Takipsizlik (KYOK) Kararına İtiraz Dilekçesi Örneği 2026: İki Hafta, Sulh Ceza Hâkimliği, Etkili Gerekçeler (CMK 172-173)

Cumhuriyet savcısı, soruşturma sonunda kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilemediği veya kovuşturma olanağı bulunmadığı kanısına varırsa kovuşturmaya yer olmadığına karar verir (CMK m.172/1). Suçtan zarar gören, bu kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde, kararı veren savcının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (m.173/1). Bu süre 7499 sayılı Kanunla on beş günden iki haftaya çevrilmiş ve değişiklik 1/6/2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. İtiraz dilekçesinde kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilmelidir (m.173/2). Hâkimlik soruşturmanın genişletilmesini isteyebilir, itirazı yerinde bulursa savcı iddianame düzenler; yerinde bulmazsa gerekçeli olarak reddeder ve itiraz edeni giderlere mahkûm eder (m.173/3-4). Karar kesinleştikten sonra aynı fiilden dolayı dava açılabilmesi için yeni delil ve sulh ceza hâkimliğinin kararı gerekir (m.172/2).

CMK m.173/2: İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.

Takipsizlik Kararına İtiraz Dilekçesi Örneği

Aşağıdaki örnek, dolandırıcılık iddiasıyla yapılan bir şikâyette “olay taraflar arasındaki hukuki uyuşmazlıktır” gerekçesiyle verilen takipsizlik kararına yöneliktir. Dilekçe, kararın gerekçesini doğrudan karşılayacak ve eksik bırakılan araştırmaları somut olarak gösterecek biçimde kurulmuştur. Köşeli ayraç ve üç nokta ile gösterilen yerler dosyaya göre doldurulmalıdır.

Bu örnekte hususlar, kanun maddelerine göre ayrı ayrı kurulmuştur. Şüphelinin “hukuki uyuşmazlık” savunması ayrı bir başlık açılmadan, ilgili hususun içinde doğrudan karşılanmıştır. Dilekçenin gücü, kararın gerekçesini tek tek cevaplamasından ve eksik bırakılan araştırmaları somut olarak göstermesinden gelir. Kendi dosyanıza uygularken kararın gerekçesini dikkatle okuyun ve itirazınızı bu gerekçeye göre kurun. Savcılığa şikâyet dilekçesi için savcılığa şikâyet dilekçesi örneği, dolandırıcılık şikâyeti için dolandırıcılık şikâyet dilekçesi rehberlerine bakabilirsiniz.

Süre, Merci ve Kimler İtiraz Edebilir?

İtiraz süresi, kararın öğrenildiği değil, tebliğ edildiği tarihten başlar (CMK m.173/1). Bu süre 7499 sayılı Kanunla on beş günden iki haftaya çevrilmiştir; değişiklik 1/6/2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. İtiraz, kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine yapılır. Uygulamada dilekçe çoğu zaman kararı veren başsavcılık aracılığıyla hâkimliğe gönderilmek üzere verilir; bu durumda dilekçenin başlığında hem hâkimlik hem başsavcılık gösterilir. İtiraz hakkı suçtan zarar görene aittir. Şüpheli, kendi lehine olan takipsizlik kararına itiraz edemez; ancak kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararlarında şüpheli de itiraz edebilir (m.171/2). Kararda itiraz hakkı, süresi ve merciin gösterilmesi zorunludur (m.172/1). Takipsizlik kararı ile diğer karar türlerinin farkı için beraat, takipsizlik ve düşme farkı rehberine bakabilirsiniz.

Önce Kararı Okuyun: Gerekçe Analizi

İtiraz dilekçesi yazılmadan önce takipsizlik kararının gerekçesi satır satır okunmalıdır. Kararda hangi delillerin toplandığı, hangi tanıkların dinlendiği, şüphelinin savunmasının ne olduğu ve savcının hangi sonuca hangi gerekçeyle ulaştığı tespit edilmelidir. Gerekçede sık görülen kalıplar şunlardır: “atılı suçun işlendiğine dair yeterli delil elde edilemediği”, “olayın taraflar arasındaki hukuki uyuşmazlıktan kaynaklandığı”, “şikâyetin süresinde yapılmadığı” veya “şüphelinin savunmasının aksini gösterir delil bulunmadığı”. Her biri farklı bir itiraz stratejisi gerektirir. Kararın gerekçesiyle şikâyette ileri sürülen olgular karşılaştırılmalı; şikâyette gösterilip de araştırılmayan her husus not edilmelidir. Gerekçe yetersiz veya çelişkiliyse, bu durum da itirazda açıkça belirtilmelidir.

Dosyayı İnceleyin ve Belge Örneği İsteyin

Etkili bir itiraz için soruşturma dosyasının içeriğini bilmek gerekir. Mağdur ve şikâyetçi, soruşturmanın gizlilik ve amacını bozmamak koşuluyla Cumhuriyet savcısından belge örneği isteyebilir; vekili aracılığıyla da soruşturma belgelerini ve elkonulan eşyayı inceletebilir (CMK m.234/1-a-2, 4). Soruşturma evresinde delillerin toplanmasını isteme hakkı da bulunur (m.234/1-a-1). Takipsizlik kararı verildikten sonra dosyanın incelenmesi, hangi delillerin toplanmadığını ve şüphelinin savunmasının hangi delillere dayandığını görmeyi sağlar. İki haftalık süre kısa olduğundan, dosya incelemesi kararın tebliğinden hemen sonra yapılmalıdır. Mağdurun hakları için mağdur ve katılan hakları rehberine bakabilirsiniz.

Kararın İki Dayanağı ve İtirazın Yönü

Takipsizlik kararı iki farklı dayanağa dayanabilir: kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması (CMK m.172/1). İtiraz, kararın hangi dayanağa dayandığına göre kurulmalıdır. Delil yetersizliğine dayanan kararlarda itirazın merkezinde, toplanmayan veya değerlendirilmeyen deliller ile savcının uyguladığı ölçüt bulunur. Kovuşturma olanağı bulunmadığı gerekçesiyle verilen kararlarda ise örneğin şikâyetin süresinde yapıldığı, zamanaşımının dolmadığı veya fiilin suç oluşturduğu gösterilmelidir. Şikâyet süresinin hesabında fiilin ve failin öğrenildiği tarih; zamanaşımı hesabında ise kesme ve durma sebepleri özellikle incelenmelidir. Kararın gerekçesini doğru okumak, itirazın başarısı için ilk adımdır. Aynı kararda birden fazla şüpheli veya birden fazla suç hakkında farklı gerekçeler bulunabileceğinden, itiraz her biri için ayrı ayrı kurulmalıdır.

Etkili İtiraz Gerekçeleri

Etkili bir itirazın ilk dayanağı, çoğu zaman eksik soruşturmadır. Cumhuriyet savcısı, maddi gerçeğin araştırılması için şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplamakla yükümlüdür (CMK m.160/2). Şikâyette bildirildiği hâlde istenmeyen kamera kayıtları, dinlenmeyen tanıklar, getirtilmeyen banka veya telefon kayıtları ve yaptırılmayan bilirkişi incelemeleri, itiraz dilekçesinde tek tek ve adıyla gösterilmelidir. İkinci dayanak, dosyada bulunduğu hâlde kararda hiç değerlendirilmeyen delillerdir; bu delillerin varlığı ve neyi ispatladığı açıkça yazılmalıdır. Üçüncü dayanak, hukuki nitelendirme hatasıdır. Savcılık kararlarında sık rastlanan “olay taraflar arasındaki hukuki uyuşmazlıktır” gerekçesine karşı, fiilin suç unsurlarını, örneğin dolandırıcılıktaki hileli davranışı veya güveni kötüye kullanmadaki zilyetliğin devrini somut olgularla ortaya koymak gerekir. Dördüncü dayanak ise yanlış ölçüttür. Kamu davası açılması için mahkûmiyete yetecek kesin delil aranmaz; soruşturma sonunda toplanan deliller suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa iddianame düzenlenir (m.170/2). Savcılığın, şüphelinin savunmasını hiçbir delille desteklenmediği hâlde doğru kabul etmesi de bu kapsamda eleştirilebilir.

Sık Görülen Gerekçeler ve Cevap Yolları

Takipsizlik kararlarında bazı gerekçeler sık tekrarlanır ve her birinin cevabı farklıdır. Delil yetersizliği gerekçesine karşı eksik araştırmalar somut olarak gösterilir. Hukuki uyuşmazlık gerekçesine karşı, olayın salt bir borç ilişkisinden ibaret olmadığını, suç unsurlarının bulunduğunu gösteren olgular ortaya konur. Şikâyet süresine dayanan kararlarda öğrenme tarihinin delilleri sunulur. Failin tespit edilemediği gerekçesine karşı ise yapılabilecek teknik araştırmalar, örneğin telefon ve internet kayıtları, banka hareketleri veya kamera kayıtları sayılır. Zamanaşımına dayanan kararlarda sürenin kesme ve durma sebepleri dikkate alınarak yeniden hesaplanması istenir.

Zayıf İtirazlardan Kaçının

“Karar usul ve yasaya aykırıdır, kaldırılmasını talep ederim” gibi genel ifadelerden ibaret itirazlar başarılı olamaz. Kanun, itiraz dilekçesinde kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olayların ve delillerin belirtilmesini açıkça ister (CMK m.173/2). Aynı şekilde, şikâyet dilekçesinin tekrarı niteliğindeki itirazlar da kararın gerekçesini karşılamadığı için etkisiz kalır. Etkili bir itiraz, kararın gerekçesini okur, bu gerekçenin hangi noktada hatalı olduğunu gösterir ve bunu destekleyen delilleri somut olarak ortaya koyar. İtirazın reddi hâlinde itiraz eden giderlere mahkûm edildiğinden (m.173/3), dayanaksız itirazlardan kaçınılmalıdır.

Sulh Ceza Hâkimliği Ne Karar Verir?

Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görürse bu hususu açıkça belirterek Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir. Kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa istemi gerekçeli olarak reddeder, itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir; savcı kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir (CMK m.173/3). Hâkimlik istemi yerinde bulursa Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir (m.173/4). Bu son hâlde savcı, iddianame düzenlemekle bağlıdır. Soruşturmanın genişletilmesi talebi üzerine yapılan araştırmaların sonucu da hâkimliğin nihai kararını doğrudan etkiler; bu nedenle genişletme talep edilmişse yeni toplanan deliller yakından takip edilmelidir. Sulh ceza hâkimliğine yapılan itirazlar hakkında genel bilgi için sulh ceza hâkimliğine itiraz dilekçesi rehberine bakabilirsiniz.

İtirazın Uygulanmadığı Hâller ve Kamu Davasının Ertelenmesi

Cumhuriyet savcısının kamu davasının açılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde m.173 hükmü uygulanmaz (CMK m.173/5). Buna karşılık kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı bakımından kanun, suçtan zarar görene ve şüpheliye m.173 hükümlerine göre itiraz hakkı tanır (m.171/2). Kamu davasının açılmasının ertelenmesi, üst sınırı üç yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda, yeterli şüphenin varlığına rağmen beş yıl süreyle dava açılmamasıdır. Suçtan zarar gören, örneğin zararın giderilmediğini veya kanundaki şartların oluşmadığını ileri sürerek bu karara itiraz edebilir. Kamu davasının açılmasının ertelenmesi için kamu davasının açılmasının ertelenmesi rehberine bakabilirsiniz.

İtiraz Reddedilirse: Yeni Delil, AİHM ve AYM

Takipsizlik kararı kesinleştikten sonra, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak yeni delil elde edilmedikçe ve bu hususta sulh ceza hâkimliğince bir karar verilmedikçe aynı fiilden dolayı kamu davası açılamaz (CMK m.172/2). Aynı kural itirazın reddedildiği hâller için de geçerlidir (m.173/6). Bu nedenle itirazın reddinden sonra ortaya çıkan yeni bir tanık, kayıt veya belge, yeniden dava açılmasının yolunu açabilir. Yeni delil, daha önce dosyada bulunmayan ve kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak nitelikte olmalıdır. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın etkin soruşturma yapılmadan verildiği Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilirse veya başvuru dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyonla düşürülürse, kararın kesinleşmesinden itibaren üç ay içinde talep edilmesi hâlinde yeniden soruşturma açılır (m.172/3). Özellikle yaşam hakkı, kötü muamele yasağı ve bazı özel hayat ihlallerinde, etkili soruşturma yapılmadığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru da gündeme gelebilir; başvuru, başvuru yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılmalıdır (6216 s.K. m.47/5). Takipsizlik kararı ve itiraz yolları için kovuşturmaya yer olmadığı kararı ve itiraz rehberine bakabilirsiniz.

İkinci Örnek: Şikâyet Süresi Gerekçesiyle Verilen Karara İtiraz

Aşağıdaki örnek, hakaret suçunda “şikâyetin altı aylık süre geçtikten sonra yapıldığı” gerekçesiyle kovuşturma olanağı bulunmadığından verilen bir karara yöneliktir. Bu tür kararlarda itirazın merkezinde, fiilin ve failin öğrenildiği tarih bulunur.

Dilekçe Yazarken Dil ve Düzen

İtiraz dilekçesi, hâkimin bir kez okuduğunda uyuşmazlığı ve talebi kavrayabileceği açıklıkta yazılmalıdır. Her husus, dayandığı kanun maddesiyle başlamalı ve tek bir konuyu ele almalıdır. Kararın gerekçesi ve şüphelinin savunması, ayrı bir başlık açılmadan, ilgili hususun içinde doğrudan cevaplanmalıdır. Uzun alıntılar, gereksiz tekrarlar ve duygusal ifadeler yerine olgular, tarihler ve deliller öne çıkarılmalıdır. Toplanmasını istediğiniz her delil, nereden ve nasıl getirilebileceğiyle birlikte yazılmalıdır: kamera kaydının bulunduğu adres, tanığın adı ve iletişim bilgisi, kaydın istenmesi gereken kurum. Sonuç ve istem bölümünde öncelikli talep kararın kaldırılması ve kamu davası açılması, ikincil talep ise soruşturmanın genişletilmesi olarak açıkça yazılmalıdır.

Adım Adım: Takipsizlik Kararı Tebliğ Edildiğinde

1. Tebliğ tarihini not edin: İki haftalık süre bu tarihten başlar.
2. Kararın gerekçesini okuyun: Delil yetersizliği mi, kovuşturma olanağının yokluğu mu?
3. Dosyayı inceleyin: Belge örneği isteyin; vekil aracılığıyla dosyayı inceletin.
4. Eksikleri listeleyin: Toplanmayan delilleri ve değerlendirilmeyen hususları tespit edin.
5. Yeni delilleri toplayın: Kamera, tanık, belge ve kayıtları hazırlayın.
6. Dilekçeyi kurun: Her husus kendi kanun maddesiyle; kararın gerekçesini doğrudan cevaplayın.
7. Süresi içinde verin: Sulh ceza hâkimliğine, uygulamada başsavcılık aracılığıyla.
8. Reddedilirse yeni delili takip edin: Yeni delille yeniden dava yolu açıktır.

Şüpheli Bakımından Takipsizlik

Takipsizlik kararı, şüpheli hakkında bir mahkûmiyet değildir ve şüphelinin suçlu olmadığını tespit eden bir beraat kararı da değildir. Kamu davasının açılması için yeterli şüphe bulunmadığını veya kovuşturma olanağı olmadığını gösterir. Karar, önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye de bildirilir (CMK m.172/1). Suçtan zarar görenin itiraz etmesi hâlinde, şüphelinin itiraz merciine yazılı görüş sunması da mümkündür. Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilen kişi tazminat isteyebilir (m.141/1-e); bu istemler 7499 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten sonra Tazminat Komisyonuna yapılır (m.142/2). Takipsizlik kararının kesinleşmesinden sonra da yeni delil elde edilirse aynı fiilden dolayı dava açılabileceği unutulmamalıdır (m.172/2).

Sık Yapılan Hatalar

• Süreyi eski 15 günlük kurala göre hesaplamak: 1/6/2024’ten itibaren süre iki haftadır ve tebliğden başlar.
• Genel ifadelerle itiraz etmek: Olaylar ve deliller somut olarak gösterilmelidir.
• Kararın gerekçesini cevaplamamak: İtiraz, kararın dayandığı gerekçeye yönelmelidir.
• Toplanması gereken delilleri adıyla yazmamak: Kamera, tanık, kayıt ve rapor tek tek gösterilmelidir.
• Giderleri hesaba katmamak: Ret hâlinde itiraz eden giderlere mahkûm edilir.
• Yeni delil yolunu bilmemek: Kesinleşmeden sonra da yeni delil ve hâkimlik kararıyla dava açılabilir.

Takipsizlik kararına itiraz, soruşturmanın genişletilmesi talebi, yeni delille yeniden dava açılması ve etkili soruşturma yükümlülüğüne ilişkin başvurular için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Takipsizlik kararına itiraz süresi nedir?

Tebliğden itibaren iki hafta (CMK m.173/1).

Eski 15 günlük süre geçerli mi?

Hayır. 7499 sayılı Kanunla iki hafta oldu; yürürlük 1/6/2024.

İtiraz nereye yapılır?

Kararı veren savcının yargı çevresindeki ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine (CMK m.173/1).

Kimler itiraz edebilir?

Suçtan zarar gören (CMK m.173/1).

Şüpheli takipsizliğe itiraz edebilir mi?

Hayır; ancak kamu davasının ertelenmesi kararına itiraz edebilir (CMK m.171/2).

Dilekçede ne yazmalıyım?

Kamu davasını gerektirebilecek olayları ve delilleri (CMK m.173/2).

En etkili itiraz gerekçesi nedir?

Somut olarak gösterilen eksik soruşturma ve değerlendirilmeyen deliller.

Hukuki uyuşmazlık gerekçesine nasıl itiraz edilir?

Fiilin suç unsurlarını, örneğin hileli davranışı, somut olgularla göstererek.

Dava açılması için kesin delil gerekir mi?

Hayır. Yeterli şüphe yeterlidir (CMK m.170/2).

Savcı hangi delilleri toplamalı?

Şüphelinin lehine ve aleyhine olan bütün delilleri (CMK m.160/2).

Hâkimlik ne karar verebilir?

Genişletme talebi, ret veya kabul (CMK m.173/3-4).

İtiraz kabul edilirse ne olur?

Savcı iddianame düzenler (CMK m.173/4).

İtiraz reddedilirse masraf öder miyim?

Evet. İtiraz eden giderlere mahkûm edilir (CMK m.173/3).

Sulh ceza kararına tekrar itiraz edilir mi?

Hayır; ancak yeni delil hâlinde m.172/2 yolu açıktır (CMK m.173/6).

Yeni delil çıkarsa ne olur?

Sulh ceza hâkimliğinin kararıyla aynı fiilden dava açılabilir (CMK m.172/2).

AİHM kararı sonrası ne yapılır?

Kesinleşmeden itibaren 3 ay içinde talep edilirse yeniden soruşturma açılır (CMK m.172/3).

AYM’ye başvurabilir miyim?

Etkili soruşturma ihlali iddiasıyla, yollar tükendikten sonra 30 gün içinde (6216 m.47/5).

Dosyayı inceleyebilir miyim?

Gizliliği bozmamak koşuluyla belge örneği isteyebilir, vekiliniz aracılığıyla inceletebilirsiniz (CMK m.234/1-a).

Şikâyet süresi gerekçesiyle takipsizlik verildiyse?

Süre fiilin ve failin öğrenildiği tarihten başlar; öğrenme tarihini delillerle gösterin (TCK m.73/1).

Takipsizlik beraat anlamına gelir mi?

Hayır. Yeterli şüphe veya kovuşturma olanağı bulunmadığını gösterir.

Takdir yetkisiyle verilen kararlara itiraz edilir mi?

Bu hâllerde m.173 uygulanmaz (CMK m.173/5).

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki CMK ve 6216 sayılı Kanun hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.