Sınır Ötesi Kripto Transferi ve Travel Rule 2026: Tedbirler Yönetmeliği m.24/A, 15.000 TL Eşiği, Gönderen ve Alıcı Bilgileri, Eksik Bilgide İade, Yirmi Karakter Açıklama Zorunluluğu, Kayıtlı Olmayan Cüzdanlar ve Yurt Dışı Borsa Transferleri

Kripto varlık transferleri, uzun süre banka havalesinden farklı bir rejime tabiydi: gönderen ve alıcı bilgisi taşımayan, yalnızca cüzdan adresleriyle yürüyen bir akış. Bu dönem Türkiye’de 25 Şubat 2025 tarihinde sona ermiştir. Tedbirler Yönetmeliği’ne 25 Aralık 2024 tarihli düzenleme paketiyle eklenen 24/A maddesi, FATF tavsiyelerindeki seyahat kuralını iç hukuka taşımış ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından aracılık edilen 15.000 TL ve üzeri transferlerde gönderen ile alıcıya ilişkin bilgilerin transfer mesajında yer almasını zorunlu kılmıştır. Gönderen bilgilerinin doğruluğu ayrıca teyit edilir; eksik bilgiyle gelen transferlerde bilgi tamamlattırılır, tamamlanmazsa transfer iade edilir. Aynı paketle kripto varlık hizmet sağlayıcıları finansal kuruluş olarak konumlandırılmış, uyum programı yükümlüsü hâline getirilmiş ve kimlik tespiti eşiği 15.000 TL’ye indirilmiştir. Bu rehber kuralın kaynağını, hukuki zeminini, transfer mesajının içeriğini, kayıtlı olmayan cüzdanlara ilişkin tedbirleri, yirmi karakter açıklama zorunluluğunu ve kullanıcı tarafındaki sonuçları anlatır.

Travel Rule Nedir, Nereden Geliyor?

Seyahat kuralı, banka havalelerinde onlarca yıldır uygulanan bir ilkenin kripto varlıklara taşınmasıdır. Banka transferlerinde gönderen ve alıcı bilgileri mesajla birlikte hareket eder; bu sayede fonun kimden kime gittiği zincir boyunca izlenebilir. Kripto varlık transferlerinde ise varsayılan durum bunun tersidir: zincir üzerinde yalnızca cüzdan adresleri görünür ve bu adreslerin arkasındaki kişiler görünmez.

FATF tavsiyeleri, bu asimetriyi gidermek üzere kripto varlıkların transferinde alıcı ve gönderici hakkındaki bilgilerin güvenli bir şekilde ve ivedilikle alınması, saklanması ve iletilmesi yükümlülüğünü öngörmüştür. Türkiye’deki düzenleme de bu tavsiye gözetilerek hazırlanmıştır.

Kuralın mantığı basittir: bir transfer iki hizmet sağlayıcı arasında gerçekleşiyorsa, gönderen tarafındaki kuruluş müşterisini zaten tanımaktadır; bu bilgiyi alıcı tarafındaki kuruluşa iletmesi hâlinde, zincirin her iki ucu da kayıt altına alınmış olur. Böylece kripto transferi, izlenebilirlik bakımından banka havalesine yaklaşır.

Türkiye’deki Hukuki Zemin

Bu zincirin en kritik halkası, kripto varlık hizmet sağlayıcılarının Tedbirler Yönetmeliği m.4 kapsamında finansal kuruluş olarak konumlandırılmasıdır. Statü değişikliği, bu kuruluşları basit birer yükümlü olmaktan çıkarıp bankalar, ödeme kuruluşları ve sermaye piyasası aracı kurumlarıyla aynı sınıfa, ağırlaştırılmış sorumluluklara tabi kılmıştır.

Statünün en somut sonucu ceza rejimidir. 5549 sayılı Kanun m.13 uyarınca finansal kuruluşlarda idari para cezası, işlem tutarının yüzde beşinden az olmamak üzere iki kat uygulanır. Sektörün lisans ve piyasa gözetimi ayağı ise kripto varlık hizmet sağlayıcıları ve SPK lisansı rehberinde ele alınmıştır.

15.000 TL: İki Ayrı Eşik, Aynı Rakam

Kripto tarafında 15.000 TL rakamı iki ayrı yükümlülük için kullanılır ve bu, uygulamada karışıklığa yol açar. Birincisi kimlik tespiti eşiğidir: Tedbirler Yönetmeliği m.5 uyarınca işlem tutarı ya da birbiriyle bağlantılı birden fazla işlemin toplam tutarı 185.000 TL, kripto varlık hizmet sağlayıcıları için ise 15.000 TL veya üzerinde olduğunda kimlik tespiti zorunludur.

İkincisi transfer mesajı eşiğidir: elektronik transferler ile kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından gerçekleştirilen kripto varlık transferlerinde işlem tutarı ya da birbiriyle bağlantılı birden fazla işlemin toplam tutarı 15.000 TL veya üzerinde olduğunda m.24/A yükümlülükleri devreye girer.

Eşiğin bu kadar düşük tutulmasının sebebi, sektörün risk sınıflandırmasıdır. MASAK tarafından yayımlanan ulusal risk değerlendirmesinde kripto varlık hizmet sağlayıcıları, bankacılık sektörüyle birlikte yüksek risk seviyesinde sınıflandırılan iki sektörden biri olarak gösterilmiştir. Bağlantılı işlem kuralı nedeniyle, eşiğin altında kalmak amacıyla bölünen transferler de toplam üzerinden değerlendirilir.

Transfer Mesajında Ne Yer Almalı?

Madde, gönderene ilişkin olarak sayılan bilgilerden en az birine transfer mesajında yer verilmesini zorunlu kılar. Bu bilgiler şunlardır: ismi, ticaret siciline kayıtlı kişinin unvanı, diğer tüzel kişiler ve tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin tam adı, cüzdan adresi, bunun bulunmadığı durumda işlemle ilgili referans numarası, adres veya doğum yeri, vatandaşlık numarası, müşteri numarası, pasaport numarası ya da vergi kimlik numarası.

Gönderen bilgilerinin doğruluğu ayrıca teyit edilir. Kripto varlık transfer mesajlarında alıcıya ilişkin olarak da belirtilen bilgilere yer verilir; ancak bu bilgilerin teyidi zorunlu kılınmamıştır. Bu asimetri bilinçlidir: gönderen tarafındaki kuruluş kendi müşterisini tanır ve doğrulayabilir, alıcı ise çoğu zaman başka bir kuruluşun ya da hiçbir kuruluşun müşterisidir.

Bilgilerin iletiminde yöntem serbest bırakılmıştır. Transfer mesajlarında yer alması istenen bilgilerin gönderilmesinde dağıtık defter teknolojisi ya da mesajlaşmaya imkân veren platform veya uygulama arayüzü gibi mesajlaşmaya imkân veren yazılım ve teknolojik araçların kullanılabileceği belirtilmiştir. Düzenleme sonucu zorunlu kılar, aracı belirlemez.

Eksik Bilgi Gelirse: Tamamlatma ve İade

Kuralın en sert yanı, alıcı tarafındaki kuruluşa yüklenen yükümlülüktür. Söz konusu bilgileri içermeyen kripto varlık transfer mesajı alan kripto varlık hizmet sağlayıcı, bu mesajı gönderen hizmet sağlayıcıdan eksik olan bilgilerin tamamlanmasını talep etmelidir. Bilgilerin tamamlanmaması hâlinde söz konusu kripto varlık transferinin iade edilmesi gerekir.

Bu hüküm, uygulamada kullanıcıların en çok karşılaştığı sonucu doğurur: transferin platforma ulaşmasına rağmen hesaba geçmemesi ve bir süre sonra kaynağa iade edilmesi. Kullanıcı açısından bu bir teknik arıza gibi görünse de, hukuken bir uyum işlemidir.

İade işleminin kendisi de kayıt üretir ve şüphe değerlendirmesine konu olabilir. Sürekli olarak eksik bilgiyle transfer gönderen bir kuruluş ya da tekrar eden iade işlemleri, izleme sistemlerinde uyarı doğurur. Bu nedenle iade, sürecin sonu değil çoğu zaman başlangıcıdır.

Yirmi Karakter Açıklama Zorunluluğu

Aynı düzenleme paketiyle getirilen ve kullanıcı tarafında en görünür sonucu doğuran kural, açıklama zorunluluğudur. İlgili tebliğ uyarınca platformlar, gerçekleştirdikleri tüm kripto varlık transfer işlemlerinde, işlemin niteliğini açıklayıcı en az yirmi karakter uzunluğunda bir ifadenin müşteriler tarafından girilmesini temin etmekle yükümlü kılınmıştır.

Bu kuralın iki özelliği vardır. Birincisi, eşik aranmaz: yükümlülük tüm transfer işlemleri bakımından öngörülmüştür. İkincisi, ölçüt yalnızca uzunluk değildir; açıklamanın işlemin niteliğini açıklayıcı olması aranır. Rastgele karakterlerle ya da anlamsız ifadelerle doldurulan açıklamalar, kuralın amacını karşılamaz ve izleme sistemlerinde tam tersi bir etki doğurur.

Kullanıcı bakımından pratik sonuç şudur: açıklamaya yazılan ifade, sonradan işlemin izahı istendiğinde ilk bakılacak kayıt olur. Gerçek amacı yansıtan ve tutarlı bir açıklama, izah dosyasının hazır bir parçasıdır; gerçeğe aykırı ya da anlamsız bir açıklama ise sonradan düzeltilemez bir aleyhe delildir.

Kayıtlı Olmayan Cüzdanlar

Düzenlemenin en çok tartışılan alanı, herhangi bir hizmet sağlayıcıya bağlı olmayan, kullanıcının kendi kontrolündeki cüzdanlardır. Bu cüzdanlara yapılan transferler yasaklanmamıştır; ancak kripto varlık hizmet sağlayıcısını işlem izleme ve kontrol yükümlülükleri bakımından en yüksek hassasiyete zorlar.

Uygulamada beklenen tedbirler şunlardır: kullanıcının transfer yapacağı veya alacağı bireysel cüzdan adresinin kendisine ait olduğunu beyan etmesini zorunlu kılan bir arayüzün kurgulanması, bu cüzdanın risk skorlamasına dâhil edilmesi ve yüksek tutarlı transferlerde fonun kaynağına ilişkin beyan alınması. Yetersiz bilgi hâlinde transferin askıya alınması veya reddedilmesi prosedürü işletilir.

Kullanıcı bakımından bunun anlamı, kendi cüzdanına yapacağı transferin de artık sorgulanabileceğidir. Adresin kime ait olduğu beyan edilmediğinde ya da beyan ile zincir üzerindeki hareket örtüşmediğinde transfer tamamlanmayabilir. Platform tarafındaki kısıtlamaların hukuki niteliği ve izlenecek yol kripto hesabın bloke edilmesi rehberinde gösterilmiştir.

Yurt Dışı Borsaya Transfer

Sınır ötesi boyut, kuralın en zayıf halkasıdır. Türkiye’deki bir hizmet sağlayıcıdan yurt dışındaki bir platforma yapılan transferde, gönderen tarafındaki kuruluş kendi yükümlülüğünü yerine getirir; ancak alıcı tarafındaki kuruluşun aynı standarda tabi olup olmadığı, bulunduğu ülkenin mevzuatına bağlıdır.

Bu asimetri, risk değerlendirmesinin merkezindedir. Karşı tarafın düzenlemeye tabi olmadığı ya da denetimin zayıf olduğu yargı alanlarında bulunduğu hâllerde, Tedbirler Yönetmeliği’nin riskli ülkelerle ilişkilere ilişkin hükümleri devreye girer ve sıkılaştırılmış tedbirler uygulanır. Bu hükümler, aklama ve terörün finansmanıyla mücadelede yeterli düzenlemelere sahip olmayan ya da uluslararası kuruluşlarca riskli kabul edilen ülkelerle yapılan işlemlere özel dikkat gösterilmesini öngörür.

Kullanıcı tarafında ise iki ayrı sorun doğar. Birincisi, yurt dışı platforma yapılan transferin Türkiye’deki kuruluş tarafından reddedilebilmesidir. İkincisi, yurt dışı platformdan gelen fonun Türkiye’de hesaba geçtiği anda kaynağının sorulmasıdır. İkinci durumda sunulacak belgeler, platform ekstresi, alım satım kayıtları ve zincir üzerindeki hareketi gösteren dökümlerdir.

Kullanıcı Tarafı: Transferim Neden Bekliyor?

Son satır önemlidir: her kısıtlama bir uyum işlemi değildir. Kısıtlamanın platformun kendi tedbirinden mi, MASAK kaynaklı bir ertelemeden mi yoksa adli bir karardan mı kaynaklandığının ayrılması gerekir; üçünün de kaldırılma yolu farklıdır. Süreçle ilgili hukuki destek için 0554 648 37 15 numaralı hattımızdan avukatlarımıza ulaşabilirsiniz.

Kuruluşlar İçin Uyum Takvimi ve Yükümlülükler

Sermaye Piyasası Kurulu tarafından faaliyette olduğu duyurulan kripto varlık hizmet sağlayıcılarının, 25 Ocak 2025 tarihine kadar uyum görevlisi ile yardımcısını atamaları, uyum görevlisinin atanmasından itibaren en geç bir ay içinde uyum programlarını oluşturmaları ve bu kapsamda belirlenen kurum politikalarına ilişkin taahhüt formlarını MASAK’a göndermeleri öngörülmüştür.

Uyum Programı Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle kurum politikasının kapsamı da netleştirilmiştir. Buna göre kurum politikası kapsamındaki izleme ve kontrol faaliyetlerinde müşterilerin ve işlemlerin devamlı olarak izlenmesine yönelik tedbirler alınır ve bu kapsamda elektronik transfer ile kripto varlık transfer mesajlarında yer alan gönderici ve alıcı bilgileri de ayrıca dikkate alınır.

Uyum programının unsurları, denetimde istenen belgeler ve ihlalin kademeli yaptırım rejimi uyum programı ve uyum görevlisi rehberinde ayrıntılı olarak tablolanmıştır. Kripto tarafında bu yükümlülüklerin ihlali, finansal kuruluş statüsü nedeniyle iki kat ceza sonucunu doğurur.

Kontrol Listesi

Sık Yapılan Hatalar

Birincisi, eşiğin 185.000 TL sanılmasıdır; kripto varlık hizmet sağlayıcıları için bu eşik 15.000 TL’dir. İkincisi, transferin eşiğin altına bölünmesidir; bağlantılı işlem kuralı toplamı esas alır ve bölme davranışı ayrıca şüphe göstergesidir. Üçüncüsü, açıklama alanının anlamsız karakterlerle doldurulmasıdır; ölçüt yalnızca uzunluk değil, açıklamanın işlemin niteliğini yansıtmasıdır.

Dördüncüsü, kayıtlı olmayan cüzdana yapılan transferin sorgusuz geçeceğinin sanılmasıdır. Beşincisi, yurt dışı platforma yapılan transferlerde karşı tarafın da aynı standarda tabi olduğunun varsayılmasıdır. Altıncısı, iade edilen transferin teknik bir arıza sanılıp hiçbir işlem yapılmamasıdır.

Kuruluş tarafında ise en sık hatalar, eşiğin sistemde yumuşak tanımlanması, eksik bilgide iade prosedürünün hiç kurulmaması, kayıtlı olmayan cüzdanlar için beyan arayüzünün bulunmaması ve izleme senaryolarında transfer mesajı bilgilerinin dikkate alınmamasıdır. Bu düzenlemelerin hepsi FATF sürecinin doğrudan ürünüdür; sürecin bütünü FATF gri listesi ve mevzuat dönüşümü rehberinde anlatılmıştır.

Kişisel Verilerin Korunması ile Kesişim

Seyahat kuralının doğurduğu ikinci hukuki tartışma, kişisel verilerin korunmasıdır. Transfer mesajıyla iletilen bilgiler, ad, adres, doğum yeri, vatandaşlık numarası ve pasaport numarası gibi doğrudan kimliği belirleyen verilerdir. Bu verilerin bir kuruluştan diğerine, çoğu zaman da yurt dışına aktarılması, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu bakımından bir işleme faaliyetidir.

Aktarımın hukuki sebebi bu noktada belirleyicidir. Kanunda öngörülen işleme şartları arasında, veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olma hâli yer alır. Seyahat kuralı kapsamındaki aktarım, mevzuattan doğan bir yükümlülüğün yerine getirilmesi olduğundan bu şart çerçevesinde değerlendirilir; ayrıca açık rıza alınması gerekmez.

Yurt dışına aktarım bakımından ise ayrı bir değerlendirme gerekir. Alıcı tarafındaki kuruluşun bulunduğu ülkenin veri koruma rejimi, aktarımın hangi usulle yapılacağını etkiler. Kuruluşların bu aktarımı aydınlatma metinlerinde göstermesi, saklama sürelerini belirlemesi ve veri minimizasyonu ilkesine uyması beklenir; yani yalnızca mevzuatın gerektirdiği bilgiler aktarılmalıdır.

Kullanıcı bakımından pratik sonuç şudur: transfer yapıldığında kimlik bilgilerinin karşı kuruluşa iletileceği, artık sistemin normal işleyişinin parçasıdır. Bu, mevzuattan doğan bir sonuçtur ve platformun tercihi değildir. Buna karşılık aktarılan bilgilerin kapsamının mevzuatın öngördüğü sınırı aşması, ayrı bir hukuka aykırılık oluşturur ve veri sorumlusuna başvuru yolunu açar.

Zincir Analizi ve Delil Değeri

Seyahat kuralı, transfer mesajıyla taşınan bilgiyi üretir; ancak soruşturmalarda kullanılan ikinci bir veri kaynağı daha vardır: zincir üzerindeki hareketin kendisi. Kripto varlık transferleri kamuya açık defterlerde kayıtlı olduğundan, bir adresin geçmişi ve bağlantıları teknik araçlarla analiz edilebilir. Bu analizler, dosyalarda çoğu zaman rapor hâlinde yer alır.

Bu raporların delil değeri tartışmalıdır ve savunmanın en verimli çalışacağı alan burasıdır. Analiz araçları, adresleri kümelere ayırır ve bu kümelere risk etiketleri atar; ancak bu etiketler olasılığa dayanır. Bir adresin riskli bir kümeyle ilişkilendirilmesi, o adresin sahibinin suça iştirak ettiğini göstermez. Kümeleme yönteminin, kullanılan veri tabanının ve etiketin dayandığı kaynağın dosyada açıklanması gerekir.

İkinci tartışma, aradaki halkaların sayısıdır. Bir fonun kaç adım önce riskli bir adresle temas ettiği, isnadın gücünü doğrudan etkiler. Doğrudan transfer ile birkaç adım sonra gelen dolaylı temas aynı değerlendirmeye tabi tutulamaz; özellikle borsa cüzdanları üzerinden geçen fonlarda bağlantı zinciri fiilen kopar.

Üçüncü tartışma, kullanıcının bilgi düzeyidir. Aklama suçu kasıt gerektirir; fonun kaynağını bilmeden yapılan bir alım satım işlemi, tek başına suçu oluşturmaz. Bu nedenle savunmada, işlemin hangi platform üzerinden, hangi fiyattan ve hangi amaçla yapıldığının belgelenmesi, kasıt tartışmasında belirleyici olur. Platform ekstrelerinin ve yazışmaların saklanması bu yüzden kritiktir.

Stablecoin ve P2P İşlemlerde Durum

Seyahat kuralı, varlık türüne göre ayrım yapmaz. Transfer edilen değerin bir kripto para mı yoksa değeri başka bir varlığa sabitlenmiş bir token mı olduğu, yükümlülüğün doğması bakımından fark yaratmaz. Uygulamada en yoğun transfer hacmi değeri sabitlenmiş tokenlarda gerçekleştiği için, kuralın pratik etkisi de en çok bu alanda hissedilir.

Kişiden kişiye yapılan alım satımlar ise ayrı bir sorun alanıdır. Bir hizmet sağlayıcının aracılık etmediği, tarafların doğrudan anlaştığı işlemlerde transfer mesajı üretilmez; karşılığındaki para akışı ise banka hesapları üzerinden yürür. Bu yapı, kripto tarafında iz bırakmazken banka tarafında yoğun ve açıklanamayan bir hareket doğurur.

Bu nedenle kişiden kişiye alım satım, aklama soruşturmalarında en sık karşılaşılan başlangıç noktalarından biridir. Hesabına çok sayıda kişiden küçük tutarlı ödemeler alan ve karşılığında kripto gönderen kişi, farkında olmadan bir toplama akışının parçası hâline gelebilir. Fonun kaynağı bilinmediğinde, bu kişi kendi savunmasını kurmakta zorlanır.

Korunmanın yolu kayıt tutmaktır: karşı tarafın kimliği, anlaşmanın içeriği, fiyat, tarih ve yazışmalar. Bu kayıtlar bulunmadığında, hesaba giren tutarların izahı yalnızca beyana dayanır. Hesaba giren tutarların nasıl izah edileceği ve hangi belgenin hangi iddiayı karşıladığı, paranın kaynağını ispat konusunun merkezindedir.

Vergi Tarafıyla İlişkisi

Seyahat kuralı bir aklamayla mücadele düzenlemesidir; vergi yükümlülüğü doğurmaz. Ancak ürettiği kayıt, vergi tarafında da kullanılabilir hâle gelir. Transfer mesajları, platform ekstreleri ve kimlik tespiti kayıtları, bir kişinin kripto varlık hareketlerinin tarih ve tutar bazında izlenebilmesini sağlar. Bu veriler, gerektiğinde bilgi ve belge talebiyle idareye ulaşabilir.

Bu nedenle kripto işlemlerinde vergisel durumun ayrıca değerlendirilmesi gerekir. İşlemlerin devamlılık göstermesi, organizasyon ve sermaye kullanılması ya da başkaları adına aracılık edilmesi hâlinde faaliyetin niteliği değişir ve mükellefiyet tesisi gündeme gelebilir. Tek seferlik bir alım satım ile düzenli ve yoğun bir işlem hacmi aynı değerlendirmeye tabi tutulamaz.

İkinci nokta, fonun bankaya dönüş anıdır. Kripto satışından elde edilen bedel banka hesabına geçtiğinde, yükümlü banka işlemin ekonomik amacını sorgular. Bu aşamada sunulacak belgeler platform ekstresi, alım satım kayıtları ve varsa transfer açıklamalarıdır. Açıklama alanına yazılan yirmi karakterlik ifade, tam da bu noktada değer kazanır.

Üçüncü nokta, kayıtların saklanmasıdır. Platformlar kapanabilir, hesaplar kapatılabilir ve geçmiş kayıtlara erişim zorlaşabilir. Dönemsel olarak ekstre indirilmesi ve saklanması, hem vergi hem aklama tarafında sonradan doğacak izah yükünü büyük ölçüde ortadan kaldırır.

Sıkça Sorulan Sorular

Travel rule nedir?

Seyahat kuralı olarak da anılan travel rule, kripto varlık transferlerinde alıcı ve gönderici hakkındaki bilgilerin güvenli biçimde ve ivedilikle alınması, saklanması ve iletilmesi yükümlülüğüdür. FATF tavsiyelerinde yer alan bu yükümlülük, Türkiye’de Tedbirler Yönetmeliği’ne eklenen 24/A maddesiyle düzenlenmiştir.

Ne zaman yürürlüğe girdi?

Madde, 25 Aralık 2024 tarihli düzenleme paketiyle Tedbirler Yönetmeliği’ne eklenmiş ve 25 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Aynı paketle kripto varlık hizmet sağlayıcıları uyum programı oluşturması gereken yükümlüler arasına dâhil edilmiştir.

Eşik kaç TL?

15.000 TL. Kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından aracılık edilen 15.000 TL veya üzeri kripto varlık transfer işlemlerinde, transfer mesajında gönderen ve alıcıya ilişkin bilgilerin yer alması gerekir. Kimlik tespiti bakımından da kripto varlık hizmet sağlayıcıları için genel eşik 15.000 TL’dir; diğer yükümlülerde bu eşik 185.000 TL olarak uygulanır.

Transfer mesajında hangi bilgiler yer alır?

Göndereni belirlemeye yarayan bilgilerden en az birine yer verilmesi zorunludur: isim, ticaret siciline kayıtlı kişinin unvanı, diğer tüzel kişiler ve tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin tam adı, cüzdan adresi, bunun bulunmadığı durumda işlemle ilgili referans numarası, adres veya doğum yeri, vatandaşlık numarası, müşteri numarası, pasaport numarası ya da vergi kimlik numarası.

Alıcı bilgisi de teyit ediliyor mu?

Hayır. Gönderene ilişkin bilgilerin doğruluğunun ayrıca teyit edilmesi zorunludur. Kripto varlık transfer mesajlarında alıcıya ilişkin olarak da belirtilen bilgilere yer verilir; ancak bu bilgilerin teyidi zorunlu kılınmamıştır.

Bilgiler eksik gelirse ne olur?

Söz konusu bilgileri içermeyen kripto varlık transfer mesajı alan kripto varlık hizmet sağlayıcı, bu mesajı gönderen hizmet sağlayıcıdan eksik bilgilerin tamamlanmasını talep etmelidir. Bilgilerin tamamlanmaması hâlinde söz konusu kripto varlık transferinin iade edilmesi gerekir.

Transferde açıklama yazmak zorunlu mu?

Evet. İlgili tebliğ uyarınca platformlar, gerçekleştirdikleri tüm kripto varlık transfer işlemlerinde, işlemin niteliğini açıklayıcı en az yirmi karakter uzunluğunda bir ifadenin müşteriler tarafından girilmesini temin etmekle yükümlü kılınmıştır.

Bilgiler nasıl iletiliyor?

Transfer mesajlarında yer alması istenen bilgilerin gönderilmesinde dağıtık defter teknolojisi ya da mesajlaşmaya imkân veren platform veya uygulama arayüzü gibi yazılım ve teknolojik araçların kullanılabileceği belirtilmiştir. Yöntem serbest bırakılmış, sonuç zorunlu tutulmuştur.

Kendi cüzdanıma transfer yapabilir miyim?

Kayıtlı olmayan cüzdanlara yapılan transferler yasaklanmamıştır; ancak risk temelli yaklaşım çerçevesinde ek ve sıkılaştırılmış tedbirlere tabidir. Uygulamada kullanıcıdan cüzdan adresinin kendisine ait olduğunu beyan etmesi istenir, adres risk skorlamasına dâhil edilir ve yetersiz bilgi hâlinde transfer askıya alınabilir veya reddedilebilir.

Kripto varlık hizmet sağlayıcıları finansal kuruluş mu?

Evet. Yapılan değişiklikle bu kuruluşlar Tedbirler Yönetmeliği m.4 kapsamında finansal kuruluş olarak konumlandırılmıştır. Bunun en somut sonucu, 5549 sayılı Kanun m.13 uyarınca idari para cezasının işlem tutarının yüzde beşinden az olmamak üzere iki kat uygulanmasıdır.

Uyum takvimi neydi?

Sermaye Piyasası Kurulu tarafından faaliyette olduğu duyurulan kripto varlık hizmet sağlayıcılarının 25 Ocak 2025 tarihine kadar uyum görevlisi ile yardımcısını ataması, uyum görevlisinin atanmasından itibaren en geç bir ay içinde uyum programlarını oluşturması ve ilgili taahhüt formlarını MASAK’a göndermesi öngörülmüştür.

Sektör nasıl sınıflandırılıyor?

MASAK tarafından yayımlanan ulusal risk değerlendirmesinde kripto varlık hizmet sağlayıcıları, bankacılık sektörüyle birlikte yüksek risk seviyesinde sınıflandırılan iki sektörden biri olarak gösterilmiştir. Ayrıca bu kuruluşlar ve üye işyerleri yüksek dereceli riskli grup statüsüne alınmıştır.