Silahlı Terör Örgütü Üyeliği (TCK 314/2): Unsurlar, Delil Ölçütleri ve Savunma

Silahlı örgüt üyeliği, Türk ceza hukukunun en ağır sonuçlar doğuran suçlarından biridir: temel ceza beş yıldan on yıla kadar hapistir ve fiil terör suçu kapsamında değerlendirildiğinde yarı oranında artırılır. Buna karşılık kanun, üyeliği bir sıfat değil, ispatı gereken bir statü olarak kurar. Yargı uygulamasının aradığı ölçüt nettir: örgütle organik bağ ve süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gösteren eylem ve faaliyetler.

Üyeliğin Ölçütü: Süreklilik, Çeşitlilik, Yoğunluk

Örgüt üyeliği, tek bir davranışla değil örgütle kurulan organik bağın niteliğiyle belirlenir. Uygulamada üç ölçüt aranır.

Altıncı satır savunmanın en önemli dayanağıdır: tek bir eylem veya münferit bir davranış, kural olarak örgüt üyeliği için yeterli değildir; üyelik için örgütle süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gösteren bir bağ kurulmuş olması aranır.

Yedinci satır ise nitelendirme farkını gösterir; örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi örgüt üyesi gibi cezalandırılmakla birlikte, yardımın niteliğine göre ceza indirimi gündeme gelebilir. TCK m.220/7’ye göre örgüte üye olmamakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi örgüt üyesi olarak cezalandırılır; verilecek ceza yapılan yardımın niteliğine göre üçte birine kadar indirilebilir. Ayrıntı için örgüte bilerek ve isteyerek yardım rehberimize bakabilirsiniz.

Etkin Pişmanlık: Beş Ayrı Kapı

Örgüt suçlarında kanun, ceza hukukunun en geniş etkin pişmanlık rejimlerinden birini öngörür.

İkinci satır uygulamada en sık gündeme gelen hâldir: örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirak etmeksizin, gönüllü olarak örgütten ayrıldığını ilgili makamlara bildiren üye hakkında cezaya hükmolunmaz.

Yedinci satır ise sınırı çizer; bu hükümlerden bir kişi hakkında birden fazla kez yararlanılamaz. Beşinci satır de kapsamı netleştirir; etkin pişmanlık örgüt suçuna ilişkindir, örgüt faaliyeti kapsamında işlenmiş ayrı suçlardan doğan sorumluluğu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ayrıntı için örgüt suçlarında etkin pişmanlık rehberimize bakabilirsiniz.

Mahkûmiyetin sonuçları rehberlerimiz: hak yoksunlukları (TCK 53) · cezaların içtimaı · çocukların ceza sorumluluğu · mal bildirimi yükümlülüğü · gözaltı hakları

Özetle: Tek Eylem Üyelik Değildir

Örgüt üyeliği tek bir davranışla değil, örgütle kurulan organik bağın niteliğiyle belirlenir. Uygulamada üç ölçüt aranır: süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk. Buna örgütün hiyerarşik yapısına dâhil olma ve amacını benimseme eklenir.

Savunmanın en önemli dayanağı şudur: tek bir eylem veya münferit bir davranış, kural olarak örgüt üyeliği için yeterli değildir. Örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi ise örgüt üyesi gibi cezalandırılmakla birlikte, yardımın niteliğine göre ceza indirimi gündeme gelebilir.

Kanun bu alanda ceza hukukunun en geniş etkin pişmanlık rejimlerinden birini öngörür. En sık gündeme gelen hâl şudur: örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirak etmeksizin, gönüllü olarak örgütten ayrıldığını ilgili makamlara bildiren üye hakkında cezaya hükmolunmaz. Yakalanmış olsa dahi örgütün dağıtılmasına veya mensuplarının yakalanmasına elverişli bilgi veren üye için de aynı sonuç doğar.

İki sınır bilinmelidir: etkin pişmanlık hükümlerinden bir kişi hakkında birden fazla kez yararlanılamaz ve bu hükümler örgüt suçuna ilişkindir — örgüt faaliyeti kapsamında işlenmiş ayrı suçlardan doğan sorumluluğu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Yararlananlar hakkında ayrıca bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbirine hükmolunur.

Kanunun Metni ve Ceza

Türk Ceza Kanunu’nun 314. maddesinin güncel yapısı şöyledir:

• 314/1: Kanunun bu kısmının dördüncü ve beşinci bölümlerinde yer alan suçları işlemek amacıyla silahlı örgüt kuran veya yöneten kişi, on yıldan on beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
• 314/2: Birinci fıkrada tanımlanan örgüte üye olanlara, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası verilir.
• 314/3: 7499 sayılı Kanunla (2024) eklenen ve örgüte üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleyenlerin ayrıca cezalandırılmasını öngören fıkra, Anayasa Mahkemesinin 5.11.2024 tarihli ve E.2024/81, K.2024/189 sayılı kararıyla (RG 9.1.2025) iptal edilmiştir; iptal kararı yayımından altı ay sonra yürürlüğe girmiştir.
• 314/4: Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçuna ilişkin diğer hükümler, bu suç açısından aynen uygulanır.

Dördüncü fıkra çok önemlidir: TCK 220’deki örgüt tanımı, en az üç kişi şartı, yardım hükmü ve etkin pişmanlık düzenlemesi bu suç bakımından da geçerlidir.

Kritik artırım: 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun 3. maddesi TCK 314’teki suçları terör suçu olarak sayar. Aynı Kanun’un 5. maddesi uyarınca bu suçlar bakımından verilecek cezalar yarı oranında artırılır. Bu suretle belirlenecek ceza, fiil için öngörülen cezanın üst sınırını da geçebilir; ancak artırım çocuklar hakkında uygulanmaz. Uygulamada 314/2 üyelik suçunun sonuç cezası bu artırımla birlikte hesaplanır.

Ayrıca bu suçtan mahkûmiyet, infaz rejimi bakımından da ayrı sonuçlar doğurur; terör suçlarında koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik hesapları, 5275 sayılı Kanun ile 3713 sayılı Kanunun özel hükümleri nedeniyle genel rejimden farklıdır ve dosya bazında hesaplanmalıdır.

Ceza Nasıl Hesaplanır?

Silahlı örgüt üyeliğinde sonuç ceza, TCK’daki temel ceza ile Terörle Mücadele Kanunundaki artırımın birlikte uygulanmasıyla bulunur; ardından varsa indirim nedenleri uygulanır:

Örnek (yalnızca yöntem): Mahkeme temel cezayı alt sınırdan beş yıl olarak belirlerse, 3713 s.K. m.5 uyarınca yarı oranında artırımla ceza yedi yıl altı aya çıkar; takdiri indirim uygulanırsa altıda bir oranında indirimle altı yıl üç ay hapis cezası ortaya çıkar. Sonuç ceza iki yılı aştığından hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve erteleme mümkün değildir. Temel cezanın belirlenmesi için temel ceza rehberimize bakabilirsiniz.

Üyelik ile Karıştırılan Fiiller

Aynı dosyada birden fazla nitelendirme tartışılabilir. Doğru maddenin uygulanması, ceza aralığını ve savunmanın odağını belirler:

Dördüncü satır özellikle önemlidir: Anayasa Mahkemesi, daha önce E.2023/132, K.2023/183 sayılı kararıyla m.220/6’yı iptal etmiş; kanun koyucu 7499 sayılı Kanunla hükmü yeniden düzenleyip m.314/3’ü eklemiş; Mahkeme bu düzenlemeleri de 5.11.2024 tarihli kararıyla, “örgüt adına suç işleme” ifadesinin belirsizliği nedeniyle kanunilik ilkesine (Anayasa m.38) aykırı bularak iptal etmiştir. Suç örgütlerine ilişkin genel çerçeve için suç örgütü üyeliği (TCK 220) rehberimize bakabilirsiniz.

Örgütün Varlığı: Önce Yapı İspatlanmalı

Üyelik iddiasının incelenebilmesi için önce bir örgütün varlığı ortaya konmalıdır. TCK 220’den gelen ve 314/3 yoluyla bu suça da uygulanan ölçütler:

• En az üç kişi. Kanun açıkça “örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir” der.
• Hiyerarşik yapı. Emir-komuta ilişkisi, ast-üst düzeni.
• Süreklilik. Geçici bir birliktelik değil, devamlılık taşıyan bir yapılanma.
• Amaç suçları işlemeye elverişlilik. Yapının, üye sayısı ile araç ve gereç bakımından hedeflenen suçları işlemeye elverişli olması.
• Silahlılık. 314. madde bakımından örgütün silahlı olması ayrıca aranır.

TCK m.220/1’in lafzı bu ölçütlerin kaynağıdır: kanun, örgüt kurma ve yönetmeyi, örgütün yapısı, sahip bulunduğu üye sayısı ile araç ve gereç bakımından amaç suçları işlemeye elverişli olması hâlinde cezalandırır ve örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olmasını şart koşar. m.314/1 ise örgütün amacının, TCK’nın İkinci Kitap Dördüncü Kısmının dördüncü ve beşinci bölümlerindeki suçlar, yani devletin güvenliğine karşı suçlar ile Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar olmasını arar. Amaç suç bu bölümlerin dışında kalıyorsa nitelendirme m.314 değil, m.220 kapsamında yapılır.

Bir yapının terör örgütü olarak nitelendirilmesi yargısal bir tespite dayanır. Yargı uygulamasında, bu tespitin sonradan yapılmış olması, örgütün kuruluş tarihinden ya da suç örgütüne dönüştüğü tarihten itibaren doğan cezai sorumluluğu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ancak bu nokta, kanunilik ve öngörülebilirlik ilkeleri bakımından uluslararası içtihatta ayrıca tartışılmaktadır.

Üyeliğin Ölçütü: Organik Bağ ve Üç Kriter

Bu, dosyaların kaderini belirleyen bölümdür. Yargıtay kararlarında yerleşmiş formül şudur (örneğin Yargıtay 3. Ceza Dairesi, 2022/1468 E., 2023/1945 K.): örgüt üyesi, örgütün amacını benimseyen, hiyerarşik yapısına dâhil olan ve verilecek görevleri yerine getirmeye hazır olmak üzere kendi iradesini örgüt iradesine terk eden kişidir.

Bunun ispatı için aranan ölçüt üç kelimeyle ifade edilir. Kişinin örgütle organik bağ içerisinde;

• Süreklilik — eylem ve faaliyetlerin belirli bir zamana yayılmış olması, tek seferlik olmaması,
• Çeşitlilik — farklı türde faaliyetlerin bulunması,
• Yoğunluk — faaliyetlerin sıklığı ve ağırlığı

gösteren eylem ve faaliyetlerde bulunmuş olması gerekir.

Bu ölçüt savunma bakımından hayati bir işlev görür: sempati, irtibat veya tek seferlik bir temas üyeliği kurmaz. Yargı uygulamasında, salt sempatinin cezai sorumluluk için yeterli olmadığı; üyeliğin maddi ve manevi unsurlarının somut dosyada ayrı ayrı kurulması gerektiği kabul edilmektedir.

Nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulu 27.11.2024 tarihli, 2023/537 E., 2024/375 K. sayılı kararında, silahlı terör örgütü üyeliği isnadıyla yargılanan sanık bakımından tanıkların “soyut ve çelişkili beyanlarının somut herhangi bir dayanaktan yoksun olduğunu” ve beyanların genel olarak yoruma ve duyuma dayalı olduğunu belirterek, “sanığın bir suçtan cezalandırılabilmesinin temel şartı, suçun hiçbir şüpheye mahal bırakmayacak kesinlikte ispat edilmesidir” ilkesi gereği beraat kararı verilmesi gerektiği sonucuna varmıştır.

Manevi Unsur: Özel Kast Şartı

Üyelik suçu, yalnızca maddi bir bağın gösterilmesiyle oluşmaz. Failin, örgütün suç işleme amacını bildiği ve bu amaç doğrultusunda, örgütsel saikle hareket ettiği ortaya konmalıdır.

Bu unsur, uluslararası içtihatta özellikle vurgulanmıştır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Yüksel Yalçınkaya/Türkiye Büyük Daire kararında (Başvuru No: 15669/20, 26 Eylül 2023) belirtildiği üzere; bu suç, süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluğa dayalı organik bir bağın kanıtlanmasını ve çok özel bir zihinsel unsurun (manevi unsurun) varlığını gerektirir.

Mahkeme aynı kararda, üyeliğin tüm gereklilikleri — gerekli kasıt dâhil — tespit edilmeden bir uygulamanın kullanıcısına cezai sorumluluk yüklenmesinin Sözleşme’nin 7. maddesine (kanunsuz ceza olmaz ilkesi) uymadığını; bunun, kişisel sorumluluk unsurunun kurulabileceği zihinsel bir bağ olmaksızın cezalandırılmama hakkıyla bağdaşmadığını belirtmiştir.

Kararda ayrıca, belirli bir sanığa ilişkin somut içerik veya diğer ilgili bilgiler olmaksızın tüm kullanıcı tabanı için belirleyici sonuçlar çıkarmanın yalnızca öngörülemez değil, aynı zamanda yasallık ilkesine ve bireysel cezai sorumluluğa da aykırı olduğu vurgulanmıştır.

Delil Değerlendirmesi: Tek Başına Yeterli Olmayanlar

Yukarıdaki içtihat çizgisinin doğrudan pratik sonucu şudur: belirli delil türleri, tek başına ve somut içerik ortaya konmadan üyelik için yeterli sayılmamaktadır.

Bu bağlamda uluslararası içtihatta özellikle ele alınan noktalar:

• Bir iletişim uygulamasının kullanılmış olması. Kullanımın hangi amaçla ve hangi içerikle gerçekleştiği somut olarak tartışılmadan sonuç çıkarılamaz.
• Banka hesabı hareketleri. O tarihte hukuka uygun faaliyet gösteren bir kuruluşla ilişki, tek başına örgütsel saik göstermez.
• Dernek veya sendika üyeliği. Yalçınkaya kararında, o dönemde yasal olarak faaliyet gösteren bir sendikaya ve derneğe üyeliğin, somut unsurlar olmaksızın suç teşkil eden davranış göstergesi sayılacak şekilde kapsamın öngörülemez biçimde genişletilmesi eleştirilmiştir.
• Görgüye dayanmayan tanık beyanı. Soyut nitelikteki beyanlar, Ceza Genel Kurulu kararlarında tek başına yeterli görülmemiştir.

Bu, söz konusu delillerin hiçbir değeri olmadığı anlamına gelmez. Anlamı şudur: bu deliller, somut içerik ve örgütsel amaç ortaya konmadan, kendiliğinden üyelik sonucuna götürmez. Savunmanın odaklanması gereken nokta budur.

Savunmada Denetim Noktaları

Bu dosyalarda dosya üzerinden kontrol edilmesi gereken hususlar:

• Örgütün varlığı ve niteliği hangi yargısal tespite dayandırılmış? Suç tarihi ile bu tespitin tarihi arasındaki ilişki nasıl kurulmuş?
• Üç kriter ayrı ayrı tartışılmış mı? Gerekçeli kararda süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk hangi somut olgularla karşılanmış?
• Kast unsuru gerekçelendirilmiş mi? Örgütsel saikle hareket edildiği hangi delille ortaya konmuş?
• Dijital delilin elde ediliş usulü. Arama ve elkoyma kararının kapsamı, imaj alma usulü, karşılaştırmalı inceleme raporu.
• Teknik takip kararının kapsamı. CMK 140 kapsamındaki katalog suç sınırlaması gözetilmiş mi?
• Tanık beyanlarının niteliği. Görgüye dayalı mı, duyuma mı? Beyanlar birbirini destekliyor mu, çelişiyor mu?
• Etkin pişmanlıktan yararlanan tanıkların beyanları başka delillerle destekleniyor mu?
• Lehe kanun değerlendirmesi. Suç tarihi itibarıyla hangi düzenleme yürürlükteydi ve hangisi lehe? Özellikle “örgüt adına suç işleme” hükümlerinin (m.220/6, m.314/3) Anayasa Mahkemesince iptal edilmiş olması, bu hükümlere dayanan dosyalarda TCK m.7 çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Usul: Görev, Tutukluluk ve Kanun Yolları

Görevli mahkeme: ağır ceza mahkemesidir (5235 sayılı Kanun m.12; üst sınır on yılı aşar).

Şikâyet ve uzlaştırma: suç şikâyete tabi değildir, resen soruşturulur; uzlaştırma kapsamında değildir.

Tutukluluk: bu suç, CMK m.100/3-a’da anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar arasında sayıldığından, tutuklama nedeninin varsayılabileceği katalog suçlar arasında yer alır. Ancak katalogda yer almak, tutuklamanın kendiliğinden hukuka uygun olduğu anlamına gelmez: tutuklamanın ölçülülük denetimi ve somut gerekçe zorunluluğu ayrıca aranır. Tutukluluğa itiraz ve tahliye talepleri süreç boyunca yenilenebilir.

Koruma tedbirleri: bu dosyalarda malvarlığına ilişkin tedbirler de sık uygulanır. Elkoyma kararlarının kapsamı ve ölçülülüğü ayrıca denetlenmelidir.

Kanun yolları: istinaf ve temyiz yolları işletildikten sonra, hak ihlali iddiaları bakımından Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru gündeme gelir (Anayasa m.148/3); başvuru süresi kanun yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gündür (6216 sayılı Kanun m.47/5). Bu yol, uluslararası başvuru bakımından da tüketilmesi gereken bir iç hukuk yoludur.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Her dosyanın delil durumu, suç tarihi ve uygulanacak mevzuat farklıdır; somut dosyanız bakımından mutlaka müdafi ile birlikte değerlendirme yapılmalıdır.

Delillerin Hukuka Uygunluğu ve Değerlendirilmesi

Silahlı örgüt üyeliği dosyalarında deliller çoğunlukla dijital veriler, tanık ve etkin pişmanlıktan yararlanan kişilerin beyanları ile teknik takip kayıtlarından oluşur. Bu delillerin hem elde ediliş usulü hem de değerlendirilme biçimi kanunla sınırlanmıştır:

Etkin pişmanlıktan yararlanan kişilerin beyanları: TCK m.221 kapsamında bilgi veren kişilerin beyanları, bu kişilerin ceza indirimi veya cezasızlık beklentisi taşıması nedeniyle özenle değerlendirilmelidir. Olgunun ispatı bir tanık beyanına dayanıyorsa bu kişi duruşmada dinlenmeli (CMK m.210/1) ve sanığa soru yöneltme imkânı tanınmalıdır (AİHS m.6/3-d). Beyanın görgüye mi yoksa duyuma mı dayandığı, başka delillerle desteklenip desteklenmediği ve diğer beyanlarla çelişip çelişmediği gerekçeli kararda tartışılmalıdır. Dijital cihazlara ilişkin arama ve kopyalama işlemlerinde CMK m.134’e uyulup uyulmadığı, imaj alma ve karşılaştırmalı inceleme raporlarının varlığı da ayrıca denetlenmelidir; bu konuda dijital delil ve imaj rehberimize bakabilirsiniz.

Usul ve Süreler Tablosu

Silahlı örgüt üyeliği dosyalarında usul kuralları, genel ceza muhakemesi rejiminden birkaç noktada ayrılır:

Tutuklama kararına itiraz için tutuklama kararına itiraz, dijital delil ve teknik takip denetimi için teknik takip ve gizli soruşturmacı, bireysel başvuru için AYM bireysel başvuru rehberlerimize bakabilirsiniz.

Mahkûmiyetin Yan Sonuçları

Silahlı örgüt üyeliğinden mahkûmiyet, hapis cezasının yanında önemli yan sonuçlar doğurur:

• Hak yoksunlukları: Kasten işlenen suçtan hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak kamu görevi, seçme ehliyeti, velayet, vesayet ve kayyımlık, tüzel kişi yöneticiliği ve izne tabi meslek bakımından yoksunluk doğar ve infaz tamamlanıncaya kadar sürer (TCK m.53/1-2). Ayrıntı için hak yoksunlukları (TCK 53) rehberimize bakabilirsiniz.
• Memuriyet engeli: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.48/1-A-5, affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar ile Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlardan mahkûmiyeti, TCK m.53’teki süreler geçmiş olsa bile memuriyete engel sayar.
• Milletvekili seçilme yeterliliği: Anayasa m.76/2, terör eylemlerine katılma veya bu gibi eylemleri tahrik ve teşvik suçlarından biriyle hüküm giyenlerin affa uğramış olsalar bile milletvekili seçilemeyeceğini öngörür.
• Adli sicil ve arşiv: Mahkûmiyet adli sicile kaydedilir; hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetlerde arşiv kaydının silinmesi ve yasaklanmış hakların geri verilmesi ayrı şartlara bağlıdır (5352 sayılı Kanun m.12, m.13/A).

Bu yan sonuçlar, savunma stratejisinin yalnızca beraat veya ceza miktarına değil, nitelendirmeye (üyelik mi, yardım mı) ve etkin pişmanlık imkânlarına da odaklanması gerektiğini gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Silahlı örgüt üyeliğinin cezası nedir?

TCK m.314/2 uyarınca beş yıldan on yıla kadar hapis cezasıdır. Suç 3713 sayılı Kanunun 3. maddesine göre terör suçu olduğundan, aynı Kanunun 5. maddesi uyarınca ceza yarı oranında artırılır; bu artırım çocuklar hakkında uygulanmaz.

Silahlı örgüt kurma veya yönetmenin cezası nedir?

TCK m.314/1 uyarınca on yıldan on beş yıla kadar hapis cezasıdır; 3713 sayılı Kanun m.5 uyarınca yarı oranında artırılır.

Örgüt üyeliği nasıl ispatlanır?

Yargıtay uygulamasında kişinin örgütle organik bağ içerisinde süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gösteren eylem ve faaliyetlerde bulunması aranır. Örgüt üyesi, örgütün amacını benimseyen, hiyerarşik yapısına dâhil olan ve verilecek görevleri yerine getirmeye hazır olmak üzere kendi iradesini örgüt iradesine terk eden kişidir (Yargıtay 3. CD, 2022/1468 E., 2023/1945 K.).

Sempati duymak veya irtibatlı olmak üyelik sayılır mı?

Yargı uygulamasında salt sempatinin cezai sorumluluk için yeterli olmadığı; üyeliğin maddi ve manevi unsurlarının somut dosyada ayrı ayrı kurulması gerektiği kabul edilmektedir.

Örgüte yardım etmek ile üyelik arasındaki fark nedir?

Örgüte üye olmamakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi örgüt üyesi olarak cezalandırılır; ancak ceza yardımın niteliğine göre üçte birine kadar indirilebilir (TCK m.220/7, m.314/4).

Örgüt adına suç işleme hâlâ suç mu?

Üye olmadan örgüt adına suç işleyenlerin ayrıca cezalandırılmasını öngören m.220/6 ve 7499 sayılı Kanunla eklenen m.314/3, Anayasa Mahkemesinin 5.11.2024 tarihli, E.2024/81, K.2024/189 sayılı kararıyla (RG 9.1.2025) iptal edilmiştir; iptal altı ay sonra yürürlüğe girmiştir.

Bir uygulamayı kullanmak tek başına üyelik delili midir?

AİHM’in Yüksel Yalçınkaya/Türkiye Büyük Daire kararında (15669/20, 26.9.2023), somut içerik veya ilgili bilgiler olmaksızın tüm kullanıcı tabanı için belirleyici sonuç çıkarmanın yasallık ilkesine ve bireysel cezai sorumluluğa aykırı olduğu belirtilmiştir.

Tanık beyanı tek başına yeterli mi?

Yargıtay Ceza Genel Kurulu 2023/537 E., 2024/375 K. sayılı kararında, soyut, çelişkili ve duyuma dayalı tanık beyanlarının mahkûmiyet için yeterli olmadığını ve suçun hiçbir şüpheye yer bırakmayacak kesinlikte ispat edilmesi gerektiğini belirterek beraat gerektiği sonucuna varmıştır.

Örgütün varlığı için kaç kişi gerekir?

TCK m.220/1’e göre örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir; bu hüküm m.314/4 yoluyla silahlı örgüt için de uygulanır. Ayrıca hiyerarşik yapı, süreklilik ve amaç suçları işlemeye elverişlilik aranır.

Örgütten ayrılan kişi ceza alır mı?

Örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirak etmeksizin gönüllü olarak örgütten ayrıldığını ilgili makamlara bildiren üye hakkında cezaya hükmolunmaz (TCK m.221/2).

Yakalandıktan sonra bilgi vermek cezayı etkiler mi?

Etkiler. Örgütün yapısı ve faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili bilgileri yakalandıktan sonra veren kişi hakkında cezada üçte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır (TCK m.221/4). Etkin pişmanlık hükümleri aynı kişi hakkında birden fazla uygulanmaz (m.221/6).

Görevli mahkeme hangisidir?

Ağır ceza mahkemesidir (5235 sayılı Kanun m.12). Suç şikâyete tabi değildir, resen soruşturulur ve uzlaştırma kapsamında yer almaz.

Bu suçta tutuklama zorunlu mu?

Zorunlu değildir. Suç CMK m.100/3-a’daki katalog suçlardandır; kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı hâlinde tutuklama nedeni var sayılabilir. Ancak tutuklama ölçülü olmalı ve somut gerekçeye dayanmalıdır (CMK m.100/1).

Dava zamanaşımı ne kadardır?

Terör suçu artırımıyla üst sınır on beş yıl olduğundan dava zamanaşımı on beş yıldır (TCK m.66/1-d). Üyelik kesintisiz nitelikte olduğundan süre, üyeliğin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar (m.66/6).

Bu suçta HAGB veya erteleme mümkün mü?

Artırımlı sonuç ceza iki yılı aştığından, hükmün açıklanmasının geri bırakılması (CMK m.231/5) ve cezanın ertelenmesi (TCK m.51/1) kural olarak mümkün değildir.

Üyeliğin başlangıç ve bitiş tarihi neden önemlidir?

Üyelik kesintisiz nitelikte bir suç olduğundan, bitiş tarihi dava zamanaşımının başlangıcını (TCK m.66/6) ve uygulanacak kanunu belirler. Suç tarihinden sonra yürürlüğe giren ve failin lehine olan hükümler TCK m.7/2 uyarınca uygulanır.

Etkin pişmanlıktan yararlanan kişinin beyanı nasıl değerlendirilir?

Olgunun ispatı bir tanık beyanına dayanıyorsa bu kişi duruşmada dinlenir (CMK m.210/1) ve sanığa soru yöneltme imkânı tanınır (AİHS m.6/3-d). Beyanın görgüye dayanıp dayanmadığı ve başka delillerle desteklenip desteklenmediği gerekçeli kararda tartışılmalıdır.

Bu suçtan mahkûmiyet memuriyete engel midir?

657 sayılı Kanun m.48/1-A-5, affa uğramış olsa bile Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlardan mahkûmiyeti, TCK m.53’teki süreler geçmiş olsa bile memuriyete engel sayar.

Suça sürüklenen çocuklar hakkında ceza nasıl uygulanır?

3713 sayılı Kanun m.5’teki yarı oranında artırım çocuklar hakkında uygulanmaz. Fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış kişiler bakımından TCK m.31’deki yaş küçüklüğü hükümleri ve çocuklara özgü yargılama kuralları uygulanır.

Mahkûmiyet sonrası başvuru yolları nelerdir?

İstinaf ve temyiz yolları tüketildikten sonra hak ihlali iddiasıyla otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilir (Anayasa m.148/3; 6216 sayılı Kanun m.47/5).