirsiz alacak davası açılamaz. Yerine, aynı Kanun’un 20. maddesiyle HMK m. 109’a eklenen dördüncü fıkra ile güçlendirilmiş kısmi dava getirilmiştir: alacağın yalnız bir kısmının dava edildiği hâllerde talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir ve zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır. 31.07.2026’dan önce açılmış belirsiz alacak davaları geçici m. 1 uyarınca eski hükme göre görülmeye devam eder. Ayrıntı: Belirsiz alacak davası kaldırıldı mı? HMK 107 ve yargı paketi
Gecikme nedeniyle organ kaybı mı yaşandı? Saatler belirleyici.
Zaman Kuralı
| Süre | Sonuç |
|---|---|
| İlk altı saat | Organı kurtarma olasılığı çok yüksektir |
| Süre uzadıkça | Kan akımı kesintisi nedeniyle doku ölümü başlar; kurtarma şansı hızla düşer |
| Yirmi dört saati geçen | Organ genellikle kaybedilir |
Bu kritik erken dönem kaynaklarda altın saat olarak adlandırılır ve hiç vakit kaybedilmemesi gerektiğinin gerekçesini oluşturur. Tablo ayrıca kendi kendine düzelmez: tek kesin tedavi acil cerrahidir; ilaç tedavisiyle düzelmesi beklenmez.
En Kritik Kural: Görüntüleme Beklenmez
📌 Klinik şüphe, tetkik sonucundan önce gelir
Bu, dosyanın belkemiğidir ve kaynaklarda birden çok kez ifade edilir:
• Güçlü klinik şüphe varsa görüntüleme sonucu beklenmeden acil cerrahiye geçilmesi önerilir; çünkü her gecikme organın canlılığını azaltır.
• Torsiyon kuvvetle düşünülüyorsa görüntülemeyi beklemek zaman kaybına yol açar; bu durumda tanı için ameliyathaneye alınmak gecikmeden tercih edilir.
• Görüntüleme yardımcı olabilir, ancak klinik şüphe durumunda cerrahi araştırma geciktirilmemelidir.
Bunun dosyadaki karşılığı doğrudandır: “ultrason için sıra bekledik” ya da “sonucu bekledik” biçimindeki bir açıklama, güçlü klinik şüphenin bulunduğu bir olguda gecikmeyi mazur göstermez.
Negatif Tetkik Dışlamaz
⚠️ Bu ifade dosyanın en güçlü dayanağıdır
Kaynaklarda yer alan ifade nettir: tetkiklerin sonuçları negatif bile olsa testis torsiyonu klinik olarak dışlanamıyorsa cerrahi araştırma düşünülmelidir.
Bunun tıbbi gerekçesi de belirtilmiştir: görüntüleme kan akımının azaldığı veya kaybolduğu durumları saptamada etkili olsa da, bazı erken veya kısmi torsiyon olguları görüntülemeyle kaçırılabilir.
Bu nedenle “ultrasonda akım vardı, torsiyon düşünülmedi” savunması tek başına yeterli değildir. Sorulacak olan şudur: klinik tablo torsiyonu dışlamaya elverişli miydi?
Aynı yapının kardiyolojideki karşılığı için: kalp krizi tanısının atlanması: EKG, troponin ve gözlem.
Kaçırılan Senaryo: Karın Ağrısıyla Gelen Ergen
Bu dosyaların klasik tablosu şudur: on iki ile on sekiz yaş arasındaki bir erkek çocuk karın ağrısı, bulantı ve kusma şikâyetiyle acile başvurur; karın muayenesi yapılır, skrotal muayene yapılmaz ve hasta mide-bağırsak yakınması olarak değerlendirilerek gönderilir.
Oysa kaynaklarda belirtilen belirtiler arasında ani ve şiddetli tek taraflı testis ağrısı, skrotumda şişlik, bulantı, kusma ve bazen karın ağrısı sayılır. Ayrıca muayenede bir testisin diğerinden daha yukarıda durup durmadığı ve şişlik bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
Bu nedenle dosyada sorulacak soru şudur: bu yaş grubundaki bir erkek hastada karın ağrısı yakınmasıyla başvuru hâlinde skrotal muayene yapılması gerekir miydi ve yapılmış mıdır?
Ayırıcı Tanı: Şüphede Torsiyon Kabul Edilir
Başlıca ayrım, iltihabi tablolarladır. Kesin ayrım renkli Doppler incelemesiyle yapılır: torsiyonda kan akımı azalmış ya da yokken, iltihapta artmıştır. İdrar tahlili iltihabi nedenleri destekler.
Ancak kural yine aynıdır: şüpheli durumlarda torsiyon kabul edilip acil davranılır. Bu, “epididimit düşünüldü, antibiyotik verildi ve eve gönderildi” biçimindeki seyirlerde belirleyici olur.
Zaman Çizelgesi
Bu dosyalarda çıkarılacak çizelge kısadır ama her satırı belirleyicidir:
- Ağrının başladığı saat — tüm hesap bu andan işler,
- Acile varış saati,
- Triyaj kategorisi ve saati,
- İlk hekim muayenesi ve skrotal muayene yapılıp yapılmadığı,
- Üroloji konsültasyonu istem ve geliş saatleri,
- Görüntüleme istem, uygulama ve rapor saatleri,
- Cerrahi karar saati,
- Ameliyat başlama saati,
- Ağrı başlangıcından ameliyata kadar geçen toplam süre.
Son satır, nedensellik değerlendirmesinin doğrudan girdisidir.
Ameliyatta Aranan: Karşı Testis
⚖️ Karşı tarafın sabitlenmemesi ayrı bir kusur başlığıdır
Cerrahide sıra bellidir: önce dönmüş organ eski konumuna getirilir, ardından canlılığı değerlendirilir; doku canlıysa yerine sabitlenir.
Kritik olan ise şudur: kaynaklarda standart yaklaşım gereği karşı taraf da aynı seansta sabitlenir denilmektedir. Gerekçesi de açıktır — anatomik yatkınlık çoğu zaman iki taraflıdır.
Bunun dosyadaki sonucu ikidir:
• Karşı taraf sabitlenmemişse ve sonradan orada da torsiyon gelişmişse, bu ikinci kayıp önlenebilir nitelikteydi.
• Ameliyat notunda karşı tarafa ilişkin işlem belirtilmemişse, standart yaklaşımın uygulanmadığı ileri sürülür.
Organın canlılığını tamamen kaybettiği hâllerde çıkarılması gerekebilir; bu karar ameliyat sırasında doku değerlendirmesine göre verilir. Bu nedenle ameliyat notundaki canlılık değerlendirmesi dosyada ayrıca istenir.
Zararın Niteliği
Bu dosyalarda zarar üç katmanlıdır:
| Katman | İçeriği |
|---|---|
| Organ kaybı | Kalıcı ve geri dönüşsüz |
| Doğurganlık | Torsiyon zamanında düzeltildiğinde doğurganlık etkilenmezken, organ kaybı hâlinde azalabilir |
| Ruhsal ve toplumsal etki | Hastanın çoğunlukla ergen olması nedeniyle ayrıca değerlendirilir |
Hasta çocuk olduğundan dava velayeten açılır ve tazminat hesabı çocuğun yaşı gözetilerek kurulur. Ayrıntı: malpraktiste tazminat nasıl hesaplanır?
Acil Servis Ekseni
Bu dosyalar çoğu zaman aynı zamanda bir acil servis dosyasıdır. Triyaj kategorisi, bekleme süresi, konsültasyon düzeni ve taburculuk kararı ayrıca denetlenir: acil serviste malpraktis: triyaj, stabilizasyon ve sevk.
Kurumda üroloji veya çocuk cerrahisi bulunmuyorsa, sevk ayrı bir eksen oluşturur: uygun merkezle ne zaman görüşüldü ve nakil hangi saatte sağlandı?
Dilekçe Örneği 1 — Kayıtların Celbi
[ … ] MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
(İdare Mahkemesi / Tüketici Mahkemesi)
DOSYA NO: 20…/…… E.
DAVACILAR VEKİLİ: Av. [Ad Soyad] (çocuk adına velayeten anne ve baba)
KONU: Kayıtların celbi talebimizdir.
AÇIKLAMALAR:
1. Müvekkillerin [ … ] yaşındaki çocuğu …/…/20… tarihinde saat [ … ] sularında [şikâyet] nedeniyle başvurmuş; sonrasında [organ kaybı / gelişen tablo] meydana gelmiştir.
2. CELBİ İSTENEN KAYITLAR.
a) Başvuru
i. Acil servis kabul kaydı ve varış saati,
ii. Triyaj formu; kategori ve saati,
iii. Kayıtlara geçen ağrı başlangıç saati,
iv. Bu bilginin hasta veya yakınından alındığına dair kayıt,
v. Varsa aynı şikâyetle önceki başvurular.
b) Muayene
vi. İlk hekim muayenesi ve saati,
vii. Muayene bulguları; skrotal muayene yapılıp yapılmadığı,
viii. Bir testisin diğerinden yukarıda olup olmadığına ilişkin bulgu,
ix. Konulan ön tanı ve dayanağı,
x. Verilen tedavi ve saati.
c) Konsültasyon ve tetkik
xi. Üroloji veya çocuk cerrahisi konsültasyonu istem saati ve geliş saati,
xii. Konsültan hekimin muayene bulguları,
xiii. Görüntüleme istem saati, uygulama saati ve rapor saati,
xiv. Görüntülemenin ham kayıtları,
xv. İdrar tahlili ve diğer tetkikler.
d) Cerrahi
xvi. Cerrahi karar saati,
xvii. Ameliyathaneye alınma ve ameliyat başlama saati,
xviii. Ameliyat notunun tamamı; doku canlılık değerlendirmesi görülecek şekilde,
xix. Karşı tarafa işlem yapılıp yapılmadığı,
xx. Çıkarma yapıldıysa gerekçesi,
xxi. Varsa patoloji sonucu.
e) Sevk ve sonrası
xxii. Kurumda ilgili uzmanın bulunup bulunmadığı; nöbet ve icap listesi,
xxiii. Sevk yapıldıysa görüşme, çıkış ve varış saatleri,
xxiv. (Taburcu edilip döndüyse) Taburculuk formu ve ikinci başvuru kayıtları,
xxv. Sonraki kontroller ve güncel raporlar.
3. Kayıtların sisteme giriş saatlerine ilişkin log kayıtlarının ayrıca sorulmasını talep ederiz.
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda sayılan kayıtların CELBİNE karar verilmesini saygılarımızla talep ederiz. …/…/20…
Davacılar Vekili
Av. [Ad Soyad]
(imza)
Dilekçe Örneği 2 — Kusur Beyanı ve Bilirkişi Soruları
[ … ] MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: 20…/…… E.
DAVACILAR VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
KONU: Kusur iddialarımız ve bilirkişiye sorulmasını talep ettiğimiz hususlardır.
AÇIKLAMALAR:
1. ZAMAN ÇİZELGESİ.
— [Saat] Ağrının başlangıcı
— [Saat] Acile varış — başlangıçtan [ … ] saat sonra
— [Saat] Triyaj; kategori: [ … ]
— [Saat] İlk muayene — skrotal muayene: [yapıldı / kaydı yok]
— Ön tanı: [ … ]
— [Saat] Üroloji konsültasyonu istendi
— [Saat] Konsültan hastayı gördü
— [Saat] Görüntüleme istendi · [Saat] yapıldı · [Saat] raporlandı
— [Saat] Cerrahi karar · [Saat] ameliyat başladı
— Ağrı başlangıcından ameliyata: [ … ] saat
— Sonuç: [ … ]
2. KUSUR İDDİALARIMIZ. (Dosyaya uygun olanlar seçilir)
a) Skrotal muayene yapılmamıştır. Bu yaş grubundaki erkek hastada karın ağrısı, bulantı ve kusma yakınmaları torsiyon belirtileri arasında sayılmaktadır. Muayenede bir testisin diğerinden yukarıda olup olmadığı ve şişlik bulunup bulunmadığı kontrol edilmeliydi.
b) Ayırıcı tanı kurulmamıştır. [Mide-bağırsak yakınması / epididimit] düşünülerek tedavi verilmiş; oysa şüpheli durumlarda torsiyon kabul edilip acil davranılması gerekir.
c) Görüntüleme beklenerek zaman kaybedilmiştir. Kaynaklarda güçlü klinik şüphe varsa görüntüleme sonucu beklenmeden acil cerrahiye geçilmesi önerilmekte; torsiyon kuvvetle düşünülüyorsa görüntülemeyi beklemenin zaman kaybına yol açtığı belirtilmektedir.
d) Negatif tetkike dayanılmıştır. Tetkiklerin sonuçları negatif bile olsa torsiyon klinik olarak dışlanamıyorsa cerrahi araştırma düşünülmelidir. Ayrıca erken veya kısmi torsiyon olguları görüntülemeyle kaçırılabilir.
e) Konsültasyon gecikmiştir. İlgili uzman [ … ] saat sonra hastayı görmüştür.
f) Cerrahi gecikmiştir. İlk altı saat içinde yapılan müdahalede kurtarma olasılığı çok yüksekken, ağrı başlangıcından ameliyata kadar [ … ] saat geçmiştir.
g) Sevk yapılmamıştır. Kurumda ilgili uzman bulunmadığı hâlde uygun merkeze gecikmeksizin nakil sağlanmamıştır.
h) Karşı tarafa işlem yapılmamıştır. Standart yaklaşım gereği karşı taraf da aynı seansta sabitlenir; zira anatomik yatkınlık çoğu zaman iki taraflıdır. Ameliyat notunda buna ilişkin bir ifade bulunmamaktadır.
3. BİLİRKİŞİDEN SORULMASINI TALEP ETTİĞİMİZ HUSUSLAR.
i. Başvuru şikâyetleri torsiyon şüphesi doğurur nitelikte miydi?
ii. Bu yaş ve yakınmalarla başvuran hastada skrotal muayene yapılması gerekir miydi?
iii. Konulan ön tanı uygun mudur; ayırıcı tanı kurulmuş mudur?
iv. Klinik şüphe hâlinde görüntüleme beklenmeli miydi?
v. Görüntüleme sonucu torsiyonu dışlamaya elverişli miydi?
vi. İlgili uzman ne kadar sürede hastayı görmeliydi?
vii. Cerrahi hangi süre içinde gerçekleştirilmeliydi?
viii. Ağrı başlangıcından ameliyata kadar geçen süre kabul edilebilir midir?
ix. Zamanında müdahale hâlinde organ kurtarılabilir miydi; hangi olasılıkla?
x. Ameliyatta karşı tarafın sabitlenmesi gerekir miydi; yapılmış mıdır?
xi. Oluşan kaybın doğurganlığa etkisi nedir?
xii. Kusur kimlerde ve hangi oranlardadır?
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıdaki hususların sevk yazısına AYNEN DERCİNE ve raporda AYRI AYRI CEVAPLANMASINA karar verilmesini saygılarımızla talep ederiz. …/…/20…
Davacılar Vekili
Av. [Ad Soyad]
(imza)
Dilekçe Örneği 3 — Kurum Tarafında Savunma
[ … ] MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: 20…/…… E.
DAVALI: [Hastane / İdare] — VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
KONU: Davaya cevaplarımızdır.
AÇIKLAMALAR:
1. BAŞVURU GEÇ YAPILMIŞTIR. Kayıtlara göre yakınmalar saat [ … ] itibarıyla başlamış; başvuru saat [ … ]‘de gerçekleşmiştir. Bu itibarla hasta, kurumumuza başvurduğunda [ … ] saat geçmiş durumdaydı. (Ek-1: kabul kaydı ve öykü)
2. DEĞERLENDİRME EKSİKSİZDİR.
a) Hasta gecikmeksizin muayene edilmiş; skrotal muayene yapılmış ve bulgular kayda geçirilmiştir. (Ek-2)
b) İlgili uzman konsültasyonu ivedilikle istenmiş ve hasta uzmanca görülmüştür. (Ek-3: saat kayıtları)
c) Görüntüleme, cerrahi kararı geciktirmeyecek biçimde ve eş zamanlı olarak yapılmıştır. (Ek-4)
3. CERRAHİ GECİKMEKSİZİN YAPILMIŞTIR. Tanının konulmasından itibaren hasta ameliyathaneye alınmış ve girişim gerçekleştirilmiştir. (Ek-5: karar ve başlama saatleri)
4. STANDART YAKLAŞIM UYGULANMIŞTIR. Ameliyatta dönmüş organ eski konumuna getirilmiş, canlılığı değerlendirilmiş ve karşı taraf aynı seansta sabitlenmiştir. (Ek-6: ameliyat notu)
5. ÇIKARMA ZORUNLU OLMUŞTUR. (İlgiliyse) Doku canlılığını tamamen kaybettiğinden çıkarılması gerekmiştir; bu karar ameliyat sırasında doku değerlendirmesine göre verilmiştir. (Ek-7: patoloji sonucu)
6. NEDENSELLİK. Sorumluluk için eksikliğin tespiti yeterli olmayıp zararla arasında uygun nedensellik bağı bulunmalıdır. Somut olayda hasta, kurumumuza başvurduğunda öngörülen sürenin dışındaydı; bu husus bilirkişi incelemesiyle ortaya konmalıdır.
SONUÇ VE İSTEM: Davanın REDDİNE; aksi kanaatte kusur ve nedensellik oranları gözetilerek karar verilmesini saygılarımızla talep ederiz. …/…/20…
Davalı Vekili
Av. [Ad Soyad]
(imza)
Kontrol Listesi
- Ağrı başlangıç saati kayıtlarda var mı?
- Skrotal muayene yapıldığına dair kayıt var mı?
- Konulan ön tanının dayanağı yazılı mı?
- Üroloji konsültasyonu ne kadar sürede sağlanmış?
- Görüntülemenin üç ayrı saati alındı mı?
- Klinik şüphe varken görüntüleme beklenmiş mi?
- Ağrı başlangıcından ameliyata kadar geçen süre hesaplandı mı?
- Ameliyat notunda canlılık değerlendirmesi var mı?
- Karşı tarafa işlem yapılmış mı?
- Kurumda uzman yoksa sevk saatleri alındı mı?
Sık Yapılan Altı Hata
- Yalnızca toplam süreye bakmak. Gecikme triyaj, muayene, konsültasyon ve karar aşamalarına dağılmış olabilir.
- Skrotal muayeneyi sormamak. Karın ağrısıyla gelen ergen hastada bu muayenenin yapılıp yapılmadığı belirleyicidir.
- Negatif görüntülemeyi kabullenmek. Tetkik negatif olsa da klinik olarak dışlanamıyorsa cerrahi araştırma düşünülmelidir.
- Görüntüleme beklemesini olağan saymak. Güçlü şüphede görüntüleme sonucu beklenmeden cerrahiye geçilmesi önerilir.
- Karşı tarafı unutmak. Aynı seansta sabitleme standart yaklaşımdır.
- Doğurganlık kalemini atlamak. Organ kaybı hâlinde doğurganlık azalabilir.
Zamanla Ölçülen Özen Borcu
Torsiyon dosyalarında kusur tartışması, klasik anlamda bir teknik hata üzerinde değil, geçen süre üzerinde yürür. Hukuki ölçüt ise değişmez.
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Sözleşme | Hekim-hasta ilişkisi kural olarak vekâlet sözleşmesidir | TBK m.502 |
| Sadakat ve özen | Vekil işi, vekâlet verenin haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle yürütür | TBK m.506/2 |
| Objektif ölçüt | Benzer alanda iş üstlenen basiretli bir vekilin göstermesi gereken davranış esas alınır | TBK m.506/3 |
| Borca aykırılık | Borcun gereği gibi ifa edilmemesinden doğan zarar giderilir | TBK m.112 |
| Kamu hastanesi | Hizmet kusuru; dava öncesi idareye başvuru zorunludur | 2577 s.K. m.13 |
| Süreler | Öğrenmeden bir yıl, eylem tarihinden beş yıl; altmış gün cevapsızlık | 2577 s.K. m.13 |
| Bedensel zarar | Tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücü kaybı ve ekonomik geleceğin sarsılması | TBK m.54 |
| Manevi tazminat | Ağır bedensel zararda manevi tazminata hükmedilebilir | TBK m.56 |
Yedinci ve sekizinci satırlar, organ kaybıyla sonuçlanan dosyalarda talep yapısını belirler: kalıcı organ kaybı hem bedensel zarar kalemlerini hem de manevi tazminatı doğurur. Ergenlik çağındaki hastalarda ekonomik geleceğin sarsılması kalemi ayrıca değerlendirilmeli ve dilekçede açıkça istenmelidir.
Görüntüleme beklemek, gecikmeyi meşrulaştırmaz. Klinik şüphe yeterli olduğunda cerrahi eksplorasyonun geciktirilmemesi beklenir; tetkik sonucu beklenirken geçen süre, kusur değerlendirmesinin merkezindedir. Bu nedenle bilirkişiye yöneltilecek soru ‘tanı doğru konuldu mu’ değil, ‘başvuru saati ile eksplorasyon saati arasındaki sürede tıbbi standarda göre hangi karar hangi dakikada verilmeliydi’ biçiminde kurulmalıdır.
Zaman Çizelgesinin Kurulması
Dosyanın tamamı, kayıtlardaki saatlerin karşılaştırılmasına dayanır.
| Kayıt | Alınacak bilgi |
|---|---|
| Triyaj | Başvuru saati ve şikâyetin ilk kaydı |
| İlk muayene | Muayene saati ve fizik muayene bulguları |
| Ayırıcı tanı | Düşünülen tanılar ve gerekçeleri |
| Görüntüleme | İstem saati, çekim saati, rapor saati |
| Konsültasyon | Üroloji istem ve yanıt saatleri |
| Ameliyat kararı | Karar saati ve ameliyathaneye alınma saati |
| Ameliyat notu | Bulgular, uygulanan işlem ve karşı tarafa yapılan girişim |
| Sevk | Sevk kararı, nakil başlangıç ve varış saatleri |
Son satır, ilçe ve kırsal hastane dosyalarında belirleyicidir: sevk kararının geç verilmesi ya da nakil sürecinin uzaması, kurumun organizasyon kusuru kapsamında değerlendirilebilir. Bu nedenle sevk zincirine ilişkin tüm kayıtlar hasta dosyasıyla birlikte istenmelidir.
Acil dosyalarında yöntem için acil serviste tanı gecikmesi rehberimize bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Testis torsiyonunda süre neden bu kadar önemli?
İlk altı saat içinde yapılan müdahalede organı kurtarma olasılığı çok yüksekken, süre uzadıkça kan akımı kesintisi nedeniyle doku ölümü başlar ve kurtarma şansı hızla düşer; yirmi dört saati geçen olgularda organ genellikle kaybedilir.
Kendiliğinden düzelir mi?
Düzelmez. Tek kesin tedavi acil cerrahidir; ilaç tedavisiyle düzelmesi beklenmez.
Ameliyat için görüntüleme sonucu beklenmeli mi?
Kaynaklarda güçlü klinik şüphe varsa görüntüleme sonucu beklenmeden acil cerrahiye geçilmesi önerilir; torsiyon kuvvetle düşünülüyorsa görüntülemeyi beklemek zaman kaybına yol açar ve tanı için ameliyathaneye alınmak gecikmeden tercih edilir.
Ultrason normal çıktıysa torsiyon dışlanır mı?
Dışlanmaz. Tetkiklerin sonuçları negatif bile olsa torsiyon klinik olarak dışlanamıyorsa cerrahi araştırma düşünülmelidir; ayrıca bazı erken veya kısmi torsiyon olguları görüntülemeyle kaçırılabilir.
Hangi yaşta daha sık görülür?
En sık on iki ile on sekiz yaş arasındaki erkeklerde görülür; ancak yenidoğanlar dâhil her yaşta ortaya çıkabilir.
Belirtileri nelerdir?
Bir testiste ani ve şiddetli ağrı, skrotumda şişlik, bulantı, kusma ve bazen karın ağrısı görülür. Ağrı genellikle aniden başlar; testisin yukarıda durması veya normalden farklı bir konumda olması eşlik edebilir.
Karın ağrısıyla başvurduysam ne denetlenir?
Bu yaş grubundaki erkek hastada karın ağrısı, bulantı ve kusma torsiyon belirtileri arasında sayıldığından, skrotal muayenenin yapılıp yapılmadığı ve bir testisin diğerinden yukarıda olup olmadığının kontrol edilip edilmediği denetlenir.
Epididimit denilip antibiyotik verildiyse?
Kesin ayrım renkli Doppler incelemesiyle yapılır; torsiyonda kan akımı azalmış ya da yokken iltihapta artmıştır. Ancak şüpheli durumlarda torsiyon kabul edilip acil davranılması gerekir.
Ameliyatta ne yapılır?
Önce dönmüş organ eski anatomik konumuna getirilir, ardından canlılığı değerlendirilir; doku canlıysa yerine sabitlenir. Canlılığını tamamen kaybetmişse çıkarılması gerekebilir ve bu karar ameliyat sırasında doku değerlendirmesine göre verilir.
Karşı tarafa da işlem yapılır mı?
Standart yaklaşım gereği karşı taraf da aynı seansta sabitlenir; bunun nedeni anatomik yatkınlığın çoğu zaman iki taraflı olmasıdır. Bu işlemin yapılmamış olması ayrı bir kusur başlığıdır.
Doğurganlığa etkisi olur mu?
Torsiyon ameliyatla zamanında düzeltildiğinde doğurganlığı etkilemez; ancak organ kaybı yaşanırsa doğurganlık azalabilir.
Hasta çocuksa dava nasıl açılır?
Dava, çocuk adına velayeten anne ve baba tarafından açılır; tazminat hesabı çocuğun yaşı gözetilerek kurulur ve organ kaybı ile doğurganlığa etkisi ayrı ayrı değerlendirilir.
Gecikme nedeniyle organ kaybı mı yaşandı? Saatler belirleyici.
İlgili Rehberler
- Acil serviste malpraktis: triyaj, stabilizasyon ve sevk
- Kalp krizi tanısının atlanması: EKG, troponin ve gözlem
- Ortopedi malpraktisi: kompartman sendromu, alçı ve kırık tanısı
- İnme (felç) tanı ve tedavi gecikmesi
- Radyoloji ve patoloji rapor hataları
- Malpraktiste tazminat nasıl hesaplanır?
- Sünnet komplikasyonları ve malpraktis
- Hasta dosyası nasıl alınır? Delil toplama rehberi
- Malpraktis davası: kamu mu özel mi, hangi mahkeme, hangi süre?
- Tüm dilekçe örnekleri
Dayanak Mevzuat
- Acil Sağlık Hizmetleri Yönetmeliği — acil başvuruların kabulü ve sevk usulü
- 6098 sayılı TBK m. 49 — haksız fiil ve uygun illiyet bağı
- 6098 sayılı TBK m. 54, 56 — bedensel zararda tazminat kalemleri ve manevi tazminat
- 6098 sayılı TBK m. 66 — adam çalıştıranın sorumluluğu
- 6098 sayılı TBK m. 502 vd. — vekâlet sözleşmesi ve özen borcu
- 4721 sayılı TMK m. 342 — velayeten temsil
- Hasta Hakları Yönetmeliği — sağlık hizmetlerinden yararlanma ve kayıtlara erişim
- 2577 sayılı İYUK m. 13 — kamu tarafında tam yargı davası ve süreler
