Dolandırıcılık Şikâyet Dilekçesi Örneği (2026) — TCK m.157-158

Dolandırıcılık şikâyetlerinin çoğu delil yokluğundan değil, “bu bir hukuki ihtilaftır” gerekçesiyle takipsizlikle sonuçlanıyor. Çünkü kanun ödemenin yapılmasını değil, ödemenin hile ile sağlanmış olmasını arıyor. Yargıtay’ın ölçütü nettir: hile nitelikli yalandır. Bu yazıda hile unsurunu dilekçede nasıl kuracağınızı, para akışını nasıl belgeleyeceğinizi ve nitelikli hâllerin sınırlarını anlatıyor, sonunda hazır bir şikâyet dilekçesi örneği veriyoruz.

Suçun Tanımı ve Korunan Değer

TCK m.157: “Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağlayan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası verilir.”

Dolandırıcılık suçuyla korunmak istenen hukuki yarar kişilerin malvarlığı değerleridir. Yine bu suç tipiyle kişilerin irade özgürlükleri ve hukuki ilişkilerde iyi niyetleri de korunup güvence altına alınmaktadır.

Uygulamada faydalı bir ayrıntı: dolandırıcılık suçunda aldatılan kişi ile malvarlığı zarara uğrayan kişinin aynı olmasına gerek yoktur. Ödemeyi sizin adınıza bir yakınınız yaptıysa da şikâyet yolu açıktır.

Adli para cezasının ayrıca öngörülmesinin bir gerekçesi vardır: dolandırıcılık suçunun işlenmesi suretiyle elde edilen yararın miktarı çoğu zaman tam olarak belirlenememektedir.

Hile: “Nitelikli Yalan” Ölçütü

Dilekçenizin ağırlık merkezi burasıdır. Yargıtay ölçütü şöyle kurar:

Buradaki anahtar ifade “denetleme olanağını ortadan kaldırma”dır. Bu yüzden dilekçede yalnız söylenen yalanı değil, sizi kontrol etmekten alıkoyan davranışları da yazmalısınız: acele ettirme, yüz yüze görüşmeden kaçınma, farklı hesaplara yönlendirme.

Ölçüt tek tip değildir; her dosya kendi içinde değerlendirilir: hangi davranışların hileli olduğu yolunda genel bir kural koymak oldukça zor olmakla birlikte, olaysal olarak değerlendirme yapılmalı, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmak suretiyle sonuca ulaşılmalıdır. (Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2017/4 E., 2019/383 K.)

Son olarak bir sınır: failin yalnızca hileli hareketler gerçekleştirmesi dolandırıcılık suçunun sübutu için yeterli değildir. Hilenin işe yaramış olması, yani sizi gerçekten yanılgıya düşürmüş olması gerekir.

En Kritik Ayrım: Hukuki İhtilaf mı, Suç mu?

Takipsizlik kararlarının büyük bölümü bu başlıktan çıkar. Kural şudur: tek başına borcun ödenmemesi suç oluşturmaz. Belirleyici olan edimin sonradan yerine getirilmemesi değil, ilişki kurulurken kandırıcı nitelikte hileli davranış bulunup bulunmadığıdır.

Yakın bir kavramla da karışır: Yargıtay Ceza Genel Kurulu kararlarında dolandırıcılık ile güveni kötüye kullanma suçu arasındaki fark vurgulanmıştır: dolandırıcılıkta irade özgürlüğü hile ile sakatlanır; güveni kötüye kullanma ise belli hukuki ilişkinin kötüye kullanılmasıdır. Yani malı hile ile alan ile, hukuka uygun biçimde aldığı malı sonradan kendine mal eden kişi farklı suçlardan sorumludur.

Alacak tahsili için hile kullanılması ise ara bir kategoridir: fail, hukuki ilişki temelli alacağını alabilmek adına hileli hareketlere başvurmuşsa da dolandırıcılık suçu oluşmaktadır. Fakat 159. maddede failin hukuki ilişkiye dayalı alacağı tahsil kastı, dolandırıcılığın temel hâline göre daha az ceza verilmesini gerektiren bir neden olarak kabul edilmiştir.

Nitelikli Hâller ve Ceza Aralığı

Bilişim/banka araçları, kamu bağlantısı iddiası, dini duyguların istismarı, meslek güveninin kötüye kullanılması gibi bentlerden biri varsa ceza 3-10 yıl aralığına çıkar; bazı bentlerde alt sınır 4 yıldır.

İnternet ve telefon dolandırıcılığında en çok karşılaşılan bent şudur: bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçu, TCK’nın 158/1-f maddesinde düzenlenmiştir.

Bu ayrımın usule yansıyan bir sonucu vardır: basit dolandırıcılık ve TCK 159 bakımından dosyanın uzlaştırmaya konu edilmesi mümkündür; nitelikli hâllerde kural olarak uygulanmaz. TCK m.159 hâlinde ayrıca soruşturma ve kovuşturma başlatılması mağdurun şikâyetine bağlanmış olup bu hâl 6763 sayılı Kanun ile birlikte uzlaşma kapsamına alınmıştır.

Fail tarafında ise giderim önem taşır: soruşturmada tam giderim daha yüksek, kovuşturmada hükümden önce yapılan giderim daha düşük indirim getirir. Mağdur olarak bunu bilmeniz, uzlaşma teklifini değerlendirirken işinize yarar.

Teşebbüs de mümkündür: hileli davranışlarla icra hareketleri başladıktan sonra menfaat elde edilmeden önce yakalanırsa teşebbüs gündeme gelir. Para gitmemiş olsa bile şikâyet edebilirsiniz.

Dolandırıcılık Şikâyet Dilekçesi Örneği (2026)

Aşağıdaki metin genel bir şablondur. Köşeli parantez içindeki alanları doldurun; 2. maddedeki hile başlıklarından yalnızca dosyanıza uyanları bırakın ve her davranışı tarihiyle somutlaştırın.

Şikâyet Öncesi Delil Hazırlığı

1. Para akışını eksiksiz çıkarın — dekont, IBAN, hesap sahibi adı, işlem saati
2. Mesajları silmeden yedekleyin — hile unsuru genellikle burada gizlidir
3. İlan ve site görüntüsünü kaydedin — yayından kaldırılabilir
4. Aynı mağduriyeti yaşayan var mı araştırın — sistematiklik hile iddiasını güçlendirir
5. Bankanıza derhal bildirin — para hâlâ hesapta olabilir; zaman kritiktir

Sık Yapılan Beş Hata

1. Sadece “param gitti” demek. Hilenin ne olduğu somut biçimde anlatılmalıdır.
2. Ödeme öncesini atlamak. Savcılık hilenin ödemeden önce var olduğunu arar.
3. Denetim engelini yazmamak. Ölçüt, mağdurun denetleme olanağının ortadan kaldırılmasıdır.
4. Nitelikli hâli belirtmemek. Bilişim veya banka aracı kullanıldıysa TCK m.158 yazılmalıdır.
5. Geç başvurmak. Paranın izlenebilmesi bakımından ilk günler belirleyicidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Dolandırıcılık suçu nasıl tanımlanıyor?

TCK m.157 uyarınca; hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağlayan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası verilir.

Hile ne demek, her yalan hile midir?

Yargıtay’a göre hile nitelikli yalandır. Yalan belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun denetleme olanağını ortadan kaldırmalıdır. Kullanılan hile ile mağdur yanılgıya düşürülmeli ve yanıltma sonucu kandırıcı davranışlarla yalanlara inanan mağdur tarafından sanığa veya başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin yeterli olup olmadığı nasıl belirlenir?

Hangi davranışların hileli olduğu yolunda genel bir kural koymak zordur; olaysal olarak değerlendirme yapılmalı, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli ve kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Sadece hileli davranış yeterli mi?

Değildir. Failin yalnızca hileli hareketler gerçekleştirmesi suçun sübutu için yeterli değildir; hile sonucunda mağdurun yanılgıya düşmesi ve bu yanılma sonucu haksız çıkar sağlanması gerekir.

Borcunu ödemeyen kişi dolandırıcı sayılır mı?

Tek başına borcun ödenmemesi suç oluşturmaz. Belirleyici olan, edimin sonradan yerine getirilmemesi değil, ilişki kurulurken kandırıcı nitelikte hileli davranış bulunup bulunmadığıdır.

Alacağını tahsil için hile kullanan ne olur?

Fail, hukuki ilişki temelli alacağını alabilmek adına hileli hareketlere başvurmuşsa da dolandırıcılık suçu oluşur. Ancak TCK m.159’da failin hukuki ilişkiye dayalı alacağı tahsil kastı, daha az ceza verilmesini gerektiren bir neden olarak kabul edilmiştir.

TCK m.159 hâli şikâyete mi bağlı?

Evet. Bu hâlde soruşturma ve kovuşturma başlatılması mağdurun şikâyetine bağlanmış olup, 02/12/2016 tarihli 6763 sayılı Kanun ile birlikte uzlaşma kapsamına alınmıştır.

Dolandırıcılık ile güveni kötüye kullanma farkı nedir?

Yargıtay Ceza Genel Kurulu kararlarında belirtildiği üzere; dolandırıcılıkta irade özgürlüğü hile ile sakatlanır, güveni kötüye kullanma ise belli bir hukuki ilişkinin kötüye kullanılmasıdır.

Nitelikli dolandırıcılık ne zaman söz konusu olur?

Bilişim veya banka araçlarının kullanılması, kamu bağlantısı iddiası, dini duyguların istismarı, meslek güveninin kötüye kullanılması gibi bentlerden biri varsa ceza üç ile on yıl aralığına çıkar; bazı bentlerde alt sınır dört yıldır.

İnternet ve banka üzerinden dolandırıcılık hangi bende girer?

Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçu TCK m.158/1-f bendinde düzenlenmiştir.

Uzlaştırma uygulanır mı?

Basit dolandırıcılık ve TCK m.159 bakımından dosyanın uzlaştırmaya konu edilmesi mümkündür; nitelikli hâllerde kural olarak uygulanmaz.

Etkin pişmanlık indirimi nasıl işler?

Soruşturma aşamasında yapılan tam giderim daha yüksek, kovuşturma aşamasında hükümden önce yapılan giderim ise daha düşük oranda indirim sağlar.

Aldatılan kişi ile zarar gören farklı olabilir mi?

Olabilir. Dolandırıcılık suçunda aldatılan kişi ile malvarlığı zarara uğrayan kişinin aynı olmasına gerek yoktur.

Para alınmadan yakalanırsa suç oluşur mu?

Hileli davranışlarla icra hareketleri başladıktan sonra menfaat elde edilmeden önce yakalanırsa teşebbüs hükümleri gündeme gelir.

Bu sayfadaki örnek dilekçe yalnızca bilgilendirme amaçlı genel bir şablondur ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her dosya kendine özgüdür; süreler hak düşürücü olabilir. Dilekçenizi mutlaka avukatınızla birlikte hazırlayın. Bu içerik avukat-müvekkil ilişkisi doğurmaz.