Lojman ve Kiralanan Hazine Taşınmazında Öncelikli Alım Hakkı: On Beş Gün Kuralı
01 Eylül 2026

Lojman ve Kiralanan Hazine Taşınmazında Öncelikli Alım Hakkı: On Beş Gün Kuralı

📜 Dayanak Mevzuat

  • 4706 sayılı Kanun m.4 — Kamu konutlarının satışı ve öncelikli alım hakkı (7061 s.K. m.58 ile eklenmiş, 7153 s.K. m.20 ile değişik)
  • 4706 sayılı Kanun m.4 — Ticari amaçla kiraya verilen taşınmazlarda kiracının öncelikli alım hakkı (7394 s.K. m.14 ile eklenmiştir)
  • Millî Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 385) (RG 17/4/2018; Sıra No: 394 ile değişik) — Kamu konutlarının satışına ilişkin usul ve esaslar
  • 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu m.45 — Açık teklif usulü
  • 4706 sayılı Kanun m.5 — Genel satışlarda ödeme; kamu konutlarına uygulanmayan hükümler
  • 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu — Tahsis türleri

⚡ Net Cevap: Oturduğunuz lojman satışa çıkarıldığında sizi otomatik olarak tahliye edemezler; ancak hakkınız da sınırsız değildir. 4706 sayılı Kanun uyarınca, ihale yapıldığı tarihte görev, sıra ve hizmet tahsisli ve kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulan kamu konutlarında oturanlar, ikamet ettikleri konutu öncelikli olarak satın alma hakkına sahiptir. Mekanizma şudur: önce ihale yapılır, oluşan ihale bedeli öncelikli hak sahibine tebliğ edilir; hak sahibi tebligattan itibaren on beş gün içinde bu bedeli peşin öder veya peşinatı ödeyerek taksitli sözleşme düzenlerse konut kendisine satılır. Peşin ödemede yüzde on indirim uygulanır. Süre içinde cevap verilmez veya yükümlülük yerine getirilmezse, taşınmaz en yüksek teklifi veren istekliye satılır ve oturana tebligat yapılarak konutu iki ay içinde tahliye etmesi istenir. Aynı mekanizma, ticari faaliyette kullanılmak üzere kiraya verilen Hazine taşınmazlarında en az üç yıllık kiracılar için de kıyasen uygulanır. Taksit süresi, sayısı ve faiz oranı kanunla değil, Bakanlıkça (mahallî idare konutlarında ilgili idarece) belirlenir; ihale bedeli tahmin edilen bedelin altında olamaz.

Lojmanların satışa çıkarılması, on binlerce kamu görevlisini doğrudan ilgilendiren bir süreç. Ancak sürecin en kritik ayrıntısı çoğu kez gözden kaçıyor: öncelikli alım hakkı, ihaleden önce değil, ihaleden sonra kullanılıyor.

Yani konutta oturan kişi, bedeli önceden bilerek karar veremiyor; bedel ihalede oluşuyor ve ona tebliğ ediliyor. Sonra da on beş günlük bir saat işlemeye başlıyor.

Aşağıda kimin bu hakka sahip olduğu, sürecin nasıl işlediği, ödeme seçenekleri ve hakkın kullanılmaması hâlinde ne olacağı ele alınmaktadır.

Kimler Öncelikli Alım Hakkına Sahip?

Kanun hakkı üç şarta bağlamıştır ve üçü birlikte aranır.

1. Tahsis türü: görev, sıra veya hizmet tahsisli olmak

Hak, görev tahsisli, sıra tahsisli ve hizmet tahsisli kamu konutlarında oturanlara tanınmıştır. Bu tahsis türleri Kamu Konutları mevzuatında tanımlanmıştır.

Konutun hangi tahsis türüyle verildiği, tahsis belgesinden anlaşılır. Bu nedenle sürecin başında tahsis belgesinin temin edilmesi gerekir.

2. Kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş olması

Konutun bulunduğu yapıda kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş olmalıdır. Bu şart 7153 sayılı Kanun ile genişletilmiş; başlangıçta yalnızca kat mülkiyeti aranırken, kat irtifakı da kapsama alınmıştır.

Bunun sebebi pratiktir: bağımsız bölüm olarak satılabilmesi için konutun tapuda ayrı bir birim hâline gelmiş olması gerekir.

3. İhale tarihinde konutta oturuyor olmak

Hak, ihale yapıldığı tarihte o konutta oturanlara tanınmıştır. Yani ihaleden sonra konuta yerleşen kişi bu haktan yararlanamaz; ihaleden önce çıkan kişi de öyle.

⚠️ Üç şart birlikte aranır

Konutta yıllardır oturuyor olmak tek başına yeterli değildir. Tahsis türü uygun değilse ya da yapıda kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmamışsa, öncelikli alım hakkı doğmaz. Bu nedenle satış süreci duyulduğunda ilk yapılacak iş, tahsis belgesi ile tapu kayıt örneğinin temin edilerek şartların sağlanıp sağlanmadığının kontrol edilmesidir.

Öncelikli alım hakkının şartları (4706 m.4)
ŞartİçerikKontrol belgesi
Tahsis türüGörev, sıra veya hizmet tahsisli konut; özel tahsisli konut kapsam dışıTahsis belgesi
Hukuki yapıKat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş olması (7153 s.K. ile kat irtifakı eklendi)Tapu kayıt örneği
Zamanİhale tarihinde konutta oturuyor olmakİkamet ve tahsis kaydı
Konut grubuSavunma, güvenlik, adalet ve istihbarat konutları için Cumhurbaşkanı kararı gerekirSatış kararı ve ihale ilanı

Süreç Nasıl İşliyor? Sıralama Kritik

Burada beklentiyi tersine çeviren bir yapı vardır.

Birinci aşama: İhale

Kamu konutu önce ihaleye çıkarılır. Uygulamada bu ihaleler, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 45. maddesinde düzenlenen açık teklif usulü ile yapılmaktadır.

Yani konutta oturan kişi, bedeli baştan bilmez. Bedel, ihalede oluşan tekliflerle belirlenir.

İkinci aşama: Bedelin tebliği

Yapılan ihale sonucunda oluşan ihale bedeli, öncelikli satın alma hakkı bulunanlara tebliğ edilir.

Bu tebligat, tüm sürecin başlangıç noktasıdır ve tarihi mutlaka kayıt altına alınmalıdır.

Üçüncü aşama: On beş günlük süre

Öncelikli alım hakkı sahibinin, içinde oturduğu kamu konutunu bu bedel üzerinden satın almak istemesi ve tebligattan itibaren on beş gün içerisinde:

  • ihale bedelini peşin ödemesi, veya
  • peşinatı ödeyerek taksitli satış sözleşmesi düzenlemesi

hâlinde, bu durum en yüksek teklif veren istekliye bildirilir ve satış öncelikli hak sahibine yapılır.

On beş gün, ihale bedelini değerlendirmek, finansman bulmak ve karar vermek için oldukça kısa bir süredir. Bu nedenle hazırlığın ihaleden önce yapılmış olması gerekir.

On beş gün geçerse hak düşer, iki ayda tahliye istenir

Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp📋 Ön Değerlendirme

Kamu konutu satışında süreç takvimi
AşamaOlaySüre ve sonuç
1Satış kararı ve ihale ilanı; şartnamede taksit ve peşinat esaslarıİlan ile ihale arası hazırlık dönemi
2Açık teklif usulüyle ihale; tahmin edilen bedelin altında olmamak üzere ihale bedeli oluşurİhale tarihi, hakkın doğup doğmadığını belirler
3İhale bedelinin öncelikli hak sahibine tebliğiTebliğ tarihi sürenin başlangıcı
4Peşin ödeme veya peşinat ile taksitli sözleşmeTebligattan itibaren on beş gün
5aHak kullanılırsa en yüksek teklif sahibine bildirim, satış hak sahibineTapu devri; taksitte teminat veya ipotek
5bHak kullanılmazsa en yüksek teklif sahibine tebligat ve oturana tahliye tebligatıTebliğden itibaren iki ay içinde tahliye

Hak Kullanılmazsa: İki Aylık Tahliye

Bu, sürecin en sert sonucudur ve baştan bilinmelidir.

Öncelikli satın alma hakkı sahibinin aynı süre içerisinde:

  • kamu konutunu satın almak istemediğini bildirmesi,
  • bu süre içerisinde herhangi bir bildirimde bulunmaması, ya da
  • yükümlülüklerini yerine getirmemesi

hâlinde, en yüksek teklif veren istekliye tebligat gönderilerek ihale bedelini peşin veya taksitle ödemesi gerektiği bildirilir.

Ve devamı şudur: bu durumda kamu konutunda oturana tebligat yapılarak konutu iki ay içerisinde tahliye etmesi istenir ve konutun tahliyesi sağlanır.

Dikkat edilmesi gereken nokta, sessiz kalmanın da ret sayılmasıdır. On beş gün içinde hiçbir bildirimde bulunulmaması, hakkın kullanılmaması olarak sonuç doğurur.

Satın almayan oturanın tahliyesi 4706 sayılı Kanuna göre iki ay içinde istenir; bu süre, 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’ndaki çıkış sürelerinden bağımsız işler ve satış kararıyla birlikte konutun tahsisi de anlamını yitirir. Lojmandan çıkış süreleri ve zorla boşaltma usulü için lojmandan çıkış rehberimize bakabilirsiniz.

Ödeme: Peşin mi, Taksitli mi?

İhale bedeli, öncelikli alım hakkı sahibi tarafından peşin veya taksitli olarak ödenebilir.

Peşin ödemede yüzde on indirim uygulanır. Bu, ihalede oluşan bedel üzerinden yapılan doğrudan bir indirimdir ve tutar büyüdükçe önemi artar.

Taksitli ödemede ise on beş günlük süre içinde peşinatın ödenmesi ve taksitli satış sözleşmesinin düzenlenmesi gerekir. Yani taksit seçeneğinde de on beş günlük süre içinde somut bir işlem yapılmış olmalıdır; niyet beyanı yeterli değildir.

Burada sık yapılan bir hata var: Hazine taşınmazlarının genel satış kuralları bu sürece uygulanmaz. 4706 sayılı Kanun’un 5. maddesindeki peşin ödemede yüzde yirmi indirim, 4. madde kapsamındaki satışları açıkça dışarıda bırakır; kamu konutlarında öncelikli hak sahibi için indirim yüzde ondur. Taksit süresi, sayısı, uygulanacak faiz oranı ve diğer hususları belirlemeye ise mahallî idarelere ait konutlarda ilgili idare, diğerlerinde Bakanlık yetkilidir (4706 m.4). Bu esaslar Millî Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 385) ve ilanda yer alan şartnamede gösterilir; bu nedenle peşinat oranı, taksit sayısı ve faiz tebligat aşamasında değil, ilan aşamasında şartnameden öğrenilmelidir.

Kamu konutu ile genel Hazine satışında ödeme kuralları
ÖdemeKamu konutu (öncelikli hak sahibi)Hazine taşınmazının genel ihale satışı
Peşin indirimiYüzde onYüzde yirmi (4. madde kapsamındaki satışlar hariç)
Taksit esaslarıBakanlık veya ilgili idarece belirlenirEn az dörtte biri peşin, kalanı en fazla iki yılda kanuni faiziyle
Karar süresiTebligattan itibaren on beş günİhale şartnamesine göre
Dayanak4706 m.44706 m.5

✅ İhaleden önce yapılması gerekenler

1. Tahsis belgesi ve tapu kayıt örneği alınarak üç şartın sağlandığı doğrulanır.
2. Konutun tahmini değeri araştırılır; çevredeki emsal satışlar incelenir.
3. Finansman seçenekleri önceden görüşülür; kredi ön onayı alınabilir.
4. Peşin ve taksitli seçeneklerin maliyeti karşılaştırılır; yüzde on indirimin tutarı hesaplanır.
5. İhale takip edilir ve oluşan bedel öğrenilir.

Bu hazırlık yapılmamışsa, on beş gün içinde sağlıklı bir karar vermek güçtür.

Ticari Kiracının Öncelikli Alım Hakkı

Aynı mekanizma, 2022 yılında yapılan bir değişiklikle ikinci bir gruba daha tanınmıştır ve bu hüküm uygulamada çok az biliniyor.

4706 sayılı Kanun’a 7394 sayılı Kanun ile eklenen fıkraya göre; ticari faaliyetlerde kullanılmak üzere kiraya verilen taşınmazlar, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nda yer alan hükümler çerçevesinde ihale yoluyla satışa konu edilebilir.

Ve devamı önemlidir: ihalenin yapıldığı tarihte en az üç yıl süreyle taşınmazları sözleşmeye dayalı olarak kullanan kiracılar, öncelikli olarak satın alma hakkına sahiptir.

Bu hakkın kullanılmasında, kamu konutları için öngörülen fıkra hükümleri kıyasen uygulanır. Yani:

  • Önce ihale yapılır, oluşan bedel kiracıya tebliğ edilir.
  • Kiracı, tebligattan itibaren on beş gün içinde bedeli peşin öder veya peşinatı ödeyerek taksitli sözleşme düzenler.
  • Peşin ödemede yüzde on indirim uygulanır.
  • Hak kullanılmazsa taşınmaz en yüksek teklifi verene satılır ve tahliye süreci işler.

Şart nettir: kiralamanın ticari faaliyet amaçlı olması, sözleşmeye dayalı bulunması ve ihale tarihinde en az üç yıl sürmüş olması.

Uzun süredir Hazine taşınmazında işyeri işleten kiracılar bakımından bu, kaçırılmaması gereken bir imkândır.

Üç yıllık ticari kiracının da öncelikli alım hakkı vardır

Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp📋 Ön Değerlendirme

Kamu konutu ile ticari kiracı hakkının karşılaştırılması

Öncelikli alım hakkı: kamu konutu ve ticari kiracı
ÖlçütKamu konutunda oturanHazine taşınmazının ticari kiracısı
Kanuni dayanak4706 m.4 (7061 s.K., 2017)4706 m.4 (7394 s.K., 2022)
Hak sahibiGörev, sıra veya hizmet tahsisli konutta ihale tarihinde oturanİhale tarihinde en az üç yıl sözleşmeye dayalı kullanan ticari kiracı
Yapı şartıKat mülkiyeti veya kat irtifakıAranmaz
Süre ve usulTebligattan itibaren on beş günKamu konutu fıkrası kıyasen
Peşin indirimiYüzde onKamu konutu fıkrası kıyasen

Üç yıllık süre ihale tarihinde dolmuş olmalıdır ve kullanımın sözleşmeye dayalı olması gerekir; ecrimisil ödenerek yapılan izinsiz kullanım bu süreye sayılmaz. Kira sözleşmesinin ihale tarihinden önce sona ermesi veya feshedilmesi de hakkı ortadan kaldırabileceğinden, satış duyurusu geldiğinde sözleşmenin yürürlükte tutulması, kira borcunun eksiksiz ödenmesi ve sözleşmeye aykırı bir kullanımın bulunmaması önemlidir. Tarımsal amaçlı Hazine kiracıları için ayrı bir rejim bulunduğundan, bu kiracılar Hazine tarım arazisi kiralama ve Hazine arazisi satın alma yazılarımızdaki kurallara tabidir.

Özel Durum: Savunma, Güvenlik, Adalet ve İstihbarat Konutları

Kanun bir grup konutu ayrı bir rejime tabi tutmuştur.

Savunma, güvenlik, adalet ve istihbarat hizmetlerini yürüten personel tarafından kullanılan kamu konutlarının ekonomiye kazandırılmasına, ilgili bakanlıkların uygun görüşü alınmak şartıyla Cumhurbaşkanı yetkilidir.

Yani bu konutlar bakımından satış süreci otomatik işlemez; ayrı bir karar mekanizması öngörülmüştür. Bu nedenle bu gruba giren konutlarda oturanlar için sürecin başlangıcı ve takvimi farklı olabilir.

Yetkili İdare Kim?

Kamu konutlarının satışına ilişkin işlemlerde yetki, konutun ait olduğu idareye göre değişir:

  • Mahallî idarelere ait konutlar için ilgili idareler yetkilidir.
  • Diğerleri için Bakanlık yetkilidir; işlemler Millî Emlak birimlerince yürütülür.

Ayrıca kanun, kamu konutlarının ekonomiye kazandırılmasına ilişkin işlemlerde ilgili kurum ve kuruluşları; Bakanlık tarafından istenen her türlü bilgi ve belgeyi vermeye ve yapılacak işlemleri kolaylaştırıcı tedbirleri almaya yükümlü kılmıştır.

Uygulamanın ayrıntıları 385 sıra numaralı Millî Emlak Genel Tebliği‘nde düzenlenmiştir. Süreçle ilgili tereddütlerde bu Tebliğ’in ilgili hükümleri idareden sorulabilir.

İhale Bedeline İtiraz Edilebilir mi?

Bu, sürecin en çok sorulan konularından biridir.

Öncelikli alım hakkı, ihalede oluşan bedel üzerinden kullanılır. Yani bedel, idarenin takdir ettiği bir rakam değil, açık teklif usulüyle yapılan ihalede oluşan bir sonuçtur.

Bu nedenle “bedel yüksek” itirazının muhatabı, doğrudan bir takdir işlemi değildir. Buna karşılık ihale sürecinin kendisi idari işlemlerden oluşur ve hukuka aykırılık iddiası varsa idari yargı yolu değerlendirilebilir.

İtiraz düşünülüyorsa iki hususa dikkat edilmelidir:

  • On beş günlük süre işlemeye devam eder. İtiraz veya dava, bu süreyi kendiliğinden durdurmaz. Süre geçerse öncelikli alım hakkı kullanılamaz hâle gelebilir.
  • Tahliye riski doğar. Hakkın kullanılmaması hâlinde iki aylık tahliye süreci işler.

Bu nedenle pratikte en makul yol, önce ihale sürecinin ve şartnamenin usulüne uygunluğunu ihaleden önce incelemek; itiraz gerekiyorsa o aşamada harekete geçmektir.

Örnek Dilekçe: Öncelikli Alım Hakkının Kullanılması

… İL MÜDÜRLÜĞÜ
(Millî Emlak Dairesi Başkanlığı / Millî Emlak Müdürlüğü)

BAŞVURAN: [Ad Soyad, T.C. Kimlik No, konut adresi, tebligat adresi]

KONU: … ada … parsel … bağımsız bölüm numaralı kamu konutu için öncelikli alım hakkının kullanılmasıdır.

AÇIKLAMALAR

1. 4706 s.K. m.4 — İhalenin yapıldığı …/…/20… tarihinde konutta … sayılı tahsis belgesiyle görev tahsisli olarak oturmaktayım; konutun bulunduğu yapıda kat mülkiyeti kuruludur. Öncelikli alım hakkının şartları bu nedenle mevcuttur.

2. 4706 s.K. m.4 — …/…/20… tarihinde tebliğ edilen … TL ihale bedeli üzerinden konutu satın almak istiyorum. Tebligattan itibaren on beş günlük süre içinde, peşin ödemede uygulanacak yüzde on indirim düşülerek hesaplanan … TL tutarı … tarihli dekontla ödedim [veya: şartnamede belirlenen peşinatı ödeyerek taksitli satış sözleşmesinin düzenlenmesini talep ediyorum].

EKLER: Tahsis belgesi, tapu kayıt örneği, ihale bedeli tebligatı, ödeme dekontu.

İSTEM: Konutun tarafıma satışına ilişkin işlemlerin tamamlanmasına ve durumun en yüksek teklifi veren istekliye bildirilmesine karar verilmesini saygıyla arz ederim.

Tarih: …/…/20…
Ad Soyad — İmza

Dilekçe tek başına yeterli değildir: kanun on beş gün içinde bedelin peşin ödenmesini veya peşinatın ödenerek taksitli sözleşmenin düzenlenmesini arar. Dilekçe, ödemeyle birlikte ve süre dolmadan kayda girecek şekilde verilmelidir. Ödeme dekontunda konutun ada, parsel ve bağımsız bölüm numarası ile ödemenin öncelikli alım hakkına ilişkin olduğu açıkça yazılmalı; son günün resmî tatile rastlaması ihtimaline karşı işlem birkaç gün önceden tamamlanmalıdır.

İhale İşlemine Karşı Dava

Satış kararı, ihale ve ihale bedelinin tebliği idari işlemlerdir; hukuka aykırılık iddiası idare mahkemesinde, yazılı bildirimden itibaren altmış gün içinde açılacak iptal davasıyla ileri sürülür (İYUK m.7). Ancak dava açılması işlemin yürütülmesini kendiliğinden durdurmaz; mahkemenin telafisi güç zarar ve açık hukuka aykırılık şartlarıyla yürütmeyi durdurma kararı vermesi gerekir (İYUK m.27). On beş günlük süre bu nedenle dava açılsa da işlemeye devam eder. Uygulamada güvenli yol, bir yandan süre içinde bedeli ödeyerek hakkı korumak, diğer yandan ihalenin hukuka aykırılığı iddiasını dava yoluyla ileri sürmektir; ödeme ihtirazi kayıtla yapılabilir. Dava süreleri için idari davalarda dava açma süreleri yazımıza bakabilirsiniz.

Hazırlanması Gereken Belgeler

  • Kamu konutu tahsis belgesi; tahsis türü görülmelidir.
  • Tapu kayıt örneği; kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulup kurulmadığı doğrulanır.
  • İhale ilanı ve şartname.
  • İhale bedelinin tebliğine ilişkin tebligat evrakı ve tebliğ tarihi.
  • Kimlik belgesi ve tebligata esas adres.
  • Taksitli satış tercih edilecekse, peşinat ödemesine ilişkin belge.
  • Ticari kiracı olarak başvuruluyorsa kira sözleşmesi ve üç yıllık kullanımı gösteren ödeme belgeleri.

Kat Mülkiyeti Kurulmamışsa Ne Yapılabilir?

Öncelikli alım hakkının en sık düştüğü nokta budur: konut, tahsis türü uygun olsa dahi kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmamış bir yapıda bulunuyorsa hak doğmaz.

Bu durumda iki ihtimal vardır.

Birincisi, kurulum sürecinin beklenmesidir. Kanun, satış işlemlerini kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş konutlar bakımından öngördüğünden, idare satış öncesinde bu işlemleri tamamlayabilir. Bu ihtimalde, kurulumun hangi aşamada olduğu ilgili idareden sorulmalıdır.

İkincisi, yapının tamamının satışa çıkarılmasıdır. Kat mülkiyeti kurulmamış bir yapı, bağımsız bölümler hâlinde değil bütün olarak satışa konu edilebilir. Bu ihtimalde konutta oturan kişinin öncelikli alım hakkı doğmaz; yalnızca genel hükümlere göre ihaleye katılma imkânı bulunur.

İkinci ihtimal, oturanlar bakımından çok daha olumsuzdur. Bu nedenle satış süreci duyulduğunda ilk sorulacak soru şudur: yapıda kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş mu, kurulacak mı?

Cevap olumsuzsa, kurulmasının talep edilip edilemeyeceği ve bunun süreci nasıl etkileyeceği idareden yazılı olarak öğrenilmelidir.

Birden Fazla Hak Sahibi ve Ortak Alanlar

Lojman satışlarında pratikte doğan bir başka mesele, aynı yapıdaki bağımsız bölümlerin farklı akıbetlere uğramasıdır.

Bir apartmanda bazı konutlarda oturanlar öncelikli alım hakkını kullanırken, diğerleri kullanmayabilir. Bu durumda yapı, kamu ile özel kişilerin birlikte malik olduğu bir kat mülkiyeti rejimine dönüşür.

Bunun doğurduğu sonuçlar önceden düşünülmelidir:

  • Yönetim. Kat Mülkiyeti Kanunu hükümleri uygulanacağından, yönetici seçimi ve kararlar bu çerçevede alınır.
  • Ortak giderler. Aidat ve ortak gider yükümlülükleri, artık kamu tarafından değil malikler tarafından karşılanır.
  • Ortak alanlar. Bahçe, otopark, ısıtma tesisatı gibi ortak yerlerin durumu ve kullanım esasları netleşmelidir.
  • Bakım ve onarım. Lojman döneminde idarece karşılanan bakım giderleri, satış sonrasında malike geçer.

Bu kalemler, satın alma kararının maliyet hesabına dâhil edilmelidir. İhale bedeli tek başına toplam maliyeti göstermez.

Satış Bedeli Nereye Gidiyor?

Kanun, kamu konutu satışlarından elde edilen gelirler için ayrı bir düzen kurmuştur. Hazine taşınmazlarının satış bedelinden belediye ve il özel idarelerine pay verilmesine ilişkin genel kural (4706 m.5) kamu konutlarının ve Hazineye ait tarım arazilerinin satış gelirlerine uygulanmaz. Gelir, genel bütçeli idarelerde ilgili idarenin merkez muhasebe birimi hesaplarına aktarılarak özel gelir kaydedilir ve karşılığında idarenin yatırım bütçesine öncelikle personelinin konut ihtiyacını karşılamak için ödenek eklenebilir; özel bütçeli ve diğer kamu idarelerinde de gelir öncelikle personelin konut ihtiyacı için kullanılır. Değerlendirme sırasında taşınmazlar için yapılan masraflar aktarılacak gelirden düşülür (4706 m.4). 2022 ve 2023 yıllarında ihalesi yapılan kamu konutlarının satış gelirleri ise, mahallî idareler ve sosyal güvenlik kurumlarına ait konutlar hariç, genel bütçeye gelir kaydedilmiştir (4706 geçici madde).

Ayrıca kanun, kamu konutlarının ekonomiye kazandırılması sürecinde ilgili kurum ve kuruluşlara Bakanlığın istediği bilgi ve belgeleri verme ve işlemleri kolaylaştırıcı tedbir alma yükümlülüğü getirmiştir. Bu nedenle konutta oturan kişinin kendi kurumundan tahsis belgesi ve ilgili yazışmaları talep etmesi, kurumun yerine getirmesi gereken bir yükümlülüğe dayanır. Talebin yazılı yapılması ve kayıt numarası alınması, ileride süre tartışması çıkması ihtimaline karşı önemlidir.

Sık Yapılan Hatalar

Öncelikli hakkın ihaleden önce kullanılacağını sanmak. Hak, ihalede oluşan bedel üzerinden ve ihaleden sonra kullanılır.

On beş günlük süreyi hafife almak. Bu sürede peşin ödeme veya peşinat ile sözleşme düzenlenmiş olmalıdır; niyet beyanı yeterli değildir.

Sessiz kalmanın zararsız olduğunu düşünmek. Süre içinde bildirimde bulunmamak, hakkın kullanılmaması sayılır.

Tahliye riskini göz ardı etmek. Hak kullanılmazsa oturana iki ay içinde tahliye tebligatı yapılır.

Tahsis türünü ve kat mülkiyetini kontrol etmemek. Üç şart birlikte aranır.

Peşin indirimini hesaba katmamak. Peşin ödemede yüzde on indirim uygulanır.

Ticari kiracıların bu haktan haberdar olmaması. En az üç yıllık sözleşmeye dayalı ticari kiracıların da öncelikli alım hakkı vardır.

Adım Adım Süreç

  1. Tahsis belgesi ve tapu kaydını temin edin. Üç şartın sağlandığı doğrulanır.
  2. Satış sürecini takip edin. İhale ilanı ve şartname incelenir.
  3. Finansmanı önceden hazırlayın. On beş günlük süre kısadır.
  4. İhalede oluşan bedeli öğrenin. Tebligatı bekleyin ve tarihini kaydedin.
  5. Ödeme seçeneğini karşılaştırın. Peşinde yüzde on indirim uygulanır.
  6. Süre içinde işlemi tamamlayın. Peşin ödeme veya peşinat ile sözleşme.
  7. Satın almayacaksanız planlama yapın. İki aylık tahliye süreci işleyecektir.

İlgili Konular ve Kaynaklar

Oturduğunuz kamu konutu veya kiracısı olduğunuz Hazine taşınmazı satışa çıktığında öncelikli alım hakkının şartlarını değerlendirmek, on beş günlük süre içinde ödeme ve sözleşme işlemlerini yürütmek ya da ihale işlemine karşı idari dava açmak için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Lojmanda oturuyorum, satılırsa öncelikli alım hakkım var mı?

İhale yapıldığı tarihte görev, sıra veya hizmet tahsisli ve kat mülkiyeti ya da kat irtifakı kurulan kamu konutlarında oturanlar öncelikli olarak satın alma hakkına sahiptir. Üç şart birlikte aranır.

Bedeli önceden öğrenebilir miyim?

Hayır. Öncelikli alım hakkı, ihalede oluşan bedel üzerinden kullanılır. Bedel önce ihalede belirlenir, sonra öncelikli hak sahibine tebliğ edilir.

Ne kadar sürem var?

Tebligattan itibaren on beş gün. Bu süre içinde ihale bedelini peşin ödemek veya peşinatı ödeyerek taksitli satış sözleşmesi düzenlemek gerekir.

Peşin ödersem indirim var mı?

Evet. İhale bedelinin peşin olarak ödenmesi hâlinde yüzde on indirim uygulanır.

Taksitle alabilir miyim?

İhale bedeli peşin veya taksitli olarak ödenebilir. Taksitli seçenekte de on beş günlük süre içinde peşinatın ödenmesi ve sözleşmenin düzenlenmesi gerekir.

Süre içinde cevap vermezsem ne olur?

Satın almak istemediğini bildirmek, hiç bildirimde bulunmamak veya yükümlülükleri yerine getirmemek aynı sonucu doğurur: taşınmaz en yüksek teklif veren istekliye satılır.

Tahliye edilir miyim?

Hak kullanılmazsa, en yüksek teklif veren istekliye tebligat gönderilir ve kamu konutunda oturana tebligat yapılarak konutu iki ay içerisinde tahliye etmesi istenir.

Kat irtifakı yeterli mi, kat mülkiyeti şart mı?

Kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş olması yeterlidir. Kat irtifakı, 7153 sayılı Kanun ile kapsama alınmıştır.

İşyeri kiracısıyım, benim de hakkım var mı?

Ticari faaliyetlerde kullanılmak üzere kiraya verilen taşınmazlarda, ihalenin yapıldığı tarihte en az üç yıl süreyle taşınmazı sözleşmeye dayalı olarak kullanan kiracılar öncelikli satın alma hakkına sahiptir. Bu hakkın kullanılmasında kamu konutlarına ilişkin hükümler kıyasen uygulanır.

Güvenlik veya adalet personeli lojmanları da satılıyor mu?

Savunma, güvenlik, adalet ve istihbarat hizmetlerini yürüten personel tarafından kullanılan kamu konutlarının ekonomiye kazandırılmasına, ilgili bakanlıkların uygun görüşü alınmak şartıyla Cumhurbaşkanı yetkilidir.

İhale bedeline itiraz edebilir miyim?

Bedel ihalede oluşur; idarenin doğrudan takdir ettiği bir rakam değildir. İhale sürecinde hukuka aykırılık iddiası varsa idari yargı yolu değerlendirilebilir. Ancak itiraz on beş günlük süreyi kendiliğinden durdurmaz.

Muhatap kim?

Mahallî idarelere ait konutlar için ilgili idareler, diğerleri için Bakanlık yetkilidir; işlemler Millî Emlak birimlerince yürütülür.

Peşin ödemede yüzde yirmi indirim uygulanmaz mı?

Hayır. Yüzde yirmi indirim 4706 m.5’teki genel ihale satışları içindir ve 4. madde kapsamındaki satışları açıkça dışarıda bırakır. Kamu konutunda öncelikli hak sahibine peşin ödemede uygulanan indirim yüzde ondur (4706 m.4).

Taksit sayısı ve faiz oranını kim belirler?

Mahallî idarelere ait konutlarda ilgili idare, diğerlerinde Bakanlık belirler (4706 m.4). Esaslar Millî Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 385) ve ihale şartnamesinde gösterilir.

İhale bedeli ne kadar olabilir?

İhale bedeli, tahmin edilen bedelin altında olmamak üzere yapılan ihale sonucunda oluşan bedeldir (Millî Emlak Genel Tebliği Sıra No: 385). Öncelikli hak sahibi bu bedel üzerinden satın alır.

Lojman satışından elde edilen gelir nereye gider?

Belediye payına ilişkin genel kural uygulanmaz; gelir ilgili idarenin hesabına özel gelir veya bütçe geliri olarak kaydedilir ve öncelikle personelin konut ihtiyacını karşılamak için kullanılır (4706 m.4).



Post by Av. Fatma Öztürk