Altın, Döviz ve Kıymetli Maden Alımında MASAK 2026: Kuyumcu ve Yetkili Müessesede Kimlik Tespiti ve 185.000 TL Eşiği, Kuyum Ticareti Yetki Belgesi, 32 Sayılı Karar Düzeni, Nakit Ödeme ve Tevsik, Külçe Altın, Ziynet Eşyası ve Şüpheli İşlem Bildirimi

Altın ve döviz, nakde en yakın duran ve el değiştirdiğinde iz bırakmayan varlıklardır; bu yüzden aklamayla mücadelede özel bir yer tutar. Sektörü üç ayrı mevzuat aynı anda kuşatır. Birincisi 5549 sayılı Kanun ve Tedbirler Yönetmeliği’dir: kıymetli maden, taş ve mücevher alım satımı yapanlar ile yetkili müesseseler yükümlüdür ve kimlik tespiti, şüpheli işlem bildirimi, muhafaza ve ibraz yükümlülüğü altındadır. İkincisi Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik’tir: kuyum ticareti yalnızca yetki belgesine sahip işletmelerce yapılabilir ve bu belge 2026’dan itibaren yıllık harca tabidir. Üçüncüsü Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar’dır: hangi kıymetli madenin kim tarafından alınıp satılabileceğini ve ticari amaçla döviz alım satımına kimin yetkili olduğunu bu metin belirler. Bu rehber üç düzeni birlikte ele alır; eşikleri, kimlik tespiti ve belge doğrulama usulünü, nakit ödeme ve tevsik sınırını, sektörde görülen yapıları, bildirim yükümlülüğünü, altın bozdurup hesaba yatırma hâlinde doğan sorguyu ve ihlalin yaptırımını anlatır.

Kim Yükümlü, Hangi Faaliyet Kapsamda?

5549 sayılı Kanun m.2, yükümlüleri faaliyet alanı üzerinden sayar ve kıymetli maden, taş ve mücevher alım satımı yapanları kapsama alır. Tedbirler Yönetmeliği m.4 bu grubu ayrıntılandırır ve kambiyo mevzuatında belirtilen yetkili müesseseleri de ayrı bir kalem olarak gösterir. Bu iki grup, aynı Kanuna tabi olsa da farklı ağırlıkta yükümlülük taşır: yetkili müesseseler finansal kuruluş kabul edildiği için hem ceza rejimi hem uyum düzeni bakımından daha ağır bir çerçeveye bağlıdır. Aracı kuruluş ve yetkili müessese olmanın kuruluş şartları, sermaye tutarları ve izin iptali halleri için kıymetli maden aracı kuruluşu ve yetkili müessese rehberimize bakılabilir.

Yükümlülüğün doğması için ticaret siciline kayıtlı olmak, belirli bir ciroyu aşmak veya personel çalıştırmak gerekmez. Ölçüt faaliyettir. Bir işletme fiilen kıymetli maden alım satımı yapıyorsa, yetki belgesi bulunmasa dahi 5549 sayılı Kanun bakımından yükümlüdür. Uygulamada en sık rastlanan yanılgı, yükümlülüğün belgeye bağlı sanılmasıdır; oysa belge sektörel düzenin, yükümlülük ise aklamayla mücadele düzeninin konusudur.

Kuyum işletmeleri için ikinci bir ayrım daha vardır. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik, kuyum işletmelerinin faaliyet konularını sayar ve kıymetli madenler aracı kuruluşu olmak kaydıyla 32 Sayılı Karar ile ikincil mevzuatında öngörülen faaliyetlerde bulunabileceklerini belirtir. Bu istisna dışında kuyum işletmeleri başkasının nam ve hesabına kuyum alım satım faaliyetinde bulunamaz, kuyum veya herhangi bir menkulü emanet alamaz ya da başka bir amaçla saklayamaz. Emanet altın kabulü, hem sektörel mevzuata hem aklama riski bakımından ağır bir ihlaldir. Hurda ve dore altının hukuki rejimi, Darphane ayar raporu ve rafinaj izni için standart dışı altın rehberimize bakılabilir.

Kuyum Ticareti Yetki Belgesi

Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik, 14 Nisan 2021 tarihli ve 31454 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Dayanağını 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.16/1 ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi m.446’dan alır. Yönetmelik m.5 uyarınca kuyum ticareti yalnızca yetki belgesine sahip kuyum işletmeleri tarafından yapılır; yetki belgesi bulunmayan işletmeler, kuyum ticaretiyle iştigal edildiği izlenimi veren işaret ve ifadeler kullanamaz.

Yetki belgesi, kuyum işletmesinin bulunduğu yerdeki il müdürlüğü tarafından Bilgi Sistemi üzerinden verilir, yenilenir ve iptal edilir. Belgenin verilmesinde işletme ve sorumlu kişiler bakımından belirli şartlar aranır; 19 Mart 2022 tarihli ve 31783 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle mesleki yeterlilik belgesi de tanımlar arasına eklenmiştir. Gümrük Kanunu ile Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu çerçevesinde yapılan satışlar Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.

2026 itibarıyla belgeye bağlı yeni bir mali yük doğmuştur. 7566 sayılı Kanunla 492 sayılı Harçlar Kanunu’na bağlı (8) sayılı tarifede yapılan düzenlemeyle, daha önce harca tabi olmayan kuyumculuk, ikinci el motorlu kara taşıtı ve taşınmaz ticareti yetki belgeleri 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren yıllık harca tabi hâle getirilmiştir. Bu, belge sahipliğini yıllık olarak takip edilmesi gereken bir yükümlülüğe dönüştürür. Bireysel yatırımcı açısından altın alırken ve satarken ödenen KDV, banka altın hesabındaki kambiyo vergisi, gelir vergisi ve düğün altını ile miras vergisi için altın alım satımında vergi rehberimize bakılabilir.

Kimin Ne Satabileceği: 32 Sayılı Karar Düzeni

Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar, 11 Ağustos 1989 tarihli ve 20249 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır ve kıymetli madenler ile döviz işlemlerinin çerçevesini çizer. Karar, kıymetli madeni türüne göre ayırır ve her tür için hangi kuruluşun işlem yapabileceğini gösterir. Bu ayrımın bilinmemesi, iyi niyetle yapılan bir alım satımı dahi mevzuata aykırı hâle getirebilir.

Bu tablonun pratik sonucu şudur: bir kuyum işletmesinin külçe altın alıp satabilmesi Ticaret Bakanlığınca yetkilendirilmiş olmasına bağlıdır, döviz alım satımını sürekli ve bağımsız bir faaliyet hâline getirmesi ise mevzuata aykırıdır. Uygulamada vitrinde döviz kuru ilan eden ya da müşteriye rutin olarak döviz bozan kuyum işletmeleri, kambiyo mevzuatı bakımından ayrı bir risk taşır. İşlenmemiş altının yurda kimler tarafından ve hangi şartlarla getirilebileceği ise ayrı bir rejime bağlıdır; bunun için altın ithalatı nasıl yapılır rehberimize bakılabilir.

Döviz Alım Satımı ve Yetkili Müessese Rejimi

Yetkili müesseseler, 32 Sayılı Karar ve buna ilişkin tebliğ çerçevesinde faaliyet gösterir. İlgili tebliğ, yetkili müesseselerin ticaret unvanlarında, iş yeri açma ve çalışma ruhsatlarında, ilan ve reklamlarında, kartvizitlerinde, iş yerlerinde, tabelalarında, internet sitelerinde, Döviz Alım Belgesi ve Döviz Satım Belgesi ile fatura ve benzeri her türlü belgelerinde, izin verilen faaliyetler haricinde işlem yaptıkları izlenimini yaratacak hiçbir kelime, deyim ve işaret kullanamayacaklarını düzenler.

Aynı tebliğ, yabancı para alım satımıyla ilgili faaliyetlerin diğer faaliyetlerden ayrı veznelerde ve hesaplarda izlenmesini zorunlu tutar. Ayrıca yetkili müesseseler, Bakanlıktan izin almadıkça yabancı para alım satım işlemlerinde serbestçe belirledikleri ve ilan ettikleri alış ve satış kurlarından hesaplanan bedeller haricinde hiçbir ad altında komisyon ya da ücret talep edemez. Ayrı vezne ve hesap kuralı, MASAK denetiminde de işlem izlenebilirliğinin temelini oluşturur.

Yetkili müesseseler finansal kuruluş kabul edildiği için ceza rejimi ağırdır: 5549 sayılı Kanun m.13 uyarınca bu kuruluşlarda idari para cezası, işlem tutarının yüzde beşinden az olmamak üzere iki kat uygulanır. Kambiyo mevzuatında belirtilen A grubu yetkili müesseseler ayrıca uyum programı oluşturma ve uyum görevlisi atama yükümlülüğü altındadır; bu düzenin ayrıntısı uyum programı ve uyum görevlisi rehberinde gösterilmiştir.

Kimlik Tespiti: Eşik, Usul ve Belge Doğrulama

Tedbirler Yönetmeliği m.5, sürekli iş ilişkisi tesisinde tutar gözetilmeksizin, tekil işlemlerde ise işlem tutarı ya da birbiriyle bağlantılı birden fazla işlemin toplamı 185.000 TL veya üzerinde olduğunda kimlik tespitini zorunlu kılar. Şüpheli işlem bildirimini gerektiren hâllerde ve mevcut kimlik bilgilerinin yeterliliği veya doğruluğu konusunda şüphe bulunduğunda ise tutara bakılmaksızın kimlik tespiti yapılır.

Yönetmeliğin 6 ilâ 14 üncü maddeleri, kimlik tespitinin gerçek kişiler, ticaret siciline kayıtlı tüzel kişiler, dernek ve vakıflar, sendika ve konfederasyonlar, siyasi partiler, yurt dışında yerleşik tüzel kişiler, tüzel kişiliği olmayan teşekküller, kamu kurumları ve başkası adına hareket eden kişiler için hangi usulde yapılacağını ayrı ayrı düzenler. Teyide esas belgelerin asıllarının veya noterce onaylanmış suretlerinin ibrazı sonrasında okunabilir fotokopisi veya elektronik görüntüsü alınır yahut kimliğe ilişkin bilgiler kaydedilir.

Sektöre özgü en kritik kural belge doğrulamadır. Yükümlüler, kimlik bilgilerinin teyidi amacıyla kullanmak üzere aldıkları belgelerin gerçekliğinden şüphe duydukları durumda, imkânlarının elverdiği ölçüde belgeyi düzenleyen kişi ya da kuruma veya diğer yetkili mercilere başvurmak suretiyle belgenin gerçekliğini doğrulamakla yükümlüdür. Nakit yoğun ve hızlı işlem yapılan bir vitrin ortamında bu adımın atlanması olağandır; denetimde ise atlanmış olması ihlal doğurur.

Nakit Ödeme, Tevsik ve İspat

Kıymetli maden alım satımında nakit kullanımı yaygındır ve kendiliğinden hukuka aykırı değildir. Ancak iki ayrı sınır işler. Birincisi tevsik zorunluluğudur: kuyum işletmesi vergi mükellefi olduğu için, haddi aşan tahsilat ve ödemelerin banka, ödeme kuruluşu veya Posta ve Telgraf Teşkilatı aracılığıyla yapılması ve bu kurumlarca düzenlenen belgelerle tevsik edilmesi gerekir. Haddin güncel tutarı ve kapsam ayrıntısı tevsik zorunluluğu rehberinde gösterilmiştir.

İkincisi risk değerlendirmesidir. Tedbirler Yönetmeliği m.18, karmaşık ve olağandışı büyüklükteki işlemler ile görünür bir hukuki ve ekonomik amacı bulunmayan işlemlere özel dikkat gösterilmesini, bunlar hakkında mümkün olduğu ölçüde bilgi edinilmesini ve elde edilen bilgilerin kayda geçirilmesini öngörür. Müşterinin bilinen profiliyle uyumsuz büyüklükte bir nakit alım, tam olarak bu tanıma girer.

Müşteri tarafında ise nakit, ispat sorunu doğurur. Kuyum işletmesinden alınan fatura, alım belgesi ya da satım belgesi, altının nereden ve ne zaman alındığını gösteren tek kayıt olur. Bu belgeler saklanmadığında, yıllar sonra altın bozdurulup bedeli hesaba yatırıldığında paranın kaynağı sorusuna verilecek cevap kalmaz. Belge saklamanın müşteri açısından değeri, işletme açısından taşıdığı değerden az değildir.

Sektörde Sık Görülen Yapılar

Bu yapılarla karşılaşıldığında beklenen, işlemi peşinen reddetmek değil, açıklama istemek ve açıklamayı kayda geçirmektir. Makul açıklama alınamıyorsa ve şüphe sürüyorsa bildirim yükümlülüğü doğar. Kimlik tespiti yapılamadığı için işlemin gerçekleştirilmediği hâllerde dahi, durumun şüpheli işlem oluşturup oluşturmadığı ayrıca değerlendirilir.

Şüpheli İşlem Bildirimi ve Açıklama Yasağı

Şüpheli işlem bildirimi, şüphenin oluştuğu tarihten itibaren en geç on iş günü içinde yapılır. Bildirim için suçun işlendiğinden emin olmak gerekmez; işlemin yasa dışı bir kaynaktan geldiğine ya da yasa dışı amaçla kullanılacağına dair bilgi, şüphe veya şüpheyi gerektirecek bir hususun bulunması yeterlidir. Bildirimin gecikmesi, sonradan giderilemeyecek bir ihlaldir.

Bildirimin gizliliği ise sektörün en kritik noktasıdır. 5549 sayılı Kanun m.4/2 uyarınca yükümlüler, şüpheli işlem bildiriminde bulunulduğunu, denetim elemanları ile yargılama sırasında mahkemeler dışında hiç kimseye açıklayamaz. Bu yasağın ihlali m.14 uyarınca bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasını gerektiren bir suçtur. Küçük ölçekli, müşterinin çoğu zaman tanıdık olduğu bir vitrin ortamında bu yasağa uymak, düzenli bir personel eğitimini zorunlu kılar.

Bildirim kaydının saklanması da yükümlülüğün parçasıdır. 5549 sayılı Kanun m.8 uyarınca belgeler düzenleme tarihinden, kimlik tespitine ilişkin belgeler ise son işlem tarihinden itibaren sekiz yıl süreyle muhafaza edilir ve istendiğinde ibraz edilir. Saklama düzeni kurulmamış bir işletmede, fiilen yapılmış kimlik tespitleri de ispat edilemez hâle gelir.

Altın Bozdurup Hesaba Yatırmak

Müşteri tarafında en sık karşılaşılan durum, ziynet eşyasının ya da külçe altının bozdurulup bedelinin banka hesabına yatırılmasıdır. Banka, yükümlü sıfatıyla müşterinin bilinen profiliyle uyumsuz görünen tutarlarda işlemin ekonomik amacını sorgular ve kaydeder. Bu sorgu bir suç isnadı değildir; yükümlülüğün gereğidir.

İzah için sunulacak belgeler önem sırasına göre şunlardır: kuyum işletmesinden alınan satım belgesi veya fatura, altının daha önce alındığını gösteren eski alım belgesi, düğün ya da miras gibi bir edinme sebebinin varlığı hâlinde buna ilişkin belgeler ve hesap hareketleriyle tutarlılık. Belge sunulamadığında süreç şüpheli işlem bildirimine ve oradan tedbire evrilebilir; hangi belgenin hangi iddiayı karşıladığı paranın kaynağını ispat rehberinde tablolanmıştır.

Uygulamada dikkat çeken bir başka nokta, aynı kişinin kısa aralıklarla tekrar eden bozdurma işlemleridir. Tek seferlik bir işlem kolay izah edilirken, düzenli tekrar eden işlemler bir gelir akışına işaret eder ve bu akışın kaynağı sorulur. Ticari nitelik kazanmış bir faaliyet söz konusuysa vergisel sonuçlar da doğar.

İhlalin Yaptırımı

Cezanın her bir ihlal için ayrı kesilmesi, sektörde en yüksek maliyeti doğuran özelliktir. Eşik üstü işlemlerde kimlik tespitinin sistematik olarak atlanması, tek bir ceza değil işlem sayısı kadar ceza doğurur ve yalnızca kanundaki yıllık üst sınır bu artışı sınırlar. Bu nedenle denetim öncesi kendi kendine yapılacak bir örnekleme kontrolü, hem eksikliğin giderilmesi hem olası tutarın öngörülmesi bakımından değerlidir. Süreçle ilgili hukuki destek için 0554 648 37 15 numaralı hattımızdan avukatlarımıza ulaşabilirsiniz.

İşletmeler İçin Kontrol Listesi

Sık Yapılan Hatalar

Birincisi, yükümlülüğün yetki belgesine bağlı sanılmasıdır; fiilen kıymetli maden alım satımı yapan her işletme yükümlüdür. İkincisi, eşiğin yalnızca tekil işlem üzerinden hesaplanması ve aynı müşterinin aynı gün yaptığı işlemlerin toplanmamasıdır. Üçüncüsü, kimlik bilgisinin alınıp teyit adımının atlanmasıdır. Dördüncüsü, belgenin gerçekliğinden şüphe edildiği hâlde doğrulama yapılmaması ve bu tereddüdün hiç kaydedilmemesidir.

Beşincisi, emanet altın kabul edilmesidir; mevzuat kuyum işletmelerinin kuyum veya herhangi bir menkulü emanet almasını ya da başka bir amaçla saklamasını yasaklar. Altıncısı, döviz alım satımının sürekli bir faaliyet hâline getirilmesidir. Yedincisi, işyerine asılması gereken duyurunun bulunmamasıdır. Sekizincisi, şüpheli işlem bildiriminin müşteriye ima edilmesidir; bu, idari değil cezai sonuç doğurur.

Dokuzuncusu, belgelerin saklanmamasıdır. Onuncusu ve müşteri tarafında en maliyetli olanı, alım belgelerinin atılmasıdır; yıllar sonra altın bozdurulup bedel hesaba yatırıldığında, paranın kaynağını gösterecek tek belge o kayıttır. Sektörel yükümlülüklerin bütünü ve ceza tutarları MASAK yükümlülükleri ve idari para cezası rehberinde ayrıca ele alınmıştır.

Kıymetli Madenlerin Yurda Getirilmesi ve Yurt Dışına Çıkarılması

32 Sayılı Karar, yolcuların ticari amaç taşımayan ziynet eşyası niteliğindeki kıymetli madenlerden ve taşlardan yapılmış eşyaları yurda getirebileceğini ve yurt dışına çıkarabileceğini düzenler. Belirlenen değeri aşan ziynet eşyalarının yurt dışına çıkarılması ise iki şarttan birine bağlanmıştır: eşyanın girişte beyan edilmiş olması ya da Türkiye’de satın alındığını gösteren belgelerin ibrazı. Bu kural, hem kaçakçılık hem aklama riskine karşı kurgulanmıştır.

Pratik sonucu şudur: yurt dışına yüksek değerde ziynet eşyasıyla çıkacak bir yolcunun elinde ya giriş beyanı ya da alım faturası bulunmalıdır. Belgesi olmayan yolcu, eşyanın Türkiye’de edinildiğini gösteremediği için gümrükte sorun yaşayabilir. Aynı şekilde yurda getirilen yüksek değerli eşyanın girişte beyan edilmemesi, çıkışta ispat imkânını ortadan kaldırır.

Ticari nitelik kazanan hareketler ise tamamen farklı bir rejime tabidir. Ticari amaçla kıymetli maden ithalat ve ihracatı, 32 Sayılı Karar ile Borsa İstanbul düzenlemeleri çerçevesinde yürür ve yetkili kuruluşlar üzerinden yapılır. Yolcu beraberinde taşınan eşyanın ticari boyuta ulaşması hâlinde, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu bakımından da değerlendirme yapılır. Bu nedenle yolculuk sıklığı, taşınan miktar ve eşyanın niteliği birlikte değerlendirilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kaç liralık altın alımında kimlik istenir?

Tedbirler Yönetmeliği m.5 uyarınca sürekli iş ilişkisi tesisinde tutar gözetilmez; tekil işlemlerde ise işlem tutarı ya da birbiriyle bağlantılı birden fazla işlemin toplamı 185.000 TL veya üzerinde olduğunda kimlik tespiti zorunludur. Ayrıca şüpheli işlem bildirimini gerektiren hâllerde ve mevcut kimlik bilgilerinin doğruluğundan şüphe edildiğinde tutara bakılmaksızın kimlik tespiti yapılır.

Kuyumcu MASAK yükümlüsü mü?

Evet. 5549 sayılı Kanun m.2 ve Tedbirler Yönetmeliği m.4 uyarınca kıymetli maden, taş ve mücevher alım satımı yapanlar yükümlüdür. İşletmenin büyüklüğü fark etmez; kimlik tespiti, şüpheli işlem bildirimi, muhafaza ve ibraz ile bilgi verme yükümlülükleri tek şubeli bir kuyum işletmesi için de geçerlidir.

Kuyum ticareti için yetki belgesi zorunlu mu?

Evet. 14 Nisan 2021 tarihli ve 31454 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik m.5 uyarınca kuyum ticareti yalnızca yetki belgesine sahip kuyum işletmeleri tarafından yapılır. Yetki belgesi bulunmayan işletmeler, kuyum ticaretiyle iştigal edildiği izlenimi veren işaret ve ifadeler kullanamaz. Belge, işletmenin bulunduğu yerdeki il müdürlüğünce Bilgi Sistemi üzerinden verilir, yenilenir ve iptal edilir.

Yetki belgesi 2026’da harca tabi mi?

Evet. 7566 sayılı Kanunla 492 sayılı Harçlar Kanunu’na bağlı (8) sayılı tarifede yapılan düzenlemeyle, daha önce harca tabi olmayan kuyumculuk, ikinci el motorlu kara taşıtı ve taşınmaz ticareti yetki belgeleri 1 Ocak 2026’dan itibaren yıllık harca tabi hâle getirilmiştir.

Kuyumcu döviz alım satımı yapabilir mi?

Sürekli ve bağımsız bir faaliyet olarak yapamaz. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar uyarınca Türkiye’de ticari amaçla döviz alım satımı yapmaya yetkili kuruluşlar bankalar, Posta ve Telgraf Teşkilatı, yetkili müesseseler ve ilgili mevzuat kapsamındaki kıymetli madenler aracı kuruluşlarıdır. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik de kuyum işletmelerinde kuyum ticareti, kuyum onarımı ve bunlarla ilgili faaliyetler dışında başka ticari faaliyette bulunulamayacağını öngörür.

Külçe altını kimden alabilirim?

32 Sayılı Karar uyarınca standart işlenmemiş kıymetli madenler ile basılı kıymetli madenlerin alım satımı; bankalar, Bakanlıkça faaliyet izni verilen rafineriler, kıymetli madenler aracı kuruluşları, yetkili müesseseler ve Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik kapsamında Ticaret Bakanlığınca yetkilendirilmiş kuyum işletmeleri tarafından yapılabilir.

Altın alırken nakit ödeyebilir miyim?

Nakit ödeme yasak değildir, ancak iki sınır vardır. Birincisi tevsik zorunluluğudur: kuyum işletmesi vergi mükellefi olduğu için haddi aşan tahsilat ve ödemelerin banka, ödeme kuruluşu veya PTT aracılığıyla yapılması gerekir. İkincisi risk değerlendirmesidir: yüksek tutarlı nakit işlem, Tedbirler Yönetmeliği m.18 anlamında özel dikkat gerektiren işlem sayılır ve kaydedilmesi gerekir.

Kimlik belgesinin sahte olduğundan şüphelenirsem ne yapmalıyım?

Tedbirler Yönetmeliği hükümleri uyarınca, kimlik bilgilerinin teyidi amacıyla alınan belgelerin gerçekliğinden şüphe duyulduğunda imkânlar elverdiği ölçüde belgeyi düzenleyen kişi ya da kuruma veya diğer yetkili mercilere başvurularak belgenin gerçekliği doğrulanır. Doğrulama yapılamıyor ve şüphe sürüyorsa işlem gerçekleştirilmez ve durumun şüpheli işlem oluşturup oluşturmadığı değerlendirilir.

Altınımı bozdurup hesabıma yatırdım, banka kaynağını soruyor. Normal mi?

Evet. Banka, müşterinin bilinen profiliyle uyumsuz görünen tutarlarda işlemin ekonomik amacını sorgulamak ve kaydetmekle yükümlüdür. Kuyum işletmesinden alınan alım veya satım belgesi, fatura ve varsa eski alım belgeleri sunulduğunda işlem izah edilmiş olur.

Ziynet eşyamı yurt dışına çıkarabilir miyim?

32 Sayılı Karar uyarınca yolcular, ticari amaç taşımayan ziynet eşyası niteliğindeki kıymetli madenlerden ve taşlardan yapılmış eşyaları yurda getirebilir ve yurt dışına çıkarabilir. Daha fazla değerdeki ziynet eşyalarının yurt dışına çıkarılması, bunların girişte beyan edilmiş olmasına veya Türkiye’de satın alındığını belgeleyen belgelerin ibrazına bağlıdır.

Kuyumcuya uyum görevlisi atama zorunluluğu var mı?

Hayır. Uyum programı oluşturma ve uyum görevlisi atama yükümlülüğü, Uyum Programı Hakkında Yönetmelik m.4’te sayılan kuruluşlara özgüdür ve kuyum işletmeleri bu listede yer almaz. Buna karşılık kambiyo mevzuatında belirtilen A grubu yetkili müesseseler bu yükümlülük kapsamındadır.

İhlalin cezası ne kadar?

5549 sayılı Kanun m.13 uyarınca müşterinin tanınması yükümlülüğünün her bir ihlali için maktu idari para cezası uygulanır; kanundaki maktu tutar 30.000 TL olup her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılır. Şüpheli işlem bildirimi yükümlülüğünün ihlalinde maktu tutar 50.000 TL’dir. Yetkili müessese gibi finansal kuruluşlarda ceza, işlem tutarının yüzde beşinden az olmamak üzere iki kat uygulanır. Cari yıl tutarları MASAK’ın duyurusundan teyit edilmelidir.