Konkordatoda Çekişmeli Alacak Davası Dilekçesi Örneği (İİK m.308/b) — 1 Aylık Süre

Alacağınız komiser incelemesinde itiraza uğradıysa, konkordato dosyasında çekişmeli alacak olarak işlem görür. Bu durumda İİK m.308/b size tasdik kararının ilânı tarihinden itibaren bir ay içinde dava açma hakkı tanır. Bu süre kaçırıldığında sonuç ağırdır: mahkemece belirlenen bankaya sizin adınıza yatırılmış pay, borçluya iade edilir. Aşağıda dava dilekçesi örneği ve sürecin tamamı yer almaktadır.

Alacak Nasıl "Çekişmeli" Hâle Gelir?

Komiser, İİK m.300 uyarınca borçluyu iddia olunan alacaklar hakkında açıklamada bulunmaya davet eder ve alacakların varit olup olmadığını borçlunun defterleri ve belgeleri üzerinde inceleyerek sonucunu İİK m.302 gereğince vereceği raporda belirtir. Bu inceleme sonunda alacağınız üç durumdan birine düşer:

İtiraz borçludan gelebileceği gibi, komiserin kendi incelemesinden de doğabilir. İİK m.302/6 uyarınca çekişmeli veya geciktirici koşula bağlı alacaklar bakımından oylamada özel hükümler uygulanır; bu nedenle alacağınızın çekişmeli sayılması hem tahsilinizi hem de oy gücünüzü etkiler.

Bankaya Yatırılan Pay: Kaçırılan Sürenin Bedeli

İİK m.308/b’nin ikinci fıkrası, çekişmeli alacaklı için hem koruma hem de tehlike içerir. Tasdik kararını veren mahkeme, konkordato projesi uyarınca çekişmeli alacaklara isabet eden payın, kararın kesinleşmesine kadar borçlu tarafından mahkemece belirlenen bir bankaya yatırılmasına karar verebilir.

Kanunun lafzı nettir: “Süresi içinde dava açmamış olan alacaklılar, bu paydan ödeme yapılmasını talep edemezler; bu durumda yatırılan pay borçluya iade edilir.” Yani banka hesabında sizin adınıza bekleyen para, süre dolduğunda kaybolur. Bu, konkordatoda alacaklının en somut biçimde para kaybettiği tek düzenlemedir.

Çekişmeli Alacak Davası Dilekçesi (Örnek Metin)

Davanın Usulü: Nerede, Kime Karşı, Ne Kadar Harçla?

Alacağın Kısmen Kabul Edilmesi Hâlinde Ne Yapılır?

Komiser alacağınızın bir kısmını kabul, bir kısmını reddetmişse, dava yalnızca reddedilen kısım için açılır. Kabul edilen kısım için dava açmanız gerekmez; o kısım zaten kaydedilmiş ve projeye dâhil edilmiştir.

Faiz ve fer’ilerin reddi uygulamada sık görülür. Bu durumda dilekçede, faizin hangi tarihten ve hangi orandan işletildiğinin hesap tablosuyla gösterilmesi önemlidir. Ayrıca konkordato mühletinin faize etkisini de gözetin: İİK m.294/3 uyarınca tasdik edilen proje aksine hüküm içermedikçe, kesin mühlet tarihinden itibaren rehinle temin edilmemiş alacaklara faiz işlemesi durur. Bu nedenle faiz talebiniz kesin mühlet tarihine kadar hesaplanmalıdır.

Çekişmeli Alacak Davasında İspat: Ne İşinize Yarar?

Bu dava, alacağın varlığını ve tutarını ispat davasıdır. Konkordato dosyasındaki komiser değerlendirmesi bağlayıcı değildir; mahkeme kendi incelemesini yapar. Uygulamada belirleyici olan deliller şunlardır:

Komiserin ret gerekçesi çoğu zaman “borçlunun defterlerinde kayıtlı değildir” şeklindedir. Bu gerekçe tek başına alacağın yokluğunu göstermez; olsa olsa borçlunun kayıt düzenindeki eksikliğe işaret eder. Dilekçenizde bu ayrımı açıkça yapın ve her iki tarafın defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi talep edin.

Çekişmeli Alacak Oylamada Nasıl Değerlendirilir?

İİK m.302, çekişmeli veya geciktirici koşula bağlı alacaklar bakımından özel bir düzenleme öngörür. Bu, alacağınız dava sonuçlanana kadar oylamada belirsiz bir konumda kalacağı anlamına gelir. Pratik sonucu şudur:

• Alacağınız çekişmeli sayılmışsa, oy gücünüz tartışmaya açık hâle gelir ve nisap hesabında itiraza konu olabilir.
• Toplantıya yine de katılın ve oyunuzu çekince kaydıyla kullanın; tutanağa çekişmeli alacak sahibi olarak katıldığınızın yazılmasını isteyin.
• Tasdik duruşmasında, itiraz sebeplerinizi duruşmadan en az üç gün önce yazılı olarak bildirerek nisap hesabına itiraz edebilirsiniz (İİK m.304/1).
• Tasdik kararına karşı, itiraz eden alacaklı sıfatıyla ilândan itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurabilirsiniz (İİK m.308/a).

Bu dört adım, m.308/b davasıyla paralel yürür. Dava tek başına yeterli değildir; nisap itirazınızı ayrıca ileri sürmezseniz, alacağınız sonradan sabit olsa bile oylamanın sonucunu değiştiremezsiniz.

Tasdik Sonrası Alacaklının Takvimi

Çekişmeli alacak davası tek başına yürümez; tasdik kararının ilânından itibaren üç ayrı süre aynı anda işlemeye başlar. Üçü de aynı olaydan — ilân tarihinden — başlar:

İstinaf süresinin dava süresinden kısa olması, uygulamada sık gözden kaçar. Tasdik kararına esasen itiraz ediyorsanız önce iki haftalık istinaf süresini gözetin; çekişmeli alacak davası için bir ayınız vardır. İki yol birbirinin alternatifi değildir ve birlikte kullanılabilir: istinaf tasdik kararının kendisini, m.308/b davası ise alacağınızın varlığını hedef alır.

Kendi dosyanızın takvimini otomatik çıkarmak isterseniz Konkordato Mühlet Takvimi ve Nisap Aracı sayfamızı kullanabilirsiniz.

Çekişmeli Alacak Davasında Yedi Hata

Alacağınız Neden Çekişmeli Sayıldı? Kaynağı Komiserin Raporudur

Dava dilekçenizi hazırlamadan önce, alacağınızın hangi gerekçeyle çekişmeli sayıldığını bilmeniz gerekir. Bu gerekçenin kaynağı tektir: komiserin gerekçeli raporu.

Nisap Kararı ile Alacağın Esası Aynı Şey Değildir

Çekişmeli sayılan alacağın oylamada nasıl değerlendirileceğine mahkeme karar verir; ancak bu karar alacağınızın varlığı hakkında kesin hüküm oluşturmaz. İİK m.302 bunu açıkça belirtir:

"Çekişmeli veya geciktirici koşula bağlı yahut belirli olmayan bir vadeye tabi alacakların hesaba katılıp katılmamasına ve ne oranda katılacağına mahkeme karar verir. Şu kadar ki bu iddialar hakkında ileride mahkemece verilecek hükümler saklıdır."

Çekişmeli Alacağın Mühlet ve Tasdik Rejimindeki Yeri

Bir alacağın çekişmeli sayılması, alacaklının konkordato sürecindeki konumunu değiştirir; ancak mühletin genel sonuçları bu alacaklar bakımından da geçerlidir.

Yedinci satır, çekişmeli alacak dosyalarında sürecin neden takip edilmesi gerektiğini gösterir: alacağı çekişmeli sayılan alacaklı, sürece hiç katılmasa dahi tasdik kararının sonuçlarından etkilenir. Bu nedenle hem alacak kaydının süresinde yapılması hem de çekişme hâlinde davanın süresinde açılması gerekir.

Dava Hazırlığında Kontrol Listesi

Çekişmeli alacak davasında dilekçenin dayanağı, konkordato dosyasındaki kayıtlardır.

İkinci satır, dava dilekçesinin omurgasını oluşturur: alacağın neden çekişmeli sayıldığı bilinmeden savunma kurulamaz. Komiserin tespiti ve borçlunun beyanı, dava dilekçesindeki iddiaların hangi noktaya yönelteceğini belirler.

Alacak kaydı için konkordato alacak kaydı dilekçesi rehberimize bakabilirsiniz.

Alacak Kaydından Davaya Uzanan Zincir

Çekişmeli alacak davası, kayıt ve itiraz aşamalarının sonucunda gündeme gelir.

Birinci ve ikinci satırlar birlikte okunmalıdır: alacağın komisere kaydettirilmesi ve bu alacağa itiraz edilmesi, çekişmeli hâle gelmenin çıkış noktasını oluşturur.

Dava Sürecinde Denetlenecekler

Dava dilekçesinin belirli unsurları taşıması gerekir.

Beşinci satır, en sık hak kaybına yol açan husustur: kanunda öngörülen süre içinde dava açılmaması hâlinde alacak bakımından ayrılan pay üzerindeki hak kaybedilebilir.

Alacak kaydı için konkordato alacak kaydı dilekçesi rehberimize bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Konkordatoda alacağım reddedilirse hangi davayı açarım?

Alacakları itiraza uğramış alacaklılar, tasdik kararının ilânı tarihinden itibaren bir ay içinde dava açabilir (İİK m.308/b). Bu, bir tespit davası niteliğindedir.

Süre ne zaman başlar?

Tasdik kararının ilânı tarihinden. Kararın size tebliğ edildiği tarih değil, İİK m.288 uyarınca yapılan ilânın tarihi esastır.

İİK m.308/e uyarınca 15 gün içinde dava açılacağı doğru mu?

Hayır, bu yaygın bir yanlış bilgidir. İİK m.308/e, kendisine karşı proje uyarınca ifada bulunulmayan alacaklının konkordatoyu kendisi hakkında feshettirmesini düzenler. Çekişmeli alacak davasının dayanağı m.308/b, süresi ise bir aydır.

Süreyi kaçırırsam ne olur?

Kanunun açık hükmü uyarınca süresi içinde dava açmamış alacaklılar, çekişmeli alacaklara isabet eden paydan ödeme yapılmasını talep edemez ve yatırılan pay borçluya iade edilir.

Davayı kime karşı açarım?

Konkordato borçlusuna karşı. Komiser davalı değildir; komiserin raporu davada delil olarak kullanılır.

Hangi mahkemede açılır?

Asliye ticaret mahkemesinde. Uygulamada dava, konkordato dosyasının görüldüğü mahkemede açılmaktadır.

Dava harca tabi midir?

Evet, nispi harca tabidir. Dava değeri, çekişmeli sayılan alacak tutarıdır. Alacak kaydı ise harca tabi değildir — bu ikisi karıştırılmamalıdır.

Alacağımın bir kısmı kabul edilmişse ne yaparım?

Dava yalnızca reddedilen kısım için açılır. Kabul edilen kısım zaten kaydedilmiştir ve projeye dâhildir.

Bankaya yatırılan pay nedir?

Tasdik kararını veren mahkeme, konkordato projesi uyarınca çekişmeli alacaklara isabet eden payın, kararın kesinleşmesine kadar borçlu tarafından mahkemece belirlenen bir bankaya yatırılmasına karar verebilir (İİK m.308/b/2).

Faizi hangi tarihe kadar isteyebilirim?

İİK m.294/3 uyarınca tasdik edilen proje aksine hüküm içermedikçe, kesin mühlet tarihinden itibaren rehinle temin edilmemiş alacaklara faiz işlemesi durur. Faiz talebiniz bu tarihe kadar hesaplanmalıdır.

Dava açmadan önce arabuluculuğa gitmem gerekir mi?

Ticari uyuşmazlıklarda dava şartı arabuluculuk rejimi gözetilmelidir. Talebin tespit mi eda mı olarak kurulduğuna göre değerlendirme değişebileceğinden, bir aylık süre içinde her iki adımı da planlamanız gerekir.

Alacak kaydı yapmadım, yine de bu davayı açabilir miyim?

Dava, komiserce incelenip çekişmeli sayılan bir alacağa ilişkindir. Alacak kaydı hiç yapılmamışsa ve bilançoda da kayıtlı değilseniz, alacağınız müzakerelere alınmamış olacağından bu davanın dayanağı oluşmaz.

Davayı kazanırsam paramı nasıl alırım?

Kararın kesinleşmesi üzerine, bankaya yatırılmış olan paydan alacağınız oranında ödeme yapılır. Pay yatırılmamışsa alacağınız proje şartlarına göre tahsil edilir.