Cinsel saldırı, cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığının ihlal edilmesidir ve TCK m.102’de düzenlenir. Temel hâli beş yıldan on yıla, sarkıntılık düzeyinde kalan hâli iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası gerektirir ve bu iki hâl mağdurun şikâyetine bağlıdır; şikâyet süresi, fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı aydır (TCK m.73/1). Vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle işlenen nitelikli hâlde ceza on iki yıldan az olamaz ve bu hâl, eşe karşı işlenmesi dışında şikâyete bağlı değildir. Bu suçlarda uzlaştırma uygulanmaz. Mağdurun kanunda özel olarak güvence altına alınmış hakları vardır: vekili yoksa barodan ücretsiz avukat görevlendirilmesini isteme, yalnızca bir defa ve gerekirse özel ortamda uzman eşliğinde dinlenme, beden muayenesinde rıza, kapalı duruşma talebi, davaya katılma ve 6284 sayılı Kanun kapsamında koruyucu ve önleyici tedbirler. Aşağıda bu haklar ve başvuru süreci kanun maddeleriyle anlatılmaktadır.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Bu süreçte yalnız değilsiniz.
Gizlilik esasıyla, mağdur haklarınızı birlikte değerlendirelim.
⚡ Net Cevap: Cinsel saldırı (TCK m.102/1): 5 – 10 yıl; sarkıntılık 2 – 5 yıl; ikisi de şikâyete bağlı, şikâyet süresi öğrenmeden itibaren 6 ay (TCK m.73/1). Nitelikli hâl (m.102/2): 12 yıldan az olmamak üzere; eşe karşı işlenmesi hariç resen soruşturulur. Nitelikli hâllerde ceza yarı oranında artırılır (m.102/3). Uzlaştırma yok (CMK m.253/3). Mağdurun hakları: vekili yoksa barodan avukat (CMK m.234/1-a-3), psikolojisi bozulmuş mağdurun bir defa dinlenmesi ve uzman bulundurulması (m.236/2-3), özel ortamda ifade (m.236/4), muayenede rıza (m.76/2), kapalı duruşma talebi (m.182/2), davaya katılma (m.237). 6284 sayılı Kanunla uzaklaştırma, yaklaşmama, iletişim yasağı gibi tedbirler; koruyucu tedbir için delil aranmaz (6284 m.8/3). Soruşturmada dosyaya kısıtlama kararı verilebilir (CMK m.153/2).
Anayasal Temel
Anayasa, herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip olduğunu ve tıbbi zorunluluklar ile kanunda yazılı hâller dışında kişinin vücut bütünlüğüne dokunulamayacağını düzenler (Anayasa m.17/1). Cinsel saldırı suçu, bu hakkın en ağır ihlallerinden biridir. Devletin bu alandaki yükümlülüğü yalnızca failin cezalandırılmasıyla sınırlı değildir; mağdurun soruşturma ve kovuşturma sürecinde yeniden mağdur edilmemesi, korunması ve etkili bir giderime kavuşması da bu yükümlülüğün parçasıdır. Ceza Muhakemesi Kanunu ile 6284 sayılı Kanundaki güvenceler bu amaca hizmet eder.
Suçun Hâlleri ve Cezaları (TCK m.102)
“TCK m.102 – (1) Cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığını ihlâl eden kişi, mağdurun şikâyeti üzerine, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Cinsel davranışın sarkıntılık düzeyinde kalması hâlinde iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir. (2) Fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle gerçekleştirilmesi durumunda, on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezasına hükmolunur. Bu fiilin eşe karşı işlenmesi hâlinde, soruşturma ve kovuşturmanın yapılması mağdurun şikâyetine bağlıdır.”
| Hâl | Ceza | Şikâyet | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Sarkıntılık | 2 – 5 yıl hapis | Şikâyete bağlı | TCK m.102/1 |
| Temel cinsel saldırı | 5 – 10 yıl hapis | Şikâyete bağlı | TCK m.102/1 |
| Vücuda organ veya cisim sokulması | 12 yıldan az olmamak üzere | Resen; eşe karşı ise şikâyete bağlı | TCK m.102/2 |
| Nitelikli hâller (savunamayacak kişi, nüfuz, akrabalık, silah veya birden fazla kişi, toplu yaşam ortamı) | Cezalar yarı oranında artırılır | Temel hâle göre | TCK m.102/3 |
| Cebir ve şiddetin yaralamanın ağır neticelerine yol açması | Ayrıca kasten yaralama hükümleri | — | TCK m.102/4 |
| Mağdurun bitkisel hayata girmesi veya ölümü | Ağırlaştırılmış müebbet hapis | — | TCK m.102/5 |
Suç, cinsiyet ayrımı olmaksızın herkese karşı işlenebilir. Belirleyici olan, cinsel nitelikteki davranışın mağdurun vücuduna yönelmesi ve mağdurun iradesi dışında gerçekleşmesidir. Mağdurun karşı koyamaması, korku veya şok nedeniyle sessiz kalması rıza anlamına gelmez; mağdurun geçmişte failin yakını veya eşi olması da o anki fiile rıza gösterdiği sonucunu doğurmaz. Temas içermeyen cinsel amaçlı söz ve davranışlar ise cinsel taciz suçunu oluşturabilir ve üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektirir (TCK m.105/1). Mağdurun on sekiz yaşından küçük olması hâlinde ayrı ve daha ağır bir düzenleme olan TCK m.103 uygulanır. Cinsel taciz için cinsel taciz suçu, temas olmadan işlenen taciz için sözle cinsel taciz, çocuk mağdurlar için TCK 103 rehberlerine bakabilirsiniz.
Şikâyet Süresi ve Dava Zamanaşımı
Temel cinsel saldırı ve sarkıntılık şikâyete bağlıdır. Yetkili kişi altı ay içinde şikâyette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz; bu süre, zamanaşımını geçmemek koşuluyla, şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlar (TCK m.73/1-2). Nitelikli cinsel saldırı ise, eşe karşı işlenmesi dışında resen soruşturulur; mağdurun şikâyetinden vazgeçmesi soruşturmayı sona erdirmez. Dava zamanaşımı ise cezanın kanundaki yukarı sınırına ve dosyadaki mevcut delillere göre suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâlleri de gözetilerek belirlenir (TCK m.66/3-4).
| Hâl | Kanundaki üst sınır | Zamanaşımı |
|---|---|---|
| Sarkıntılık | 5 yıl | 8 yıl (TCK m.66/1-e) |
| Temel cinsel saldırı | 10 yıl | 15 yıl (TCK m.66/1-d) |
| Temel hâl + m.102/3 nitelikli hâl | 15 yıl | 15 yıl (TCK m.66/1-d) |
| Vücuda organ veya cisim sokulması (m.102/2) | 20 yıl (TCK m.49/1) | 20 yıl (TCK m.66/1-c) |
Tablonun son satırında, TCK m.102/2 ceza için yalnızca alt sınır öngördüğünden süreli hapis cezasının genel üst sınırı olan yirmi yıl esas alınır (TCK m.49/1); yirmi yıldan aşağı olmamak üzere hapis cezasını gerektiren suçlarda dava zamanaşımı yirmi yıldır (m.66/1-c). Şikâyet süresi ile zamanaşımı farklı kavramlardır: şikâyete bağlı hâllerde altı aylık süre kaçırılırsa, zamanaşımı dolmamış olsa bile soruşturma yapılamaz. Bu nedenle mağdurun, psikolojik olarak hazır hissettiği ilk anda bir avukata veya savcılığa başvurması önemlidir. Şikâyet süresi hesabı için şikâyet süresi hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Şikâyet süresini kaçırmamak için
Gizlilikle, ilk adımları birlikte planlayalım: 0554 648 37 15
İlk Adımlar: Güvenlik, Sağlık, Delil
- Güvenliğinizi sağlayın: Tehlike devam ediyorsa 112’yi arayın; kolluk ve mülki amir gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde barınma ve geçici koruma tedbirlerini alabilir (6284 s.K. m.3/2).
- Sağlık kuruluşuna başvurun: Tıbbi yardım önceliklidir; muayene ve biyolojik örnekler, delillerin kaybolmaması bakımından da önemlidir.
- Delilleri koruyun: Mümkünse kıyafetleri ve eşyaları ayrı bir kâğıt torbada saklayın; mesajları, arama kayıtlarını, konum bilgilerini silmeyin.
- Tanıkları not edin: Olaydan önce veya sonra sizi gören, anlattığınız kişilerin bilgileri önemlidir.
- Savcılığa veya kolluğa başvurun: Şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yapılabilir (CMK m.158/1).
- Avukat isteyin: Vekiliniz yoksa barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilirsiniz (CMK m.234/1-a-3).
Delil olarak adli raporun önemi büyüktür. Rapor, muayenenin yapıldığı saatte vücutta bulunan bulguları kaydeder; zaman geçtikçe bulgular kaybolabilir. Ancak raporda bulgu bulunmaması, suçun işlenmediği anlamına gelmez; sarkıntılık ve temel cinsel saldırı hâllerinde çoğu zaman fiziksel bir iz kalmaz ve mağdurun beyanı, tanık anlatımları, mesajlar ve kamera kayıtları birlikte değerlendirilir. Adli raporun nasıl alındığı için adli rapor nasıl alınır rehberine bakabilirsiniz.
Beden Muayenesi ve Rıza (CMK m.76)
Bir suça ilişkin delil elde etmek amacıyla mağdurun vücudu üzerinde dış veya iç beden muayenesi yapılabilmesine veya vücudundan biyolojik örnek alınabilmesine, sağlığını tehlikeye düşürmemek ve cerrahi bir müdahalede bulunmamak koşuluyla hâkim veya mahkeme, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı karar verebilir (CMK m.76/1). Mağdurun rızası varsa bu işlemler için ayrıca karar alınmasına gerek yoktur (m.76/2). Mağdur, tanıklıktan çekinme sebepleriyle muayeneden veya vücuttan örnek alınmasından kaçınabilir (m.76/4). Uygulamada muayene, mağdurun onayıyla ve mümkün olduğunca tek seferde, mağdurun tercih ettiği cinsiyetten bir hekim tarafından yapılmasının istenmesi, ikincil mağduriyetin önlenmesi bakımından önemlidir; bu talep ifade sırasında açıkça belirtilmeli ve tutanağa geçirilmelidir.
İfade Alınırken Güvenceler (CMK m.236)
| Güvence | İçerik | Dayanak |
|---|---|---|
| Bir defa dinlenme | Suçun etkisiyle psikolojisi bozulmuş mağdur, soruşturma veya kovuşturmada tanık olarak bir defa dinlenebilir | CMK m.236/2 |
| Uzman bulundurulması | Dinleme sırasında psikoloji, psikiyatri, tıp veya eğitim alanında uzman bulundurulur | CMK m.236/3 |
| Özel ortamda ifade | Savcı veya hâkim gerekli görürse ya da şüpheliyle yüz yüze gelmesinde sakınca varsa ifade özel ortamda uzmanlar aracılığıyla alınır | CMK m.236/4 |
| Avukat | Vekili yoksa barodan avukat görevlendirilmesini isteme | CMK m.234/1-a-3 |
| Tanık yemini | Mağdur tanık olarak dinlenirse yemin ettirilmez | CMK m.236/1 |
Tablonun ilk üç satırı, mağdurun aynı olayı defalarca anlatmak zorunda kalmasının önlenmesine yöneliktir. Kanuna göre maddi gerçeğin ortaya çıkarılması açısından zorunluluk arz eden hâller saklı kalmakla birlikte, suçun etkisiyle psikolojisi bozulmuş mağdurun bir defa dinlenmesi esastır. Bu nedenle ilk ifadenin ayrıntılı, dikkatli ve mümkünse avukat eşliğinde verilmesi önemlidir. Kolluk aşamasında yalnızca kısa bir başvuru yapılıp ayrıntılı ifadenin savcılıkta, uzman eşliğinde ve özel ortamda verilmesinin istenmesi de mümkündür; bu tercih başvuru sırasında açıkça belirtilmelidir. Mağdur, sanıkla yüz yüze gelmekte sakınca bulunduğunu belirterek ifadesinin özel ortamda alınmasını talep edebilir.
Kimlik ve Adres Bilgilerinin Korunması
Mağdur tanık olarak dinlendiğinden tanıklığa ilişkin hükümler kendisi bakımından da uygulanır (CMK m.236/1). Tanık olarak dinlenecek kişilerin kimliklerinin ortaya çıkması kendileri veya yakınları açısından ağır bir tehlike oluşturacaksa, kimliklerinin saklı tutulması için gerekli önlemler alınır (CMK m.58/2). Uygulamada daha sık karşılaşılan ihtiyaç ise adresin gizli tutulmasıdır: failin mağdurun yeni adresini dosyadan öğrenmesi, ikinci bir tehlike doğurabilir. Bu nedenle ilk başvuruda adresin şüpheliye karşı gizli tutulması ve tebligat için ayrı bir adres kullanılması açıkça talep edilmelidir. Hayati tehlikenin bulunduğu istisnai hâllerde, 6284 sayılı Kanun kapsamında Tanık Koruma Kanunu hükümlerine göre kimlik bilgilerinin değiştirilmesine de karar verilebilir (6284 s.K. m.4/1-ç).
İfade Verirken Dikkat Edilecekler
- Avukatınızla gidin: İfade sırasında vekilinizin bulunması, sorulara hazırlıklı cevap vermenizi ve güvencelerin uygulanmasını sağlar.
- Tutanağı okuyun: İmzalamadan önce ifadenizin doğru yazıldığını kontrol edin; eksik veya yanlış kısımların düzeltilmesini isteyin.
- Hatırlamadığınızı söyleyin: Emin olmadığınız ayrıntıları tahmine dayalı anlatmayın; travma sonrası hafızadaki boşluklar olağandır.
- Taleplerinizi tutanağa yazdırın: Özel ortamda ifade, uzman bulundurulması, adresin gizli tutulması ve koruma tedbiri talepleri kayda geçmelidir.
Baro Avukatı ve Mağdur Hakları (CMK m.234)
Cinsel saldırı suçunda vekili bulunmayan mağdur, baro tarafından kendisine avukat görevlendirilmesini isteyebilir (CMK m.234/1-a-3). Bu hak, mağdurun ekonomik durumuna bağlı değildir ve soruşturma evresinden itibaren kullanılabilir. Mağdur ayrıca soruşturma evresinde delillerin toplanmasını isteme, soruşturmanın gizlilik ve amacını bozmamak koşuluyla savcıdan belge örneği isteme; kovuşturma evresinde ise duruşmadan haberdar edilme, kamu davasına katılma ve tutanak ve belgelerden örnek isteme haklarına sahiptir (m.234/1-a, b). Temel hâli dışındaki cinsel saldırı suçu, müdafiin dosya inceleme yetkisinin kısıtlanabildiği katalog suçlar arasındadır (CMK m.153/2); bu durumda mağdur vekilinin erişimi de aynı sınırlara tabi olur. Dosya inceleme ve kısıtlama için soruşturma dosyasının incelenmesi rehberine bakabilirsiniz.
Aşamalara Göre Mağdurun Hakları
| Aşama | Hak | Dayanak |
|---|---|---|
| Başvuru | Savcılığa veya kolluğa şikâyet | CMK m.158/1 |
| Soruşturma | Barodan avukat, delillerin toplanmasını isteme, belge örneği isteme | CMK m.234/1-a |
| İfade | Bir defa dinlenme, uzman bulundurulması, özel ortamda ifade | CMK m.236/2-4 |
| Soruşturma sonu | Kovuşturmaya yer olmadığı kararına 2 hafta içinde itiraz | CMK m.173/1 |
| Kovuşturma | Duruşmadan haberdar edilme, katılma, tutanak örneği, kapalı duruşma talebi | CMK m.234/1-b, m.237, m.182/2 |
| Kanun yolu | Katılan ve katılma isteği karara bağlanmamış veya reddedilmiş suçtan zarar gören için kanun yolları açık | CMK m.260/1 |
| Her aşama | 6284 sayılı Kanun kapsamında koruyucu ve önleyici tedbirler | 6284 s.K. m.3-5, m.8 |
Tablonun kanun yolu satırı önemli bir güvenceyi gösterir: katılan sıfatını almış olanların yanında, katılma isteği karara bağlanmamış veya reddedilmiş ya da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar için de kanun yolları açıktır (CMK m.260/1). Bu nedenle ilk derece mahkemesinde katılma talebi atlanmış olsa bile mağdurun hükme karşı başvuru imkânı tamamen ortadan kalkmaz; ancak en güvenli yol, ilk duruşmada katılma talebinde bulunmaktır.
Koruma Tedbirleri (6284 Sayılı Kanun)
6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, şiddeti kişinin fiziksel, cinsel, psikolojik veya ekonomik açıdan zarar görmesiyle sonuçlanan veya sonuçlanması muhtemel her türlü tutum ve davranış olarak tanımlar (m.2/1-d). Bu Kanun kapsamında mülki amir; barınma yeri sağlanması, geçici maddi yardım, psikolojik, mesleki, hukuki ve sosyal rehberlik ve hayati tehlike varsa geçici koruma altına alınma gibi tedbirlere karar verebilir (m.3). Hâkim ise şiddet uygulayan hakkında önleyici tedbirlere hükmedebilir (m.5).
| Tedbir | Amaç |
|---|---|
| Şiddet tehdidi, hakaret, aşağılama içeren söz ve davranışlarda bulunmama | Mağdura yönelik baskının önlenmesi |
| Müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhâl uzaklaştırma | Failin mağdurun yaşam alanından çıkarılması |
| Korunan kişiye, konutuna, okuluna ve işyerine yaklaşmama | Fiziksel temasın önlenmesi |
| Yakınlarına ve tanıklarına yaklaşmama | Tanıkların ve ailenin korunması |
| İletişim araçlarıyla veya sair surette rahatsız etmeme | Mesaj ve aramalarla baskının önlenmesi |
| Silahların kolluğa teslimi | Tehlikenin azaltılması |
Tedbir kararları en çabuk ve en kolay ulaşılabilecek yer hâkiminden, mülki amirden veya kolluk biriminden talep edilebilir ve ilk defasında en çok altı ay için verilebilir (6284 s.K. m.8/1-2). Koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığına dair delil veya belge aranmaz; önleyici tedbir kararı da geciktirilmeksizin verilir (m.8/3). Tedbir kararına aykırı davranan kişi hakkında hâkim kararıyla üç günden on güne kadar zorlama hapsine hükmedilir (m.13/1). Bu tedbirler ceza soruşturmasından bağımsızdır; şikâyetle birlikte veya ondan önce de istenebilir. Tedbir kararının bir örneği mağdura verilmeli, mağdur da kararı yanında bulundurmalı ve ihlal hâlinde derhâl kolluğa bildirmelidir; her ihlal kaydı, sonraki tedbir ve ceza süreçlerinde önemli bir delil oluşturur.
Psikolojik Destek ve Sosyal Hizmetler
Cinsel saldırının etkileri hukuki süreçle sınırlı değildir. 6284 sayılı Kanun, mülki amirin korunan kişiye psikolojik, mesleki, hukuki ve sosyal bakımdan rehberlik ve danışmanlık hizmeti verilmesine karar verebileceğini düzenler (m.3/1-c). Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ise uzman personelin görev yaptığı ve yedi gün yirmi dört saat esasına göre çalışan şiddet önleme ve izleme merkezlerini kurar; bu merkezlerde koruyucu ve önleyici tedbirlerin etkin uygulanmasına yönelik destek ve izleme hizmetleri verilir (m.14). Psikolojik destek almak, ifadenin tutarlılığını zedelemez; aksine, mağdurun süreci daha sağlıklı yürütmesine yardımcı olur ve alınan raporlar tazminat taleplerinde de delil niteliği taşıyabilir.
Uzlaştırma Yok, Katılma Önemli
Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olsa bile cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırma yoluna gidilemez (CMK m.253/3). Mağdurun failin tarafından uzlaşmaya veya şikâyetten vazgeçmeye zorlanması, ayrı suçlar oluşturabilir ve derhâl savcılığa bildirilmelidir. Dava açıldıktan sonra mağdur, hüküm verilinceye kadar şikâyetçi olduğunu bildirerek kamu davasına katılabilir (CMK m.237/1). Katılan sıfatı; duruşmada soru sorma, delil isteme ve hükme karşı kanun yoluna başvurma imkânlarını güçlendirir. Soruşturma sonunda kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilirse, mağdur kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (CMK m.173/1). Katılma için davaya katılma ve müdahillik rehberine bakabilirsiniz.
Duruşma: Kapalı Duruşma ve Görevli Mahkeme
Duruşma kural olarak herkese açıktır; ancak genel ahlakın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hâllerde duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına mahkemece karar verilebilir (CMK m.182/1-2). Cinsel saldırı davalarında mağdurun özel hayatının korunması için kapalı duruşma talep edilmesi yaygın ve önemlidir. Görevli mahkeme bakımından, ağır ceza mahkemesi on yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlara bakar (5235 s.K. m.12). Temel cinsel saldırı ve sarkıntılık kural olarak asliye ceza mahkemesinde, vücuda organ veya cisim sokulması suretiyle işlenen hâl ile üst sınırı nitelikli hâller nedeniyle on yılı aşan hâller ağır ceza mahkemesinde görülür. Mahkeme türleri için asliye ceza ile ağır ceza farkı, ilk duruşma için ilk duruşmaya hazırlık rehberlerine bakabilirsiniz.
Tazminat Hakkı
Ceza davasından bağımsız olarak mağdur, uğradığı maddi ve manevi zararın giderilmesini hukuk mahkemesinde isteyebilir. Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir (TBK m.56/1); kişilik hakkı zedelenen kişi de uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat isteyebilir (TBK m.58/1). Tedavi, psikolojik destek ve iş kaybı gibi maddi zararlar da istenebilir. Tazminat istemi kural olarak zarar ve failin öğrenilmesinden itibaren iki yıl ve her hâlde fiilden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar; ancak fiil ceza kanunlarında daha uzun zamanaşımı öngörülen bir suç oluşturuyorsa bu süre uygulanır (TBK m.72/1). Cinsel saldırıda ceza zamanaşımı on beş veya yirmi yıl olduğundan, tazminat istemi bakımından da bu uzun süre gündeme gelir. Ceza yargılamasında toplanan deliller, tazminat davasında da önemli bir dayanak oluşturur.
İş Yeri ve Okul
Fiil iş yerinde veya bir hizmet ilişkisi içinde gerçekleşmişse, ceza hukuku yanında iş hukuku ve idari yollar da gündeme gelir. Kamu görevinin, vesayet veya hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılarak işlenen cinsel saldırıda ceza yarı oranında artırılır (TCK m.102/3-b). İş yerinde yaşanan taciz ve saldırılarda işçinin hakları için iş yerinde cinsel taciz rehberine bakabilirsiniz. Mağdurun işi veya okulu bırakmak zorunda kalması gibi sonuçlar, tazminat taleplerinde ayrıca değerlendirilmelidir. Fail aynı iş yerinde çalışıyorsa, 6284 sayılı Kanun kapsamında yaklaşmama tedbiri ile birlikte işverene yazılı bildirimde bulunulması ve iş yerinde alınacak önlemlerin istenmesi de gerekir.
Cinsel saldırı mağdurlarının şikâyet, katılma, koruma tedbirleri ve tazminat süreçlerinde Hukukçular Evi Ankara’ya gizlilik esasıyla 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
⚠️ Şikâyet süresine dikkat: Temel cinsel saldırı ve sarkıntılıkta şikâyet süresi fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı aydır (TCK m.73/1). Süre kaçırılırsa zamanaşımı dolmamış olsa bile soruşturma yapılamaz. Hazır hissettiğiniz ilk anda bir avukata veya savcılığa başvurun.
Sık Karşılaşılan Endişeler
- “Karşı koymadım, suç sayılmaz mı?”: Korku veya şok nedeniyle karşı koyamamak rıza anlamına gelmez.
- “Rapor temiz çıktı, dava açılmaz mı?”: Fiziksel bulgu olmaması suçun işlenmediği anlamına gelmez; diğer delillerle birlikte değerlendirilir.
- “Olayı defalarca anlatmak zorunda mıyım?”: Psikolojisi bozulmuş mağdur kural olarak bir defa dinlenir (CMK m.236/2).
- “Failin yüzünü görmek istemiyorum”: Özel ortamda ifade ve kapalı duruşma talep edilebilir (CMK m.236/4, m.182/2).
- “Avukat tutacak param yok”: Barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilirsiniz (CMK m.234/1-a-3).
- “Fail beni rahatsız ediyor”: 6284 sayılı Kanun kapsamında yaklaşmama ve iletişim yasağı istenebilir.
Dilekçe Örneği: Şikâyet, Avukat, Özel Ortamda İfade ve Koruma Tedbiri Talebi
Aşağıdaki örnek, tanıdığı bir kişi tarafından cinsel saldırıya uğrayan ve failin kendisiyle iletişim kurmaya devam ettiği bir mağdur adına hazırlanmıştır. Bilgiler dosyaya göre düzenlenmelidir.
Evlilik içinde yaşandıysa: Eşe karşı nitelikli cinsel saldırıda şikâyet süresi, koruma kararı ve boşanma (TMK 162) için Evlilik İçinde Cinsel Saldırı: Eşe Karşı Suç, Şikâyet ve Boşanma yazımıza bakın.
Sık Sorulan Sorular
Cinsel saldırının cezası nedir?
Temel hâli 5 – 10 yıl, sarkıntılık 2 – 5 yıl hapis; vücuda organ veya cisim sokulması hâlinde 12 yıldan az olmamak üzere hapis cezası öngörülür (TCK m.102/1-2).
Cinsel saldırı şikâyete bağlı mı?
Temel hâli ve sarkıntılık şikâyete bağlıdır; vücuda organ veya cisim sokulması hâli, eşe karşı işlenmesi dışında resen soruşturulur (TCK m.102).
Şikâyet süresi ne kadar?
Fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı ay; zamanaşımını geçmemek koşuluyla (TCK m.73/1-2).
Dava zamanaşımı ne kadar?
Sarkıntılıkta 8 yıl, temel hâlde 15 yıl; vücuda organ veya cisim sokulması hâlinde 20 yıl (TCK m.66, m.49/1).
Cinsel saldırıda uzlaştırma var mı?
Hayır. Şikâyete bağlı olsa bile cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırma yoluna gidilemez (CMK m.253/3).
Ücretsiz avukat alabilir miyim?
Evet. Vekiliniz yoksa cinsel saldırı suçunda barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilirsiniz (CMK m.234/1-a-3).
Olayı birden fazla kez anlatmak zorunda mıyım?
Suçun etkisiyle psikolojisi bozulmuş mağdur kural olarak bir defa dinlenir ve yanında uzman bulundurulur (CMK m.236/2-3).
Failin yüzünü görmeden ifade verebilir miyim?
Evet. Yüz yüze gelmenizde sakınca görülürse ifadeniz özel ortamda uzmanlar aracılığıyla alınır (CMK m.236/4).
Beden muayenesi zorunlu mu?
Rızanız varsa karar gerekmez (CMK m.76/2); tanıklıktan çekinme sebepleriyle muayeneden kaçınma hakkı da vardır (m.76/4).
Duruşma kapalı yapılabilir mi?
Genel ahlakın kesin olarak gerekli kıldığı hâllerde duruşmanın bir kısmı veya tamamı kapalı yapılabilir (CMK m.182/2).
Fail beni rahatsız ediyorsa ne yapabilirim?
6284 sayılı Kanun kapsamında yaklaşmama, iletişim yasağı ve uzaklaştırma gibi önleyici tedbirler istenebilir; bu tedbirler geciktirilmeksizin verilir (m.5, m.8).
Koruma tedbiri için delil gerekir mi?
Koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığı hususunda delil veya belge aranmaz (6284 s.K. m.8/3).
Tedbire uymayan faile ne olur?
Hâkim kararıyla üç günden on güne kadar zorlama hapsine tabi tutulur; tekrarında süre artar (6284 s.K. m.13).
Takipsizlik kararı verilirse ne yapabilirim?
Kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilirsiniz (CMK m.173/1).
Manevi tazminat isteyebilir miyim?
Evet. Bedensel bütünlüğün zedelenmesi ve kişilik hakkının ihlali nedeniyle manevi tazminat istenebilir (TBK m.56, m.58); fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi olduğundan bu süre uygulanır (TBK m.72).
Katılma talebim reddedilirse hükme itiraz edebilir miyim?
Evet. Katılma isteği karara bağlanmamış veya reddedilmiş olanlar ile katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görenler için de kanun yolları açıktır (CMK m.260/1).
Adresim faile karşı gizli tutulabilir mi?
Evet. Adresin şüpheliye karşı gizli tutulması ve ayrı tebligat adresi talep edilebilir; ağır tehlike varsa kimliğin saklı tutulması için önlemler alınır (CMK m.58/2).
Davaya nasıl katılırım?
Dava açıldıktan sonra hüküm verilinceye kadar şikâyetçi olduğunuzu bildirerek katılabilirsiniz (CMK m.237/1).
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
- 📘 Ana Rehber: Cinsel Dokunulmazlığa Karşı Suçlar
- Cinsel Saldırıya Uğradım: Haklarım ve Süreç
- Cinsel Taciz Suçu (TCK 105)
- Sözle Cinsel Taciz Suç mu?
- İş Yerinde Cinsel Taciz
- Davaya Katılma ve Müdahillik
- Soruşturma Dosyasının İncelenmesi
- Adli Rapor Nasıl Alınır?
- Asliye Ceza ile Ağır Ceza Farkı
- Şikâyet Süresi Hesaplama
- Ceza Hukuku Rehberi
Cinsel suç mağdurları için gizlilik esasıyla hukuki destek
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki Anayasa, TCK, CMK, 5235 ve 6284 sayılı Kanunlar hükümleri 25 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Göçmen Kaçakçılığı Soruşturmasında Tutuklama, Araca El Koyma ve Sınır Dışı 2026: TCK m.79, 6458 Ek m.1 Teminatı (30 Gün), CMK m.100–102 — Şoför, Araç Sahibi, Ev Sahibi ve Göçmen Ne Yapmalı?
- ▸ Sahte İçki ve Kaçak Etil Alkol Soruşturması 2026: İzinsiz İmalathane (4733 m.8/1), Bandrolsüz İçki (5607 m.3/18), Sağlığa Zararlı İçki (TCK 186) — Tekel Bayisi, Tedarikçi ve Taşıyıcı Ne Kadar Sorumlu?
- ▸ AİHM Kararından Sonra Yargılamanın Yenilenmesi ve Gözaltı Süresinin Hesabı 2026: AYM Genel Kurulunun 2021/29667 ve 2022/103359 Kararları — “Kanun Yürürlükte” Reddi, 4 Gün 12 Saat ve Dosyanın Hâkimliğe Geçtiği An (CMK m.311/1-f, 91, 141; 6216 m.50)
- ▸ Gümrük Kapısında veya Havalimanında Uyuşturucu ile Yakalanmak 2026: İthal Suçu (TCK 188/1), Kokain-Eroin Artırımı (188/4-a), Şoför ve Yolcunun Kastı (TCK 21, 30), Araç Müsaderesi (TCK 54) ve Gözaltı Hakları (CMK 91, 95, 154)
Bu konuda hukuki destek almak için


