Fon Tasfiyesinde Stopaj Hesaplama Aracı 2026: Fon Türü ve Alış Tarihine Göre Oran (%0, %7,5, %10, %15, %17,5) — GVK Geçici 67, 9487, 10041, 11107, 11734 Sayılı Kararlar, Zarar Mahsubu ve Şirketler

Tasfiye edilen bir fondan yapılan ödemede kesilecek stopaj üç şeye bağlıdır: fonun türüne, payları hangi tarihte aldığınıza ve gerçek kişi mi şirket mi olduğunuza. Dayanak GVK Geçici 67. madde ve 2006/10731 sayılı Kararın eki kararla bunu değiştiren Cumhurbaşkanı Kararlarıdır. Hisse senedi yoğun fonlarda oran gerçek kişi için %0’dır. Ancak TEFAS’ta işlem görmeyen hisse senedi yoğun serbest fonlarda 27.03.2026 ve sonrasında alınan paylar için oran %17,5’tir (11107 sayılı Karar). Para piyasası, borçlanma araçları ve benzeri TL fonlarda oran alış tarihine göre %0, %7,5, %10, %15 veya %17,5 olabilir. Hisse yoğun olmayan serbest fonlar, değişken, karma ve eurobond fonlarında ise 01.02.2025’e kadar %10, sonra %15 ve 09.07.2025’ten itibaren %17,5 uygulanır (9487 ve 10041 sayılı Kararlar). Stopaj yalnızca kazanca uygulanır; zarar ettiğiniz alımlarda stopaj kesilmez. Aynı fonda farklı tarihlerde alım yaptıysanız her alımın oranı ayrıdır. Şirketler için oran kural olarak %0’dır; para piyasası fonlarında 05.09.2026’dan itibaren %10’dur ve kesilen vergi kurumlar vergisinden mahsup edilir (11734 sayılı Karar; KVK m.34). Aşağıdaki araç alımlarınızı tek tek hesaplar. Yazı, oranların dayanağını, fon türünün nasıl belirleneceğini, zarar mahsubunu, şirketlerin durumunu ve fazla kesilen verginin nasıl geri isteneceğini anlatır. Vergi dairesine düzeltme başvurusu, özelge talebi ve şirket için kesinti belgesi talebi örneklerini verir.

Aracı Nasıl Kullanırsınız?

Kısa cevap: Yatırımcı türünü ve fon türünü seçin, tasfiye ödemesinin tarihini ve brüt tutarını yazın. Sonra her alımınızın tarihini, pay adedini ve birim alış fiyatını girin. Araç ödemeyi paylara eşit dağıtır, her alım için kazancı ve oranı bulur, toplam stopajı ve net ödemeyi gösterir.

Tasfiyede fonun bütün varlıkları nakde çevrilir ve bakiye, katılma payı sahiplerine payları oranında ödenir. Bu nedenle her pay aynı tutarı alır; araç girdiğiniz toplam brüt ödemeyi toplam pay adedine bölerek pay başına ödemeyi bulur. Ödeme birden fazla taksitte yapıldıysa ya da yapılacaksa toplamı girin. Brüt tutar, kesintiden önceki tutardır; ödeme dökümünde “brüt” veya “stopaj öncesi” olarak gösterilir. Yalnızca hesabınıza geçen net tutarı biliyorsanız, dökümdeki kesinti tutarını ekleyerek brüt tutarı bulabilirsiniz.

Alımlar en önemli kısımdır. Oranlar alış tarihine göre değiştiği için aynı fonda farklı tarihlerde yaptığınız her alımı ayrı satıra yazın. Alış tarihi, pay adedi ve birim fiyat işlem dekontunda ve hesap ekstresinde yer alır. Tasfiye sürecinde bu belgeler kuruluştan istenebilir; pay bakiyeniz Merkezi Kayıt Kuruluşunun yatırımcı hizmetlerinden de kontrol edilebilir. Fon türünü seçerken fonun unvanına ve izahnamesine bakın. Unvanında “hisse senedi yoğun”, “serbest”, “para piyasası” veya “döviz” ifadeleri, hangi satırın uygulanacağını belirler. Tasfiye listesindeki fonların türleri tasfiye edilen fonlar tam listesi yazımızda gösterildi.

Şirket seçildiğinde araç, para piyasası fonları için bir ek bilgi daha ister: 05.09.2026 itibarıyla birim pay değeri. 11734 sayılı Karara göre bu tarihten önce alınan paylarda yalnızca bu tarihten sonraki döneme ait kazanca %10 uygulanır. 5 Eylül 2026 bir cumartesiye denk geldiği için o tarihten önceki son açıklanan fiyatın esas alınması gerekebilir; kuruluşun hangi değeri kullandığını dökümden kontrol edin. Portföyünün sürekli olarak en az %51’i Borsa İstanbul hisselerinden oluşan bir fonda gerçek kişi olarak bir yıldan fazla pay tuttuysanız, ilgili kutuyu işaretleyin.

Dayanak: GVK Geçici 67 ve Cumhurbaşkanı Kararları

Kısa cevap: Yatırım fonu katılma paylarının elden çıkarılmasından doğan kazançlar GVK Geçici 67. madde kapsamında kaynağında vergilendirilir. Kesintiyi ödemeyi yapan kuruluş yapar. Oranları Cumhurbaşkanı belirler; son değişiklikler 9487 (01.02.2025), 10041 (09.07.2025), 11107 (27.03.2026) ve 11734 (05.09.2026) sayılı Kararlarla yapılmıştır.

Gelir Vergisi Kanununun geçici 67. maddesi, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının alım satımından ve elde tutulmasından doğan kazançların vergilendirilmesini düzenler. Maddeye göre kesintiyi yatırımcı değil, işleme aracılık eden banka veya aracı kurum yapar; yatırımcı bakımından ayrıca bir beyan yükümlülüğü doğmaz. Yatırım fonu katılma paylarının fona iadesi veya tasfiye yoluyla elden çıkarılması da bu kapsamdadır. Tasfiyede kesintiyi, fonun portföy saklayıcılığını ve kurucu işlevlerini üstlenen tasfiye bankası ya da ödemeyi hesabınıza aktaran dağıtıcı kuruluş yapar. Kesintinin kim tarafından yapıldığı ödeme dökümünde görülür.

Oranları belirleme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir ve oranlar 2006/10731 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının eki kararda gösterilir. Bu karar yıllar içinde çok kez değiştirilmiştir. Yatırım fonu katılma payları bakımından bugünkü tablonun kilit kararları şunlardır. 23.12.2020’den itibaren alınan birçok TL fon için oran %0’a indirilmiş, 2024’te kademeli olarak %7,5 ve %10’a çıkarılmıştır. 01.02.2025 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan 9487 sayılı Kararla %15’e, 09.07.2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 10041 sayılı Kararla %17,5’e yükseltilmiştir. Her değişiklik, belirtilen tarihten itibaren alınan paylara uygulanmak üzere yürürlüğe girmiştir. Eski tarihli alımlar eski oranı korur.

2026’da iki değişiklik daha yapılmıştır. 27.03.2026 tarihli ve 33206 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 11107 sayılı Karar, hisse senedi yoğun fonlara tanınan %0 oranının dışına TEFAS’ta işlem görmeyen hisse senedi yoğun serbest fonları çıkarmış ve bu tarihten itibaren alınan paylar için %17,5 oranını getirmiştir. 05.09.2026 tarihli ve 33361 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 11734 sayılı Karar ise sermaye şirketlerinin para piyasası fonları ile unvanında “para piyasası” ibaresi bulunan serbest fonlardan elde ettiği kazançlar için oranı %0’dan %10’a çıkarmıştır. Kararın 2. maddesine göre bu oran, yayım tarihinden itibaren alınan paylara ve daha önce alınmış paylarda 05.09.2026’dan elden çıkarma tarihine kadar geçen döneme ait kazançlara uygulanır.

Oran Tablosu: Alış Tarihine ve Fon Türüne Göre

Kısa cevap: Gerçek kişiler için üç grup vardır. Hisse senedi yoğun fonlarda oran her dönemde %0’dır. Para piyasası, borçlanma araçları ve benzeri TL fonlarda oran alış tarihine göre %0 ile %17,5 arasında değişir. Hisse yoğun olmayan serbest fonlar ile değişken, karma, eurobond, dış borçlanma, yabancı ve “döviz” unvanlı fonlar indirimden yararlanmamıştır: 01.02.2025’e kadar %10, sonra %15, 09.07.2025’ten itibaren %17,5.

Gelir İdaresinin 2026 yılı Geçici 67 rehberi, 23.12.2020–30.04.2024 döneminde alınan yatırım fonu katılma payları için indirimli oranın “değişken, karma, eurobond, dış borçlanma, yabancı, serbest fonlar ile unvanında ‘döviz’ ifadesi geçen yatırım fonları hariç” uygulandığını belirtir. Bu ayrım önemlidir: tasfiye listesindeki serbest fonların önemli bir kısmı hisse senedi yoğun serbest fondur ve hisse senedi yoğun fonlara tanınan %0 oranından yararlanır; hisse yoğun olmayan serbest fonlar ise indirim döneminde de %10’a tabi kalmıştır. 01.02.2025’ten itibaren bu iki grup arasındaki fark kalkmış, her ikisi için de önce %15, sonra %17,5 uygulanmıştır.

Tablonun okunuşu basittir: satırı alış tarihiniz, sütunu fonunuzun türü belirler. Tasfiye ödemesinin tarihi oranı değiştirmez; önemli olan payın ne zaman alındığıdır. Bu nedenle 2023’te alınıp 2026’da tasfiye ödemesi alınan bir para piyasası fonu payında oran %0’dır; aynı fonda 2025 sonbaharında alınan bir payda ise %17,5. Aynı fonda farklı tarihlerde alım yapan yatırımcı için ödeme dökümünde birden fazla oran görünmesi bu yüzden olağandır.

Özel Kurallar: TEFAS Dışı Fonlar, %51 Kuralı ve Şirketler

Kısa cevap: TEFAS’ta işlem görmeyen hisse senedi yoğun serbest fonlarda 27.03.2026’dan sonraki alımlar %17,5’e tabidir. Portföyü sürekli en az %51 BİST hissesi olan fonlarda bir yıldan fazla tutulan paylar ile iki yıldan fazla tutulan girişim sermayesi ve gayrimenkul fonu payları vergi kesintisine tabi değildir. Şirketler için oran kural olarak %0’dır; para piyasası fonlarında %10’dur.

Tasfiye edilen fonlar bakımından en tartışmalı soru, 17.09.2026’da SPK kararıyla işleme kapatılan bir hisse senedi yoğun serbest fonun 11107 sayılı Karar anlamında “TEFAS’ta işlem görmeyen” fon sayılıp sayılmayacağıdır. Bir görüşe göre düzenleme, kuruluşundan itibaren TEFAS dışında kalan serbest fonları hedefler ve SPK tedbiriyle işleme kapatılma fonun niteliğini değiştirmez; bu durumda %0 oranı devam eder. Diğer görüşe göre Kararın lafzı fiilî durumu esas alır. Bu tartışmanın pratik önemi sınırlıdır: yalnızca 27.03.2026 ile 17.09.2026 arasında alınan paylar için sonucu değiştirir, çünkü daha önce alınan paylar zaten %0 oranını korur. Bu dönemde alım yaptıysanız aracı iki fon türüyle de deneyin, dökümde uygulanan oranı kontrol edin ve gerekirse aşağıdaki örnekle özelge isteyin. Konunun ayrıntılı tartışması fon tasfiyesinde vergi yazımızda yapıldı.

%51 kuralı ayrı bir istisnadır. GİB rehberine göre, sürekli olarak portföyünün en az %51’i Borsa İstanbul’da işlem gören hisse senetlerinden oluşan yatırım fonlarının bir yıldan fazla süreyle elde tutulan katılma paylarının elden çıkarılmasından doğan kazançlar tevkifat kapsamında değildir. Bu kural, hisse senedi yoğun sayılmayan ama hisse ağırlıklı değişken veya serbest fonlar için önemlidir. Bir yıllık süre alış tarihinden elden çıkarma tarihine kadar hesaplanır; tasfiyede bu, payın itfa edildiği ödeme tarihidir. Fonun bu koşulu “sürekli olarak” sağlayıp sağlamadığı izahnameden ve portföy dağılım raporlarından anlaşılır; kuruluş bu istisnayı uygulamadıysa gerekçesini sorun. Portföy raporlarının nasıl okunacağı KAP portföy dağılım raporu nasıl okunur yazımızda anlatıldı.

Şirketler bakımından 2006/10731 sayılı Karar eki kararın 1. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (2) numaralı alt bendi, 11734 sayılı Kararla yeniden düzenlenmiştir. Bu hükme göre Kurumlar Vergisi Kanununun 2. maddesinin birinci fıkrasında sayılan sermaye şirketleri ve benzeri kurumlar için para piyasası fonları ile unvanında “para piyasası” geçen serbest fonlardan elde edilen kazançlarda oran %10, diğer fonlarda %0’dır. 11107 sayılı Kararın TEFAS’ta işlem görmeyen hisse senedi yoğun serbest fonlara getirdiği %17,5 oranının sermaye şirketlerine uygulanıp uygulanmadığı ise kaynaklarda net değildir. Araç, şirketler için para piyasası dışındaki fonlarda Karar metnindeki %0 oranını esas alır ve bunu ayrıca belirtir.

Fon Türünü Nasıl Belirlersiniz?

Kısa cevap: Fonun unvanına, izahnamesine ve yatırımcı bilgi formuna bakın. “Hisse senedi yoğun” ifadesi %0 grubunu, “para piyasası” ve “borçlanma araçları” ifadeleri indirimli TL grubunu, “serbest”, “değişken”, “karma”, “eurobond” ve “döviz” ifadeleri ise indirim dışı grubu gösterir. Emin değilseniz kuruluştan fonun vergi sınıfını yazılı olarak isteyin.

Yatırım fonlarının türü SPK düzenlemelerine göre belirlenir ve fonun unvanında gösterilir. Vergi mevzuatı bu türlere bağlanır; bu nedenle fonun unvanı vergi bakımından ilk ipucudur. Örneğin “X Portföy Hisse Senedi Serbest Fon (Hisse Senedi Yoğun Fon)” gibi bir unvanda birden fazla ifade bir arada bulunabilir. Bu durumda hisse senedi yoğun fon niteliği, gerçek kişi için %0 oranını belirleyen özelliktir; “serbest” ifadesi ise TEFAS dışı tartışmasını ve 11107 sayılı Kararı gündeme getirir. İzahnamenin “vergilendirme” başlıklı bölümü, kuruluşun o fona hangi oranı uyguladığını genellikle açıkça yazar.

Fonun türü, yatırım süresi boyunca değişmiş olabilir. Bir fonun unvanı veya yatırım stratejisi değiştirildiyse, hangi dönemde hangi vergi sınıfında olduğu da değişebilir. Tasfiye sürecinde bu tür soruların cevabı fonun KAP sayfasındaki izahname değişikliklerinde ve kuruluşun duyurularındadır. Böyle bir durumda aracın sonucu yalnızca bir başlangıç noktasıdır; kuruluştan hesap dökümü istenmelidir. Tasfiye bakiyesinden size düşecek tutarı önceden görmek için tasfiye payı hesaplama aracı, uğradığınız zararı görmek için fon zararı hesaplama aracı kullanılabilir.

Kazanç Nasıl Hesaplanır? Alım Bazında Hesap, Zarar ve Mahsup

Kısa cevap: Her alım için kazanç, payına düşen tasfiye ödemesi ile alış maliyeti arasındaki farktır. Oran o alımın tarihine göre uygulanır. Kısmi elden çıkarmada maliyet ilk giren ilk çıkar yöntemiyle belirlenir. GİB rehberine göre üç aylık dönem içindeki işlemlerde zararlar kârlardan mahsup edilerek matrah bulunur.

Tevkifat matrahı, katılma payının elden çıkarılmasıyla elde edilen tutar ile alış bedeli arasındaki farktır. Tasfiyede bütün paylar aynı anda itfa edildiği için her alımın kendi maliyeti, kendi payına düşen ödemeyle karşılaştırılır. Aşağıdaki tablo, aynı TL fonda dört farklı tarihte alım yapan bir yatırımcının hesabını gösterir. Dört alımın her birinde kazanç vardır, ama oranlar farklıdır. Toplam 2.500 TL kazanç için kesilecek vergi, tek bir oranla değil dört ayrı oranla hesaplanır ve 170 TL’dir.

İlk giren ilk çıkar yöntemi, payların bir kısmı elden çıkarıldığında hangi alımın satılmış sayılacağını belirler. GİB rehberine göre aynı menkul kıymet veya sermaye piyasası aracından değişik tarihlerde alım yapıldıktan sonra bir kısmı elden çıkarılırsa, tevkifat matrahında dikkate alınacak alış bedeli ilk giren ilk çıkar yöntemiyle belirlenir. Tasfiyede bütün paylar birlikte itfa edildiğinden bu yöntem çoğu zaman sonucu değiştirmez. Ancak ödeme taksitlerle yapılıyor ve kuruluş her taksitte payların bir kısmını itfa edilmiş sayıyorsa, önce en eski alımlar kapanır. En eski alımlar genellikle düşük oranlı olduğundan, ilk taksitlerde daha az, son taksitlerde daha çok stopaj görülebilir. Kuruluşun taksitli ödemeyi nasıl vergilendirdiğini dökümden takip edin.

Zarar bakımından iki kural vardır. Birincisi, tasfiye ödemesi maliyetinizin altında kalan bir alımda kazanç yoktur ve stopaj kesilmez. İkincisi, kârlı ve zararlı alımlar birlikte varsa zarar kârdan mahsup edilebilir. GİB rehberi, üç aylık dönem içinde yapılan işlemlerin bir kısmının zararla, bir kısmının kârla sonuçlanması hâlinde zararların kârlardan mahsup edilerek tevkifat matrahının tespit edileceğini belirtir. Zarar aynı takvim yılında izleyen dönemlere aktarılabilir; ancak yılın son üç aylık döneminde oluşan zarar izleyen yıla aktarılamaz. Farklı oranlara tabi alımlar arasında mahsubun nasıl dağıtılacağı ise uygulamaya bağlıdır. Araç, zarar varsa iki sonuç gösterir: mahsupsuz stopaj ve zararın kârlı alımlara orantılı dağıtıldığı tahmini stopaj. Gerçek kesinti bu iki tutar arasında bir yerde olabilir.

Mahsubun bir sınırı daha vardır: kural, aynı kuruluş nezdindeki işlemler için uygulanır. Farklı bankalardaki fonlarınızın zararları birbirine mahsup edilmez. Gerçek kişi için stopaj nihai vergi olduğundan, kuruluşun yapamadığı bir mahsubu yıllık beyannameyle telafi etmek de kural olarak mümkün değildir. Bu nedenle ödeme dökümünde zararlı alımlarınızın dikkate alınıp alınmadığını mutlaka kontrol edin.

Şirketler İçin: Stopaj, Kurumlar Vergisi ve Zarar

Kısa cevap: Sermaye şirketinde stopaj nihai vergi değildir. Tasfiyeden doğan kazanç veya zarar kurum kazancına dâhil edilir; kazanç %25 kurumlar vergisine tabidir ve kesilen stopaj bu vergiden mahsup edilir (KVK m.32, m.34). Zarar, kurum kazancından indirilir; mahsup edilemeyen zarar beş yıl devreder (KVK m.9).

Şirketler için stopaj oranının düşük olması, vergi yükünün düşük olduğu anlamına gelmez. Kurumlar Vergisi Kanununun 6. maddesi uyarınca kurum kazancı, Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hükümlerine göre belirlenir ve fon paylarının elden çıkarılmasından doğan kazanç bu kazancın parçasıdır. Genel kurumlar vergisi oranı m.32 uyarınca %25’tir. 11734 sayılı Kararla para piyasası fonlarında getirilen %10’luk stopaj ise bu verginin peşin tahsilidir: m.34 uyarınca kesilen vergi, kurumlar vergisinden mahsup edilir. Dolayısıyla stopajın şirket bakımından asıl etkisi nakit akışıdır; vergi yükü kurumlar vergisiyle belirlenir.

Zarar hâli şirketler için daha önemlidir. Tasfiye ödemesi maliyetin altında kalırsa, aradaki fark tasfiyenin tamamlandığı dönemde kurum kazancının tespitinde gider ve zarar olarak dikkate alınır. Dönem kazancından mahsup edilemeyen zarar, KVK m.9 uyarınca beş yıl içinde sonraki yılların kazançlarından indirilebilir. Tasfiye tamamlanmadan önceki dönem sonlarında payların hangi değerle kayda alınacağı ise VUK m.279’daki değerleme hükümlerine göre ayrıca değerlendirilir. Bu konu şirket hazinesi tasfiye edilen fonda: kurumsal yatırımcı rehberi yazımızda anlatıldı. Kesilen stopajın mahsubu için kuruluştan kesinti belgesi alınması gerekir; aşağıdaki üçüncü örnek bunun içindir.

Fazla veya Yanlış Kesinti: Düzeltme, Şikâyet, Özelge ve Dava

Kısa cevap: Önce kuruluştan hesap dökümü isteyin. Yanlış oran, eksik maliyet veya dikkate alınmayan zarar gibi hesap ve vergilendirme hataları VUK m.116 vd. uyarınca düzeltme konusudur. Talep reddedilirse şikâyet yoluna (m.124) veya vergi mahkemesine gidilir. Yorum gerektiren sorularda özelge istenebilir (m.413).

Vergi Usul Kanununun 116. maddesi vergi hatasını, vergiye ilişkin hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınması olarak tanımlar. m.117 hesap hatalarını, m.118 vergilendirme hatalarını sayar. Kuruluşun yanlış alış tarihini esas alması, fonu yanlış vergi sınıfına koyması, maliyetinizi eksik kaydetmesi veya zararlı alımları dikkate almaması bu kapsamda değerlendirilebilir. m.122 uyarınca düzeltme yazılı olarak istenir. Tevkifat yoluyla alınan vergide başvuru, kesintiyi yapan kuruluşun bağlı olduğu vergi dairesine yapılır. Düzeltme, m.126 uyarınca zamanaşımı süresi içinde istenebilir. Talep reddedilirse m.124 uyarınca şikâyet yoluyla Gelir İdaresine başvurulabilir veya vergi mahkemesinde dava açılabilir.

Düzeltme yolunun bir sınırı vardır: bu yol açık hesap ve vergilendirme hataları için öngörülmüştür. “İşleme kapatılan fon TEFAS’ta işlem görmeyen sayılır mı” gibi hukuki yorum gerektiren sorular vergi hatası sayılmayabilir. Bu tür sorularda iki yol öne çıkar. Birincisi, VUK m.413 uyarınca Gelir İdaresi Başkanlığından özelge istemektir; özelge, başvuranın somut durumu için idarenin görüşünü gösterir. İkincisi, kuruluşla yazışarak uygulanan oranın dayanağını istemek ve bu yazışmayı ileride düzeltme veya dava sürecinde delil olarak kullanmaktır. Vergi kanunlarının yorumu ve özelgenin hukuki niteliği özelge ve sirküler: vergi kanunlarının yorumu yazımızda anlatıldı.

Aracın Hesaplamadığı Hususlar

Kısa cevap: Dar mükellefler, bireysel emeklilik fonları, girişim sermayesi ve gayrimenkul fonları, döviz cinsinden fonlarda kur farkının vergilendirmesi, farklı kuruluşlardaki işlemlerin mahsubu ve kuruluşun taksit bazlı hesap yöntemi araca dâhil değildir.

Dar mükellef yatırımcılar için oranlar ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları ayrıca değerlendirilir. Bireysel emeklilik sistemindeki fonlar ayrı bir vergi rejimine tabidir. Girişim sermayesi ve gayrimenkul yatırım fonlarında iki yıllık elde tutma kuralı vardır; tasfiye listesindeki fonlar menkul kıymet yatırım fonu olduğu için araca eklenmemiştir. Döviz cinsinden fonlarda kazancın hangi para birimiyle ve kur farkı dâhil nasıl hesaplanacağı fonun izahnamesine ve kuruluşun uygulamasına göre değişir. Miras yoluyla intikal eden paylarda alış tarihi ve maliyetin nasıl belirleneceği ayrıca değerlendirilmelidir. Bu durumlardan biri sizin için geçerliyse, aracın sonucunu yalnızca bir ön bilgi olarak kullanın ve kuruluştan yazılı döküm isteyin.

Örnek 1: Fazla Kesilen Stopaj İçin Düzeltme Başvurusu

Aşağıdaki örnek, tasfiye ödemesinden yanlış oranla veya maliyet dikkate alınmadan stopaj kesildiğini düşünen bir gerçek kişi için hazırlanmıştır. Başvuru, kesintiyi yapan kuruluşun bağlı olduğu vergi dairesine yapılır. Kuruluşun vergi kimlik numarası ve vergi dairesi ödeme dökümünde veya kuruluşun internet sitesinde yer alır.

Örnek 2: Özelge Talebi (TEFAS’ta İşlem Görmeyen Fon Sorusu)

Aşağıdaki metin, 27.03.2026 ile 17.09.2026 arasında hisse senedi yoğun serbest fon payı alan ve tasfiye ödemesinde %17,5 kesinti yapılan bir yatırımcının Gelir İdaresi Başkanlığına özelge başvurusunda kullanabileceği açıklama bölümüdür. Başvuru, Gelir İdaresinin özelge başvuru kanalları üzerinden yapılır.

Örnek 3: Şirket İçin Kesinti Belgesi ve Hesap Dökümü Talebi

Aşağıdaki yazı, fon payları şirket adına olan bir sermaye şirketinin, kurumlar vergisi beyannamesinde mahsup edebilmek ve kazanç veya zararı doğru kaydedebilmek için kuruluştan belge istemesi için hazırlanmıştır.

Adım Adım: Tasfiye Ödemesindeki Stopajı Kontrol Etmek

1. Fonun vergi sınıfını belirleyin. Unvan ve izahname: hisse senedi yoğun, para piyasası, serbest, döviz.
2. Alımlarınızı listeleyin. Her alımın tarihi, adedi ve birim fiyatı; dekont ve ekstreden.
3. Brüt ödemeyi öğrenin. Dökümdeki kesinti öncesi tutar; taksitler varsa toplamı.
4. Aracı çalıştırın. Alım bazında kazanç, oran ve stopajı görün.
5. Dökümle karşılaştırın. Uygulanan oran, maliyet ve zararlı alımların mahsubu.
6. Fark varsa yazılı açıklama isteyin. Kuruluştan hesap dökümü ve dayanak.
7. Hata varsa düzeltme isteyin. Vergi dairesine VUK m.122 uyarınca.
8. Yorum sorusu varsa özelge isteyin. Örneğin TEFAS dışı fon sorusu; VUK m.413.
9. Şirketseniz kesinti belgesini alın. Kurumlar vergisinden mahsup için.

Sık Yapılan Hatalar

1. Ödeme tarihine göre oran aramak. Oranı alış tarihi belirler, ödeme tarihi değil.
2. Bütün alımlara tek oran uygulamak. Farklı tarihli alımların oranları farklıdır.
3. Serbest fonu hisse senedi yoğun sanmak. Unvanda “hisse senedi yoğun” ifadesi yoksa %0 grubu uygulanmaz.
4. Net tutarı brüt sanmak. Hesap brüt ödeme üzerinden yapılır.
5. Zararlı alımları gözden kaçırmak. Zarar varsa kârdan mahsubu istenmelidir.
6. Farklı bankalardaki zararları mahsup etmeye çalışmak. Mahsup aynı kuruluş nezdinde yapılır.
7. Yorum sorununu vergi hatası sanmak. TEFAS dışı tartışması için özelge daha uygun olabilir.
8. Şirkette stopajı nihai vergi saymak. Kurumlar vergisi ayrıca hesaplanır, stopaj mahsup edilir.
9. Kesinti belgesini almamak. Şirket mahsup hakkını belgesiz kullanamaz.
10. Stopaj ile tasfiye zararını karıştırmak. Stopaj vergi konusudur; zararın tazmini ayrı bir hukuki yoldur.

Önemli Kavramlar

Stopaj (tevkifat)

Verginin, ödemeyi yapan kuruluş tarafından kaynakta kesilmesi (GVK Geçici 67).

Vergi sorumlusu

Vergiyi kesip vergi dairesine yatırmakla yükümlü kuruluş; tasfiyede ödemeyi yapan banka veya dağıtıcı kuruluş.

Nihai vergi

Kesintiyle sonuçlanan ve ayrıca beyan gerektirmeyen vergi; gerçek kişiler için Geçici 67 kesintisi.

Hisse senedi yoğun fon

SPK düzenlemelerine göre bu niteliği taşıyan ve gerçek kişiler için %0 oranına tabi fon.

İlk giren ilk çıkar

Kısmi elden çıkarmada önce en eski alımların satılmış sayılması yöntemi.

Özelge

Gelir İdaresinin, başvuranın somut durumuna ilişkin vergi uygulaması hakkında verdiği yazılı görüş (VUK m.413).

Vergi hatası

Hesap veya vergilendirme hatası nedeniyle haksız yere fazla veya eksik vergi alınması (VUK m.116).

Sıkça Sorulan Sorular

Tasfiye ödemesinden stopaj kesilir mi?

Kazanç varsa ve fonunuz için oran %0 değilse evet. Kesintiyi ödemeyi yapan kuruluş GVK Geçici 67 uyarınca yapar; gerçek kişi için bu nihai vergidir.

Oranı ne belirler?

Fonun türü, payları aldığınız tarih ve yatırımcının gerçek kişi mi şirket mi olduğu. Ödeme tarihi oranı değiştirmez.

Hisse senedi yoğun fonda stopaj var mı?

Gerçek kişi için oran %0’dır. Yalnızca TEFAS’ta işlem görmeyen hisse senedi yoğun serbest fonlarda 27.03.2026 ve sonrasında alınan paylar için %17,5 uygulanır (11107 sayılı Karar).

Para piyasası fonunda oran nedir?

Gerçek kişi için alış tarihine göre: 23.12.2020–30.04.2024 arası %0, 01.05.2024–31.10.2024 arası %7,5, 01.11.2024–31.01.2025 arası %10, 01.02.2025–08.07.2025 arası %15, 09.07.2025 ve sonrası %17,5.

Serbest fonda oran nedir?

Hisse senedi yoğun olmayan serbest fonlarda gerçek kişi için 01.02.2025’ten önceki alımlarda %10, 01.02.2025–08.07.2025 arasında %15, sonrasında %17,5.

Zarar ettiysem stopaj ödenir mi?

Hayır. Tasfiye ödemesi maliyetin altında kalan alımlarda kazanç yoktur ve stopaj kesilmez. Kârlı ve zararlı alımlar birlikte varsa zarar kârdan mahsup edilebilir.

Farklı tarihlerde aldığım paylara aynı oran mı uygulanır?

Hayır. Her alım kendi tarihinin oranına tabidir; dökümde birden fazla oran görmeniz olağandır.

İşleme kapatılan fonum “TEFAS’ta işlem görmeyen” sayılır mı?

Tartışmalıdır. Bu soru yalnızca 27.03.2026 ile 17.09.2026 arasında alınan hisse senedi yoğun serbest fon payları için sonucu değiştirir. Gerekirse Gelir İdaresinden özelge istenebilir (VUK m.413).

Beyanname vermem gerekir mi?

Tam mükellef gerçek kişi için kural olarak hayır; Geçici 67 kesintisi nihai vergidir.

Şirketim için oran nedir?

Sermaye şirketleri için kural olarak %0’dır. Para piyasası fonları ve unvanında “para piyasası” geçen serbest fonlarda 05.09.2026’dan itibaren %10’dur (11734 sayılı Karar).

Şirket kesilen stopajı geri alabilir mi?

Kesilen vergi kurumlar vergisinden mahsup edilir (KVK m.34). Kazanç veya zarar kurum kazancına dâhil edilir; zarar beş yıl devredebilir (KVK m.9).

05.09.2026’dan önce aldığım para piyasası fonu payında şirket olarak ne olur?

11734 sayılı Kararın 2. maddesine göre yalnızca 05.09.2026’dan elden çıkarma tarihine kadar geçen döneme ait kazanca %10 uygulanır.

Fazla kesilen vergiyi nasıl geri isterim?

Önce kuruluştan döküm isteyin; hesap veya vergilendirme hatası varsa kesintiyi yapan kuruluşun vergi dairesine düzeltme başvurusu yapın (VUK m.116–122). Ret hâlinde şikâyet veya vergi mahkemesi yolu açıktır.

Araç sonucu kesin mi?

Hayır, tahminidir. Kuruluşun maliyet kayıtları, taksitli ödeme yöntemi ve mahsup uygulaması sonucu değiştirebilir. Kesin tutar ödeme dökümünden öğrenilir.

İlgili Rehberler

• Fon tasfiyesinde vergi: stopaj, beyan ve zarar mahsubu
• Altın fonu vergisi
• Şirket hazinesi tasfiye edilen fonda: kurumsal yatırımcı rehberi
• Tasfiye payı hesaplama aracı
• Fon zararı hesaplama aracı
• Tasfiye edilen fonlarda ödeme takibi
• Tasfiye edilen fonlar tam listesi
• KAP portföy dağılım raporu nasıl okunur?
• Özelge ve sirküler: vergi kanunlarının yorumu
• Arabuluculuk ücreti hesaplama aracı
• Fon mağduru dilekçe ve ihtarname örnekleri dizini
• Fon tasfiyesi hukuk rehberi