Yurt Dışından Altın Getirmek 2026: Yolcu Beraberi Ziynet Eşyasında 15.000 ABD Doları Sınırı, Külçe ve Gram Altın Yasağı, Kırmızı Hat Beyanı ve Vergiler, Gümrük Kanunu m.235/3 İki Kat Vergi, 5607 Sayılı Kanun Kaçakçılık Riski ve İtiraz Yolları

Yurt dışından altın getirmenin kuralları, getirilen altının ziynet eşyası mı yoksa külçe, gram altın veya hurda gibi işlenmemiş altın mı olduğuna göre tamamen değişir. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar m.7/5 uyarınca yolcular, kendilerine ait, değeri 15.000 ABD dolarını aşmayan ve ticari amaç taşımayan ziynet eşyası niteliğindeki kıymetli maden ve taşlardan yapılmış eşyayı yurda serbestçe getirebilir; bu sınırı aşan ziynet ise gümrüğe beyan edilir ve ithalat vergileriyle serbest dolaşıma girer. Külçe, bar ve gram altın gibi standart işlenmemiş altın için durum farklıdır: Karar m.7/2-b uyarınca işlenmemiş altını yalnızca Merkez Bankası ve kıymetli madenler aracı kuruluşları ithal edebilir; 2020 yılında yabancı yolculara tanınan yıllık 5 kilogramlık hak Şubat 2021’de kaldırılmış ve Bakanlığa bırakılan düzenleme yetkisi bugüne kadar kullanılmamıştır. Beyan edilmeden geçirilen altında sonuç, eşyanın ticari mahiyette olup olmadığına göre Gümrük Kanunu m.235/3 uyarınca gümrük vergilerinin iki kat alınması ya da 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu m.3 kapsamında kaçakçılık suçudur. Bu rehber, sınırları, beyan usulünü, vergileri, el koyma ve ceza rejimini ve itiraz yollarını mevzuat maddeleri üzerinden anlatır.

İki Mevzuat, İki Ayrı Soru

Yurt dışından altın getiren bir yolcu için aynı anda iki mevzuat çalışır. Birincisi kambiyo mevzuatıdır: 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun’a dayanan 32 Sayılı Karar, hangi altının kim tarafından yurda sokulabileceğini belirler. İkincisi gümrük mevzuatıdır: 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 2009/15481 sayılı Karar ve Gümrük Yönetmeliği, yolcunun beraberindeki eşyayı nasıl beyan edeceğini, hangi eşyanın vergiden muaf olduğunu ve beyan edilmeyen eşyaya ne olacağını düzenler. Bu iki mevzuatın kesiştiği yerde de 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu durur.

Bu nedenle yolcunun cevaplaması gereken iki ayrı soru vardır. Birincisi, getirdiği altın kambiyo mevzuatına göre yurda sokulabilir mi? İkincisi, sokulabiliyorsa gümrükte nasıl beyan edilecek ve vergi doğacak mı? İlk sorunun cevabı altının türüne, ikinci sorunun cevabı ise değerine ve niteliğine bağlıdır. Ziynet eşyasında iki soru da çoğunlukla olumlu cevaplanır; külçe altında ise ilk soru daha baştan takılır.

Ziynet Eşyası: 15.000 ABD Doları Sınırı

32 Sayılı Karar m.7/5, yolcuların beraberlerindeki kendilerine ait, değeri 15.000 ABD dolarını aşmayan ve ticari amaç taşımayan ziynet eşyası niteliğinde kıymetli madenlerden ve taşlardan yapılmış eşyayı yurda getirebileceklerini ve yurt dışına çıkarabileceklerini düzenler. Ticaret Bakanlığının yolcu rehberi de bu eşyanın beyana tabi olmaksızın getirilebileceğini belirtir. Hükmün üç şartı birlikte aranır: eşya yolcunun kendisine ait olmalı, ziynet eşyası niteliğinde olmalı ve ticari amaç taşımamalıdır. Değer sınırı ise bu üç şartın üzerine gelir.

Ziynet eşyası, işçilik uygulanarak takı veya süs eşyası hâline getirilmiş kıymetli madendir; Karar m.2/j bu tanımı işlenmiş altın için kullanır. Bilezik, kolye, yüzük, küpe, set ve saat kordonu gibi takılar bu kapsamdadır. Aynı hüküm, altın ve taşın yanında gümüş, platin ve paladyum takıları da kapsar; kıymetli taşlar ise Karar m.2/k’da elmas, pırlanta, yakut, zümrüt, topaz, safir, zebercet ve inci olarak sayılmıştır. Değer, tüm ziynet eşyasının toplamı üzerinden hesaplanır; birden fazla parça getiren yolcunun her parçayı ayrı ayrı 15.000 doların altında tutması yeterli değildir.

Sahiplik şartı, uygulamada en çok gözden kaçan unsurdur. Bir başkasına ait ziynet eşyasını taşıyan yolcu, eşya 15.000 doların altında olsa bile m.7/5’teki serbestlikten yararlanamaz; çünkü hüküm yalnızca yolcunun kendisine ait eşyayı korur. Ticari amaç ise eşyanın miktarına, yeni ve etiketli olup olmadığına, aynı modelden çok sayıda parça bulunup bulunmadığına ve yolcunun seyahat profiline göre gümrük idaresince değerlendirilir. Düğün için akrabaya götürülen bir set kişisel amaç taşır; satılmak üzere getirilen otuz bilezik ise değeri ne olursa olsun ticari mahiyettedir.

Yolcu Kimdir ve Muafiyetler Nasıl Birleşir?

32 Sayılı Karar m.2/d, yolcuyu geçerli pasaport veya pasaport yerine geçen belge taşıyan ve Türkiye’ye girmek ya da Türkiye’den çıkmak üzere Ticaret Bakanlığınca tespit edilen giriş ve çıkış kapılarına gelen kişi olarak tanımlar. Tanım uyruk ayrımı yapmaz; Türk vatandaşı da yabancı da yolcudur. Gümrük mevzuatı da eşyanın niteliğini ve değerini esas alır, kişinin uyruğunu değil. Yurt dışında yerleşik bir Türk vatandaşı ile bir turist, ziynet eşyası bakımından aynı kurallara tabidir.

Yolcu beraberi eşyaya ilişkin muafiyetler birbirinden ayrı işler. 2009/15481 sayılı Karar m.58 ve Ek-9 listesi kişisel eşyayı, m.59 ise hediyelik eşya muafiyetini düzenler. Ziynet eşyası bakımından ise 32 Sayılı Karar m.7/5’teki 15.000 dolarlık özel kural uygulanır. Bu kural, hediyelik eşya muafiyetinden bağımsızdır; aşan kısmın başka bir muafiyete sığdırılması mümkün değildir. Aynı şekilde kesin dönüş yapanların ev eşyası muafiyeti de takı için ayrı bir kapı açmaz; takı, hangi muafiyet başlığı altında getirilirse getirilsin 15.000 dolarlık ölçüte tabidir.

Birlikte seyahat eden aile üyeleri bakımından her yolcu kendi eşyası için ayrı sınırdan yararlanır. Ancak sınır, ailenin toplam takısının kişi sayısına bölünmesiyle aşılamaz; çünkü m.7/5 eşyanın yolcunun kendisine ait olmasını arar. Bir yolcunun 30.000 dolarlık takısının yarısının eşinin bavuluna konulması, eşin o takıya sahip olmadığı anlaşıldığında beyana aykırılık doğurur. Küçük çocuklar da yolcudur; fakat çocuğun beraberinde taşınan yetişkin takıları çocuğa ait sayılmaz.

Değer Hesabı: Hangi Kur, Hangi Fiyat?

15.000 dolar sınırının aşılıp aşılmadığı, gümrük idaresince eşyanın kıymeti takdir edilerek belirlenir. Ziynet eşyasının kıymeti, altın içeriğinin ayar ve ağırlık üzerinden hesaplanan bedeli ile işçilik ve varsa taş bedelinin toplamıdır. Altın bedeli için Borsa İstanbul’daki güncel fiyat esas alınır; dolar karşılığı Gümrük Kanunu m.30 uyarınca beyanın tescil tarihindeki Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bulunur. Yolcunun elindeki satın alma faturası kıymet takdirinde dikkate alınır; ancak fatura bedeli piyasa değerinin çok altındaysa idare kendi takdirini yapar.

Hesabın nasıl işlediğini göstermek için varsayımsal bir örnek yeterlidir. Gramı 4.000 TL ve dolar kuru 48 TL olan bir günde, 22 ayar ve toplam 150 gram ağırlığındaki bilezik setinin saf altın içeriği 150 × 0,916 = 137,4 gramdır; altın bedeli yaklaşık 549.600 TL, yani 11.450 dolardır. İşçilik ve kutu bedeli eklendiğinde toplam 15.000 doların altında kalıyorsa set beyansız getirilebilir. Aynı sete 40 gramlık bir kolye eklendiğinde saf altın 174 grama, altın bedeli yaklaşık 14.500 dolara çıkar ve işçilikle birlikte sınır büyük olasılıkla aşılır. Altın fiyatının yükseldiği dönemlerde, birkaç yıl önce sınırın altında kalan bir çeyiz takımı bugün sınırı aşabilir; bu nedenle yolculuk öncesinde güncel fiyatla hesap yapılmalıdır.

Sınırı Aşan Ziynet Eşyası: Beyan ve Vergi

Ziynet eşyasının değeri 15.000 doları aşıyorsa yolcu kırmızı hattı kullanmalı ve eşyayı gümrük idaresine beyan etmelidir. Bu durumda kambiyo mevzuatı yönünden engel yoktur; Karar m.7/3 işlenmiş kıymetli madenlerin Dış Ticaret Rejimi esasları dâhilinde Türkiye’ye ithalini serbest bırakır. Ancak eşya artık yolcu muafiyetinin dışındadır ve serbest dolaşıma girmesi için ithalat vergilerinin ödenmesi gerekir. Gümrük idaresi eşyanın kıymetini takdir eder; ayar ve ağırlık tespiti için Darphane veya yetkili ayar evi raporu istenebilir.

Vergi yönünden mücevher ithalatı üç kalemi gündeme getirir. Birincisi, İthalat Rejimi Kararı eki listelerde 7113 tarife pozisyonu için öngörülen gümrük vergisidir. İkincisi, Avrupa Birliği ve serbest ticaret anlaşması bulunan ülkeler dışındaki ülkeler menşeli altından mücevherci ve kuyumcu eşyası için Ağustos 2023’te ek mali yükümlülük olarak getirilen ve 31 Aralık 2025 tarihli 10804 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla aynı oranda ilave gümrük vergisi olarak yeniden düzenlenen yüzde 20’lik yüktür; Ticaret Bakanlığı bu değişiklikle vergi yükünün azalmadığını, yalnızca uygulamanın adının değiştiğini açıklamıştır. Üçüncüsü KDV’dir. 3065 sayılı KDV Kanunu m.17/4-g uyarınca külçe altın teslimi istisna olduğundan, altından mamul ziynet eşyasının ithalinde KDV matrahı bedelden külçe altın bedeli düşülerek belirlenir; vergi fiilen işçilik ve taş bedeli üzerinden hesaplanır. Külçe ve mücevher ithalatında gümrük vergisi, KDV istisnası ve özel matrah, yüzde 20 ilave gümrük vergisi ve KKDF hesabı için altın ithalatında vergi rehberimize bakılabilir.

Girişte beyan etmenin bir başka faydası da çıkışta ortaya çıkar. Karar m.7/5, 15.000 doları aşan ziynet eşyasının yurt dışına çıkarılmasını girişte beyan edilmiş olmasına veya Türkiye’de satın alındığının belgelenmesine bağlar. Türkiye’ye geçici olarak gelen ve yüksek değerli takılarını yanında taşıyan yolcu, girişte beyan ettiği takıları dönüşte sorunsuz çıkarabilir; beyan etmeyen ise çıkışta kaynağı ispat etmek zorunda kalır. Yurt dışına altın ve nakit çıkışının kuralları yurt dışına nakit para çıkarma ve gümrükte beyan rehberimizde ayrıca anlatılmıştır. Çıkıştaki belgeler, tax-free faturası ve beyansız çıkışın cezası için yurt dışına altın çıkarmak rehberimize bakılabilir.

Külçe ve Gram Altın: Yolcu İçin Kapalı Kapı

Külçe, bar ve paketli gram altın, Karar m.2/j-i’deki standart işlenmemiş altın tanımına girer: en az 995/1000 saflıkta, nitelikleri Bakanlıkça belirlenen bar veya külçe hâlindeki altın. Bu altının ithali Karar m.7/2-b uyarınca yalnızca Merkez Bankası ile Bakanlıktan faaliyet izni almış ve Borsa İstanbul’a üye kıymetli madenler aracı kuruluşları tarafından yapılabilir; aracı kuruluş ithal ettiği altını üç iş günü içinde Borsaya teslim eder. Dore bar, granül, toz ve hurda gibi standart dışı işlenmemiş altında da aynı tekel geçerlidir; tek istisna dâhilde işleme rejimi kapsamındaki ithalattır. Bu rejimin ayrıntısı altın ithalatı nasıl yapılır rehberimizde ele alınmıştır.

Yolcuya tanınmış özel bir hak bir dönem var olmuştur. 3 Mart 2020 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 2182 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve aynı gün yayımlanan 2020-32/57 sayılı Tebliğ ile Türkiye Cumhuriyeti ile vatandaşlık bağı bulunmayan ve 18 yaşını doldurmuş yolcuların bir takvim yılı içinde en fazla 5 kilogram kendilerine ait standart işlenmemiş altını yurda getirmeleri serbest bırakılmış; Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü de yolcu beraberi altın kontrolleri için 2020/1 sayılı Genelgeyi çıkarmıştı. 19 Şubat 2021 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 3557 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve 21 Şubat 2021 tarihli 2021-32/60 sayılı Tebliğ bu hakkı kaldırmış, 2021/1 sayılı Genelge de 2020/1 sayılı Genelgeyi yürürlükten kaldırmıştır. Bugün yürürlükteki Karar m.7/7-c, ihtiyaç duyulması hâlinde standart işlenmemiş kıymetli madenlerin yolcu beraberinde yurda getirilmesine ilişkin düzenleme yapma yetkisini Bakanlığa bırakmakta; ancak bu yetki kullanılmamıştır.

Bunun pratik sonucu şudur: yolcu beraberinde getirilen külçe veya gram altın, beyan edilse dahi serbest dolaşıma giremez; çünkü bu altını ithal etmeye yetkili kişi yolcu değildir. Gümrük idaresi eşyayı bekletir ve yolcunun altını mahrecine iade etmesi, gümrüğe terk etmesi ya da gümrükçe onaylanmış başka bir işleme tabi tutması gerekir. Sık dile getirilen “100 gramın altı serbest” kanısının mevzuatta karşılığı yoktur; belirleyici olan gramaj değil, eşyanın ziynet mi işlenmemiş altın mı olduğudur. Beyan edilmeyen külçe ise, aşağıda anlatılacağı gibi, kaçakçılık soruşturmasının konusu olur.

Cumhuriyet Altını, Sikke ve Hurda Altın

Cumhuriyet altını, ziynet altını ve yabancı altın sikkeler, takı olarak kullanılmadıkları sürece ziynet eşyası değildir. Karar m.2/j-xiii ve xiv, basılı kıymetli maden ile Darphane üretimi Cumhuriyet altın sikkelerini ve ziynet altınlarını ayrı birer kategori olarak tanımlar; bunlar işçilikle takı hâline getirilmiş eşya sayılmaz. Bir kolyeye veya bileziğe takılmış, üzerine halka geçirilmiş ziynet altını takı olarak değerlendirilebilirken, bir kese içinde taşınan sikkeler değerlendirilemez. Gümrük idaresi bu ayrımı eşyanın fiziki durumuna ve miktarına göre yapar.

Hurda altın, kırık takı ve granül ise Karar m.2/j-ii uyarınca standart dışı işlenmemiş altındır. Bu altın yolcu beraberinde yurda sokulamaz; dâhilde işleme dışında yalnızca aracı kuruluşlar ithal edebilir ve ithalinde Darphane ayar raporu zorunludur. Yurt dışındaki eski takılarını eritip külçe olarak getirmek isteyen kişi, işlenmiş altını işlenmemiş altına dönüştürerek kendi aleyhine bir sonuç yaratır; aynı takılar ziynet eşyası olarak, 15.000 dolar sınırı içinde, beyansız getirilebilirdi.

Gümrükte Beyan Usulü

Gümrük Kanunu m.167 ve 2009/15481 sayılı Karar, yolcu beraberi eşya muafiyetinin çerçevesini çizer; Ticaret Bakanlığının 2011/39 sayılı Yolcu İşlemleri Genelgesi de uygulamayı yönlendirir. Yolcu, beyana tabi eşyası yoksa yeşil hattı, varsa kırmızı hattı kullanır. Gümrük Yönetmeliği m.175, gümrük idaresine yazılı, elektronik veya sözlü olarak beyan edilmeyen, ticari mahiyette olmayan yolcu beraberi eşyanın başka tasarruf yoluyla beyan edilmiş sayılacağını düzenler; aynı maddenin (c) bendi, yürürlükteki hâliyle, 32 Sayılı Karar ile belirlenen yolcu beraberinde yurda getirilen standart işlenmemiş altını da bu beyan usulü kapsamında sayar. Ancak Kararda yolcu beraberi standart altına ilişkin bir belirleme bulunmadığından bu bent bugün için uygulanabilir bir alan bulamamaktadır.

Kırmızı hatta yapılan beyan sözlü veya yazılı olabilir. Yolcu, beraberindeki ziynet eşyasının cinsini, ağırlığını ve yaklaşık değerini bildirir; gümrük idaresi gerekli gördüğünde kıymet takdiri ve ayar tespiti yapar. Beyanın doğru olması hâlinde eşya ya muafiyet kapsamında teslim edilir ya da ithalat vergileri tahakkuk ettirilerek serbest dolaşıma girer. Ticari mahiyet arz eden eşyada ise yolcu muafiyeti uygulanmaz; eşya ithalat rejimi hükümlerine göre işlem görür ve bir gümrük beyannamesi düzenlenmesi gerekir.

Beyan Edilmeyen Altın: Gümrük Kanunu m.235/3

Yolcu yeşil hattan geçtikten sonra yapılan kontrolde beyanına aykırı olarak üzerinde, eşyası arasında veya taşıma aracında altın bulunursa, ilk soru eşyanın ticari mahiyette olup olmadığıdır. Gümrükler Genel Müdürlüğünün 2014/2 sayılı Genelgesi bu ayrımı açıkça yapar: eşyanın ticari miktar ve mahiyette olmadığına kanaat getirilirse Gümrük Kanunu m.235/3 uygulanır; ticari miktar ve mahiyette olduğuna kanaat getirilirse veya eşyanın ithali yasaksa 5607 sayılı Kanun m.6/4 çerçevesinde işlem yapılır.

Gümrük Kanunu m.235/3’e göre yolcuların, gümrük mevzuatına göre kişisel ve hediyelik eşya kapsamı dışında olup beyanlarına aykırı olarak üzerlerinde, eşyası arasında veya taşıma araçlarında çıkan ya da başkasına ait olduğu hâlde kendi eşyasıymış gibi gösterdikleri eşyanın gümrük vergileri iki kat olarak alınır ve eşya sahibine teslim edilir; gümrük vergileri ödenmediği takdirde eşya gümrüğe terk edilmiş sayılır. Genelge, bu hükme göre teslim edilecek eşya için 2009/15481 sayılı Karar m.112 uyarınca diğer mevzuattan kaynaklanan tahdidi ve takyidi hükümlerin dikkate alınmayacağını da belirtir. 15.000 doları biraz aşan ve kişisel kullanım amacı taşıdığı anlaşılan bir takı seti için sonuç, eşyanın iki kat vergiyle geri alınmasıdır.

Bu iki kat vergi kararı bir idari işlemdir. Gümrük Kanunu m.242 uyarınca tebliğden itibaren on beş gün içinde bir üst makama itiraz edilebilir; itiraz otuz gün içinde karara bağlanır ve reddi hâlinde otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açılır. İtirazda çoğunlukla eşyanın 15.000 dolar sınırının altında kaldığı, kıymet takdirinin hatalı olduğu ya da eşyanın kişisel eşya kapsamında bulunduğu ileri sürülür. Gümrük vergilerine itiraz yolunun genel çerçevesi için idari para cezasına itiraz rehberimize bakılabilir.

Ticari Mahiyet ve Kaçakçılık Suçu

5607 sayılı Kanun m.6/4, yolcuların beyanlarına aykırı olarak üzerlerinde, eşyası arasında veya taşıma araçlarında çıkan eşyanın ticari mahiyette veya ithali ya da ihracının yasak olması hâlinde m.3 hükümlerinin uygulanacağını düzenler. Külçe ve gram altın bakımından bu hüküm iki yönden işler: birincisi, işlenmemiş altının ithali yolcu bakımından izinli değildir; ikincisi, miktar arttıkça eşya ticari mahiyet kazanır. Bu nedenle beyan edilmeden geçirilen külçe altında gümrük idaresi çoğu zaman m.235/3 yerine kaçakçılık yoluna gider.

5607 sayılı Kanun m.3/1, eşyayı gümrük işlemlerine tabi tutmaksızın ülkeye sokan kişiyi bir yıldan beş yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırır. Eşyanın gümrüklenmiş değeri, cezanın belirlenmesinde ayrıca rol oynar; değerin fahiş olması hâlinde ceza artırılır, hafif veya pek hafif olması hâlinde indirilir. Kaçak eşya m.13 uyarınca müsadere edilir ve soruşturma aşamasında el konulur. Etkin pişmanlık ise m.5’te düzenlenmiştir; soruşturma evresinde eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katının ödenmesi cezada indirim sağlar. Suçun unsurları, değer indirimleri ve savunma imkânları 5607 sayılı Kanun kapsamında kaçakçılık suçu rehberimizde ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

1567 sayılı Kanun m.3/2, 7555 sayılı Kanunla değişik hâliyle, kıymetli madenlerin izinsiz olarak yurda sokulması fiilinin 5607 sayılı Kanuna göre suç veya kabahat oluşturmadığı takdirde eşya ve kıymetlerin rayiç bedelinin yarısından iki katına kadar idari para cezasıyla cezalandırılacağını, teşebbüs hâlinde cezanın yarı oranında indirileceğini düzenler. Bu hüküm, kaçakçılık soruşturmasının kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla veya beraatle sonuçlandığı hâllerde bile kambiyo yönünden bir ceza kapısının açık kaldığını gösterir. Bu cezaya karar verme yetkisi Cumhuriyet savcısındadır ve karara karşı tebliğden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur. Kaçakçılık suçunun cezası ve Yargıtay Ceza Genel Kurulu kararları için altın kaçakçılığı suçu ve cezası yazımız incelenebilir.

Gümrükte Tutanak Tutulduğunda

Kontrolde altın bulunduğunda gümrük muhafaza memurları tutanak düzenler, eşyaya el koyar ve ticari mahiyet değerlendirmesine göre ya m.235/3 kararı alır ya da Cumhuriyet başsavcılığına bildirimde bulunur. Yolcunun bu aşamada söyledikleri ve imzaladığı belgeler, sonraki süreçte belirleyici olur. Tutanağın eşyanın cinsini, ağırlığını, ayarını, sayısını ve bulunduğu yeri doğru göstermesi, yolcunun beyanının olduğu gibi yazılması ve yolcunun eşyanın kendisine ait olduğunu, hangi amaçla ve nereden getirdiğini açıklayabilmesi önemlidir.

Altının kaynağını gösteren belgeler bu noktada işe yarar: yurt dışındaki satın alma faturası, banka kayıtları, miras belgeleri ya da düğün gibi olayları gösteren kayıtlar hem ticari amaç bulunmadığını hem de değerin gerçekte ne olduğunu ortaya koyar. Aynı belgeler, altının bozdurulmasından sonra hesaba giren paranın kaynağı sorulduğunda da gerekir; bunun için paranın kaynağını ispat ve yurt dışından gelen para ve MASAK incelemesi yazılarımıza bakılabilir. Yolcu beraberi altın, 5549 sayılı Kanun m.16’daki nakit açıklama yükümlülüğünün konusu değildir; ancak gümrük idaresi şüpheli gördüğü durumları MASAK’a bildirebilir.

Yurt Dışında Yaşayan Vatandaşlar ve Sık Karşılaşılan Durumlar

Yurt dışında çalışan ve tatil için gelen vatandaşların takılarını yanlarında getirmesi m.7/5 kapsamında serbesttir; düğün için götürülen altınlar da kişisel amaç taşıdığından aynı hükümden yararlanır. Kesin dönüş yapanların ev eşyası muafiyeti, 2009/15481 sayılı Karar ve Ek-9 listesi çerçevesinde kişisel eşyayı kapsar; ancak külçe ve gram altın bu muafiyetle de getirilemez. Yurt dışındaki birikimini altın olarak Türkiye’ye taşımak isteyen kişinin doğru yolu, altını orada bozdurup bedeli banka yoluyla transfer etmek ya da aracı kuruluş eliyle ithalat yaptırmaktır.

Miras yoluyla kalan altınlar da aynı kurallara tabidir. Yurt dışında vefat eden yakının bıraktığı takılar ziynet eşyası olarak, sınır içinde, beyansız getirilebilir; sınırı aşıyorsa beyan edilir. Miras olarak kalan külçe altın ise yolcu beraberinde getirilemez. Mirasın niteliğini gösteren belgeler, hem gümrükte hem de daha sonra bankada kaynağın açıklanmasında kullanılır. Kuyumcu ve mücevher alımında kimlik tespiti ve MASAK yükümlülükleri için altın ve kıymetli maden alımında MASAK rehberimiz incelenebilir.

Kontrol Listesi

Yurt dışından altın getirmeden önce dört soruya cevap verilmelidir. Birincisi, getirilecek altın takı mı yoksa külçe, gram altın, sikke veya hurda mı? Takı dışındaki her şey için yolcu beraberi yol kapalıdır. İkincisi, takıların toplam değeri 15.000 ABD dolarını aşıyor mu? Aşıyorsa kırmızı hat ve beyan gerekir. Üçüncüsü, takılar gerçekten yolcunun kendisine mi ait ve kişisel amaçla mı taşınıyor? Başkası adına taşıma veya ticari miktar, serbestliği ortadan kaldırır. Dördüncüsü, altının kaynağını gösteren belgeler yanınızda mı?

Gümrükte tutanak tutulmuşsa, imzalanan belgelerin bir örneğinin alınması, kararın tebliğ tarihinin not edilmesi ve on beş günlük itiraz süresinin kaçırılmaması gerekir. Kaçakçılık soruşturması başlatılmışsa ifade öncesinde hukuki destek alınmalı ve etkin pişmanlık seçeneği süresi içinde değerlendirilmelidir. Dosyanız için ön değerlendirme amacıyla 0554 648 37 15 numaralı hattan bize ulaşabilirsiniz; altın ithalatı ve ihracatının ticari boyutu için altın ve mücevher ihracatı yazımıza, ceza boyutu için Ceza Hukuku Rehberi sayfasına bakılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Yurt dışından altın getirmek serbest mi?

Takı niteliğindeki altın için evet: 32 Sayılı Karar m.7/5 uyarınca yolcular kendilerine ait, değeri 15.000 ABD dolarını aşmayan ve ticari amaç taşımayan ziynet eşyasını beyansız getirebilir. Külçe, gram altın, sikke ve hurda için hayır; bu altını yalnızca Merkez Bankası ve kıymetli madenler aracı kuruluşları ithal edebilir.

15.000 dolar sınırı kişi başına mı, parça başına mı?

Yolcu başına ve beraberindeki tüm ziynet eşyasının toplam değeri üzerindendir. Her parçanın ayrı ayrı sınırın altında olması yeterli değildir. Aynı ailede seyahat eden her yolcu kendi eşyası için ayrı sınırdan yararlanır; ancak eşyanın gerçekten o yolcuya ait olması gerekir.

Külçe altını beyan edersem getirebilir miyim?

Hayır. Beyan, kaçakçılık suçundan korur; ancak standart işlenmemiş altının ithali Karar m.7/2-b uyarınca yolcuya değil aracı kuruluşlara tanınmıştır. Beyan edilen külçe serbest dolaşıma giremez; mahrece iade edilmesi veya gümrüğe terk edilmesi gerekir. Doğru yol, bir kıymetli madenler aracı kuruluşu aracılığıyla ithalat yaptırmaktır.

100 gramın altındaki altın serbest mi?

Mevzuatta gram esaslı bir sınır yoktur. Ölçüt eşyanın niteliğidir: takı ise değer sınırı, külçe veya gram altın ise ithalat tekeli uygulanır. Yüz gram bir gram altın paketi de standart işlenmemiş altındır ve yolcu beraberinde ithal edilemez.

Yabancılar yılda 5 kilogram altın getirebilir mi?

Bu hak Mart 2020’de tanınmış, Şubat 2021’de 3557 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve 2021-32/60 sayılı Tebliğ ile kaldırılmıştır. Bugün yürürlükteki Karar m.7/7-c yalnızca Bakanlığa düzenleme yetkisi vermektedir ve bu yetki kullanılmamıştır.

Cumhuriyet altını ziynet eşyası sayılır mı?

Takı olarak kullanılıyorsa, örneğin bir bileziğe veya kolyeye takılmışsa ziynet eşyası olarak değerlendirilebilir. Kese içinde taşınan sikkeler ise Karar m.2/j-xiv uyarınca Darphane üretimi kıymetli madendir, takı değildir ve yolcu muafiyetinden yararlanmaz.

15.000 doları aşan takıyı nasıl getiririm?

Kırmızı hattı kullanarak gümrük idaresine beyan edersiniz. İşlenmiş altın ithali Karar m.7/3 uyarınca serbest olduğundan eşya ithalat vergileri ödenerek serbest dolaşıma girer: menşeye göre gümrük vergisi, AB ve STA dışı menşede yüzde 20 ilave gümrük vergisi ve külçe bedeli düşülerek hesaplanan KDV.

Beyan etmeden yeşil hattan geçersem ne olur?

Eşya ticari mahiyette değilse Gümrük Kanunu m.235/3 uyarınca gümrük vergileri iki kat alınır ve eşya teslim edilir. Eşya ticari mahiyetteyse veya külçe gibi ithali yolcu için izinli değilse 5607 sayılı Kanun m.6/4 yollamasıyla m.3 uygulanır; bir yıldan beş yıla kadar hapis, adli para cezası ve müsadere gündeme gelir.

Gümrük iki kat vergi kararı verdi, itiraz edebilir miyim?

Evet. Gümrük Kanunu m.242 uyarınca tebliğden itibaren on beş gün içinde bir üst makama itiraz edilir; idare otuz gün içinde karar verir. Ret hâlinde otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açılır. İtirazda değerin sınırın altında kaldığı veya kıymet takdirinin hatalı olduğu ileri sürülebilir.

Kaçakçılıktan beraat edersem başka ceza var mı?

Olabilir. 1567 sayılı Kanun m.3/2, kıymetli madenin izinsiz yurda sokulmasının 5607 sayılı Kanuna göre suç veya kabahat oluşturmaması hâlinde rayiç bedelin yarısından iki katına kadar idari para cezası öngörür. Bu cezaya karşı on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur.

Getirdiğim takıları dönüşte çıkarabilir miyim?

15.000 doları aşmayan ziynet eşyası serbestçe çıkarılır. Aşan ziynet eşyasının çıkışı, Karar m.7/5 uyarınca girişte beyan edilmiş olmasına veya Türkiye’de satın alındığının belgelenmesine bağlıdır. Yüksek değerli takılarla gelen yolcunun girişte beyan yapması bu nedenle önemlidir.

Yurt dışındaki gram altın birikimimi Türkiye’ye nasıl taşırım?

Yolcu beraberinde getiremezsiniz. Altını yurt dışında bozdurup bedeli banka yoluyla transfer edebilir ya da bir kıymetli madenler aracı kuruluşu aracılığıyla, kimliğiniz gümrük beyannamesinde gösterilerek ithal ettirebilirsiniz. Transfer edilen paranın kaynağını gösteren belgeleri saklamanız gerekir. Somut durumunuz için 0554 648 37 15 numaralı hattan bize ulaşabilirsiniz.