Kıdem ve ihbar tazminatı aynı hesapla bulunmaz ve aynı kesintilere tabi değildir. Kıdem tazminatı giydirilmiş brüt ücret üzerinden ve dönem tavanıyla sınırlı hesaplanır, yalnızca damga vergisi kesilir. İhbar tazminatı ise tavanla sınırlı değildir ama gelir vergisine tabidir. Kullanılmayan yıllık izin ücreti bunlardan da farklıdır: çıplak brüt ücret üzerinden hesaplanır. Aşağıdaki araç üç kalemi birlikte hesaplar, çıkış tarihinize göre doğru dönem tavanını kendisi seçer ve kesintileri ayrı ayrı gösterir.
Kıdem tazminatından gelir vergisi kesilmez, ihbar tazminatından kesilir
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara · 0554 648 37 15
Kıdem, İhbar ve Yıllık İzin Alacağı Hesaplama (2026)
Üç Kalem, Üç Ayrı Hesap Mantığı
İşçilik alacaklarında en sık yapılan hata, kalemleri aynı ücret ve aynı kesinti mantığıyla hesaplamaktır. Oysa kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti birbirinden üç noktada ayrılır: esas alınan ücret, tavan uygulaması ve kesintiler.
| Ölçüt | Kıdem tazminatı | İhbar tazminatı | Yıllık izin ücreti |
|---|---|---|---|
| Esas ücret | Giydirilmiş brüt | Giydirilmiş brüt | Çıplak brüt |
| Tavan | Var — dönem tavanı | Yok | Yok |
| Gelir vergisi | Kesilmez | Kesilir | Kesilir |
| Damga vergisi | Binde 7,59 | Binde 7,59 | Binde 7,59 |
| SGK primi | Kesilmez | Kesilmez | Kesilir |
| Asgari kıdem şartı | Bir yıl | Yok | Bir yıl |
| Dayanak | 1475 s.K. m.14 | 4857 s.K. m.17 | 4857 s.K. m.53, m.59 |
Tablodaki üçüncü satır uygulamada en çok fark yaratan satırdır. Kıdem tazminatı gelir vergisinden istisnadır; buna karşılık ihbar tazminatı ücret sayıldığından gelir vergisine tabidir. Bu nedenle brüt olarak eşit iki tutardan işçinin eline geçen miktar belirgin biçimde farklılaşır.
Birinci satır da atlanmamalıdır: yıllık izin ücreti giydirilmiş değil çıplak brüt ücret üzerinden hesaplanır. Yol ve yemek yardımı gibi kalemler izin ücretine yansımaz; çünkü işçi izinde bu giderlere katlanmamaktadır.
Giydirilmiş Ücret: Neler Girer, Neler Girmez?
Kıdem ve ihbar tazminatının hesabında çıplak brüt ücret değil, giydirilmiş brüt ücret esas alınır. Giydirilmiş ücret, çıplak brüt ücrete işçiye düzenli olarak sağlanan para ve para ile ölçülebilen menfaatlerin eklenmesiyle bulunur.
Ölçüt sürekliliktir. Düzenli ve süreklilik gösteren ödemeler hesaba katılır; arızi, tek seferlik ve koşula bağlı ödemeler katılmaz.
| Dâhil edilenler | Dâhil edilmeyenler |
|---|---|
| Yol yardımı veya servis bedeli | Fazla mesai ücreti |
| Yemek yardımı veya yemek bedeli | Yıllık izin ücreti |
| Düzenli ödenen ikramiyenin aylık payı | Hafta tatili ve genel tatil ücreti |
| Yakacak, giyecek ve konut yardımı | Bir defalık prim ve bahşiş |
| Düzenli ödenen prim ve devamlılık gösteren sosyal yardımlar | Harcırah ve iş avansı |
| Aile ve çocuk yardımı | Doğum, evlenme ve ölüm yardımı |
Yıllık ödenen kalemler aylığa bölünerek eklenir: yılda iki maaş ikramiye ödenen bir işçide, iki maaşlık tutarın on ikide biri aylık giydirilmiş ücrete girer. Aracın “aylık düzenli ek menfaatler” alanına bu şekilde hesaplanmış toplam yazılmalıdır.
Ayni yardımlarda değerleme sorunu çıkar. Servis ve yemek gibi hizmetlerin parasal karşılığı, işverenin fiilen katlandığı maliyet üzerinden ve çalışılan gün sayısına oranlanarak bulunur. Bu kalemler bordroda görünmediğinden, dosyada işveren kayıtlarının getirtilmesi gerekir.
Kıdem Tazminatı Tavanı ve Dönem Ayrımı
Kıdem tazminatının yıllık miktarı, mülga 1475 sayılı İş Kanunu’nun hâlen yürürlükte olan 14. maddesi uyarınca en yüksek devlet memuruna bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini aşamaz. Tavan memur maaş katsayılarına bağlı olduğundan yılda iki kez güncellenir.
2026 yılında birinci dönem için 64.948,77 TL, 1 Temmuz’dan itibaren geçerli ikinci dönem için 73.729,87 TL düzeyinde uygulanmaktadır. Uygulanacak tavanı belirleyen tarih, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihtir. Araç, girdiğiniz çıkış tarihine göre doğru dönemin tavanını kendisi seçer; farklı bir tutar kullanmak isterseniz ilgili alana yazabilirsiniz.
Tavanın hukuki niteliği önemlidir: mutlak emredicidir ve kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemece kendiliğinden gözetilir. İşçi lehine dahi olsa tavanı artıran veya kaldıran iş sözleşmesi ya da toplu iş sözleşmesi hükümleri geçersiz sayılır.
Bu, işverenin tavanı aşan bir ödeme yapamayacağı anlamına gelmez. Tavanı aşan kısım ödenebilir; ancak bu kısım kıdem tazminatı istisnasından yararlanmaz ve ücret gibi vergilendirilir.
Bir günlük fark tavanı değiştirebilir. 30 Haziran’da sona eren bir sözleşmede birinci dönem tavanı, 1 Temmuz’da sona erende ikinci dönem tavanı uygulanır. Yüksek ücretli ve uzun kıdemli dosyalarda bu fark yüz binlerce liraya ulaşabilir; fesih tarihinin doğru yazılması bu nedenle kritiktir.
İhbar Süreleri ve Peşin Ödeme
4857 sayılı Kanun’un 17. maddesi, belirsiz süreli iş sözleşmelerinin feshinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesini öngörür ve süreleri kıdeme göre kademelendirir.
| Kıdem | Bildirim süresi | Gün karşılığı |
|---|---|---|
| Altı aydan az | İki hafta | 14 gün |
| Altı ay ile bir buçuk yıl arası | Dört hafta | 28 gün |
| Bir buçuk yıl ile üç yıl arası | Altı hafta | 42 gün |
| Üç yıldan fazla | Sekiz hafta | 56 gün |
Bu süreler asgaridir; sözleşmelerle artırılabilir, azaltılamaz. Bildirim şartına uymayan taraf, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır. Bu tazminat işveren için olduğu kadar işçi için de geçerlidir: usulüne uygun ihbar yapmadan ayrılan işçiden de ihbar tazminatı istenebilir.
İşveren bildirim süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi derhâl feshedebilir. Bu hâlde ihbar tazminatı adı altında ayrı bir ödeme doğmaz; ödenen tutar bildirim süresi ücretidir. Bildirim süresi içinde işçiye iş arama izni verilmesi de zorunludur.
Önemli bir ayrım: işçi 4857 s.K. m.24 uyarınca haklı nedenle derhal fesih hakkını kullandığında ihbar tazminatı doğmaz. İhbar tazminatı yalnızca bildirim şartına uymayan tarafın karşı tarafa ödediği tazminattır; haklı nedenle fesihte bildirim şartı zaten aranmaz.
Yıllık İzin Ücreti: Kademeler ve Talep Zamanı
4857 sayılı Kanun’un 53. maddesi yıllık ücretli izin süresini kıdeme göre kademelendirir: bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dâhil) olanlara on dört günden, beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlara yirmi günden, on beş yıl ve daha fazla olanlara ise yirmi altı günden az izin verilemez.
İki özel kural vardır. Birincisi, on sekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi yirmi günden az olamaz. İkincisi, yer altı işlerinde çalışan işçilerin izin süreleri dörder gün artırılarak uygulanır.
Kritik nokta talep zamanıdır. Yıllık izin hakkından vazgeçilemez ve izin ücreti, iş sözleşmesi devam ederken para olarak istenemez. Kullanılmayan izinlerin ücreti ancak iş sözleşmesinin sona ermesiyle muaccel hâle gelir. Bu nedenle çalışırken açılan izin ücreti davaları reddedilir.
İzin ücreti hesabında çıplak brüt ücret esas alınır ve bu ücretten gelir vergisi ile damga vergisi kesilir. Yıllık izin, fazla mesai ve tatil alacaklarının birlikte hesabı için fazla mesai, yıllık izin ve tatil alacağı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Zamanaşımı: Beş Yıl ve Başlangıcı
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile İş Kanunu’na eklenen hüküm, belirli işçilik alacaklarını beş yıllık zamanaşımına tabi kılmıştır. Bu kalemler kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı ve eşit davranma ilkesine uyulmamasından doğan tazminattır. Yıllık izin ücreti de beş yıllık zamanaşımına tabidir ve süre iş sözleşmesinin sona erdiği tarihte işlemeye başlar.
Bu düzenleme öncesinde kıdem ve ihbar tazminatı on yıllık zamanaşımına tabiydi. Geçiş hükmü uyarınca, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce işlemeye başlamış zamanaşımı süreleri bakımından, kalan süre beş yıldan fazlaysa beş yıl uygulanır. Eski tarihli fesihlerde bu geçiş kuralının kontrol edilmesi gerekir.
Zamanaşımı hâkim tarafından resen dikkate alınmaz; karşı taraf def’i ileri sürmedikçe sonuç doğurmaz. Buna karşılık uzun süre beklemek ispat güçlüğü de doğurur: bordrolar, puantaj kayıtları ve tanıklar zamanla ulaşılmaz hâle gelir.
Faiz: Kalemine Göre Değişir
İşçilik alacaklarında faiz türü kalemine göre farklılaşır ve bu ayrım talep sonucunun doğru kurulması bakımından önemlidir.
Kıdem tazminatında özel bir düzenleme vardır: mülga 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesi uyarınca kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi hâlinde, ödenmeyen süreye göre mevduata uygulanan en yüksek faiz ödenir. Bu faiz fesih tarihinden itibaren işler; ayrıca temerrüde düşürmeye gerek yoktur.
İhbar tazminatında ise durum farklıdır. İhbar tazminatı için özel bir faiz düzenlemesi bulunmadığından yasal faiz uygulanır ve faiz temerrüt tarihinden, temerrüt yoksa dava tarihinden işler.
Yıllık izin ücretinde de yasal faiz uygulanır; muacceliyet fesih tarihinde doğar ancak faiz için temerrüt aranır. Yasal faiz oranı 2026’da değişmiştir; 31 Temmuz 2026’dan itibaren 3095 sayılı Kanun’un yeniden yazılan 1. maddesi uyarınca oran reeskonta endekslenmiştir. Ayrıntı için yasal faiz değişikliği rehberimize bakabilirsiniz.
Kıdem Tazminatı Doğuran ve Doğurmayan Fesih Hâlleri
Kıdem tazminatı her fesihte doğmaz. Belirleyici olan feshin kim tarafından ve hangi sebeple yapıldığıdır.
| Fesih hâli | Kıdem | İhbar |
|---|---|---|
| İşveren feshi (geçerli sebeple) | Doğar | Doğar |
| İşveren feshi — ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık (m.25/II) | Doğmaz | Doğmaz |
| İşçi feshi — haklı nedenle (m.24) | Doğar | Doğmaz |
| İşçinin sade istifası | Doğmaz | Doğmaz |
| Emeklilik veya yaşlılık aylığı için ayrılma | Doğar | Doğmaz |
| Kadın işçinin evlilik nedeniyle bir yıl içinde ayrılması | Doğar | Doğmaz |
| Askerlik nedeniyle ayrılma | Doğar | Doğmaz |
| İşçinin ölümü | Doğar (mirasçılara) | Doğmaz |
Tablonun dördüncü satırı en çok hak kaybına yol açan satırdır. Mobbing, ücretin ödenmemesi veya çalışma koşullarının ağırlaştırılması gibi haklı sebepler bulunsa dahi, sade bir istifa dilekçesi verilmesi kıdem tazminatı hakkını tartışmalı hâle getirir. Fesih bildiriminin haklı nedene dayandırılarak ve sebebi yazılarak yapılması gerekir. İstifayla kıdem tazminatı ilişkisi için istifa edince kıdem tazminatı alınabilir mi rehberimize bakınız.
Belirsiz Süreli Sözleşme Şartı ve İstisnalar
İhbar tazminatı yalnızca belirsiz süreli iş sözleşmelerinde gündeme gelir. Belirli süreli sözleşme kendi süresinin sonunda kendiliğinden sona erdiğinden bildirim şartı aranmaz ve ihbar tazminatı doğmaz. Belirli süreli sözleşmenin süresinden önce haksız feshinde ise talep bakiye süre ücretine dönüşür; bu hesap için bakiye süre ücreti hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Kıdem tazminatı bakımından ise sözleşmenin türü belirleyici değildir; belirli süreli sözleşmeyle çalışan işçi de bir yıllık kıdem şartını sağlıyorsa ve fesih kıdem doğuran bir hâle dayanıyorsa kıdem tazminatına hak kazanır.
Deneme süresi bir başka istisnadır. Deneme süresi içinde taraflar iş sözleşmesini bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız feshedebilir; işçinin çalıştığı günler için ücret ve diğer hakları saklıdır.
Hesap Nasıl Yapılır?
Kıdem tazminatı, çalışılan her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret tutarındadır. Bir yıldan artan süreler için aynı oran üzerinden kıst hesap yapılır. Yani 6 yıl 4 ay çalışan bir işçi, 6 yıllık tutara ek olarak 4 aylık orana karşılık gelen tutarı da alır.
Giydirilmiş ücret nedir?
Hesaba giren ücret çıplak brüt maaş değildir. İşçiye süreklilik arz edecek biçimde sağlanan para ve para ile ölçülebilen menfaatler de eklenir:
- Yol ve yemek yardımı
- Düzenli ödenen ikramiye ve primlerin aya bölünmüş tutarı
- Yakıt, konut, giyim gibi ayni yardımların parasal değeri
- Devamlılık gösteren sosyal yardımlar
Buna karşılık arızî nitelikteki ödemeler hesaba katılmaz: fazla mesai ücreti, bir defaya mahsus ödenen prim, evlenme veya doğum yardımı gibi kalemler giydirilmiş ücrete dahil edilmez. Uygulamada en çok tartışılan konu, ikramiye ve primin süreklilik taşıyıp taşımadığıdır; bordroların birkaç yıllık seyri bu tartışmayı çözer.
Kıdem tazminatı tavanı
Kıdem tazminatının bir yıllık tutarı, devlet memurlarına ödenen en yüksek emeklilik ikramiyesini geçemez. Bu tavan her altı aylık dönemde güncellenir. Giydirilmiş ücreti tavanın üzerinde olan çalışanlarda hesap tavan üzerinden yapılır; bu nedenle araçta tavan tutarını kendiniz girmeniz istenir. Tavan tutarını girmezseniz hesap tavansız yapılır ve sonuç gerçek hak edilenden yüksek çıkabilir.
Hangi Hâllerde Kıdem Tazminatı Doğar?
| Fesih hâli | Kıdem | İhbar |
|---|---|---|
| İşveren geçerli nedenle feshetti | Var | Süre verilmediyse var |
| İşveren haklı nedenle feshetti (ahlak ve iyi niyete aykırılık) | Yok | Yok |
| İşçi haklı nedenle feshetti (İş K. 24) | Var | Yok |
| İşçi istifa etti | Yok | İşçi öderse gündeme gelir |
| Askerlik, evlilik (kadın işçi, 1 yıl içinde), emeklilik | Var | Yok |
| 15 yıl ve 3600 gün şartıyla ayrılma | Var | Yok |
Tablonun gösterdiği en kritik nokta şudur: kıdem ve ihbar aynı anda doğmayabilir. İşçinin haklı nedenle feshinde kıdem doğar ama ihbar doğmaz; çünkü ihbar tazminatı, bildirim süresine uymayan tarafın karşı tarafa ödediği bedeldir.
İhbar Süreleri
| Kıdem | İhbar süresi |
|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta |
| 1,5 – 3 yıl | 6 hafta |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta |
Bu süreler asgarîdir; sözleşmeyle artırılabilir, azaltılamaz. Sözleşmede işçi aleyhine kısaltılan ihbar süreleri geçersizdir ve kanuni süre uygulanır.
Vergi Kesintileri: İki Tazminat Aynı Değil
Kıdem tazminatı gelir vergisinden istisnadır; yalnızca damga vergisi kesilir. İhbar tazminatı ise ücret niteliğinde sayıldığından hem damga vergisine hem gelir vergisine tabidir. Gelir vergisi oranı kümülatif vergi matrahına bağlı olduğundan aynı brüt tutar, yılın hangi ayında ödendiğine göre farklı net sonuç verir. Araç bu nedenle ihbar tazminatında yalnızca brüt tutarı ve damga vergisini gösterir.
Faiz ve Zamanaşımı
Kıdem tazminatına, fesih tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz işletilir. İhbar tazminatı ile diğer işçilik alacaklarında ise yasal faiz uygulanır. Bu ayrım, uzun süren dosyalarda ciddi tutar farkı yaratır ve dava dilekçesinde ayrı ayrı talep edilmesi gerekir.
Kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarında zamanaşımı süresi beş yıldır. Süre fesih tarihinden işlemeye başlar.
Dava Öncesi Zorunlu Arabuluculuk
İşçilik alacaklarına ilişkin taleplerde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Arabuluculuk aşamasında yapılan hesabın doğru olması kritik önemdedir; burada imzalanan anlaşma belgesi ilam niteliğinde sonuç doğurur ve sonradan aynı alacak için dava açılamaz. Bu nedenle arabuluculuk görüşmesine hesap yapılmış olarak gitmek gerekir.
Uygulamada En Sık Yapılan Dört Hata
- Çıplak ücretle hesap yapmak: Yol ve yemek yardımı eklenmediğinde tutar belirgin biçimde düşük çıkar.
- Tavanı gözden kaçırmak: Yüksek ücretlilerde tavansız hesap gerçekçi olmayan beklenti yaratır.
- İhbarı kıdemle birlikte varsaymak: İşçinin haklı feshinde ihbar doğmaz.
- Faiz türünü karıştırmak: Kıdemde en yüksek mevduat faizi, diğer alacaklarda yasal faiz istenir.
Kısmi Süreli ve Aralıklı Çalışmada Kıdem
Kısmi süreli (part-time) çalışan işçi de kıdem tazminatına hak kazanır. Kıdem süresi takvim yılı esasına göre hesaplanır; haftada iki gün çalışan bir işçinin bir yıllık kıdemi, tam gün çalışanla aynı biçimde bir yıl sayılır. Tazminat tutarı ise fiilen aldığı ücret üzerinden belirlenir.
Aynı işverende aralıklı çalışma hâlinde, önceki dönemler için kıdem tazminatı ödenmemiş ve alacak zamanaşımına uğramamışsa süreler birleştirilir. Buna karşılık her ayrılışta tazminat ödenip ibraname alınmışsa o dönemler yeniden hesaba katılmaz. Uygulamada belirleyici olan, önceki dönem için ödeme yapıldığının belgeyle ispatıdır.
İşyeri Devri ve Alt İşveren Değişikliği
İşyerinin devri hâlinde iş sözleşmeleri tüm hak ve borçlarıyla devralana geçer; işçinin kıdemi ilk işe giriş tarihinden itibaren hesaplanır. Devreden işveren, devir tarihinden önce doğmuş borçlardan devralanla birlikte iki yıl süreyle sorumludur.
Alt işveren değişikliğinde ise asıl işveren aynı kalıyor ve işçi aynı işyerinde çalışmayı sürdürüyorsa, kıdem yeni baştan başlamaz. Taşeron şirketin değişmesi işçinin kıdemini sıfırlamaz; bu, uygulamada en çok hak kaybına yol açan yanlış kabullerden biridir.
İbraname ve Feragat Geçerli mi?
Fesihten sonra imzalanan ibranamelerin geçerliliği sıkı şartlara bağlıdır: yazılı olması, fesihten en az bir ay sonra düzenlenmesi, alacak türünün ve tutarının açıkça belirtilmesi ve ödemenin banka kanalıyla yapılmış olması aranır. Bu şartları taşımayan ibraname, o alacak bakımından sonuç doğurmaz.
Miktar içermeyen, “tüm haklarımı aldım” biçimindeki genel ibra beyanları makbuz hükmünde sayılır ve yalnızca ödenen tutar kadar geçerli olur. Bu nedenle işten çıkışta imzalanan belgelerin bir örneğinin alınması gerekir.
Hesaplamayı Hazırlarken Toplanacak Belgeler
- SGK hizmet dökümü ve işe giriş-çıkış bildirgeleri
- Son bir yılın bordroları (ek ödemeleri gösteren)
- İş sözleşmesi ve varsa ekleri
- Fesih bildirimi veya istifa dilekçesi
- Banka hesap hareketleri (ödemelerin gerçek tutarını gösterir)
- Yol ve yemek yardımına ilişkin işyeri uygulamasını gösteren belgeler
Bordroda görünen ücretin fiilen ödenenden düşük olduğu dosyalarda, banka hareketleri ve tanık beyanları gerçek ücretin ispatında kullanılır. Gerçek ücretin tespiti, tazminatın tamamını doğrudan etkiler.
Hesap sonucunu dosyanızla birlikte değerlendirelim
Araç tahminî sonuç verir. Belgeleriniz üzerinden kesin hesabı ve izlenecek yolu birlikte çıkaralım.
Diğer hesaplama araçları: Tüm araçlara Hukuki Hesaplama Araçları sayfasından ulaşabilir; Kira Artış Oranı Hesaplama ve Hukuki Süre Hesaplayıcı araçlarını da kullanabilirsiniz.
İş dosyanızı süre kaybetmeden değerlendirelim
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Tazminat Doğmayan Fesih Hâlleri
Her fesih kıdem tazminatı doğurmaz. Hesaba başlamadan önce, hakkın gerçekten doğup doğmadığı belirlenmelidir.
| Durum | Kıdem | İhbar |
|---|---|---|
| İşverenin haklı nedenle derhâl feshi (ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık) | Doğmaz | Doğmaz |
| İşçinin haklı nedenle istifası | Doğar | Doğmaz |
| İşçinin haksız istifası | Doğmaz | İşçi işverene öder |
| İşverenin geçerli nedenle feshi | Doğar | Doğar |
| Bir yıldan az çalışma | Doğmaz | Doğar |
| Belirli süreli sözleşmenin kendiliğinden sona ermesi | Tartışmalı | Doğmaz |
İkinci satır en çok gözden kaçan haktır. İşçi kendi isteğiyle ayrılsa dahi, haklı bir nedene dayanıyorsa kıdem tazminatı doğar: ücretin ödenmemesi, sigorta priminin eksik yatırılması, mobbing veya çalışma koşullarında esaslı değişiklik gibi. Ancak burada belirleyici olan, istifa dilekçesinin içeriğidir. “Kendi isteğimle ayrılıyorum” biçiminde yazılan bir dilekçe, haklı nedeni ortadan kaldırmasa da ispatı güçleştirir. Bu nedenle ayrılma bildiriminde gerekçe açıkça yazılmalıdır.
Ödeme, Faiz ve Tahsilat
Hak kazanılması ile tahsil edilmesi ayrı aşamalardır. Tahsilat sürecinde bilinmesi gerekenler:
- Muacceliyet. Kıdem tazminatı, fesihle birlikte muaccel olur; ödeme geciktiğinde faiz işlemeye başlar.
- Faiz farkı. Kıdem tazminatına mevduata uygulanan en yüksek faiz, ihbar tazminatına ise yasal faiz uygulanır.
- Taksitle ödeme. İşverenin tek taraflı olarak taksitlendirme yapma hakkı yoktur; işçi kabul etmedikçe bağlayıcı olmaz.
- Kısmi ödeme. Yapılan ödeme, kalan alacak için hak kaybı doğurmaz; ihtirazi kayıt konulması yerinde olur.
- İcra takibi. Arabuluculuk anlaşma belgesi veya mahkeme kararı ilam niteliğinde takibe konulabilir.
İkinci madde tutarı ciddi biçimde değiştirir. Kıdem tazminatında uygulanan faiz türü, yasal faizden belirgin biçimde yüksektir ve uzun süren dosyalarda ana alacağa yaklaşan tutarlar doğurabilir. Bu nedenle talep dilekçesinde faiz türü ayrıca ve doğru biçimde belirtilmelidir. Yalnızca “faiziyle birlikte” ifadesi kullanıldığında, hükümde yasal faize karar verilmesi riski doğar.
Arabuluculukta Anlaşma Metni
Zorunlu arabuluculuk aşamasında imzalanan belge, sonraki tüm talepleri etkiler.
| Konu | Dikkat |
|---|---|
| Kapsam | Hangi alacakları kapsadığı kalem kalem yazılmalı; genel ifadeler tüm hakları kapatabilir |
| Saklı tutulan haklar | Anlaşmaya dâhil edilmeyen talepler açıkça saklı tutulmalı |
| Ödeme takvimi | Tarih ve tutarlar; gecikme hâlinde muacceliyet kaydı |
| İcra edilebilirlik | Anlaşma belgesi, koşulları varsa doğrudan takibe konulabilir |
| İşe iade ile ilişkisi | Feshin geçersizliği iddiası varsa, bu talep ayrıca değerlendirilmelidir |
Birinci satır, en pahalı hatanın kaynağıdır. Anlaşma metnine “işçilik alacaklarının tamamına ilişkin” gibi geniş bir ifade konulduğunda; o an konuşulmayan fazla mesai, yıllık izin veya ulusal bayram alacakları da kapanmış sayılabilir. Bu nedenle metinde hangi kalemler için anlaşıldığı tek tek sayılmalı; hesabı yapılmamış kalemler için “saklı tutulmuştur” ibaresi eklenmelidir.
Son bir hatırlatma: hesaplama aracı tahmini sonuç verir. Kıdem tavanı, vergi oranları ve süreler mevzuat değişiklikleriyle güncellendiğinden, dava veya arabuluculuk öncesinde bordro ve hizmet dökümü üzerinden ayrıntılı hesap yapılması gerekir.
Feshin geçersizliği iddiası ve işe iade süreçleri için işe iade rehberimize, işyeri el değiştirdiğinde kıdemin korunması için işyeri devri rehberimize bakabilirsiniz.
Mevzuat Çerçevesi
| Hüküm | Neyi düzenler | Pratik sonucu |
|---|---|---|
| 1475 s.K. m.14 | Kıdem tazminatı | Giydirilmiş ücret, dönem tavanı, en yüksek mevduat faizi |
| 4857 s.K. m.17 | Süreli fesih ve bildirim süreleri | 2, 4, 6 ve 8 haftalık kademeler |
| 4857 s.K. m.24 | İşçinin haklı nedenle derhal feshi | Kıdem doğar, ihbar doğmaz |
| 4857 s.K. m.25/II | İşverenin haklı nedenle derhal feshi | Kıdem ve ihbar doğmaz |
| 4857 s.K. m.53 | Yıllık ücretli izin kademeleri | 14, 20 ve 26 gün; yaş istisnaları |
| 4857 s.K. m.59 | Sözleşmenin sona ermesinde izin ücreti | Ancak fesihle muaccel olur |
| 4857 s.K. Ek m.3 | Zamanaşımı | Kıdem, ihbar ve izin alacağında beş yıl |
| 3095 s.K. m.1-2 | Yasal faiz | İhbar ve izin alacağında uygulanır |
| 7036 s.K. m.3 | Dava şartı arabuluculuk | Son tutanak dilekçeye eklenir |
| 488 s.K. | Damga vergisi | Binde 7,59 |
Aracın sınırı: Araç kıdem, ihbar ve yıllık izin alacağını girdiğiniz veriyle hesaplar ve çıkış tarihinize göre dönem tavanını seçer. Gelir vergisi yıl içindeki kümülatif matraha göre değiştiğinden seçtiğiniz dilim üzerinden yaklaşık hesaplanır; bordro üzerinden yapılacak kesin hesap farklılık gösterebilir. Fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil alacakları bu hesaba dâhil değildir. Feshin kıdem doğurup doğurmadığını da değerlendirmez; bu, fesih bildirimi ve delil incelemesi gerektiren ayrı bir tespittir. Araç bir ön hesap sunar, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Dosyanız için Av. Fatma Öztürk’e 0554 648 37 15 numarasından ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?
Son giydirilmiş brüt ücret, çalışılan her tam yıl için bir aylık ücret esasıyla çarpılır; artan aylar ve günler oranlanır. Giydirilmiş ücret dönem tavanını aşıyorsa tavan esas alınır. Kıdem tazminatından yalnızca binde 7,59 damga vergisi kesilir.
2026 kıdem tazminatı tavanı ne kadar?
Tavan yılda iki kez güncellenir. 2026 yılında birinci dönem için 64.948,77 TL, 1 Temmuz’dan itibaren geçerli ikinci dönem için 73.729,87 TL düzeyinde uygulanmaktadır. Uygulanacak tavanı iş sözleşmesinin sona erdiği tarih belirler.
Kıdem tazminatından vergi kesilir mi?
Yalnızca binde 7,59 damga vergisi kesilir; gelir vergisi ve sigorta primi kesilmez. Tavanı aşan kısım ödenirse o kısım istisnadan yararlanmaz ve ücret gibi vergilendirilir.
İhbar süresi kaç haftadır?
4857 s.K. m.17 uyarınca altı aydan az kıdemde iki hafta, altı ay ile bir buçuk yıl arasında dört hafta, bir buçuk ile üç yıl arasında altı hafta, üç yıldan fazla kıdemde sekiz haftadır. Bu süreler asgaridir ve sözleşmeyle artırılabilir.
İstifa edersem ihbar tazminatı öder miyim?
Bildirim şartına uymadan ayrılan işçiden ihbar tazminatı istenebilir. Buna karşılık 4857 s.K. m.24’e dayanan haklı nedenle derhal fesihte bildirim şartı aranmadığından ihbar tazminatı doğmaz.
Yıllık izin ücreti hangi ücret üzerinden hesaplanır?
Çıplak brüt ücret üzerinden hesaplanır; giydirilmiş ücret kullanılmaz. Yol ve yemek yardımı gibi kalemler izin ücretine yansımaz.
Çalışırken kullanmadığım izinlerin parasını isteyebilir miyim?
Hayır. Yıllık izin hakkından vazgeçilemez ve izin ücreti iş sözleşmesi devam ederken para olarak istenemez. İzin ücreti ancak sözleşmenin sona ermesiyle muaccel hâle gelir.
Yıllık izin kaç gündür?
Bir yıldan beş yıla kadar olanlara on dört, beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlara yirmi, on beş yıl ve daha fazla olanlara yirmi altı günden az izin verilemez. On sekiz yaşından küçük ve elli yaşından büyük işçilerde izin yirmi günden az olamaz.
İşçilik alacaklarında zamanaşımı kaç yıldır?
Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti beş yıllık zamanaşımına tabidir. Süre iş sözleşmesinin sona erdiği tarihte işlemeye başlar.
Kıdem tazminatına hangi faiz uygulanır?
Kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi hâlinde mevduata uygulanan en yüksek faiz işler ve bu faiz fesih tarihinden itibaren başlar. İhbar tazminatı ve izin ücretinde ise yasal faiz uygulanır ve faiz temerrüt veya dava tarihinden işler.
Girdiğim bilgiler kaydediliyor mu?
Hayır. Hesaplama tamamen tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz ücret ve tarih bilgileri sunucuya gönderilmez.
Bilgilendirme: Bu araç ve rehber genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kıdem tazminatı tavanı yılda iki kez güncellenir; hesap yaparken fesih tarihindeki tavanı kontrol ediniz.
İş hukuku araçları
📘 İlgili Rehberler
Fesih bildirimindeki tek cümle kıdem hakkını belirler
Ayrılmadan önce bildirimin nasıl yazılacağını konuşalım. Ankara’da Av. Fatma Öztürk: 0554 648 37 15


