Gözaltı ve Gözaltı Süreleri (CMK 90-91): 24 Saat + 12 Saat Yol, Toplu Suçta 4 Gün, Kolluk Gözaltısı, İtiraz, Müdafi Hakkı, Kolluk İfadesi ve Tazminat

Yakalanan kişi Cumhuriyet savcılığınca bırakılmazsa, soruşturmanın tamamlanması için gözaltına alınmasına karar verilebilir; gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilmesi için zorunlu süre hariç, yakalama anından itibaren yirmi dört saati geçemez ve bu zorunlu yol süresi on iki saatten fazla olamaz (CMK m.91/1). Gözaltı, tedbirin soruşturma yönünden zorunlu olmasına ve kişinin bir suçu işlediği şüphesini gösteren somut delillerin varlığına bağlıdır (m.91/2). Toplu olarak, yani aralarında iştirak iradesi bulunmasa da üç veya daha fazla kişi tarafından işlenen suçlarda Cumhuriyet savcısı, delillerin toplanmasındaki güçlük veya şüpheli sayısının çokluğu nedeniyle gözaltı süresinin her defasında bir günü geçmemek üzere üç gün uzatılmasına yazılı emir verebilir (m.91/3, m.2/1). Anayasaya göre yakalanan kişi en geç kırk sekiz saat, toplu suçlarda en çok dört gün içinde hâkim önüne çıkarılır (AY m.19). Gözaltına, uzatmaya ve yakalamaya karşı kişi, müdafii, kanuni temsilcisi, eşi veya birinci ya da ikinci derece kan hısmı sulh ceza hâkimine başvurabilir; hâkim evrak üzerinde en geç yirmi dört saat içinde karar verir (m.91/5). Kanuni sürede hâkim önüne çıkarılmayan kişi tazminat isteyebilir (m.141/1-b).

CMK m.91/1: Yukarıdaki maddeye göre yakalanan kişi, Cumhuriyet Savcılığınca bırakılmazsa, soruşturmanın tamamlanması için gözaltına alınmasına karar verilebilir. Gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilmesi için zorunlu süre hariç, yakalama anından itibaren yirmidört saati geçemez. Yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilme için zorunlu süre oniki saatten fazla olamaz.

Yakalama ve Gözaltı Arasındaki Fark

Yakalama ile gözaltı birbirini izleyen ancak farklı işlemlerdir. Kişiye suçu işlerken rastlanması veya suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kaçması olasılığının bulunması ya da hemen kimliğini belirleme olanağının bulunmaması hâllerinde herkes tarafından geçici olarak yakalama yapılabilir (CMK m.90/1). Kolluk görevlileri ise tutuklama kararı veya yakalama emri düzenlenmesini gerektiren ve gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, Cumhuriyet savcısına veya amirlerine derhâl başvurma olanağı bulunmadığı takdirde yakalama yetkisine sahiptir (m.90/2). Yakalanan kişi ve olay hakkında Cumhuriyet savcısına hemen bilgi verilir ve savcının emri doğrultusunda işlem yapılır (m.90/5). Gözaltı ise, yakalanan kişinin savcılıkça serbest bırakılmaması hâlinde, soruşturmanın tamamlanması için alıkonulmasıdır (m.91/1). Yakalama işlemi bir tutanağa bağlanır ve bu tutanakta kişinin hangi suç nedeniyle, hangi koşullarda, hangi yer ve zamanda yakalandığı, yakalamayı kimlerin yaptığı ve haklarının tam olarak anlatıldığı açıkça yazılır (m.97). Gözaltındaki kişinin hakları için gözaltı süresi ve haklar rehberine bakabilirsiniz.

Yakalama ve Gözaltı Sebeplerinin Bildirilmesi

Anayasaya göre yakalanan veya tutuklanan kişilere, yakalama veya tutuklama sebepleri ve haklarındaki iddialar her hâlde yazılı ve bunun hemen mümkün olmaması hâlinde sözlü olarak derhâl, toplu suçlarda en geç hâkim huzuruna çıkarılıncaya kadar bildirilir (AY m.19). Bu güvence, kişinin neden özgürlüğünden yoksun bırakıldığını bilmesini ve buna karşı etkili bir şekilde itiraz edebilmesini sağlar. Yakalama tutanağında yakalananın hangi suç nedeniyle, hangi koşullarda, hangi yer ve zamanda yakalandığı, yakalamayı kimlerin yaptığı ve haklarının tam olarak anlatıldığı açıkça yazılır (CMK m.97). Gözaltına alınmanın başlangıcında ve bu tedbire son verildiğinde tutulacak tutanaklar ile gözaltına alınan kişiye verilecek belgeler de yönetmelikte gösterilir (m.99). Bu belgeler, gözaltının hangi saatte başladığının ve ne zaman sona erdiğinin ispatı bakımından önemlidir; itiraz ve tazminat başvurularında sürenin hesaplanması bu kayıtlara dayanır.

Gözaltının Şartları

Gözaltına alma, bu tedbirin soruşturma yönünden zorunlu olmasına ve kişinin bir suçu işlediği şüphesini gösteren somut delillerin varlığına bağlıdır (CMK m.91/2). Bu iki şart birlikte aranır. Soruşturma yönünden zorunluluk, gözaltı yapılmadan soruşturmanın yürütülemeyecek olmasını ifade eder; örneğin kişinin ifadesinin alınması ve delillerin toplanması serbest bırakılarak da sağlanabiliyorsa gözaltı zorunlu değildir. Somut delil şartı ise gözaltının soyut şüpheye veya yalnızca bir ihbara dayandırılamayacağını gösterir. Anayasaya göre de hâkim kararı olmadan yakalama ancak suçüstü hâlinde veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde yapılabilir ve bunun şartlarını kanun gösterir (AY m.19). Bu şartların bulunmadığı hâllerde gözaltı hukuka aykırıdır ve kişi hem sulh ceza hâkimine başvurabilir hem de tazminat isteyebilir.

Gözaltı Süreleri

Gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilmesi için zorunlu süre hariç, yakalama anından itibaren yirmi dört saati geçemez; zorunlu yol süresi de on iki saatten fazla olamaz (CMK m.91/1). Sürenin başlangıcı gözaltı kararının verildiği an değil, yakalama anıdır. Toplu olarak işlenen suçlarda, yani aralarında iştirak iradesi bulunmasa da üç veya daha fazla kişi tarafından işlenen suçlarda (m.2/1), delillerin toplanmasındaki güçlük veya şüpheli sayısının çokluğu nedeniyle Cumhuriyet savcısı gözaltı süresinin her defasında bir günü geçmemek üzere üç gün süreyle uzatılmasına yazılı olarak emir verebilir; uzatma emri gözaltına alınana derhâl tebliğ edilir (m.91/3). Buna göre toplu suçlarda gözaltı süresi toplam dört güne kadar çıkabilir. Bu süreler azami sürelerdir; işlemler daha önce tamamlanırsa kişinin sürenin dolması beklenmeden serbest bırakılması veya hâkim önüne çıkarılması gerekir. Anayasa da yakalanan veya tutuklanan kişinin, tutulma yerine en yakın mahkemeye gönderilmesi için gerekli süre hariç en geç kırk sekiz saat ve toplu olarak işlenen suçlarda en çok dört gün içinde hâkim önüne çıkarılacağını öngörür (AY m.19).

Kolluk Amirinin Gözaltı Kararı (CMK m.91/4)

6638 sayılı Kanunla eklenen hükme göre, suçüstü hâlleriyle sınırlı olmak kaydıyla, kanunda sayılan suçlarda mülki amirlerce belirlenecek kolluk amirleri tarafından yirmi dört saate kadar, şiddet olaylarının yaygınlaşarak kamu düzeninin ciddi şekilde bozulmasına yol açabilecek toplumsal olaylar sırasında ve toplu olarak işlenen suçlarda kırk sekiz saate kadar gözaltına alınma kararı verilebilir (CMK m.91/4). Bu suçlar arasında toplumsal olaylar sırasında işlenen cebir ve şiddet içeren suçlar; kasten ve taksirle öldürme, kasten yaralama, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, hırsızlık, yağma, uyuşturucu imal ve ticareti, bulaşıcı hastalıklara ilişkin tedbirlere aykırı davranma, fuhuş ve kötü muamele; Terörle Mücadele Kanununda yer alan suçlar; Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanununda belirtilen bazı suçlar; sokağa çıkma yasağını ihlal ve Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda belirtilen suçlar yer alır. Gözaltına alma nedeninin ortadan kalkması veya işlemlerin tamamlanması üzerine derhâl ve her hâlde en geç bu sürelerin sonunda Cumhuriyet savcısına bilgi verilerek talimatı doğrultusunda hareket edilir. Kişi en geç kırk sekiz saat, toplu olarak işlenen suçlarda dört gün içinde hâkim önüne çıkarılır ve bu kişiler hakkında da gözaltına ilişkin hükümler uygulanır.

Şikâyete Bağlı Suçlarda Yakalama

Soruşturması ve kovuşturması şikâyete bağlı olmakla birlikte, çocuklara, beden veya akıl hastalığı, malullük veya güçsüzlükleri nedeniyle kendilerini idareden aciz bulunanlara karşı işlenen suçüstü hâllerinde kişinin yakalanması şikâyete bağlı değildir (CMK m.90/3). Bu durumda şikâyetten önce şüpheli yakalanmış olursa, şikâyete yetkili olan kimseye ve bunlar birden fazla ise hiç olmazsa birine yakalama bildirilir (m.96). Bu hükümler, korunmaya muhtaç kişilere karşı işlenen suçlarda failin şikâyet beklenmeden yakalanabilmesini sağlarken, şikâyet hakkı sahibinin de durumdan haberdar edilmesini güvence altına alır. Şikâyet yapılmazsa soruşturmaya devam edilemeyeceğinden, bu durumda gözaltının da sürdürülemeyeceği açıktır.

Çocukların Gözaltında Tutulması

Gözaltına alınan çocuklar kolluğun çocuk biriminde tutulur; kolluğun çocuk biriminin bulunmadığı yerlerde çocuklar, gözaltına alınan yetişkinlerden ayrı bir yerde tutulur (5395 s.K. m.16). Müdafii bulunmayan şüpheli çocuğa ise istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir (CMK m.150/2). Çocuklar bakımından gözaltı süreleri ve hakları, genel hükümlerle birlikte Çocuk Koruma Kanununun özel hükümleri çerçevesinde uygulanır. Çocuğu gözaltına alınan ailelerin, çocuğun nerede tutulduğunu öğrenmesi, bir avukat görevlendirmesi ve çocuğun ifadesinin müdafi hazır bulunmadan alınmamasını sağlaması önemlidir.

Gözaltına İtiraz: Sulh Ceza Hâkimine Başvuru

Yakalama işlemine, gözaltına alma ve gözaltı süresinin uzatılmasına ilişkin Cumhuriyet savcısının yazılı emrine karşı; yakalanan kişi, müdafii veya kanuni temsilcisi, eşi ya da birinci veya ikinci derecede kan hısmı, hemen serbest bırakılmayı sağlamak için sulh ceza hâkimine başvurabilir (CMK m.91/5). Sulh ceza hâkimi incelemeyi evrak üzerinde yaparak derhâl ve nihayet yirmi dört saat dolmadan başvuruyu sonuçlandırır. Yakalamanın, gözaltına almanın veya gözaltı süresini uzatmanın yerinde olduğu kanısına varılırsa başvuru reddedilir; aksi hâlde yakalananın derhâl soruşturma evrakı ile Cumhuriyet savcılığında hazır bulundurulmasına karar verilir. Başvuruda gözaltının şartlarının, yani zorunluluk ve somut delil şartlarının neden bulunmadığı ve varsa sürenin aşıldığı somut olarak gösterilmelidir. Başvuru hakkının eşe ve yakın akrabalara da tanınması, gözaltındaki kişinin kendisinin başvuru yapamadığı durumlarda önem taşır. Gözaltındaki yakınına ulaşmak isteyenler için gözaltına alınan yakınıma nasıl ulaşırım rehberine bakabilirsiniz.

Gözaltındaki Kişinin Hakları

Kolluk, yakalandığı sırada kaçmasını, kendisine veya başkalarına zarar vermesini önleyecek tedbirleri aldıktan sonra yakalanan kişiye kanuni haklarını derhâl bildirir (CMK m.90/4). Şüpheli yakalandığında, gözaltına alındığında veya gözaltı süresi uzatıldığında, Cumhuriyet savcısının emriyle bir yakınına veya belirlediği bir kişiye gecikmeksizin haber verilir; yakalanan veya gözaltına alınan yabancı ise, yazılı olarak karşı çıkmaması hâlinde durumu vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirilir (m.95). Şüpheli, vekâletname aranmaksızın müdafii ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir ve müdafii ile yazışmaları denetime tabi tutulamaz (m.154/1). Gözaltına alınan kişilerin bulundurulacakları nezarethanelerin maddi koşulları, sağlık kontrolünün nasıl yapılacağı, kayıt ve defterlerin nasıl tutulacağı ve kişiye hangi belgelerin verileceği yönetmelikte gösterilir (m.99). Gözaltında ilk saatlerde yapılması gerekenler için gözaltına alınınca ilk 24 saat, şüpheli hakları için şüpheli ve sanığın hakları rehberlerine bakabilirsiniz.

Müdafi Görüşmesinin Kısıtlanması

Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümlerinde tanımlanan suçlar, Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlar ile örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu ve uyarıcı madde imal ve ticareti suçları bakımından, gözaltındaki şüphelinin müdafi ile görüşme hakkı Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hâkim kararıyla yirmi dört saat süreyle kısıtlanabilir; bu zaman zarfında ifade alınamaz (CMK m.154/2). Bu hüküm, kısıtlamanın ancak kanunda sayılan suçlarla sınırlı olduğunu, savcının tek başına karar veremeyeceğini, hâkim kararı gerektiğini ve kısıtlama süresince ifade alınamayacağını gösterir. Diğer bütün suçlarda gözaltındaki kişinin müdafi ile görüşme hakkı kısıtlanamaz. Kısıtlama süresinde ifade alınmışsa, bu ifadenin hukuka uygunluğu savunmada mutlaka tartışılmalıdır.

Kolluk İfadesi ve Yasak Usuller

Gözaltı süresince şüphelinin kollukta ifadesi alınabilir. Şüphelinin beyanı özgür iradesine dayanmalıdır; kötü davranma, işkence, ilaç verme, yorma, aldatma, cebir veya tehditte bulunma, bazı araçları kullanma gibi bedensel veya ruhsal müdahaleler yapılamaz ve kanuna aykırı bir yarar vaat edilemez (CMK m.148/1-2). Yasak usullerle elde edilen ifadeler rıza ile verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez (m.148/3). Müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda şüpheli veya sanık tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (m.148/4). Bu hükümler gözaltındaki kişi bakımından çok önemlidir: gözaltının baskı altında geçen saatlerinde verilen ifadeler, sonradan savunmanın aleyhine kullanılabilir. Bu nedenle gözaltındaki kişinin müdafi yardımı istemesi ve susma hakkını bilinçli olarak kullanması önerilir. İlk ifadenin önemi için ifade ve sorgu: ilk ifadenin önemi, susma hakkı için ifade verme ve susma hakkı rehberlerine bakabilirsiniz.

Gözaltının Denetimi

Cumhuriyet başsavcıları veya görevlendirecekleri Cumhuriyet savcıları, adli görevlerinin gereği olarak gözaltına alınan kişilerin bulundurulacakları nezarethaneleri, varsa ifade alma odalarını, bu kişilerin durumlarını, gözaltına alınma neden ve sürelerini ve gözaltına ilişkin tüm kayıt ve işlemleri denetler; sonucunu nezarethaneye alınanlar defterine kaydeder (CMK m.92). Yakalanan veya tutuklanan kişilere, kaçacaklarına ya da kendisi veya başkalarının hayat ve beden bütünlükleri bakımından tehlike arz ettiğine ilişkin belirtilerin varlığı hâlinde nakil sırasında kelepçe takılabilir (m.93). Bu hüküm, kelepçenin her durumda değil, kanunda belirtilen belirtilerin varlığı hâlinde kullanılabileceğini gösterir. Gözaltı sırasında kötü muamele iddiası bulunan kişinin, bu durumu hâkim önüne çıkarıldığında açıkça beyan etmesi ve sağlık kontrollerinde tespit ettirmesi önemlidir.

Gözaltı Sonrası: Hâkim Önüne Çıkarılma

Gözaltına alınan kişi bırakılmazsa, en geç yasal süreler sonunda sulh ceza hâkimi önüne çıkarılıp sorguya çekilir ve sorguda müdafii de hazır bulunur (CMK m.91/7). Hâkim, sorgudan sonra şüphelinin serbest bırakılmasına, adli kontrol altına alınmasına veya tutuklanmasına karar verir. Tutuklama kararı verilebilmesi için kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması ve adli kontrolün yetersiz kalacağının gerekçelendirilmesi gerekir. Gözaltı süresinin dolması veya sulh ceza hâkiminin kararı üzerine serbest bırakılan kişi hakkında, yakalamaya neden olan fiille ilgili yeni ve yeterli delil elde edilmedikçe ve Cumhuriyet savcısının kararı olmadıkça bir daha aynı nedenle yakalama işlemi uygulanamaz (m.91/6). Hakim kararıyla verilen yakalama emri üzerine yakalanan kişi ise en geç yirmi dört saat içinde yetkili hâkim veya mahkeme önüne çıkarılır (m.94/1). Tutuklama ve adli kontrol için tutuklama ve adli kontrol, tutuklamaya itiraz için tutuklama kararına itiraz, adli kontrol için adli kontrol tedbirleri rehberlerine bakabilirsiniz.

Gözaltının Sona Ermesi

Gözaltı üç şekilde sona erer: Cumhuriyet savcısının kişiyi serbest bırakması, sulh ceza hâkiminin itiraz üzerine serbest bırakma kararı vermesi veya kişinin süre sonunda sulh ceza hâkimi önüne çıkarılması. Cumhuriyet savcısı, soruşturma işlemleri tamamlandığında gözaltındaki kişiyi serbest bırakabilir; bu durumda soruşturma tutuksuz olarak devam eder. Kişi hâkim önüne çıkarılırsa, hâkimin vereceği karar gözaltından sonraki durumu belirler. Her durumda gözaltının hangi saatte sona erdiği kayıtlara geçirilmelidir; çünkü bu kayıt, sürenin aşılıp aşılmadığının ve tazminat hakkının belirlenmesinde esas alınır. Serbest bırakılan kişi hakkında, aynı fiille ilgili yeni ve yeterli delil elde edilmedikçe ve Cumhuriyet savcısının kararı olmadıkça yeniden yakalama yapılamaz (CMK m.91/6).

Mahsup ve Tazminat

Hüküm kesinleşmeden önce gerçekleşen ve şahsi hürriyeti sınırlama sonucunu doğuran bütün hâller nedeniyle geçirilmiş süreler hükmolunan hapis cezasından indirilir (TCK m.63/1); gözaltında geçen süre de bu kapsamda cezadan mahsup edilir. Kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan veya kanuni gözaltı süresi içinde hâkim önüne çıkarılmayan kişiler, maddi ve manevi her türlü zararlarını Devletten isteyebilir (CMK m.141/1-a, b). Kanuna uygun olarak yakalandıktan sonra hakkında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatine karar verilen kişiler de tazminat isteyebilir (m.141/1-e). Tazminat istemi, karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde yapılır (m.142/1). 7499 sayılı Kanunla yapılan değişiklikle, (e), (f) ve (l) bentleri kapsamındaki istemler bakımından 6384 sayılı Kanun hükümleri uygulanır; bu istemler ağır ceza mahkemesine yapılmışsa Tazminat Komisyonuna gönderilir ve ağır ceza mahkemesine yapılan istem tarihi esas alınır (m.142/2). Tazminat için haksız tutuklama ve gözaltı tazminatı rehberine bakabilirsiniz.

Yakını Gözaltına Alınanlar Ne Yapmalı?

1. Nerede tutulduğunu öğrenin: Yakalama ve gözaltı yakınlara bildirilir (CMK m.95).
2. Avukat görevlendirin: Müdafi vekâletname olmadan görüşebilir (m.154/1).
3. Yakalama saatini not edin: Süre yakalama anından başlar (m.91/1).
4. Uzatma emrini sorun: Toplu suçta uzatma yazılı olmalı ve tebliğ edilmelidir (m.91/3).
5. Gerekirse itiraz edin: Eş ve 1. veya 2. derece kan hısmı da başvurabilir (m.91/5).
6. Sorguya hazırlanın: Sulh ceza hâkimliğindeki sorguda müdafi hazır bulunur (m.91/7).

Örnek Durumlar

Sık Yapılan Hatalar

• Süreyi gözaltı kararından hesaplamak: Süre yakalama anından başlar.
• Yol süresini sınırsız sanmak: Zorunlu yol süresi en fazla 12 saattir.
• Her suçta 4 gün gözaltı olabileceğini sanmak: Uzatma yalnız toplu suçlarda mümkündür.
• Avukat için vekâletname beklemek: Müdafi vekâletname aranmaksızın görüşebilir.
• Baskı altında ayrıntılı ifade vermek: Susma hakkı ve müdafi yardımı kullanılmalıdır.
• Tazminat süresini kaçırmak: Tebliğden 3 ay, her hâlde kesinleşmeden 1 yıl.

Gözaltına itiraz, gözaltındaki kişiyle müdafi görüşmesi, sulh ceza hâkimliğindeki sorgu ve hukuka aykırı gözaltı nedeniyle tazminat için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Gözaltına İtiraz Dilekçesi Örneği

Sık Sorulan Sorular

Gözaltı süresi kaç saattir?

Yakalamadan itibaren 24 saat; artı en fazla 12 saat zorunlu yol süresi (CMK m.91/1).

Toplu suçta gözaltı ne kadar?

Savcı her defasında 1 gün, toplam 3 gün uzatabilir → en fazla 4 gün (CMK m.91/3).

Toplu suç nedir?

Aralarında iştirak iradesi bulunmasa da 3 veya daha fazla kişinin işlediği suç (CMK m.2/1).

Süre ne zaman başlar?

Yakalama anından.

Uzatma sözlü olabilir mi?

Hayır; yazılı emir verilir ve derhâl tebliğ edilir (CMK m.91/3).

Kolluk kendisi gözaltı kararı verebilir mi?

Suçüstüyle sınırlı ve sayılan suçlarda 24 veya 48 saate kadar (CMK m.91/4).

Anayasadaki sınır nedir?

En geç 48 saat; toplu suçta en çok 4 gün (AY m.19).

Gözaltına kim itiraz edebilir?

Kişi, müdafii, kanuni temsilcisi, eşi, 1. veya 2. derece kan hısmı (CMK m.91/5).

İtirazı kim inceler?

Sulh ceza hâkimi; evrak üzerinde, 24 saat içinde.

Ailem haberdar edilir mi?

Evet; yakına veya belirlenen kişiye gecikmeksizin (CMK m.95/1).

Yabancı gözaltına alınırsa?

Yazılı itirazı yoksa konsolosluğa bildirilir (CMK m.95/2).

Avukat için vekâletname gerekir mi?

Hayır (CMK m.154/1).

Avukatla görüşme kısıtlanabilir mi?

Sayılan ağır suçlarda hâkim kararıyla 24 saat; bu sürede ifade alınamaz (CMK m.154/2).

Kolluktaki ifade geçerli mi?

Müdafisiz alınmışsa hâkim önünde doğrulanmadıkça hükme esas olmaz (CMK m.148/4).

Çocuklar nerede tutulur?

Kolluğun çocuk biriminde; yoksa yetişkinlerden ayrı yerde (5395 m.16).

Çocuğa avukat atanır mı?

Evet; istem aranmaksızın (CMK m.150/2).

Gözaltı sebebi bildirilmek zorunda mı?

Evet; yazılı, mümkün değilse sözlü olarak derhâl (AY m.19).

Gözaltı sonrası ne olur?

Serbest bırakılır veya sulh ceza hâkimi önünde sorgu; müdafi hazır (CMK m.91/7).

Serbest bırakıldıktan sonra yeniden gözaltı?

Yeni ve yeterli delil ile savcı kararı olmadan hayır (CMK m.91/6).

Gözaltı süresi cezadan düşülür mü?

Evet (TCK m.63/1).

Süre aşılırsa tazminat alınır mı?

Evet (CMK m.141/1-b).

KYOK sonrası tazminat nereye istenir?

6384 sayılı Kanun kapsamında Tazminat Komisyonuna (CMK m.142/2).

Tazminat süresi nedir?

Tebliğden 3 ay; her hâlde kesinleşmeden 1 yıl (CMK m.142/1).

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki Anayasa, CMK ve TCK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.