İhalede Yasak Fiil ve Davranışlar 2026: 4734 m.17 Bent Bent, Yaptırımlar ve Ceza Boyutu

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 17 nci maddesi, ihale sürecinde yapılması yasak olan beş grup fiili sayar: ihaleye fesat karıştırmak, isteklileri etkileyerek rekabeti bozmak, sahte belge veya sahte teminat kullanmak, birden fazla teklif vermek ve katılamayacağı hâlde ihaleye katılmak. Bu fiillerden birinde bulunan istekli ihale dışı bırakılır, hakkında bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar bütün kamu ihalelerinden yasaklama kararı verilir ve fiil suç oluşturuyorsa Türk Ceza Kanununa göre kovuşturulur. Bu yazı her bendi ayrı ayrı, unsurları, sık görülen örnekleri, ceza hukukundaki karşılığı ve savunmada sorulacak sorularla anlatır. Sözleşmenin uygulanması aşamasındaki yasak fiiller ise 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde ayrıca düzenlenmiştir. Dosyanız için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Madde 17 Neyi Düzenler?

Kanunun 17 nci maddesi “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır” diye başlar ve beş bent sayar; maddenin son cümlesi bu fiillerde bulunanlar hakkında Kanunun Dördüncü Kısmındaki hükümlerin, yani 58 inci maddedeki yasaklamanın ve 59 uncu maddedeki ceza sorumluluğunun uygulanacağını söyler. Madde, ihale sürecini korur: ilan ve dokümanın alınmasından tekliflerin verilmesine, değerlendirmeden sözleşmenin imzalanmasına kadar olan dönem. Sözleşme imzalandıktan sonraki aşama için 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesi ayrı bir yasak listesi öngörür.

Hangi listenin uygulanacağını fiilin işlendiği zaman belirler. İhale sürecinde sunulan sahte bir belge sözleşme imzalandıktan sonra ortaya çıksa bile fiil 4734 m.17 kapsamındadır ve sözleşme 4735 m.21’e göre feshedilir; kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir. Taahhüdün en az yüzde sekseni tamamlanmış ve tamamlattırılmasında kamu yararı varsa, Kanunda sayılan hâllerde (işin ivediliği nedeniyle yeniden ihaleye yeterli süre bulunmaması, işin başka bir yükleniciye yaptırılamaması, fiilin taahhüdün tamamlanmasını engelleyecek nitelikte olmaması) idare feshetmeden işin tamamlanmasını isteyebilir. Bu durumda da yüklenici hakkında 4735 sayılı Kanunun 26 ncı maddesine göre işlem yapılır ve kesin teminat tutarında ceza alınır; ceza hakedişlerden kesilebilir (4735 m.21).

(a) Bendi: İhaleye Fesat Karıştırmak

Birinci bent, “hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek” fiilini yasaklar (4734 m.17/a). İki özelliği önemlidir. Birincisi, sayılan araçlar sınırlı değildir; “başka yollarla” ifadesi, ihaleye ilişkin işlemleri bozan her türlü hukuka aykırı yolu kapsar. İkincisi, fesadın sonuç doğurması gerekmez; teşebbüs de yasak fiildir.

Bu bent, ihale görevlileriyle kurulan ilişkileri en sık ilgilendiren bentir. Teklif fiyatlarının veya yaklaşık maliyetin görevlilerden öğrenilmesi, şartnamenin belirli bir istekliye göre hazırlatılması, değerlendirmenin bir menfaat karşılığında yönlendirilmesi bu bendin tipik örnekleridir. Aynı eylemler çoğu zaman Türk Ceza Kanununun 235 inci maddesindeki ihaleye fesat karıştırma suçunu da oluşturur.

Suçun temel cezası üç yıldan yedi yıla kadar hapistir. İlgili kamu kurumu açısından zarar doğmamışsa ceza bir yıldan üç yıla kadardır; cebir veya tehditle işlenmişse temel cezanın alt sınırı beş yıldır (TCK m.235/1, 3). İdari yasaklama ile ceza yargılaması birbirinden bağımsız yürür; ancak aynı olaya dayandıkları için birindeki deliller diğerinde de kullanılır. Ceza boyutu için ihalede fesat sayılan davranışlar ve ceza ile ihaleye fesat karıştırma suçu yazılarımıza bakabilirsiniz.

(b) Bendi: İsteklileri Etkilemek ve Rekabeti Bozmak

İkinci bent, “isteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak” fiillerini yasaklar (4734 m.17/b). Bu bent, isteklilerin kendi aralarındaki ilişkiyi düzenler. Görevlilere yönelik bir fesat aranmaz; isteklinin diğer istekliler üzerindeki etkisi yeterlidir.

Uygulamada en ağır görünüm, isteklilerin teklif fiyatlarını veya ihaleyi kimin alacağını önceden kararlaştırdığı danışıklılıktır. Rakip görünen firmaların sıra ile ihale alması, bir firmanın teklif vermeyerek veya bilerek yüksek teklif vererek diğerine yol açması, ihaleden çekilmek karşılığında menfaat istenmesi bu bendin tipik örnekleridir. Aynı davranış Türk Ceza Kanununun 235 inci maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinde ihaleye fesat karıştırma hâli olarak sayılır. Teşebbüsler arası anlaşma niteliğindeyse 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 4 üncü maddesindeki fiyat tespiti ve piyasa paylaşımı yasakları yönünden de ayrıca değerlendirilir.

Bu bentteki iddialar çoğu zaman doğrudan delile değil, tekliflerdeki benzerlikler ve firmalar arası ilişkiler gibi karinelere dayanır. Bu nedenle savunmada her karinenin tek tek açıklanması ve tekliflerin bağımsız hazırlandığını gösteren belgelerin, örneğin ayrı teklif hazırlık yazışmalarının, tedarikçi tekliflerinin ve maliyet hesaplarının sunulması belirleyicidir. Konunun rekabet hukuku boyutu için ihalelerde danışıklılık ve danışıklı hareketin rekabet ve ceza boyutu yazılarımıza bakabilirsiniz.

(c) Bendi: Sahte Belge veya Sahte Teminat

Üçüncü bent, “sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek” fiilini yasaklar (4734 m.17/c). Yasaklama dosyalarının en büyük bölümü bu bende dayanır. Sahte iş deneyim belgesi, gerçeğe aykırı bilanço veya ciro belgesi, sahte banka referans mektubu ve sahte geçici teminat mektubu tipik örneklerdir. Bent üç ayrı fiili kapsar: belgeyi düzenlemek, kullanmak ve bunlara teşebbüs etmek.

Uygulamadaki en tartışmalı soru, belgeyi isteklinin değil üçüncü bir kişinin düzenlediği ve isteklinin sahteliği bilmediğini ileri sürdüğü durumlardır. Kanun metni bentte ayrıca “bilerek” ifadesine yer vermez. Buna karşılık Türk Ceza Kanunu, sahte özel belgeyi kullanmanın suç oluşturması için sahteliğin bilinmesini açıkça arar (TCK m.207/2). İdari yasaklama ile ceza sorumluluğu arasındaki bu fark, savunmanın kurgusunu belirler. Yasaklama davasında belgenin gerçekten sahte olup olmadığı, kim tarafından ve nasıl düzenlendiği, isteklinin belgeyi hangi ilişki içinde ve hangi güvenle temin ettiği ve belgedeki işin gerçekte yapılıp yapılmadığı ayrıntılı olarak gösterilmelidir.

Ceza tarafında resmi belgede sahtecilik iki yıldan beş yıla kadar (TCK m.204/1), özel belgede sahtecilik bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası gerektirir (TCK m.207/1). Sahte belge ihaleye katılım veya değerlendirme için kullanılmışsa olay ihaleye fesat karıştırma suçu yönünden de ayrıca incelenir. İş deneyim belgelerinin türleri ve kullanım kuralları için iş deneyim belgesi rehberimize bakabilirsiniz.

(d) Bendi: Birden Fazla Teklif Vermek

Dördüncü bent, “alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek” fiilini yasaklar (4734 m.17/d). Bent, aynı kişinin aynı ihalede birden fazla teklifle yer almasını önler; çünkü bu durumda teklifler arasında gerçek bir rekabet kalmaz.

Alternatif teklif istisnası dardır. Kanun, alternatif teklifin yalnızca mal alımı ihalelerinde ve ihale dokümanında buna imkân tanınmışsa verilebileceğini öngörür; dokümanda alternatif tekliflerin nasıl değerlendirileceği de gösterilmelidir (4734 m.27/h, m.30). Dokümanda böyle bir hüküm yoksa ikinci bir teklif, alternatif teklif sayılamaz.

(e) Bendi: Katılamayacağı Hâlde İhaleye Katılmak

Beşinci bent, “11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak” fiilini yasaklar (4734 m.17/e). Bu bent, 11 inci maddedeki katılma yasaklarının yaptırımıdır. Kanun bu yasaklara rağmen ihaleye katılan isteklilerin ihale dışı bırakılarak geçici teminatlarının gelir kaydedileceğini, durum değerlendirmede fark edilmez ve ihale bunlardan biri üzerinde kalırsa teminatın gelir kaydedilerek ihalenin iptal edileceğini ayrıca düzenler (4734 m.11 son fıkra).

Tebliğ, (f) bendindeki istisnanın yönetim kurulu üyeliği yönüyle sınırını da açıklar: ihale yetkilileri, ihale görevlileri ve bunların sayılan yakınları istekli şirketin yönetim kurulunda görevliyse, bu şirket pay oranına bakılmaksızın o idarenin ihalelerine katılamaz (KİGT 17.7.3.1). Yasaklı olduğu hâlde ihaleye katılan isteklinin durumu ise teyit sistemiyle denetlenir. Başvuru veya ihale tarihi itibarıyla hakkında yasaklama kararı bulunan istekli ihale dışı bırakılır, geçici teminatı gelir kaydedilir ve hakkında 17 nci maddenin atıf yaptığı 58 inci madde uyarınca yeni bir yasaklama kararı verilir (KİGT 30.5.2-III-a).

Bu bentle ilgili önemli bir ayrım, hakkında yalnızca kamu davası açılmış olanlarla ilgilidir. 2012’de 6359 sayılı Kanunla 11 inci maddenin (a) bendine “idarelerce veya mahkeme kararıyla” ibaresi eklendiğinden, bu kişiler (a) bendinin kapsamı dışında kalmıştır. Kamu davası nedeniyle yargılama sonuna kadar ihalelere katılamayacak olanlar ihaleye katılırsa teklifleri değerlendirme dışı bırakılır; ancak geçici teminatları gelir kaydedilmez ve haklarında yasaklama kararı verilmez (4734 m.59/2; KİGT 28.1.9.3). Ayrıntılar için ihaleye katılamayacak olanlar yazımıza bakabilirsiniz.

Yasaklı İsteklinin Tespiti ve Teminatın Akıbeti

İdare, isteklilerin yasaklı olup olmadığını İhale Kontrol Sisteminden kontrol eder. Tebliğe göre bu kontrol yalnızca ihale üzerinde kalan istekliyle sınırlı değildir: bütün aday ve istekliler, tüzel kişi isteklilerin yüzde ellisinden fazla hissesine sahip ortakları ve başvuru veya teklifi imzalayan yetkililer de 11 inci madde yönünden kontrol edilir; hakkında kamu davası açıldığı için ihalelere katılamayacak olanlar da bu teyit kapsamındadır (KİGT 28.3). Yasaklılığın hangi aşamada anlaşıldığı, teminatın akıbetini belirler.

Teklif verdiği sırada yasaklı olmayan, fakat ihale süreci devam ederken başka bir idarenin işlemiyle yasaklanan isteklinin durumu farklıdır. Yasaklama kararının Resmî Gazetede yayımından önce teklif vermiş olan bu isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır, ancak geçici teminatı iade edilir (KİGT 28.1.8.2). Aradaki fark, yasaklılığın ihale veya son başvuru tarihinde var olup olmadığıdır; bu tarih, teminatın gelir kaydı işlemine karşı yapılacak şikâyette ilk bakılacak noktadır.

Yasak Fiillerin Ceza ve Rekabet Hukukundaki Karşılıkları

4734 sayılı Kanunun 59 uncu maddesi, 17 nci maddedeki fiillerden Türk Ceza Kanununa göre suç oluşturanlar için suç duyurusunu zorunlu kılar; bu yükümlülük taahhüt tamamlanıp kabul yapıldıktan sonra fiilin anlaşılması hâlinde de geçerlidir ve fiili işleyenin yanında o işteki ortak veya vekillerini de kapsar (4734 m.59/1). Her yasak fiil bir suç tipine karşılık gelmez. Aşağıdaki tablo, her bendin en sık temas ettiği hükümleri gösterir; somut olayda hangi suçun oluştuğu, fiilin unsurlarına göre ceza yargılamasında belirlenir.

Ceza yargılamasında mahkûmiyet hâlinde, hükmolunan cezanın yanı sıra idarenin verdiği yasaklamanın bitiminden itibaren bir yıldan üç yıla kadar ek yasaklama mahkeme kararıyla verilir; aynı Kanundaki yasak fiiller nedeniyle mükerrer ceza alanlar ile yarıdan fazla paylı oldukları sermaye şirketleri ve ortağı oldukları şahıs şirketleri sürekli olarak yasaklanır (4734 m.59).

Yasak Fiilin Sonuçları

17 nci maddedeki bir fiilin tespiti, birbirine bağlı birkaç sonuç doğurur. Bunların bir kısmı ihale içinde, bir kısmı bütün kamu ihalelerinde, bir kısmı da ceza yargılamasında ortaya çıkar.

Yasaklama süresi “fiil veya davranışlarının özelliğine göre” belirlenir (4734 m.58/1). Bu nedenle aynı bentteki iki fiil bile farklı sürelerle sonuçlanabilir. Fiilin ihale sonucunu etkileyip etkilemediği, tekrar edip etmediği ve idareye zarar verip vermediği süre belirlemesinde gerekçede tartışılmalıdır. Ortak girişimlerde ise yasaklama, fiili işleyen ve fiile iştirak eden ortaklarla sınırlıdır (KİGT 28.1.7).

Tespitten Yasaklama Kararına: Süreler ve Yetki

Yasak fiilin tespiti ile yasaklama kararı arasındaki süreç Kanunda kısa ve kesin sürelere bağlanmıştır. Bu sürelerin her biri, kararın hukuka uygunluğu yönünden ayrıca denetlenir.

Kırk beş günlük sürenin aşılıp aşılmadığı genellikle yalnızca idare ile bakanlık arasındaki yazışmalardan anlaşılır. Sürecin ayrıntıları için ihaleden yasaklama süreci yazımıza bakabilirsiniz.

Görevlilerin Sorumluluğu

17 nci maddedeki yasaklar yalnızca isteklileri bağlamaz. İhale yetkilisi, ihale komisyonu başkan ve üyeleri ile ihale sürecinin her aşamasında görev alan diğer ilgililerin bu fiillerde bulunduklarının, görevlerini kanuni gereklere uygun veya tarafsız yapmadıklarının ya da taraflardan birinin zararına yol açacak ihmal veya kusurlu hareketlerde bulunduklarının tespiti hâlinde, haklarında disiplin cezası uygulanır. Fiilin özelliğine göre ceza kovuşturması da yapılır ve tarafların uğradığı zarar genel hükümlere göre kendilerine tazmin ettirilir (4734 m.60). Görevlilerle istekliler arasındaki bir anlaşma, çoğu zaman her iki taraf için ayrı sonuçlar doğurur.

İş ve Meslek Ahlakına Aykırılık ile Yasak Fiil Arasındaki Fark

4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi, ihale tarihinden önceki beş yıl içinde ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen isteklinin ihale dışı bırakılacağını söyler (4734 m.10/4-f). Bu hâl yasaklamadan farklıdır: yalnızca o idarenin ihaleleriyle sınırlıdır ve ispat yükü idareye aittir.

Tebliğ, bu iki rejimi birbirinden ayırır. İdareye karşı yüklenilen işin yapımı sırasındaki iş ve meslek ahlakına aykırı davranışlar 17 nci maddedeki fiillerin dışında değerlendirilir (KİGT 17.8.1). 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesindeki yasak fiiller, bu fiillere girmemekle birlikte sözleşmeye aykırı veya idareye zarar veren davranışlar ya da mevzuattan doğan yükümlülüklere aykırı davranışlar, iş ve meslek ahlakına aykırı faaliyet olarak değerlendirilebilir. Bu değerlendirme her olayın kendi koşulları içinde yapılır ve idarenin ispatına bağlıdır (KİGT 17.8.2). Dolayısıyla bir firmanın eski bir işteki performansı nedeniyle bir idarenin ihalesinden çıkarılması, yasaklama kararı olmaksızın da gündeme gelebilir. Bu işleme karşı yol, ihale sürecindeki şikâyet ve itirazen şikâyettir.

Yasak Fiil İddiasına Karşı Savunma

Yasak fiil iddiasıyla karşılaşan bir isteklinin savunması üç ayrı zeminde kurulur: ihale içindeki işlem, yasaklama kararı ve varsa ceza soruşturması. Her zeminin kendi süresi ve başvuru yolu vardır.

Bu üç zeminde verilen beyanların birbiriyle tutarlı olması zorunludur. İhale içinde yapılan şikâyette belgeyi kimin düzenlediği konusunda verilen bir açıklama, yasaklama davasında ve ceza soruşturmasında da karşınıza çıkar. Bu nedenle ilk yazılı açıklama yapılmadan önce dosyanın bütünüyle değerlendirilmesi gerekir.

Yasaklama kararına karşı dava için ihale yasaklama iptal davası rehberimize ve dava dilekçesi örneğimize bakabilirsiniz.

Firmalar İçin Önleyici Kontrol Listesi

• Teklif dosyasındaki her belgenin aslını veya düzenleyen kurumdan alınmış doğrulamasını saklayın.
• Üçüncü kişilerden alınan iş deneyim belgelerini, belgedeki işin sözleşme, fatura ve hakediş kayıtlarıyla birlikte dosyalayın.
• Geçici teminat mektuplarını bankanın teyidiyle birlikte sunun.
• Grup şirketlerinin aynı ihaleye ayrı teklif vermesini, şirketlerin bağımsızlığı belgelenmeden yapmayın.
• Rakip firmalarla ihale öncesinde fiyat veya katılım konusunda görüşme yapmayın.
• İhaleyi yapan idarenin yetkilileri ve görevlileriyle akrabalık, ortaklık ve yönetim ilişkilerini teklif öncesinde kontrol edin.
• Teklifi imzalayacak yetkilinin ve yarıdan fazla paylı ortakların yasaklı olup olmadığını kontrol edin.

Hukukçular Evi Yasak Fiil Dosyalarında Ne Yapar?

Yasak fiil iddiası ortaya çıktığı anda dosyayı üç zeminde birlikte ele alıyoruz. İhale dışı bırakma kararına karşı şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularını hazırlıyor, aynı dönemde idareye ve karar verecek bakanlığa belgeleriyle yazılı açıklama sunuyoruz. Sahte belge iddialarında belgenin düzenlenme sürecini, teyit yazışmalarını ve belgedeki işin gerçekliğini gösteren kayıtları topluyor; danışıklılık iddialarında tekliflerin bağımsız hazırlandığını gösteren belgeleri ortaya koyuyoruz. Yasaklama kararı verilirse yürütmenin durdurulması istemli iptal davasını açıyor, ceza soruşturmasındaki savunmayı yasaklama dosyasıyla uyumlu yürütüyoruz. Belgelerinizi 0554 648 37 15 numaralı hattımıza WhatsApp üzerinden gönderebilirsiniz.

İlgili Rehberler

• Kamu İhale Hukuku Rehberi
• İhaleden Yasaklama Süreci
• Yasaklamanın Ortaklara Sirayeti
• Sözleşmenin Uygulanmasında Yasak Fiiller (4735 m.25)
• İhaleye Katılamayacak Olanlar (4734 m.11)
• İhale Dışı Bırakılma Sebepleri
• Edimin İfasına Fesat Karıştırma (TCK 236)
• İhaleden Yasaklama Kararına İtiraz: Avukatlık Hizmeti

Sıkça Sorulan Sorular

İhalede yasak fiil ve davranışlar nelerdir?

4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesine göre ihaleye fesat karıştırmak veya teşebbüs etmek, isteklileri etkileyerek rekabeti bozmak, sahte belge veya sahte teminat düzenlemek ya da kullanmak, alternatif teklif hâlleri dışında birden fazla teklif vermek ve 11 inci maddeye göre katılamayacağı hâlde ihaleye katılmak yasaktır.

Yasak fiil işleyen firmaya ne kadar yasaklama verilir?

Fiilin özelliğine göre bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerinden yasaklama verilir (4734 m.58/1). Yasak, şirketin belirli ortaklarına da sirayet eder.

Başkasının düzenlediği belgenin sahte olduğunu bilmiyordum; yine de yasaklanır mıyım?

Kanunun 17/c bendi ayrıca “bilerek” ifadesine yer vermez; bu nedenle belgenin kullanılması yasaklama sürecini başlatabilir. Ancak belgenin gerçekten sahte olup olmadığı, kim tarafından düzenlendiği ve belgedeki işin gerçekten yapılıp yapılmadığı, yasaklama davasında ayrıntılı olarak tartışılmalıdır. Ceza tarafında ise sahte özel belgeyi kullanmanın suç olması için sahteliğin bilinmesi gerekir (TCK m.207/2).

Grup şirketlerimiz aynı ihaleye ayrı teklif verebilir mi?

Kanun, bir isteklinin kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak birden fazla teklif vermesini yasaklar (4734 m.17/d). Aynı kişilerin kontrolündeki şirketlerin ayrı teklifleri bu yönden ve danışıklılık yönünden incelenebilir; şirketlerin bağımsız hareket ettiği belgelenmelidir.

Alternatif teklif vermek yasak fiil midir?

Hayır. Mal alımı ihalelerinde ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceği öngörülmüşse, alternatif teklif yasak fiil sayılmaz (4734 m.17/d, 27/h, 30).

Yasak fiil sözleşmeden sonra anlaşılırsa ne olur?

Kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilir. İşin en az yüzde sekseni tamamlanmış ve kamu yararı varsa idare işin tamamlanmasını isteyebilir; bu durumda da yasaklama kararı verilir ve kesin teminat tutarında ceza alınır (4735 m.21).

Hakkımda kamu davası açıldı; ihaleye katılırsam yasak fiil işlemiş olur muyum?

Kamu davası açılanlar yargılama sonuna kadar ihalelere katılamaz (4734 m.59/2). Ancak 6359 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten sonra bu durum 11 inci maddenin (a) bendinin dışında kaldığından, katılırsanız teklifiniz değerlendirme dışı bırakılır, teminatınız gelir kaydedilmez ve hakkınızda yasaklama verilmez (KİGT 28.1.9.3).

İhale görevlisinin yakınının yönetim kurulunda olduğu şirket ihaleye katılabilir mi?

İhale yetkilileri ve ihale görevlileri ile bunların sayılan yakınları istekli şirketin yönetim kurulunda görevliyse, şirket o idarenin ihalelerine katılamaz (4734 m.11; KİGT 17.7.3.1). Katılması hâlinde 17 nci maddenin (e) bendi gündeme gelir.

Yasak fiil ile iş ve meslek ahlakına aykırılık aynı şey mi?

Hayır. İş ve meslek ahlakına aykırılık yalnızca o idarenin ihalelerinden ihale dışı bırakılma sonucunu doğurur ve idarece ispat edilmesi gerekir (4734 m.10/4-f; KİGT 17.8). Yasak fiil ise bütün kamu ihalelerinden yasaklama sonucunu doğurur (4734 m.58).

Yasaklı bir firmanın ürününü teklif edebilir miyim?

Tebliğe göre Kanunun 11 ve 58 inci maddelerinde, yasaklı olmayan bir isteklinin, üreticisi veya yetkili satıcısı yasaklı olan bir malı teklif etmesini yasaklayan bir hüküm yoktur (KİGT 28.1.6). Yasak, ihaleye katılan istekliye ve Kanunda sayılan ortaklarına ilişkindir.