Malpraktis dosyalarında karşı tarafın ilk ve neredeyse tek savunması şudur: “Bu bir komplikasyondur.” Bu cümle çoğu zaman dosyayı bitiren bir cevap gibi karşılanır — oysa değildir. Bir sonucun komplikasyon sayılması için birden çok şartın birlikte gerçekleşmesi gerekir; üstelik olayın komplikasyon olarak nitelendirilmesi incelemeyi sona erdirmez. Kurallara uygun bir ameliyat sonrasında gelişen bir sorunun günlerce fark edilmemesi, o müdahaleyi dahi sorumluluk zeminine taşıyabilir. Bu rehber savunmanın kırıldığı dört noktayı anlatır.
Bu rehber, malpraktis rehberleri serisinin bir parçasıdır — 50 rehber tek sayfada.
⚠️ Faizde mevzuat güncellemesi — 31 Temmuz 2026:
Faiz oranı. 7589 sayılı Kanun’un 10. maddesiyle 3095 sayılı Kanun’un 1. maddesi yeniden yazılmıştır (RG 31.07.2026, S. 33326). Yasal faiz artık sabit bir rakam değil, TCMB’nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde seksenidir. 30 Haziran’daki oran, önceki 31 Aralık oranından beş puan veya daha fazla farklıysa yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının yüzde sekseni uygulanır. Faiz artık dönemsel hesaplanır: 31.07.2026 öncesi dönemde eski rejim, sonrasında yeni formül geçerlidir; tek oranla yıllara yayılan hesap tabloları yanlış sonuç verir.
Faiz başlangıcı. Aynı Kanun’la Türk Borçlar Kanunu’nun 55. maddesine eklenen fıkralar uyarınca, bedensel zarar ve ölüm nedeniyle açılan tazminat davalarında faiz, bilinen dönem bakımından olay tarihinden, bilinemeyen dönem bakımından karar tarihinden işletilir. Tahkikat başlayıncaya kadar ifa amacıyla yapılan ödeme, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminat miktarından oransal olarak mahsup edilir. Geçiş bakımından belirleyici olan, haksız fiilin veya zarar doğuran olayın tarihidir. Ayrıntı: Yasal faiz değişti: reeskont endekslemesi
⚠️ Mevzuat güncellemesi — 31 Temmuz 2026: 7589 sayılı Kanun’un 19. maddesiyle Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun belirsiz alacak davasını düzenleyen 107. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır (RG 31.07.2026, S. 33326). Bu tarihten sonra yeni bir belirsiz alacak davası açılamaz. Yerine, aynı Kanun’un 20. maddesiyle HMK m. 109’a eklenen dördüncü fıkra ile güçlendirilmiş kısmi dava getirilmiştir: alacağın yalnız bir kısmının dava edildiği hâllerde talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir ve zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır. 31.07.2026’dan önce açılmış belirsiz alacak davaları geçici m. 1 uyarınca eski hükme göre görülmeye devam eder. Ayrıntı: Belirsiz alacak davası kaldırıldı mı? HMK 107 ve yargı paketi
Size “komplikasyon” mu dediler? Dört noktadan bakalım.
İki Kavram, Tek Fark: Kusur
| Komplikasyon | Malpraktis | |
|---|---|---|
| Tıbbi standart | Uyulmuştur | İhlal edilmiştir |
| Kusur | Yoktur | Vardır — ihmal, dikkatsizlik, bilgisizlik |
| Niteliği | Öngörülebilir ancak her zaman önlenemez risk | Önlenebilir hata |
| Sonuç | Kural olarak sorumluluk doğmaz | Sorumluluk doğar |
⚖️ Yargı tanımı
Komplikasyon; hekimin bilgi, beceri ve deneyim eksikliği olmaksızın standart uygulamayı, doğru teşhis ve tedaviyi özenli bir şekilde gerçekleştirmesine rağmen öngörülemeyecek ve engellenemeyecek biçimde ortaya çıkan, hekimliğin kötü uygulanmasından kaynaklanmayan zarar doğurucu durumları ifade eder.
Hukuk yönünden ölçüt şöyle formüle edilmiştir: zararlı sonuç öngörülemiyor ve önlenemiyorsa; ya da öngörülebilse bile — hastanın yeterince aydınlatılmış olması, onayının alınmış olması ve uygulamada kusur bulunmaması şartıyla — önlenemiyorsa, bu durum komplikasyon olarak kabul edilir.
Parantez içindeki şartlar belirleyicidir: komplikasyon savunması ancak onam ve kusursuz uygulamayla birlikte ayakta durur.
Komplikasyon Sayılmanın Üç Şartı
Bir sonucun komplikasyon sayılabilmesi için üç şartın birlikte gerçekleşmesi aranır:
- Riskin, o işlem bakımından bilinen bir risk olması,
- Hastanın bu risk hakkında aydınlatılmış olması,
- Uygulamanın tıp kurallarına uygun yürütülmüş olması.
Üçünden biri eksikse ortada komplikasyon savunması değil, sorumluluk vardır. Aydınlatma şartının ayrıntısı için: aydınlatılmış onam: ispat yükü ve geçerlilik şartları.
Dördüncü Kapı: Komplikasyon Yönetimi
📌 Nitelendirme incelemeyi bitirmez
Bu, dosyaların en çok kaçırdığı noktadır. Bir olayın komplikasyon olarak nitelendirilmesi incelemeyi sona erdirmez; komplikasyonun zamanında fark edilip edilmediği ve uygun biçimde yönetilip yönetilmediği ayrıca değerlendirilir.
Kurallara uygun bir ameliyat sonrasında gelişen bir kaçağın günlerce fark edilmemesi, kendisi kurallara uygun olan bir müdahaleyi dahi sorumluluk zeminine taşıyabilir.
Yani hekim komplikasyondan sorumlu olmasa bile, komplikasyonu yönetmekten sorumludur.
Bu nedenle komplikasyon savunmasıyla karşılaşıldığında sorulacak sorular, olayın kendisiyle bitmez ve sonrasına uzanır:
- Komplikasyonun belirtileri ne zaman ortaya çıktı?
- Bu belirtiler kayıtlara ne zaman geçti?
- Hastanın şikâyetleri üzerine hangi tetkikler yapıldı; ne zaman?
- Tanı konulması ne kadar gecikti?
- Gerekli müdahale zamanında yapıldı mı?
- Gerekiyorsa konsültasyon istendi mi veya sevk yapıldı mı?
- Ameliyat sonrası izlem sıklığı yeterli miydi?
Savunmanın Kırıldığı Dört Nokta
| Soru | Olumsuzsa |
|---|---|
| Bu gerçekten bilinen bir risk mi? | Uygulama hatasıdır; komplikasyon değildir |
| Hastaya anlatıldı mı? | Hasta o riski üstlenmemiştir; müdahale hukuka aykırıdır |
| Uygulama tıp kurallarına uygun muydu? | Kusur vardır |
| Zamanında fark edilip yönetildi mi? | Komplikasyon yönetiminde kusur vardır |
Dördü ayrı ayrı sorulmalıdır. Bir dosyada ilk üç soru olumlu cevaplansa dahi, dördüncüsü tek başına sorumluluk doğurabilir.
Malpraktis Nerede Ortaya Çıkar?
Yargı kararlarında tıbbi hata örnekleri aşamalara göre sayılmıştır:
| Aşama | Örnekler |
|---|---|
| Teşhis | Ön muayenenin eksik yapılması, hastanın geçmiş bilgisinin hiç veya gerektiği gibi alınmaması, gerekli tetkiklerin yapılmaması |
| Tedavi | Gereken müdahalenin hiç yapılmaması, vücutta yabancı madde unutulması, yanlış tedavi yöntemi seçilmesi, yanlış ilaç verilmesi, hastanın veya uzvun karıştırılması, müdahalenin ölçüsüz yapılması, hijyen kurallarına uyulmaması, hatalı ameliyat tarzı |
| Üstlenme | Konunun uzmanı olmayan hekimin teşhis veya tedaviyi üstlenmesi |
| Organizasyon | Hekim veya kurum düzeyinde; personel, ekipman, sevk ve nöbet düzenindeki eksiklikler |
Son iki satır özellikle önemlidir: üstlenme kusuru ve organizasyon kusuru, teknik uygulamada hiçbir hata bulunmasa dahi sorumluluk doğurabilir.
Dürüst Bir Sınır: Nedensellik
⚠️ Eksikliğin tespiti tek başına yetmez
Sorumluluk için bir eksikliğin tespiti yeterli değildir; eksiklik ile zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunmalıdır.
Komplikasyon daha erken fark edilseydi dahi sonucun değişmeyeceği tablolarda tazminat sorumluluğu doğmayabilir. Bu değerlendirme tıbbi literatür ve somut olgunun seyri üzerinden yapılır.
Bu nedenle “gecikme vardı” demek yetmez; zamanında müdahale edilseydi sonucun farklı olacağının ortaya konması gerekir. Bilirkişiden sorulacak soru da bu şekilde kurulmalıdır.
Kayıtlar: Tartışmanın Yürüdüğü Zemin
Komplikasyon yönetimi tartışması tümüyle kayıtlar üzerinden yürür. Kayıtta yer almayan bir işlemin yapıldığının ispatı güçtür.
Bu nedenle şu kayıtlar eksiksiz istenmelidir: hemşire gözlem notları (saatleriyle), vital bulgu takip formları, ilaç uygulama kayıtları, laboratuvar ve görüntüleme istem ve sonuç saatleri, konsültasyon istemleri ve cevap saatleri, hekim vizit notları ve varsa hasta ile yakınlarının şikâyet kayıtları.
Aradaki zaman boşlukları bu dosyaların en güçlü delilidir: hastanın şikâyeti kaydedilmiş ama saatlerce hiçbir işlem yapılmamışsa, bu boşluk kayıtta görünür.
Dilekçe Örneği 1 — Komplikasyon Savunmasına Cevap
[ … ] MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: 20…/…… E.
DAVACI VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
KONU: Davalı tarafın komplikasyon savunmasına karşı beyanlarımızdır.
AÇIKLAMALAR:
1. Davalı taraf, müvekkilde meydana gelen [sonuç]‘un komplikasyon olduğunu ve sorumluluk doğurmadığını ileri sürmektedir. Bu savunma aşağıdaki dört nokta bakımından ayrı ayrı denetlenmelidir.
2. BİRİNCİ NOKTA — BİLİNEN RİSK Mİ? Meydana gelen sonucun, yapılan müdahale bakımından tıbben bilinen ve kabul gören bir risk olup olmadığı belirlenmelidir. Somut olayda [açıklama] nedeniyle bu sonucun bilinen bir komplikasyon değil, uygulama hatası olduğu değerlendirilmektedir.
3. İKİNCİ NOKTA — AYDINLATMA. Bir sonucun komplikasyon sayılabilmesi için hastanın o risk hakkında aydınlatılmış olması gerekir. Müvekkile bu risk anlatılmamış; dosyadaki belge yalnızca genel nitelikte bir rıza metnidir. Aydınlatmanın yapıldığını ispat yükü davalı taraftadır. Bu itibarla müvekkil, gerçekleşen riski üstlenmiş sayılamaz.
4. ÜÇÜNCÜ NOKTA — UYGULAMA. Müdahalenin tıp kurallarına uygun yürütülüp yürütülmediği; teşhis, endikasyon ve teknik uygulama aşamaları bakımından ayrıca incelenmelidir.
5. DÖRDÜNCÜ NOKTA — KOMPLİKASYON YÖNETİMİ. Olayın komplikasyon olarak nitelendirilmesi incelemeyi sona erdirmez. Komplikasyonun zamanında fark edilip edilmediği ve uygun biçimde yönetilip yönetilmediği ayrıca değerlendirilmelidir. Somut olayda:
a) Müvekkilin [şikâyet] yakınması …/…/20… saat [ … ] itibarıyla kayıtlara geçmiştir,
b) Buna rağmen ilk tetkik [ … ] saat sonra yapılmıştır,
c) Tanı ancak [ … ] gün sonra konulmuştur,
d) Gerekli müdahale [ … ] tarihinde gerçekleştirilmiştir,
e) (Varsa) Konsültasyon istenmemiş veya sevk yapılmamıştır.
(Ek-1: hemşire gözlem notları, Ek-2: tetkik istem ve sonuç saatleri, Ek-3: vizit notları)
6. NEDENSELLİK. Zamanında tanı konulup müdahale edilseydi sonucun farklı olacağı değerlendirilmektedir. Bu husus bilirkişi incelemesiyle ortaya konmalıdır.
SONUÇ VE İSTEM: Komplikasyon savunmasının yukarıda sayılan DÖRT NOKTA bakımından ayrı ayrı değerlendirilmesine ve bilirkişi raporunda her birinin gerekçelendirilmesine karar verilmesini saygılarımızla talep ederiz. …/…/20…
Davacı Vekili
Av. [Ad Soyad]
(imza)
Dilekçe Örneği 2 — Bilirkişiye Sorulacak Sorular
Rapor, sorulmayan soruya cevap vermez. Sorular sevk yazısına girmelidir.
[ … ] MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: 20…/…… E.
DAVACI VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
KONU: Bilirkişi heyetine yöneltilmesini talep ettiğimiz sorulardır.
AÇIKLAMALAR:
1. HEYETİN BİLEŞİMİ. İncelemenin, olayın niteliğine uygun [ilgili uzmanlık dalları] alanlarından oluşan bir heyetçe yapılmasını talep ederiz.
2. TEŞHİS AŞAMASI.
i. Ön muayene ve hasta geçmişi eksiksiz alınmış mıdır?
ii. Klinik tabloya göre gerekli tetkikler istenmiş midir?
iii. Konulan tanı, mevcut bulgularla uyumlu mudur?
3. ENDİKASYON VE YÖNTEM.
iv. Uygulanan müdahale tıbben gerekli miydi?
v. Seçilen yöntem, mevcut alternatifler arasında uygun muydu?
vi. Müdahaleyi gerçekleştiren hekim, bu işlem bakımından yetkin miydi? (üstlenme kusuru)
4. UYGULAMA.
vii. Uygulama tıbbi standartlara uygun yürütülmüş müdür?
viii. Meydana gelen sonuç, bu müdahalede bilinen bir risk midir?
ix. Bu risk, dosyadaki onam belgesinde yer almakta mıdır?
5. KOMPLİKASYON YÖNETİMİ.
x. Komplikasyonun belirtileri hangi tarih ve saatte ortaya çıkmıştır?
xi. Bu belirtiler zamanında fark edilmiş midir?
xii. Fark edildikten sonra gereken tetkik ve müdahaleler zamanında yapılmış mıdır?
xiii. Konsültasyon veya sevk gerekli miydi; yapılmış mıdır?
xiv. Ameliyat sonrası izlem sıklığı yeterli midir?
6. NEDENSELLİK.
xv. Tespit edilen eksiklikler ile meydana gelen zarar arasında uygun nedensellik bağı var mıdır?
xvi. Zamanında müdahale edilseydi sonuç farklı olur muydu; olacaksa hangi ölçüde?
7. ORGANİZASYON.
xvii. Personel, ekipman, nöbet ve sevk düzeni bakımından kurumsal bir eksiklik var mıdır?
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıdaki soruların bilirkişi sevk yazısına AYNEN DERCİNE ve raporda AYRI AYRI CEVAPLANMASINA karar verilmesini saygılarımızla talep ederiz. …/…/20…
Davacı Vekili
Av. [Ad Soyad]
(imza)
Dilekçe Örneği 3 — Hekim ve Hastane Tarafında Savunma
[ … ] MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: 20…/…… E.
DAVALI: [Hastane / Hekim] — VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
KONU: Davaya cevaplarımızdır.
AÇIKLAMALAR:
1. SONUÇ BİLİNEN BİR KOMPLİKASYONDUR. Meydana gelen [sonuç], aynı müdahalede tıbben bilinen ve literatürde yer alan bir komplikasyondur; her türlü özen gösterilmesine rağmen gerçekleşebilir. (Ek-1: literatür ve uzman görüşü)
2. AYDINLATMA YAPILMIŞTIR. Söz konusu risk davacıya müdahaleden önce anlatılmış ve onam belgesinde açıkça yer almıştır. (Ek-2: onam belgesi ve ilgili bölümü)
3. UYGULAMA TIP KURALLARINA UYGUNDUR. Teşhis, endikasyon ve teknik uygulama aşamalarının tıbbi standartlara uygunluğunun bilirkişi incelemesiyle tespitini talep ederiz. (Ek-3: ameliyat notu ve tetkik sonuçları)
4. KOMPLİKASYON USULÜNE UYGUN YÖNETİLMİŞTİR.
a) Belirtiler ortaya çıktığı anda fark edilmiş ve kayda geçirilmiştir. (Ek-4: gözlem notları ve saatler)
b) Gerekli tetkikler aynı gün / [ … ] saat içinde yapılmıştır. (Ek-5: istem ve sonuç saatleri)
c) Konsültasyon istenmiş ve cevaplanmıştır. (Ek-6)
d) Gereken müdahale gecikmeksizin gerçekleştirilmiştir. (Ek-7)
e) İzlem, klinik tablonun gerektirdiği sıklıkta sürdürülmüştür.
5. NEDENSELLİK BULUNMAMAKTADIR. (İlgiliyse) Davacının ileri sürdüğü gecikme kabul edilmemekle birlikte, tıbbi olarak daha erken müdahale hâlinde de sonucun değişmeyeceği değerlendirilmektedir. Sorumluluk için eksikliğin tespiti yeterli olmayıp eksiklik ile zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunması gerekir.
SONUÇ VE İSTEM: Davanın REDDİNE; yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini saygılarımızla talep ederiz. …/…/20…
Davalı Vekili
Av. [Ad Soyad]
(imza)
Hasta Tarafında Kontrol Listesi
- Dört nokta ayrı ayrı ileri sürüldü mü?
- Komplikasyon yönetimi kusuru bağımsız başlık olarak yazıldı mı?
- Şikâyetin kayda geçtiği saat tespit edildi mi?
- İlk tetkikin yapıldığı saat ile arasındaki boşluk hesaplandı mı?
- Tanının konulduğu tarih belirlendi mi?
- Konsültasyon istenip istenmediği araştırıldı mı?
- Hemşire gözlem notları saatleriyle istendi mi?
- Bilirkişiye nedensellik sorusu soruldu mu?
- Üstlenme ve organizasyon kusuru değerlendirildi mi?
- Sorular sevk yazısına girdi mi?
Sık Yapılan Altı Hata
- “Komplikasyon” cevabını kabullenmek. Nitelendirme incelemeyi sona erdirmez.
- Yönetim kusurunu atlamak. Hekim komplikasyondan sorumlu olmasa da onu yönetmekten sorumludur.
- Saatleri çıkarmamak. Şikâyet ile ilk işlem arasındaki boşluk bu dosyaların en güçlü delilidir.
- Yalnızca “gecikme vardı” demek. Zamanında müdahaleyle sonucun değişeceği de ortaya konmalıdır.
- Soruları sevk yazısına koydurmamak. Rapor, sorulmayan soruya cevap vermez.
- Üstlenme ve organizasyon kusurunu gözden kaçırmak. Teknik uygulamada hata bulunmasa dahi sorumluluk doğurabilir.
Özen Ölçütü: Ayrımın Hukuki Zemini
Komplikasyon ile malpraktis arasındaki fark, tıbbi bir tanım farkı olmaktan çok hukuki bir değerlendirme farkıdır. Ölçüt, hekimin davranışının kanunun aradığı özen standardına uyup uymadığıdır.
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Sözleşme | Vekâlet sözleşmesi, vekilin vekâlet verenin bir işini görmeyi üstlendiği sözleşmedir | TBK m.502 |
| Sadakat ve özen | Vekil, üstlendiği iş ve hizmetleri vekâlet verenin haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle yürütmekle yükümlüdür | TBK m.506/2 |
| Objektif ölçüt | Özen borcundan doğan sorumluluğun belirlenmesinde, benzer alanda iş ve hizmetleri üstlenen basiretli bir vekilin göstermesi gereken davranış esas alınır | TBK m.506/3 |
| Sonuç borcu değil | Vekil, amaçlanan sonucun elde edilememesinden değil, çalışmalarının özenle görülmemesinden sorumludur | |
| Borca aykırılık | Borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesinden doğan zarar giderilir | TBK m.112 |
| İndirim | Zarar gören zararın doğmasında veya artmasında etkili olmuşsa hâkim tazminatı indirebilir veya kaldırabilir | TBK m.52 |
| Müteselsil sorumluluk | Birden çok kişi birlikte zarara sebebiyet verdiklerinde müteselsilen sorumlu olurlar | TBK m.61 |
Üçüncü satır, komplikasyon savunmasının sınırını çizer: bir sonucun tıp literatüründe bilinen bir komplikasyon olması, o olayda özen gösterildiği anlamına gelmez. Aynı komplikasyon, önlenebilir olduğu hâlde önlem alınmamışsa ya da geç fark edilip yönetilmemişse kusur oluşturur. Bilirkişiye sorulacak soru bu iki katmanı ayrı ayrı kapsamalıdır.
Aydınlatma eksikliği, teknik kusur olmasa da sorumluluk doğurur. Komplikasyon savunmasının kabul edilebilmesi için, o riskin hastaya önceden anlatılmış olması beklenir. Matbu bir onam formunun imzalatılmış olması tek başına yeterli sayılmaz; aydınlatmanın içeriği, zamanı ve hastanın anlayabileceği biçimde yapıldığı kayıtlardan anlaşılmalıdır. Aydınlatmanın usulüne uygun yapıldığını ispat yükü kural olarak sağlık tarafındadır.
Savunmanın Denetlendiği Dört Kayıt
Komplikasyon savunmasının dosyada karşılığı olup olmadığı, belirli kayıtlar üzerinden denetlenir.
| Kayıt | Ne aranır |
|---|---|
| Onam belgesi | Tarih, imza, riskin adının açıkça yazılıp yazılmadığı |
| Ameliyat notu | Uygulanan teknik ve karşılaşılan güçlüklerin ayrıntısı |
| Anestezi kaydı | Vital bulguların seyri ve müdahalelerin saati |
| Hemşire gözlem formu | Şikâyetin ilk bildirildiği saat ve alınan aksiyon |
| Konsültasyon | İstenip istenmediği, istenmişse ne zaman yanıtlandığı |
| Sistem log kayıtları | Kayıtların oluşturulma ve değiştirilme zamanları |
| Taburcu ve kontrol | Uyarıların yazılı verilip verilmediği ve kontrol takvimi |
Dördüncü ve beşinci satırlar, komplikasyon yönetimi tartışmasının merkezidir: komplikasyonun ortaya çıkması değil, fark edildikten sonra ne kadar sürede ve nasıl müdahale edildiği belirleyicidir. Şikâyetin bildirildiği saat ile müdahale saati arasındaki fark, kusur değerlendirmesinin en somut verisidir.
Rapor aşaması için adli tıp raporu ve itiraz rehberimize bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Komplikasyon ile malpraktis arasındaki fark nedir?
Komplikasyonda tıp biliminin genel kabul görmüş uygulama ve standartlarına aykırılık yoktur; malpraktiste ise bu standartlara aykırı, kusurlu bir davranış vardır. Komplikasyon öngörülebilir ancak her zaman önlenemez bir risktir; malpraktis önlenebilir bir hatadır.
Bir sonucun komplikasyon sayılması için ne gerekir?
Üç şartın birlikte gerçekleşmesi aranır: riskin o işlem bakımından bilinen bir risk olması, hastanın bu risk hakkında aydınlatılmış olması ve uygulamanın tıp kurallarına uygun yürütülmüş olması. Üçünden biri eksikse komplikasyon savunması ayakta durmaz.
Karşı taraf ‘komplikasyondur’ dedi, dosya bitti mi?
Bitmez. Bir olayın komplikasyon olarak nitelendirilmesi incelemeyi sona erdirmez; komplikasyonun zamanında fark edilip edilmediği ve uygun biçimde yönetilip yönetilmediği ayrıca değerlendirilir.
Komplikasyon yönetimi ne demek?
Komplikasyon ortaya çıktıktan sonraki sürecin doğru yürütülmesidir: belirtilerin zamanında fark edilmesi, gerekli tetkiklerin yapılması, tanının gecikmeden konulması, gereken müdahalenin zamanında gerçekleştirilmesi ve gerekiyorsa konsültasyon ile sevk. Bu süreçteki kusur ayrıca sorumluluk doğurur.
Ameliyat kurallara uygun yapılmışsa yine de sorumluluk olur mu?
Olabilir. Kurallara uygun bir ameliyat sonrasında gelişen bir sorunun günlerce fark edilmemesi, kendisi kurallara uygun olan bir müdahaleyi dahi sorumluluk zeminine taşıyabilir.
Savunma hangi noktalardan denetlenir?
Dört noktadan: bu gerçekten bilinen bir risk mi, hastaya anlatıldı mı, uygulama tıp kurallarına uygun muydu ve komplikasyon zamanında fark edilip yönetildi mi. Dördü ayrı ayrı sorulmalıdır; ilk üçü olumlu olsa dahi dördüncüsü tek başına sorumluluk doğurabilir.
Malpraktis hangi aşamalarda ortaya çıkar?
Teşhis aşamasında ön muayenenin eksik yapılması, hasta geçmişinin alınmaması veya gerekli tetkiklerin yapılmaması; tedavi aşamasında yanlış yöntem seçimi, yanlış ilaç, uzuv karıştırılması, vücutta yabancı madde unutulması ve hijyen kurallarına uyulmaması sayılabilir. Ayrıca üstlenme ve organizasyon kusurları da gündeme gelir.
Üstlenme kusuru nedir?
Konunun uzmanı olmayan hekimin teşhis veya tedaviyi üstlenmesidir. Teknik uygulamada hata bulunmasa dahi bu husus başlı başına sorumluluk doğurabilir.
Organizasyon kusuru nedir?
Hekim veya kurum düzeyinde; personel, ekipman, nöbet ve sevk düzenindeki eksikliklerden doğan kusurdur. Bireysel uygulamada hata bulunmasa bile kurumsal eksiklik sorumluluk sebebi olabilir.
Gecikme tespit edilirse tazminat kesin mi?
Kesin değildir. Sorumluluk için eksikliğin tespiti yeterli olmayıp, eksiklik ile zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunmalıdır. Komplikasyon daha erken fark edilseydi dahi sonucun değişmeyeceği tablolarda sorumluluk doğmayabilir.
Hangi kayıtlar istenmelidir?
Hemşire gözlem notları saatleriyle, vital bulgu takip formları, ilaç uygulama kayıtları, laboratuvar ile görüntüleme istem ve sonuç saatleri, konsültasyon istemleri ve cevap saatleri, hekim vizit notları ve varsa hasta ile yakınlarının şikâyet kayıtları istenmelidir.
Bilirkişiye ne sorulmalı?
Teşhis, endikasyon, yöntem seçimi ve uygulama aşamalarının uygunluğu; sonucun bilinen bir risk olup olmadığı ve onam belgesinde yer alıp almadığı; komplikasyonun ne zaman ortaya çıktığı, zamanında fark edilip edilmediği ve yönetiminin uygun olup olmadığı; son olarak eksiklik ile zarar arasında nedensellik bağı bulunup bulunmadığı ayrı ayrı sorulmalıdır.
Size “komplikasyon” mu dediler? Dört noktadan bakalım.
İlgili Rehberler
- Aydınlatılmış onam: ispat yükü ve geçerlilik şartları
- Malpraktis davası: kamu mu özel mi, hangi mahkeme, hangi süre?
- Malpraktis tazminat dava dilekçesi örneği
- Hasta hakları ve aydınlatılmış onam
- Bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi örneği (HMK m. 281)
- Uzman görüşü sunulması dilekçesi örneği (HMK m. 293)
- Bilirkişinin reddi talebi dilekçesi örneği (HMK m. 272)
- Haksız fiilde maddi ve manevi tazminatın esasları
- Maluliyet oranı hesaplama
- Tüm dilekçe örnekleri
Dayanak Mevzuat
- 6098 sayılı TBK m. 502 vd. — vekâlet sözleşmesi ve vekilin özen borcu
- 6098 sayılı TBK m. 49 — haksız fiil sorumluluğu ve illiyet bağı
- Hasta Hakları Yönetmeliği — bilgilendirme ve rıza
- 1219 sayılı Kanun m. 70 — tıbbi müdahalede hastanın rızası
- Tıbbi Deontoloji Nizamnamesi — hekimin özen yükümlülüğü
- 5237 sayılı TCK m. 85, 89 — taksirle öldürme ve taksirle yaralama
- 6100 sayılı HMK m. 266 vd., 281 — bilirkişi incelemesi ve rapora itiraz
- 2577 sayılı İYUK m. 13 — kamu tarafında tam yargı davası
