Özel (Tahsisli) Fon Tasfiyesi 2026: Unvandaki “Özel” İbaresi Ne Anlama Gelir? — III-52.1 m.23 ve m.25 ile Rehber 1.3, 4.3/1-ç ve 4.3/5 Kapsamında Yatırımcının Konumu
20 Eylül 2026

Özel (Tahsisli) Fon Tasfiyesi 2026: Unvandaki “Özel” İbaresi Ne Anlama Gelir? — III-52.1 m.23 ve m.25 ile Rehber 1.3, 4.3/1-ç ve 4.3/5 Kapsamında Yatırımcının Konumu

Tasfiye listesinde unvanının sonunda "Özel Fon" ibaresi taşıyan fonlar da var. Bu ibare bir ayrıcalık değil, katılma paylarının önceden belirlenmiş kişi veya kuruluşlara tahsis edilmiş olduğunu gösterir; dayanağı III-52.1 sayılı Tebliğ m.23’tür. m.23/1 iki hüküm içerir: yatırımcı olarak tanımlanmış şirketlerin ihraç ettiği araçlara tek şirkette %5, toplamda %25 sınırı ve içtüzük ile izahname değişikliklerinde KAP ilanı hükmünün uygulanmaması. Listedeki özel fonlar aynı zamanda serbest fon olduğundan m.25/1 uyarınca bu oranlar uygulanmaz; yerine Rehber 4.3/1-(ç) bendindeki fiili dolaşım sınırları (%1 ve toplu olarak %2) devreye girer. Rehber 4.3/5, unvanında "özel" ibaresi yer alan serbest fonların yatırımcılarının fon ihraç başvurusu esnasında işlem yasaklı olmamasını zorunlu tutar. Yazı ayrıca Rehber 1.3/A ve 1.3/B’deki çalışanlara yönelik özel fon esaslarını, kamuya açık belgenin azalmasının ispat bakımından sonuçlarını ve tasfiyede ortak kuralların aynen geçerli olduğunu ele alıyor. Yatırım tavsiyesi değildir.

Özel fonda paranız mı kaldı?

Özel fonlarda kamuya açık belge azdır; elinizdeki bildirimler ve yazışmalar belirleyici olur. Hukukçular Evi: 0554 648 37 15

📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

Önce Net Cevap: “Özel” İbaresi Ne Anlama Gelir?

Tasfiye listesinde unvanının sonunda “Özel Fon” ibaresi taşıyan fonlar da bulunuyor; Bulls Portföy GMS Hisse Senedi Serbest Özel Fon ile Hedef Portföy İnci Hisse Senedi Serbest Özel Fon bu gruptadır. Bu ibare, fonun daha ayrıcalıklı veya daha korunaklı olduğunu göstermez; katılma paylarının önceden belirlenmiş kişi veya kuruluşlara tahsis edilmiş olduğunu gösterir.

Dayanak III-52.1 sayılı Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği m.23’tür. Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber’in fon unvanına ilişkin bölümünün (e) bendi ise bu ibarenin kullanımını düzenler: Tebliğ m.23/1 çerçevesinde belirli yatırımcılara tahsis edilmiş fonların unvanında “özel” ibaresine yer verilir ve bu ibare fon unvanında en sonda yer alır.

Listedeki iki fon aynı zamanda serbest fondur. Yani bu fonlarda üç rejim üst üste biner: m.23’teki tahsisli fon hükümleri, m.25’teki serbest fon rejimi ve m.6/2 uyarınca hisse senedi yoğun fon niteliği. Bu yazı, üçünün kesişiminde yatırımcının nerede durduğunu ele alıyor. Serbest fon rejimi hisse senedi serbest fon tasfiyesi, grupların genel karşılaştırması tasfiye edilen fonlarda hangi yatırımcı avantajlı yazımızda anlatıldı.

Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı hiçbir fonun alınması, satılması veya elde tutulması yönünde öneri içermez. Özel fonlarda yatırımcı ile kurucu arasındaki ilişki büyük ölçüde o fona özgü belgelerle şekillendiğinden, burada anlatılanlar genel çerçeveyi gösterir; her dosya kendi belgeleriyle değerlendirilir.

Tebliğ m.23: Tahsisli Fonlarda İki Özel Hüküm

Tebliğ m.23/1, katılma payları önceden belirlenmiş kişi veya kuruluşlara tahsis edilmiş fonlar için iki hüküm içerir.

Birincisi bir yoğunlaşma sınırıdır: katılma payı yatırımcısı olarak tanımlanmış şirketlerin ihraç ettikleri para ve sermaye piyasası araçlarının toplam değeri, tek bir şirket için azami yüzde 5 olmak üzere, fon toplam değerinin yüzde 25’ini aşamaz. Bu hüküm, fonun yatırımcısı olan şirketlerin kendi ihraç ettikleri araçlara fon eliyle yatırım yapılmasını sınırlar.

İkincisi bir kamuyu aydınlatma muafiyetidir: bu fonlarda içtüzük ve izahname değişikliklerine ilişkin duyuruların KAP’ta ilan edilmesi hükmü uygulanmaz. Yatırımcı sayısı sınırlı ve önceden belli olduğundan, bilgilendirmenin kamuya açık kanal yerine doğrudan yapılması öngörülmüştür.

Bu ikinci hüküm, tasfiye sonrası incelemede belirleyici olur. Geniş kitleye satılan bir fonda izahname değişikliklerinin KAP arşivinden izlenmesi mümkündür; özel fonda ise aynı izleme imkânı yoktur. Bu nedenle özel fon yatırımcısının kendisine yapılan bildirimleri, yazışmaları ve gönderilen belgeleri saklamış olması, geniş kitleye satılan fonların yatırımcısına göre çok daha önemlidir.

Serbest Özel Fonda Rejimlerin Kesişimi

Listedeki iki fon serbest özel fondur. Serbest fon olmanın sonucu m.25/1’dedir: serbest fonlar, Tebliğ’in 17 ila 24. maddelerindeki portföy ve işlem sınırlamalarına tabi olmaksızın fonun KAP sayfasında yer alan yatırım stratejileri ve limitleri dâhilinde yatırım yapabilir. m.23 de bu aralıkta yer aldığından, serbest fonlarda m.23/1’deki yüzde 5 ve yüzde 25 oranları kural olarak uygulanmaz.

Bunun yerine Rehber’in 28.08.2026 tarihli ve 52/1589 sayılı Kurul kararıyla değişen 4.3/1 numaralı bölümündeki sınırlar devreye girer. Bu bölümün (ç) bendi özel fon yapısıyla doğrudan ilgilidir: bir serbest fon, fon yatırımcılarının yönetim hâkimiyetine sahip olduğu ihraççının ihraç ettiği ortaklık payının fiili dolaşım oranının yüzde 1’inden fazlasına; aynı yöneticinin yönetimindeki tek bir kurucuya ait serbest fonlar dâhil tüm menkul kıymet yatırım fonları ise toplu olarak anılan ihraççının ihraç ettiği ortaklık paylarının fiili dolaşım oranının yüzde 2’sinden fazlasına sahip olamaz.

Yani serbest özel fonda, yatırımcının kendi kontrolündeki şirketin paylarına fon eliyle yapılacak yatırım, m.23’teki oranlar yerine bu fiili dolaşım ölçüsüyle sınırlanır. Bu sınırlara uyum Rehber 4.3/8’deki geçiş takvimine tabidir: 29.08.2026 itibarıyla aşan pozisyonlar üst limit kabul edilir ve artırılamaz; aşım tutarları 31.10.2026’ya kadar en az üçte bir, 30.11.2026’ya kadar en az üçte iki oranında azaltılarak en geç 31.12.2026 itibarıyla tam uyum sağlanır.

Serbest olmayan özel fon ile serbest özel fonun karşılaştırması

KonuÖzel fon (serbest değil)Serbest özel fon
Yatırımcı şirketlerin araçlarına yatırımTek şirkette %5, toplamda %25 (m.23/1-a)m.25/1 uyarınca bu oranlar uygulanmaz
Yatırımcının kontrolündeki ihraççının paylarım.17 sınırlamaları uygulanırRehber 4.3/1-ç: fiili dolaşımın %1’i, toplu olarak %2’si
İçtüzük ve izahname değişikliği duyurusuKAP ilanı hükmü uygulanmaz (m.23/1-b)Aynı; ayrıca serbest fon izahname rejimi (m.25/14-15)
Yatırımcı sıfatıFon türüne göre değişirYalnızca nitelikli yatırımcı (m.6/1-d)
İşlem yasağı şartıÖngörülmemiştirRehber 4.3/5: yatırımcıların ihraç başvurusu sırasında işlem yasaklı olmaması zorunlu
Elli yatırımcı kontrolüKonusu değilRehber 4.3/4 kapsamı dışında (unvanında “özel” bulunanlar hariç tutulmuştur)

Rehber 4.3/5: Yatırımcının İşlem Yasaklı Olmaması Şartı

Serbest özel fonlara özgü bir şart, Rehber’in 4.3/5 numaralı fıkrasındadır: unvanında “özel” ibaresi yer alan serbest fonların yatırımcılarının fon ihraç başvurusu esnasında işlem yasaklı olmaması zorunludur.

Bu hüküm, fonun yatırımcı kitlesini doğrudan denetim altına alır. Geniş kitleye satılan bir fonda yatırımcıların kimliği önceden bilinmezken, özel fonda yatırımcılar ihraç başvurusu aşamasında bellidir ve bu kişilerin sermaye piyasasında işlem yasaklısı olmaması aranır.

İşlem yasağı, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında Kurul tarafından uygulanabilen tedbirlerden biridir. Kanun m.96/2, Kurulun hukuka aykırı faaliyet veya işlemlerde sorumluluğu tespit edilen yöneticilerin ve çalışanların sahip oldukları lisansları geçici veya sürekli olarak iptal etmeye, haklarında suç duyurusunda bulunulması kararından itibaren yargılama sonuçlanıncaya kadar imza yetkilerini sınırlandırmaya veya kaldırmaya yetkili olduğunu düzenler.

Bir serbest özel fonda bu şartın ihraç başvurusu sırasında sağlanmamış olması, kurucunun ve portföy saklayıcısının yükümlülükleri bakımından incelenecek hususlardan biridir. 6362 sayılı Kanun m.56/1-(f), portföy saklama hizmetinin kolektif yatırım kuruluşlarının varlık alım satımlarının, portföy yapılarının ve işlemlerinin mevzuata ve fon iç tüzüğüne uygunluğunun sağlanmasını kapsadığını; m.56/2 ise saklayıcının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle katılma payı sahiplerine verdiği zararlardan sorumlu olduğunu belirtir.

Özel Fon Unvanı ve Yatırımcı Kitlesi

Rehber’in fon unvanına ilişkin bölümünün (e) bendi, özel fon unvanı için üç kural getirir.

Birincisi, Tebliğ m.23/1 çerçevesinde belirli yatırımcılara tahsis edilmiş fonların unvanında “özel” ibaresine yer verilir ve bu ibare fon unvanında en sonda yer alır. İkincisi, belirli kriterler çerçevesinde (işyeri, belirli meslek grupları bazında, sektörel bazda gibi) katılma payları belirli bir yatırımcı kitlesine tahsis edilmiş olan fonlar m.23/1 kapsamındadır ve bu fonların unvanlarında fon paylarının satıldığı yatırımcı kitlesini tanımlayan ibareye de yer verilir. Rehber bunu örneklerle gösterir: “Özel Sektör Borçlanma Araçları Doktorlar Özel Fonu” ve “ABC A.Ş. Çalışanlarına Yönelik Hisse Senedi Özel Fonu”.

Üçüncüsü bir sınırdır: uluslararası anlaşmalar kapsamında katılma paylarının belirli ülke vatandaşlarına satışının kısıtlandığı fonlar özel fon olarak nitelendirilmez ve unvanlarında “özel” ibaresine yer verilmez; bu tür fonların izahnamelerinde söz konusu sınırlamaya ilişkin bir açıklama yapılır.

Bu kuralların pratik değeri şudur: bir fonun unvanı, yatırımcı kitlesinin nasıl belirlendiğini gösterir. Unvanda yatırımcı kitlesini tanımlayan bir ibare varsa (bir işveren adı, bir meslek grubu gibi), tahsisin hangi ölçüte göre yapıldığı buradan okunur. Unvanda yalnızca “Özel” ibaresi bulunuyorsa, tahsisin kime yapıldığı fonun kendi belgelerinden anlaşılır.

Çalışanlara Yönelik Özel Fonlar: Rehber 1.3/A

Özel fonların en ayrıntılı düzenlenmiş türü, Rehber’in 1.3/A bölümündeki çalışanlara yönelik özel fonlardır. Bu bölüm, yatırım stratejisi temel olarak bir işverenin ihraç ettiği borsada işlem gören veya borsaya kote ortaklık payları, borçlanma araçları veya diğer sermaye piyasası araçlarına yatırım yapmak olan; performans, prim ve ikramiye gibi uygulamalar için katılma payları bir işverenin bayi, acente veya çalışanlarına tahsis edilmek üzere oluşturulan fonları kapsar.

Bu fonlar için Rehber’in getirdiği esaslar, özel fon mantığını açıkça gösterir.

Rehber 1.3/A kapsamındaki esaslar

Bentİçerik
1Unvanda işvereni tanıtıcı ibare, “Çalışanlarına Yönelik” ve “Özel” ibareleri zorunludur; paylar bayi ve acentelere de tahsis edilmişse buna ilişkin ibare de yer alır
3İşveren tarafından ihraç edilen araçlara yapılan yatırımlar, Tebliğ m.17/1-(a), (b), (c) bentleri ile m.17/2 ve m.17/3 kapsamında değerlendirilmez
5Bu fonlar Tebliğ Ek/4’teki tabloda “diğer fonlar” için belirlenmiş azami fon toplam gider oranı sınırlamalarına tabidir
6Katılma paylarının alımı satımı ve fiyat açıklama dönemlerine ilişkin olarak izahnamede farklı esaslar belirlenebilir
7Yatırımcı olacak bayi, acente ve çalışanların fona ilk giriş yapılmasından önce kurucu veya işveren tarafından en uygun haberleşme vasıtasıyla fona özgü esaslar hakkında bilgilendirilmesi zorunludur
8Hüküm bulunmayan konularda, Kurulun özel fonlara ilişkin düzenlemeleri saklı kalmak kaydıyla yatırım fonlarına ilişkin düzenlemelere uyulur

Üçüncü bent, özel fonun mantığını en iyi gösteren hükümdür: işverenin kendi ihraç ettiği araçlara yapılan yatırımlar, tek ihraççıda yüzde 10 gibi genel yoğunlaşma sınırlarının dışında tutulmuştur. Çünkü fonun kuruluş amacı zaten o işverenin araçlarına yatırım yapmaktır. Yedinci bent ise bunun karşılığını dengeler: yatırımcıya, fona girmeden önce bu özel esaslar hakkında bilgi verilmesi zorunludur.

Rehber’in 1.3/B bölümü, özel kanunlara göre kurulan ve tamamlayıcı mesleki emeklilik fonu niteliğini haiz tüzel kişilerin üyeleri ile grup çalışanlarına yönelik fonları düzenler. Burada da grup şirketlerince ihraç edilen araçlara yapılan yatırımlar m.17’nin birinci, ikinci, üçüncü ve altıncı fıkraları kapsamında değerlendirilmez; ancak aynı bölümün dördüncü bendi, yoğunlaşma kurallarının uygulanmayacağı hususuna fon izahnamesi ve yatırımcı bilgi formunda açıkça yer verilmesini zorunlu tutar.

Bilgilendirme Nerede Aranır?

Özel fonlarda kamuyu aydınlatma zayıflatılmış, buna karşılık doğrudan bilgilendirme güçlendirilmiştir. m.23/1-(b) içtüzük ve izahname değişikliklerinin KAP’ta ilanını aramazken, Rehber 1.3/A’nın yedinci bendi fona ilk girişten önce bilgilendirmeyi zorunlu tutar; 1.3/B’nin dördüncü bendi ise yoğunlaşma kurallarının uygulanmayacağının izahnamede ve yatırımcı bilgi formunda açıkça belirtilmesini ister.

Serbest özel fonlarda buna serbest fon izahname rejimi eklenir. m.25/14, serbest fonların izahnamesinde yalnızca Ek-2’nin (a), (b) ve (ğ) bentlerindeki unsurların yer alacağını; diğer unsurlara ilişkin bilgiler ile fon yönetim ücreti oranının fonun KAP sayfasında ilan edileceğini belirtir. Aynı fıkra kurucuyu, bu bilgilerin Kurul düzenlemelerine uyumundan, içtüzük ve izahname ile tutarlılığından, içeriğinin doğruluğundan, güncelliğinin sağlanmasından ve yanlış, yanıltıcı veya eksik bilgilerden kaynaklanan zararlardan sorumlu tutar. m.25/15 ise Tebliğ’in diğer maddelerinde izahnamede yer verilmesi öngörülen bilgilerin serbest fonlarca KAP sayfasında ilan edilmesinin yeterli olduğunu düzenler.

Dolayısıyla serbest özel fon yatırımcısının bakacağı yerler ikiye ayrılır: fonun KAP sayfasındaki strateji, limit ve ücret bilgileri ile kendisine doğrudan yapılan bildirimler ve yazışmalar. İzahnamenin okunması fon izahnamesi nasıl okunur yazımızda anlatıldı.

Özel fonda bilgilendirmenin nerede arandığı

BilgiNerede aranırDayanak
İçtüzük ve izahname değişiklikleriKAP’ta ilan aranmaz; doğrudan bildirimlerde aranırIII-52.1 m.23/1-b
Fona özgü esaslarFona ilk girişten önce kurucu veya işverence yapılan bilgilendirmeRehber 1.3/A-7
Yoğunlaşma kurallarının uygulanmayacağıİzahname ve yatırımcı bilgi formuRehber 1.3/B-4
Strateji, limitler ve yönetim ücreti oranıSerbest fonlarda fonun KAP sayfasıIII-52.1 m.25/14-15
Alım satım ve fiyat açıklama esaslarıİzahnamede farklı esaslar belirlenebilirRehber 1.3/A-6
Yatırımcı kitlesiFon unvanındaki tanımlayıcı ibareRehber, fon unvanı bölümü (e)

Tasfiyede Özel Fon: Ortak Kurallar Aynen Geçerlidir

Özel fon olmak, tasfiye rejiminde bir ayrıcalık getirmez. Tebliğ m.28/2 uyarınca fon malvarlığı içtüzük ve izahnamedeki ilkelere göre tasfiye edilir, tasfiye bakiyesi katılma payı sahiplerine payları oranında dağıtılır ve tasfiye durumunda yalnızca katılma payı sahiplerine ödeme yapılabilir. 6362 sayılı Kanun m.53 uyarınca fon malvarlığının kurucunun ve saklayıcının malvarlığından ayrı olması, haczedilememesi ve iflas masasına dâhil edilememesi kuralları da aynen geçerlidir.

Tasfiye usul ve esaslarının 6. maddesindeki öncelik de fon türüne bağlı değildir: TEFAS üzerinden satım emri verilip gerçekleştirilmeyen iade talimatları karşılığında oluşan tutar fon hesabına borç olarak tahakkuk ettirilir ve elde edilen nakitle öncelikli olarak bu borçlar ödenir. Ancak özel fonlar bakımından bir ayrıntı önemlidir: bu öncelik TEFAS üzerinden verilen talimatlara ilişkindir. TEFAS’ta işlem görmeyen bir özel fonda iade talimatının hangi kanaldan verildiği ve mutabakat kayıtlarında nasıl göründüğü ayrıca incelenmelidir.

Aynı usul ve esasların 2. maddesi, iki iş günü içinde tedavüldeki katılma payı adedi ile yatırımcıların sicil bazında bireysel saklama hesapları detayındaki katılma payları, varsa rehin, haciz, tedbir ve diğer takyidatlar ve gerçekleşmemiş emirler bakımından Merkezi Kayıt Kuruluşu ile bankalar arasında mutabakat yapılacağını belirtir. Bu mutabakat bütün fonlar için aynı şekilde yürür. Ödeme takvimi fon param ne zaman yatar, sürecin usulü tasfiye usul ve esasları yazımızda ele alındı.

Özel Fonda Talep Zemini

Özel fon yatırımcısının konumu, geniş kitleye satılan fonların yatırımcısından üç noktada ayrılır.

Birincisi, bilgilendirme eksikliği iddiası daha zordur. Fon zaten o yatırımcı veya grup için kurulmuştur; Rehber 1.3/A’nın yedinci bendi fona girişten önce bilgilendirmeyi zorunlu tutar ve taraflar arasındaki ilişki çoğu kez doğrudan yazışmalarla şekillenmiştir. Buna karşılık bu zorunluluğun yerine getirilmemiş olması, aynı ölçüde somut bir aykırılık oluşturur.

İkincisi, yoğunlaşma iddiası farklı bir zemine oturur. Serbest olmayan özel fonda m.23/1’deki yüzde 5 ve yüzde 25 oranları ölçüdür. Serbest özel fonda ise m.25/1 nedeniyle bu oranlar uygulanmaz; ölçü, Rehber 4.3/1-(ç) bendindeki fiili dolaşım sınırları ile fonun KAP’ta ilan ettiği strateji ve limitlerdir.

Üçüncüsü, kamuya açık belge daha azdır. m.23/1-(b) nedeniyle içtüzük ve izahname değişikliklerinin KAP’ta ilanı aranmaz. Bu, geçmişe dönük incelemeyi zorlaştırır; dolayısıyla yatırımcının kendi elindeki belgeler ispat bakımından öne çıkar.

Muhataplar ise değişmez: Tebliğ m.9/1 kurucuyu fonun katılma payı sahiplerinin haklarını koruyacak şekilde yönetiminden sorumlu tutar; m.9/3 hüküm bulunmayan hâllerde Türk Borçlar Kanunu’nun vekâlete ilişkin 502 ila 514. maddelerinin kıyasen uygulanacağını belirtir; 6362 sayılı Kanun m.56/2 saklayıcıyı yükümlülüklerini yerine getirmemesinden doğan zararlardan sorumlu tutar. Ayrıntılar fon tasfiyesinde zararımı kimden alırım ve portföy yönetim şirketinin yükümlülükleri yazılarımızda yer alıyor.

Delil Listesi

Özel fon yatırımcısı için belgeler

BelgeNeredenNeyi gösterir
Fona giriş öncesi bilgilendirme yazılarıKurucu veya işverenRehber 1.3/A-7 kapsamındaki bilgilendirmenin yapılıp yapılmadığını
Tahsise ilişkin yazışmalar ve varsa ayrı sözleşmelerTaraflarYatırımcı ile kurucu arasında kararlaştırılan çerçeveyi
İzahname ve yatırımcı bilgi formuKurucu; varsa KAPYoğunlaşma kurallarının uygulanmayacağına dair açıklamayı ve alım satım esaslarını
İçtüzük ve izahname değişikliği bildirimleriKurucum.23/1-b nedeniyle KAP’ta bulunmayan değişikliklerin içeriğini ve tarihini
KAP’ta ilan edilen strateji, limit ve ücret bilgileriKAPSerbest fonlarda m.25/14-15 kapsamında ilan edilmesi gereken bilgileri
Portföy dağılım raporlarıKAPYatırımcının kontrolündeki ihraççıların paylarındaki pozisyonu
Nitelikli yatırımcı beyanı ve satış belgeleriSatışı yapan kuruluşSerbest fon satışında m.25/4 yükümlülüğünün yerine getirilip getirilmediğini
İade talimatının kanal ve saat kaydıTalimatın verildiği kuruluşÖncelikli ödeme kapsamına girip girmediğini

Özel fonlarda kamuya açık kaynaklar sınırlı olduğu için, yatırımcının kendi arşivi belirleyici hâle gelir. Dosyanızı değerlendirmek için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı hattan ulaşabilirsiniz. Nitelikli yatırımcı sıfatına ilişkin ayrıntılar nitelikli yatırımcı beyanı yazımızda ele alındı.

Sık Yapılan Hatalar

Birinci hata, “özel” ibaresini bir ayrıcalık veya ek güvence saymaktır. Rehber’in fon unvanına ilişkin (e) bendi bu ibarenin, Tebliğ m.23/1 çerçevesinde belirli yatırımcılara tahsis edilmiş olmayı gösterdiğini belirtir; tasfiyede bir sıra veya öncelik yaratmaz.

İkinci hata, m.23/1’deki yüzde 5 ve yüzde 25 oranlarının her özel fonda uygulandığını düşünmektir. Fon aynı zamanda serbest fon ise m.25/1 uyarınca 17 ila 24. maddelerdeki sınırlamalar uygulanmaz; ölçü Rehber 4.3/1’deki sınırlar ve fonun ilan ettiği limitler olur.

Üçüncü hata, izahname değişikliklerini KAP’ta aramaktır. m.23/1-(b), tahsisli fonlarda içtüzük ve izahname değişikliklerine ilişkin duyuruların KAP’ta ilan edilmesi hükmünün uygulanmayacağını belirtir; bu bilgiler doğrudan yapılan bildirimlerde aranır.

Dördüncü hata, işveren veya yatırımcı şirket araçlarındaki yoğunlaşmayı kendiliğinden ihlal saymaktır. Rehber 1.3/A’nın üçüncü bendi, çalışanlara yönelik özel fonlarda işveren tarafından ihraç edilen araçlara yapılan yatırımları m.17/1-(a), (b), (c) ile m.17/2 ve m.17/3 kapsamı dışında tutar; 1.3/B’nin ikinci bendi grup şirketleri için benzer bir istisna getirir.

Beşinci hata, serbest özel fonda yatırımcının sıfatını gözden kaçırmaktır. Bu fonlar m.6/1-(d) uyarınca yalnızca nitelikli yatırımcıya satılabilir; Rehber 4.3/5 ayrıca yatırımcıların fon ihraç başvurusu sırasında işlem yasaklı olmamasını zorunlu tutar. Serbest fonların genel rejimi yatırım fonu türleri yazımızda da anlatıldı.

Sıkça Sorulan Sorular

Fon unvanındaki ‘özel’ ibaresi ne anlama gelir?

Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber’in fon unvanına ilişkin bölümünün (e) bendi uyarınca, III-52.1 sayılı Tebliğ m.23/1 çerçevesinde belirli yatırımcılara tahsis edilmiş fonların unvanında ‘özel’ ibaresine yer verilir ve bu ibare unvanda en sonda yer alır. İbare bir ayrıcalık veya ek güvence göstermez; katılma paylarının önceden belirlenmiş kişi veya kuruluşlara tahsis edilmiş olduğunu gösterir.

Özel fonlarda hangi yoğunlaşma sınırı vardır?

Tebliğ m.23/1-(a) bendine göre katılma payı yatırımcısı olarak tanımlanmış şirketlerin ihraç ettikleri para ve sermaye piyasası araçlarının toplam değeri, tek bir şirket için azami %5 olmak üzere fon toplam değerinin %25’ini aşamaz. Ancak fon aynı zamanda serbest fon ise m.25/1 uyarınca 17 ila 24. maddelerdeki sınırlamalar uygulanmaz; bu durumda Rehber 4.3/1’deki sınırlar devreye girer.

Özel fonda izahname değişiklikleri KAP’ta ilan edilir mi?

Tebliğ m.23/1-(b) bendi, katılma payları önceden belirlenmiş kişi veya kuruluşlara tahsis edilmiş fonlarda içtüzük ve izahname değişikliklerine ilişkin duyuruların KAP’ta ilan edilmesi hükmünün uygulanmayacağını belirtir. Bu nedenle bu bilgiler doğrudan yapılan bildirimlerde aranır ve yatırımcının kendi arşivi ispat bakımından önem kazanır.

Serbest özel fonda yatırımcının kendi şirketinin paylarına sınır var mı?

Rehber’in 28.08.2026 tarihli kararla değişen 4.3/1-(ç) bendi, bir serbest fonun, fon yatırımcılarının yönetim hâkimiyetine sahip olduğu ihraççının ihraç ettiği ortaklık payının fiili dolaşım oranının %1’inden fazlasına; aynı yöneticinin yönetimindeki tek bir kurucuya ait serbest fonlar dâhil tüm menkul kıymet yatırım fonlarının ise toplu olarak %2’sinden fazlasına sahip olamayacağını düzenler.

Özel fon yatırımcısının işlem yasaklı olmaması şartı nedir?

Rehber 4.3/5, unvanında ‘özel’ ibaresi yer alan serbest fonların yatırımcılarının fon ihraç başvurusu esnasında işlem yasaklı olmamasının zorunlu olduğunu belirtir. Geniş kitleye satılan fonlarda yatırımcılar önceden bilinmezken, özel fonda yatırımcılar ihraç başvurusu aşamasında bellidir ve bu şart aranır.

Çalışanlara yönelik özel fonlarda işverenin kâğıtlarına yatırım serbest mi?

Rehber 1.3/A’nın üçüncü bendi, fon yatırım stratejisi çerçevesinde işveren tarafından ihraç edilen ortaklık payları, borçlanma araçları ve diğer sermaye piyasası araçlarına yapılan yatırımların Tebliğ m.17/1-(a), (b), (c) bentleri ile aynı maddenin ikinci ve üçüncü fıkraları kapsamında değerlendirilmeyeceğini belirtir. Buna karşılık aynı bölümün yedinci bendi, yatırımcıların fona ilk girişten önce fona özgü esaslar hakkında bilgilendirilmesini zorunlu tutar.

Özel fonda bilgilendirme yükümlülüğü nasıl işler?

Rehber 1.3/A’nın yedinci bendi, fonun yatırımcısı olacak bayi, acente ve çalışanların fona ilk giriş yapılmasından önce kurucu veya işveren tarafından en uygun haberleşme vasıtasıyla fona özgü esaslar hakkında bilgilendirilmesini zorunlu kılar. Rehber 1.3/B’nin dördüncü bendi ise yoğunlaşma kurallarının uygulanmayacağı hususuna fon izahnamesi ve yatırımcı bilgi formunda açıkça yer verilmesini ister.

Özel fon olmak tasfiyede bir öncelik sağlar mı?

Hayır. Tebliğ m.28/2 uyarınca tasfiye bakiyesi katılma payı sahiplerine payları oranında dağıtılır ve tasfiyede yalnızca katılma payı sahiplerine ödeme yapılabilir. Tasfiye usul ve esaslarının 6. maddesindeki öncelik ise TEFAS üzerinden verilip gerçekleştirilmemiş iade talimatlarına bağlıdır. TEFAS’ta işlem görmeyen bir özel fonda talimatın hangi kanaldan verildiği ve mutabakat kayıtlarında nasıl göründüğü ayrıca incelenmelidir.

Elli yatırımcı kuralı özel fonlara uygulanır mı?

Rehber 4.3/4, yatırımcı sayısına ilişkin kontrolü unvanında ‘özel’ ibaresi yer almayan ve TEFAS’ta işlem görmeyen serbest fonlar için öngörür. Dolayısıyla unvanında ‘özel’ ibaresi bulunan fonlar bu kontrolün kapsamı dışındadır. Kapsamdaki fonlarda yatırımcı sayısının 50 ve altına düşmesi hâlinde Kurula bildirim ve ardından özel fona dönüştürme, birleştirme, TEFAS’ta işlem görme veya tasfiye başvurusu öngörülmüştür.

Bu yazı yatırım tavsiyesi midir?

Hayır. Yazı, özel (tahsisli) fonlara ilişkin mevzuat hükümlerini ve bunların tasfiye sürecindeki sonuçlarını açıklar; hiçbir fonun alınması, satılması veya elde tutulması yönünde öneri içermez. Özel fonlarda yatırımcı ile kurucu arasındaki ilişki büyük ölçüde o fona özgü belgelerle şekillendiğinden, her dosya kendi belgeleriyle değerlendirilmelidir.

İlgili Rehberler

Kendi arşivinizi bir araya getirin

Tahsise ilişkin yazışmalar, bilgilendirme yazıları ve izahname nüshası ispatın temelidir. Değerlendirme için: 0554 648 37 15

📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

Dosyanız için değerlendirme

Özel fonlarda kamuya açık kaynak sınırlıdır; elinizdeki bildirim ve yazışmaları birlikte inceleyelim. Telefon: 0554 648 37 15

İletişime Geçin

Bu içerik Sermaye Piyasası Hukuku alanındadır.

Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi  ·  SPK Hukuk Rehberi  ·  Bu alandaki tüm rehberler  ·  Tüm hukuk dalları

Post by Av. Fatma Öztürk