Beraat ve Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı (CMK 223): Beraatin Beş Hâli, CVYO’nun Kusur ve Cezasızlık Hâlleri, Düşme ve Red, Beraatin Önceliği, Gerekçe, Giderler ve Tazminat

Ceza yargılaması sonunda mahkeme beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi veya düşmesi kararlarından birini verir (CMK m.223/1). Beraat kararı; yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması, suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması, failin kast veya taksirinin bulunmaması, olayda bir hukuka uygunluk nedeninin bulunması ya da suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması hâllerinde verilir (m.223/2). Ceza verilmesine yer olmadığı kararı ise fiil suç olmakla birlikte, sanığın kusurunun bulunmaması (yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, zorunluluk hâli, cebir veya tehdit, meşru savunmada sınırın mazur görülebilir heyecanla aşılması, kusurluluğu kaldıran hata) veya etkin pişmanlık, şahsi cezasızlık, karşılıklı hakaret ve haksızlık içeriğinin azlığı gibi nedenlerle ceza verilmemesi hâlinde verilir (m.223/3-4). Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde durma, düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez (m.223/9). Şikâyet yokluğu gibi kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşıldığı hâllerde ise davanın düşmesine karar verilir (m.223/8).

CMK m.223/9: Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde durma, düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez.

Altı Hüküm Türü

Duruşmanın sona erdiği açıklandıktan sonra hüküm verilir ve beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi ve düşmesi kararları hüküm niteliğindedir (CMK m.223/1). Adli yargı dışındaki bir yargı merciine yönelik görevsizlik kararı da kanun yolu bakımından hüküm sayılır (m.223/10). Yüklenen suçu işlediğinin sabit olması hâlinde sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilir ve bu durumda belli bir cezaya mahkûmiyet yerine veya mahkûmiyetin yanı sıra güvenlik tedbirine de hükmolunabilir (m.223/5-6). Aynı fiil nedeniyle aynı sanık için önceden verilmiş bir hüküm veya açılmış bir dava varsa davanın reddine karar verilir (m.223/7). Hâkim kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir ve bu delilleri vicdani kanaatiyle serbestçe takdir eder (m.217/1). Hangi hükmün verileceği, bu delil değerlendirmesinin sonucuna göre belirlenir. Beraat, takipsizlik ve düşme arasındaki farklar için beraat, takipsizlik ve düşme rehberine bakabilirsiniz.

Beraatin Beş Hâli (m.223/2)

Beraat kararı kanunda beş bent hâlinde sayılmıştır (CMK m.223/2). Birinci hâl, yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olmasıdır; örneğin yalnızca hukuki bir borç uyuşmazlığının ceza davasına konu edilmesi. İkinci hâl, suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olmasıdır; bu, sanığın fiille hiçbir ilgisinin bulunmadığının kesin olarak ortaya konduğu en güçlü beraat biçimidir. Üçüncü hâl, yüklenen suç açısından failin kast veya taksirinin bulunmamasıdır. Dördüncü hâl, suçun sanık tarafından işlenmesine rağmen olayda bir hukuka uygunluk nedeninin bulunmasıdır; kanun hükmünü yerine getirme veya meşru savunma bu kapsamdadır (TCK m.24/1, 25/1). Beşinci hâl ise yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmamasıdır. Beşinci bent, uygulamada delil yetersizliğinden beraat olarak anılır ve Anayasadaki “suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz” ilkesinin (AY m.38) ve şüpheden sanık yararlanır ilkesinin somut görünümüdür. Hangi bentten beraat edildiği, özellikle hukuk davası ve tazminat bakımından önem taşır. Bu nedenle savunmada, mümkün olan en güçlü beraat sebebinin delilleriyle birlikte ileri sürülmesi gerekir.

Şüpheden Sanık Yararlanır ve Hukuka Aykırı Delil

Anayasaya göre suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz ve kanuna aykırı olarak elde edilmiş bulgular delil olarak kabul edilemez (AY m.38). Yüklenen suç ancak hukuka uygun bir şekilde elde edilmiş delillerle ispat edilebilir (CMK m.217/2) ve kanuna aykırı olarak elde edilmiş bir delil duruşmada ortaya konulmak istendiğinde reddolunur (m.206/2-a). Hâkim, kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir ve bu delilleri vicdani kanaatiyle serbestçe takdir eder (m.217/1). Bu ilkelerin sonucu olarak, dosyadaki hukuka uygun deliller suçun sanık tarafından işlendiğini şüpheye yer vermeyecek şekilde ortaya koymuyorsa beraat kararı verilir (m.223/2-e). Özellikle yalnızca mağdurun beyanına dayanan, bu beyanın başka delillerle desteklenmediği veya kendi içinde çelişkili olduğu dosyalarda bu ilke belirleyici olur. Hukuka aykırı delilin dışlanması, bazen dosyada mahkûmiyete yeterli delil kalmaması sonucunu doğurur; bu durumda da beraat kararı verilmesi gerekir.

Kast veya Taksir Yokluğu ve Hata

Beraat sebeplerinden biri, yüklenen suç açısından failin kast veya taksirinin bulunmamasıdır (CMK m.223/2-c). Fiilin icrası sırasında suçun kanuni tanımındaki maddi unsurları bilmeyen kimse kasten hareket etmiş olmaz; ancak bu hata dolayısıyla taksirli sorumluluk hâli saklıdır (TCK m.30/1). Örneğin başkasına ait bir eşyayı kendisine ait sanarak alan kişi hırsızlık kastıyla hareket etmiş olmaz; hırsızlığın taksirli hâli bulunmadığından bu durumda beraat kararı verilir. Buna karşılık fiilin taksirli hâli de suç olarak düzenlenmişse, kastın bulunmaması taksirli suçtan sorumluluğu ortadan kaldırmaz. Ceza sorumluluğunu kaldıran veya azaltan nedenlere ait koşulların gerçekleştiği hususunda kaçınılmaz bir hataya düşen kişi ise bu hatasından yararlanır (m.30/3); bu durumda kusurluluğu ortadan kaldıran hata nedeniyle ceza verilmesine yer olmadığı kararı gündeme gelir (CMK m.223/3-d). Kast yokluğundan beraat ile kusurluluğu kaldıran hata nedeniyle ceza verilmesine yer olmadığı kararı arasındaki fark, fiilin suç tipine uyup uymadığıdır.

Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı: Kusur Yokluğu (m.223/3)

Sanık hakkında yüklenen suçla bağlantılı olarak yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya sağır ve dilsizlik hâli ya da geçici nedenlerin bulunması, suçun hukuka aykırı fakat bağlayıcı emrin yerine getirilmesi suretiyle veya zorunluluk hâli ya da cebir veya tehdit etkisiyle işlenmesi, meşru savunmada sınırın heyecan, korku ve telaş nedeniyle aşılması ve kusurluluğu ortadan kaldıran hataya düşülmesi hâllerinde, kusurunun bulunmaması dolayısıyla ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (CMK m.223/3). Örneğin fiili işlediği sırada on iki yaşını doldurmamış çocukların ceza sorumluluğu yoktur (TCK m.31/1); karşı koyamayacağı veya kurtulamayacağı cebir ve şiddet veya muhakkak ve ağır bir korkutma veya tehdit sonucu suç işleyen kimseye ceza verilmez (m.28/1); meşru savunmada sınırın aşılması mazur görülebilecek bir heyecan, korku veya telaştan ileri gelmişse faile ceza verilmez (m.27/2). Bu hâllerde fiil hukuka aykırı olmaya devam eder, ancak fail kusurlu olmadığı için cezalandırılmaz. Çocukların ceza sorumluluğu için çocuğum suç işledi rehberine bakabilirsiniz.

Meşru Savunma mı, Sınırın Aşılması mı?

Meşru savunma ile meşru savunmada sınırın aşılması arasındaki ayrım, hükmün türünü doğrudan belirler. Gerek kendisine gerek başkasına ait bir hakka yönelmiş, gerçekleşen, gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak olan haksız bir saldırıyı o anda hâl ve koşullara göre saldırı ile orantılı biçimde defetmek zorunluluğu ile işlenen fiillerden dolayı faile ceza verilmez (TCK m.25/1). Meşru savunma bir hukuka uygunluk nedeni olduğundan, bu hâlde beraat kararı verilir (CMK m.223/2-d). Buna karşılık savunmanın orantılılık sınırı aşılmış, ancak bu aşım mazur görülebilecek bir heyecan, korku veya telaştan ileri gelmişse, fiil hukuka aykırı olmaya devam eder, ancak kusur bulunmadığından ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (TCK m.27/2; CMK m.223/3-c). Zorunluluk hâli de hukuka uygunluk nedeni değil, kusurluluğu kaldıran bir neden olarak ceza verilmesine yer olmadığı kararına bağlanmıştır (m.223/3-b). Bu ayrım, özellikle hukuk davası ve tazminat bakımından sonuç doğurur; çünkü haklı savunmada bulunan, saldıranın şahsına veya mallarına verdiği zarardan sorumlu tutulamazken (TBK m.64), zorunluluk hâlinde başkasının mallarına verilen zararın giderilmesi yükümlülüğünü hâkim hakkaniyete göre belirler. Meşru savunma için saldırıya uğradım, kendimi savunurken yaraladım rehberine bakabilirsiniz.

Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı: Cezasızlık Hâlleri (m.223/4)

İşlenen fiilin suç olma özelliğini devam ettirmesine rağmen; etkin pişmanlık, şahsi cezasızlık sebebinin varlığı, karşılıklı hakaret veya işlenen fiilin haksızlık içeriğinin azlığı dolayısıyla faile ceza verilmemesi hâllerinde de ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (CMK m.223/4). Örneğin yağma ve nitelikli yağma hariç malvarlığına karşı suçların haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, üstsoy veya altsoyunun veya aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına işlenmesi hâlinde ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz (TCK m.167/1). Hakaret suçunun karşılıklı olarak işlenmesi hâlinde taraflardan her ikisi veya biri hakkında ceza vermekten vazgeçilebilir (m.129/3). Hırsızlık suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle ceza vermekten de vazgeçilebilir (m.145). Taksirli hareket sonucu neden olunan netice, münhasıran failin kişisel ve ailevi durumu bakımından artık bir cezanın hükmedilmesini gereksiz kılacak derecede mağdur olmasına yol açmışsa ceza verilmez (m.22/6). Bu hâllerde fiil suç olmaya devam eder; ancak kanun, suç siyaseti gereği ceza verilmemesini öngörmüştür. Bu hükümlerin bir kısmı zorunlu, bir kısmı ise mahkemenin takdirine bırakılmıştır; kanunun “ceza vermekten vazgeçilebilir” ifadesini kullandığı hâllerde mahkeme gerekçe göstererek karar verir.

Beraat Önceliklidir (m.223/9)

Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde durma, düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez (CMK m.223/9). Bu kural, sanığın lehine olan en güçlü sonucun öncelikle araştırılmasını zorunlu kılar. Örneğin dava zamanaşımı dolmuş olsa bile, dosyadaki deliller sanığın suçu işlemediğini açıkça ortaya koyuyorsa, mahkeme düşme kararı değil beraat kararı vermelidir. Aynı şekilde şikâyetten vazgeçilmiş bir dosyada fiilin suç oluşturmadığı açıksa, düşme yerine beraat kararı verilmesi gerekir. Bu öncelik kuralı, sanığın yargılama sonunda “suçsuz” sayılmasının, dosyanın usulden kapanmasından daha değerli olduğunu gösterir. Savunmada da, dosyanın düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı kararıyla sonuçlanabileceği durumlarda, beraat için gerekli koşulların varlığı ayrıca ve öncelikle ileri sürülmelidir.

Düşme, Durma ve Davanın Reddi

Türk Ceza Kanununda öngörülen düşme sebeplerinin varlığı ya da soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hâllerinde davanın düşmesine karar verilir (CMK m.223/8). Sanığın ölümü, zamanaşımı, şikâyetten vazgeçme ve şikâyet süresinin geçmesi bu kapsamdadır. Eski metnimizde “şikâyet yokluğu” hâlinde ceza verilmesine yer olmadığı kararı verileceği belirtilmişti; kanuna göre kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hâlinde verilecek karar düşmedir, bu nedenle ifade düzeltilmiştir. Soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaşılırsa, gerçekleşmesini beklemek üzere durma kararı verilir ve bu karara itiraz edilebilir. Aynı fiil nedeniyle aynı sanık için önceden verilmiş bir hüküm veya açılmış bir dava varsa ise davanın reddine karar verilir (m.223/7); bu kural, aynı fiilden dolayı bir kişinin iki kez yargılanmamasını güvence altına alır. Takipsizlik kararı ve itirazı için kovuşturmaya yer olmadığı kararı rehberine bakabilirsiniz.

Gerekçe Neden Önemlidir?

Beraat hükmünün gerekçesinde CMK m.223/2’de belirtilen hâllerden hangisine dayanıldığının, ceza verilmesine yer olmadığına dair kararın gerekçesinde ise m.223/3 ve 4’te belirtilen hâllerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir (CMK m.230/2-3). Hükmün gerekçeyi içermemesi, temyiz bakımından hukuka kesin aykırılık hâlleri arasında sayılmıştır (m.289/1-g). Gerekçenin önemi, özellikle beraat kararlarında ortaya çıkar: “suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması” nedeniyle verilen beraat ile “işlendiğinin sabit olmaması” nedeniyle verilen beraat, sanık bakımından farklı sonuçlar doğurabilir. Örneğin bir disiplin soruşturmasında, iş ilişkisinde veya hukuk davasında, beraat gerekçesi olayın değerlendirilmesini etkileyebilir. Bu nedenle sanık, beraat etmiş olsa bile, daha lehe bir beraat gerekçesi için kanun yolu başvurusunda hukuki yararı bulunup bulunmadığını değerlendirmelidir. Hazır bulunan sanığa başvurabileceği kanun yolları, mercii ve süresi bildirilir (m.231/2).

Beraatin ve CVYO’nun Sonuçları

Hakkında beraat veya ceza verilmesine yer olmadığına karar verilen kişi, sadece kendi kusurundan ileri gelen giderleri ödemeye mahkûm edilir; bu kişinin önceden ödemek zorunda kaldığı giderler Devlet Hazinesince üstlenilir (CMK m.327). Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra beraatine karar verilen kişi maddi ve manevi zararlarını Devletten isteyebilir (m.141/1-e) ve beraat eden sanığa tazminat isteyebileceği bir hâl varsa bu da bildirilir (m.231/3). Beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararının kesinleşmesi hâlinde, soruşturma sırasında alınan kimlik ve fiziki kayıtlar Cumhuriyet savcısının huzurunda derhâl yok edilir (m.81/2). Hukuk hâkimi ise zarar verenin kusurunun olup olmadığı konusunda ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla bağlı değildir (TBK m.74); bu nedenle ceza davasında beraat edilmesi, hukuk mahkemesinde tazminat sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Yargılama giderleri için ceza davasında yargılama giderleri, tazminat için haksız tutuklama ve gözaltı tazminatı, hukuk davasına etkisi için ceza davasındaki beraatin tazminata etkisi rehberlerine bakabilirsiniz.

Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararıyla Birlikte Güvenlik Tedbiri

Ceza verilmesine yer olmadığı kararı, her durumda sanığın hiçbir yaptırımla karşılaşmayacağı anlamına gelmez. Akıl hastalığı nedeniyle işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamayan veya davranışlarını yönlendirme yeteneği önemli derecede azalmış olan kişiye ceza verilmez; ancak bu kişiler hakkında güvenlik tedbirine hükmolunur (TCK m.32/1). Aynı şekilde on iki yaşından küçük veya algılama yeteneği bulunmayan on iki-on beş yaş arasındaki çocuklar hakkında da çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilir (m.31). Bu nedenle ceza verilmesine yer olmadığı kararıyla birlikte, kişinin ve toplumun korunmasına yönelik tedbirlere de karar verilebilir. Bu tedbirler ceza niteliğinde değildir; amaçları kişinin tedavisi, korunması veya topluma yeniden kazandırılmasıdır. Savunmada, kişinin durumuna en uygun tedbirin seçilmesi ve tedbirin süresinin denetlenmesi önemlidir.

Beraatten Sonra Aleyhe Yargılamanın Yenilenmesi

Kesinleşmiş bir beraat kararı, kural olarak aynı fiilden dolayı yeniden yargılamaya engel olur (CMK m.223/7). Ancak kanun, sınırlı hâllerde sanık aleyhine yargılamanın yenilenmesine izin vermiştir: duruşmada sanığın lehine ileri sürülen ve hükme etkili olan bir belgenin sahteliğinin anlaşılması, hükme katılan hâkimlerden birinin görevini yaparken sanık lehine ceza kovuşturmasını gerektirecek nitelikte kusur etmesi ve sanığın beraat ettikten sonra suçla ilgili olarak hâkim önünde güvenilebilir nitelikte ikrarda bulunması (m.314/1). Bu hâller dar yorumlanır; yalnızca yeni bir delilin ortaya çıkması veya delillerin farklı değerlendirilebileceği düşüncesi, beraat eden sanık aleyhine yargılamanın yenilenmesi için yeterli değildir. Bu kural, beraat kararının sağladığı hukuki güvenliğin korunmasına yöneliktir. Sanık lehine yargılamanın yenilenmesi ise daha geniş koşullara bağlanmıştır ve ayrı bir değerlendirme gerektirir.

Mağdur ve Katılan Açısından Beraat

Beraat kararı, mağdur ve katılan bakımından da önemli sonuçlar doğurur. Katılan, beraat kararına karşı kanun yoluna başvurabilir ve delillerin yanlış değerlendirildiğini veya eksik araştırma yapıldığını ileri sürebilir. Bunun yanında ceza davasındaki beraat, mağdurun hukuk mahkemesinde tazminat talep etmesine engel değildir; çünkü hukuk hâkimi, zarar verenin kusurunun olup olmadığı hakkında karar verirken ceza hâkiminin verdiği beraat kararıyla bağlı değildir (TBK m.74). Bu nedenle özellikle delil yetersizliğinden verilen beraat kararlarından sonra mağdur, hukuk mahkemesinde farklı ispat kurallarıyla tazminat davası açabilir. Ceza verilmesine yer olmadığı kararında ise fiilin suç olduğu kabul edildiğinden, mağdurun tazminat talebi bakımından fiilin varlığı daha açık bir şekilde ortaya konmuş olur. Mağdur haklarının korunması için ceza dosyasında katılan olarak yer alınması ve kanun yolu süresinin takip edilmesi önemlidir.

Kanun Yolu

Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbiri, davanın reddi ve düşme kararları hüküm niteliğinde olduğundan, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Beraat kararına karşı Cumhuriyet savcısı ve katılan kanun yoluna başvurabilir. Sanık bakımından ise, beraat kararına rağmen gerekçenin değiştirilmesinde hukuki yararı bulunması hâlinde kanun yolu başvurusu gündeme gelebilir; örneğin delil yetersizliğinden verilen beraatin, suçun işlenmediğinin sabit olması gerekçesine dönüştürülmesi istenebilir. Ceza verilmesine yer olmadığı kararı sanık bakımından fiilin suç olduğunun kabulünü içerdiğinden, sanığın bu karara karşı beraat talebiyle kanun yoluna başvurması da mümkündür. Derhâl beraat kararı verilebilecek bir hâlde ceza verilmesine yer olmadığı, düşme veya durma kararı verilmişse, bu durum kanun yolunda açıkça ileri sürülmelidir (CMK m.223/9). İstinaf için ceza davasında istinaf, kanun yolları için istinaf ve temyiz rehberlerine bakabilirsiniz.

Örnek Durumlar

Sık Yapılan Hatalar

• Beraat ile CVYO’yu aynı sanmak: CVYO’da fiil suç olmaya devam eder.
• Şikâyet yokluğunda CVYO beklemek: Kovuşturma şartının gerçekleşmemesi düşme sebebidir.
• Meşru savunma ile sınırın aşılmasını karıştırmak: İlki beraat, ikincisi CVYO sonucu doğurur.
• Beraat gerekçesini önemsememek: Gerekçe disiplin ve hukuk davalarını etkileyebilir.
• Beraatin tazminat davasını bitirdiğini sanmak: Hukuk hâkimi beraatle bağlı değildir.
• Tazminat süresini kaçırmak: Kesinleşmenin tebliğinden 3 ay, her hâlde 1 yıl.

Beraat ve ceza verilmesine yer olmadığı kararlarının gerekçesi, kanun yolu, yargılama giderleri, tutukluluk tazminatı ve hukuk davasına etkisi için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Esas Hakkında Savunma Dilekçesi Örneği (Beraat Talebi)

Sık Sorulan Sorular

CMK 223’e göre hangi hükümler verilir?

Beraat, CVYO, mahkûmiyet, güvenlik tedbiri, davanın reddi, düşme.

Beraat hangi hâllerde verilir?

Fiil suç değil, sanık işlemedi, kast/taksir yok, hukuka uygunluk var, işlendiği sabit değil (m.223/2).

Delil yetersizliğinden beraat nedir?

Suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması (m.223/2-e).

Ceza verilmesine yer olmadığı kararı nedir?

Fiil suç olmakla birlikte kusur yokluğu veya cezasızlık nedeniyle ceza verilmemesi.

CVYO hangi hâllerde verilir?

Yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, zorunluluk hâli, cebir-tehdit, sınırın mazur aşılması, hata; etkin pişmanlık, şahsi cezasızlık, karşılıklı hakaret, haksızlık azlığı.

Meşru savunmada hangi karar verilir?

Beraat (hukuka uygunluk; m.223/2-d).

Meşru savunmada sınır aşılırsa?

Mazur heyecan, korku, telaşla ise CVYO (TCK m.27/2).

Şikâyet yoksa ne karar verilir?

Düşme (m.223/8).

Beraat mı düşme mi öncelikli?

Derhâl beraat verilebilecekse düşme veya CVYO verilemez (m.223/9).

Davanın reddi ne zaman verilir?

Aynı fiilden önceki hüküm veya dava varsa (m.223/7).

Beraat gerekçesi önemli mi?

Evet; hangi bende dayanıldığı gösterilmeli (m.230/2).

Beraatte yargılama giderini kim öder?

Sanık yalnız kendi kusurundan doğanları (m.327).

Beraat edince tazminat alınır mı?

Yakalama veya tutuklama sonrası beraatte (m.141/1-e).

Beraatle kayıtlar silinir mi?

Kimlik ve fiziki kayıtlar yok edilir (m.81/2).

Beraat hukuk davasını etkiler mi?

Hukuk hâkimi beraatle bağlı değildir (TBK m.74).

Beraat kararına itiraz edilebilir mi?

Savcı, katılan ve hukuki yararı varsa sanık kanun yoluna gidebilir.

Beraat eden yeniden yargılanabilir mi?

Yalnız CMK m.314’teki dar hâllerde aleyhe yargılamanın yenilenmesi mümkündür.

Akıl hastasına ne karar verilir?

CVYO ve güvenlik tedbiri (TCK m.32/1).

CVYO sicile işler mi?

Adli sicile kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri kaydedilir; CVYO mahkûmiyet değildir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki CMK, TCK, TBK ve Anayasa hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.