Yasak Cihaz veya Programlar Suçu (TCK 245/A): Hazırlık Hareketinin Cezalandırılması, Münhasırlık Şartı, 11 Seçimlik Hareket, Kast, El Koyma ve Müsadere
24 Temmuz 2026

Yasak Cihaz veya Programlar Suçu (TCK 245/A): Hazırlık Hareketinin Cezalandırılması, Münhasırlık Şartı, 11 Seçimlik Hareket, Kast, El Koyma ve Müsadere

Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun münhasıran bilişim suçları ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır (TCK m.245/A). Madde, 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kanunla eklenmiştir. Suç, ceza hukukunda kural olarak cezalandırılmayan hazırlık hareketlerini bağımsız bir suç olarak düzenler: aracın kullanılması veya bir bilişim suçunun işlenmesi gerekmez. Maddenin anahtar kelimesi “münhasıran”dır; meşru kullanım alanı bulunan araçlar bu suçun konusunu oluşturmaz. Suç ancak kastla işlenebilir; aracın niteliğini bilmeyen kişi kasten hareket etmiş olmaz (m.21/1, 30/1). Hapis ve adli para cezası birlikte uygulanır. Üst sınır üç yıl olduğundan şartları varsa kamu davasının açılmasının ertelenmesi (CMK m.171/2), hükmolunan ceza iki yıl veya altındaysa HAGB (m.231/5) gündeme gelebilir. Suçta kullanılan ve bulundurulması suç oluşturan araçlar müsadere edilir (TCK m.54/4).

Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

📌 Ana rehber: Bilişim Suçları (TCK 243-244). Bu sayfa, yasak cihaz veya programlar suçunu TCK m.21, 30, 35, 52, 54, 66, 158, 243-246 ile CMK m.63, 134, 171 ve 231 metinleri üzerinden ele alır. Hazırlık hareketinin neden cezalandırıldığı, dört suç konusu, on bir seçimlik hareket, münhasırlık şartı ve çift kullanımlı araçlar, kast ve hata, teşebbüs, yaptırım, banka kartı suçlarıyla ilişkisi, içtima, bilgisayar araması ve el koyma, müsadere, tüzel kişiler, usul ve savunma anlatılır.

Cihaz veya yazılım nedeniyle soruşturma mı başlatıldı?
Münhasırlık, kast ve el koyma yönünden savunmayı birlikte kuralım: Hukukçular Evi Ankara.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

⚡ Net Cevap: Suç (TCK m.245/A): münhasıran bilişim suçları veya bilişim sistemleri aracılığıyla işlenebilen suçlar için yapılmış cihaz, program, şifre veya güvenlik kodu. Fiiller (11): imal, ithal, sevk, nakil, depolama, kabul, satış, satışa arz, satın alma, başkasına verme, bulundurma. Ceza: 1–3 yıl hapis VE 5.000 güne kadar APC. Kaynak: 6698 s.K. m.30 (2016). Münhasırlık: meşru kullanım alanı olan araç kapsam dışı. Kast (m.21/1, 30/1): aracın niteliğini bilmek gerekir. Tamamlanma: aracın kullanılması gerekmez. İlişkili suçlar: m.243 (sisteme girme), 244 (engelleme, veri bozma), 245/2 (sahte kart üretme 3–7 yıl), 245/3 (sahte kartla yarar 4–8 yıl), 158/1-f (bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılık). Arama (CMK m.134): hâkim kararı veya gecikmede sakınca hâlinde savcı; yedek ve kopya şüpheliye verilir. Müsadere (m.54/4). Tüzel kişi (m.246): güvenlik tedbiri. Usul: asliye ceza; KDAE mümkün; HAGB hükmolunan cezaya göre; zamanaşımı 8 yıl.

TCK m.245/A: Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun; münhasıran bu Bölümde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.

Hazırlık Hareketinin Cezalandırılması

Ceza hukukunda kural olarak hazırlık hareketleri cezalandırılmaz. Kişi, işlemeyi kastettiği bir suçu elverişli hareketlerle doğrudan doğruya icraya başladığında teşebbüsten sorumlu tutulur (TCK m.35/1); icra başlamadan önceki hazırlık aşaması ise kural olarak ceza sorumluluğu doğurmaz. TCK m.245/A, bilişim alanında bu kurala bir istisna getirmiştir. Bir bilişim suçunu işlemeye yarayan ve yalnızca bu amaçla yapılmış bir aracın üretilmesi, dolaşıma sokulması veya bulundurulması, henüz hiçbir sisteme girilmemiş ve hiçbir zarar doğmamış olsa bile bağımsız bir suç olarak cezalandırılır. Bu yaklaşımın gerekçesi, bilişim suçlarında bu tür araçların yaygın biçimde çoğaltılabilmesi ve çok sayıda kişiye zarar verebilmesidir. Madde, bu tür araçların üretimini ve dolaşımını engellemeyi amaçlayan uluslararası düzenlemelerle de uyumludur. Bilişim suçlarının genel çerçevesi için bilişim suçları ve bilişim hukuku rehberi sayfalarına bakabilirsiniz.

Bilgisayarınıza veya telefonunuza el konuldu mu?
Kopya hakkı, iade ve bilirkişi incelemesi için hemen başvuralım: 0554 648 37 15

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

Korunan Hukuki Değer

TCK m.245/A, bilişim alanındaki suçlar bölümünde yer alır ve bilişim sistemlerinin güvenliği ile bu sistemlerde bulunan verilere duyulan güveni korur. Suç, belirli bir kişinin sistemine veya verisine yönelmeden önce, bu sistemlere yönelik saldırıların araçlarını hedef alır. Bu nedenle suçun belirli bir mağduru bulunmayabilir; korunan değer, bilişim sistemlerinin genel güvenliğidir. Bu özellik, suçun soruşturulmasında ve cezanın belirlenmesinde de önem taşır: aracın yaygınlığı, çoğaltılabilirliği ve kaç kişiye ulaştırıldığı, somut tehlikenin boyutunu gösterir. Bununla birlikte kanun koyucunun “münhasıran” şartını araması, bilişim güvenliği alanındaki meşru çalışmaların cezalandırılmasının önüne geçmeye yöneliktir; bu nedenle koruma alanı geniş, ancak suçun konusu dar tutulmuştur.

Suçun Konusu: Dört Nesne

TCK m.245/A’da suçun konusu
NesneAçıklamaÖrnek
CihazBilişim suçlarını işlemek için yapılmış fiziki düzenekKart bilgisi kopyalamaya yönelik düzenekler
Bilgisayar programıBu suçları işlemek için yazılmış yazılımZararlı yazılımlar
ŞifreBir sisteme erişimi sağlayan gizli bilgiEle geçirilmiş erişim şifreleri
Sair güvenlik koduŞifre dışındaki erişim ve doğrulama kodlarıDoğrulama veya erişim kodları

Suçun konusu kanunda dört nesne olarak sayılmıştır: cihaz, bilgisayar programı, şifre ve sair güvenlik kodu. Bu nesnelerin suçun konusunu oluşturabilmesi için, münhasıran TCK’nın bilişim alanındaki suçlar bölümünde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılmış veya oluşturulmuş olmaları gerekir. Bilişim alanındaki suçlar; bilişim sistemine girme ve veri nakillerini izleme (m.243), sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme (m.244) ile banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılmasıdır (m.245). Bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçlara ise bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenen nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f) örnek gösterilebilir. Suçun konusunun belirlenmesinde aracın teknik özellikleri kadar, hangi amaçla yapıldığı da önemlidir; bu nedenle bu tür dosyalarda bilirkişi incelemesi çoğu zaman belirleyicidir (CMK m.63/1).

On Bir Seçimlik Hareket

TCK m.245/A’daki seçimlik hareketler
GrupHareketler
Üretimİmal etmek
Dolaşım ve taşımaİthal etmek, sevk etmek, nakletmek, depolamak
TicaretSatmak, satışa arz etmek, satın almak
DevirKabul etmek, başkalarına vermek
ZilyetlikBulundurmak

Kanun, suçun on bir seçimlik hareketle işlenebileceğini öngörmüştür: imal etmek, ithal etmek, sevk etmek, nakletmek, depolamak, kabul etmek, satmak, satışa arz etmek, satın almak, başkalarına vermek ve bulundurmak. Bu hareketlerden herhangi birinin gerçekleştirilmesi suçun oluşması için yeterlidir; birden fazla hareketin aynı araç üzerinde gerçekleştirilmesi hâlinde de kural olarak tek suç oluşur. Kanunda sayılan hareketler sınırlıdır; kanunda açıkça yer almayan bir davranış, kanunilik ilkesi gereği bu madde kapsamında cezalandırılamaz. Bununla birlikte “başkalarına vermek” ve “satışa arz etmek” gibi hareketlerin geniş kapsamı, araçların çevrimiçi ortamda paylaşılması veya satışa sunulması gibi durumları da içine alabilir. Hangi hareketin gerçekleştiği, somut dosyada ele geçirilen dijital deliller ve yazışmalarla belirlenir. İddianamede hangi hareketin isnat edildiği açıkça gösterilmelidir.

Anahtar Kelime: “Münhasıran”

Münhasırlık şartının uygulanması
Araç türüDeğerlendirme
Yalnızca suç işlemeye yönelik araçMünhasırlık şartı gerçekleşebilir
Meşru ve yaygın kullanım alanı olan araçKural olarak kapsam dışı
Çift kullanımlı güvenlik araçlarıSomut olayda ayrıca tartışılmalı
Genel amaçlı donanım veya yazılımKapsam dışı
Başkasına ait şifre veya kodHangi amaçla elde edildiği belirleyici

Maddenin en önemli sınırlayıcı unsuru “münhasıran” kelimesidir. Kanun, aracın yalnızca ve sadece bilişim suçlarının veya bilişim sistemleri aracılığıyla işlenebilen suçların işlenmesi için yapılmış veya oluşturulmuş olmasını arar. Buna göre meşru bir kullanım alanı bulunan araçların bulundurulması veya kullanılması, tek başına bu suçu oluşturmaz. Bilişim güvenliği alanında kullanılan pek çok araç çift kullanımlıdır: aynı yazılım, bir sistemin güvenliğini test etmek için de, o sisteme saldırmak için de kullanılabilir. Bu tür araçlar bakımından münhasırlık şartının gerçekleşip gerçekleşmediği somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir. Savunmada aracın yaygın ve meşru kullanım alanları, şüphelinin mesleki konumu, aracın edinilme biçimi ve varsa yetkilendirme belgeleri ortaya konulmalıdır. Münhasırlık şartının gerçekleşmediği durumlarda, araç başka bir suçta kullanılmışsa failin sorumluluğu o suç bakımından ayrıca değerlendirilir.

Kast ve Hata

Suç ancak kastla işlenebilir; suçun oluşması kastın varlığına bağlıdır (TCK m.21/1) ve kanunda taksirli hâli öngörülmemiştir. Failin kastı, elindeki nesnenin bir cihaz, program, şifre veya güvenlik kodu olduğunu ve bunun münhasıran kanunda belirtilen suçları işlemek amacıyla yapıldığını bilmeyi kapsar. Fiilin icrası sırasında suçun kanuni tanımındaki maddi unsurları bilmeyen kimse kasten hareket etmiş olmaz (m.30/1). Buna göre bir yazılım paketinin veya dosya arşivinin içinde farkında olmadan bulunan bir araç, kişinin bilgisi dışında bilgisayarına yüklenmiş bir program veya niteliği bilinmeden satın alınmış bir cihaz bakımından kast tartışmalıdır. Savunmada aracın ne zaman, nasıl ve kimden edinildiği, kişinin bu araçtan haberdar olup olmadığı ve aracı hiç kullanıp kullanmadığı dijital incelemeyle ortaya konulmalıdır.

Şifre ve Güvenlik Kodlarında Özel Durum

Kanun, cihaz ve programların yanında şifre ve sair güvenlik kodlarını da suçun konusu olarak saymıştır. Şifre ve güvenlik kodları bakımından münhasırlık şartının uygulanması özel bir değerlendirme gerektirir; çünkü bir şifre kendiliğinden suç işlemek için yapılmış bir araç değildir, meşru sahibi tarafından sisteme erişim için kullanılır. Bu nedenle şifre veya güvenlik kodunun suçun konusunu oluşturup oluşturmadığı, özellikle hangi amaçla ve nasıl elde edildiği, kimin elinde bulunduğu ve ne amaçla aktarıldığı dikkate alınarak değerlendirilir. Başkalarına ait erişim bilgilerinin hukuka aykırı olarak ele geçirilmesi, başkasına verilmesi veya yayılması, bu bilgilerin kişisel veri niteliği taşıması hâlinde ayrıca kişisel verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçunu da oluşturabilir; bu suç iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasını gerektirir (TCK m.136/1). Hangi suçun oluştuğu ve suçlar arasındaki ilişki, somut olayın özelliklerine göre belirlenir.

Suçun Tamamlanması ve Teşebbüs

TCK m.245/A kapsamındaki suç, sayılan hareketlerden birinin gerçekleştirilmesiyle tamamlanır. Aracın kullanılması, bir bilişim sistemine girilmesi veya herhangi bir zarar doğması gerekmez. Bu yönüyle suç, bir tehlike suçudur ve korunan hukuki değere yönelik soyut tehlikeyi cezalandırır. Seçimlik hareketlerin niteliğine göre teşebbüs mümkün olabilir; örneğin bir aracın ithali veya satın alınması sürecinde, işlem tamamlanmadan ele geçirilmesi hâlinde teşebbüs gündeme gelebilir (TCK m.35/1). Bununla birlikte “bulundurma” gibi hareketler ele geçirme anında zaten gerçekleşmiş olduğundan, bu hâllerde suç çoğu zaman tamamlanmış sayılır. Aracın kullanılarak bir bilişim suçu işlenmesi hâlinde ise ayrıca o suçtan sorumluluk doğar.

Yaptırım: Hapis ve Adli Para Cezası Birlikte

Kanun, TCK m.245/A kapsamındaki suç için bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası öngörmüştür. Buradaki “ve” bağlacı, hapis ve adli para cezasının birlikte uygulanacağını gösterir; mahkeme bu iki cezadan birini seçemez. Adli para cezası beş günden az olamaz (TCK m.52/1); kanun bu suç için üst sınırı beş bin gün olarak özel olarak belirlemiştir. Mahkeme, cezayı belirlerken suçun işleniş biçimini, aracın niteliğini ve yaygınlığını, failin rolünü ve kastının yoğunluğunu dikkate alır. Aracı imal eden veya satan kişi ile yalnızca bulunduran kişinin rolü arasındaki fark, cezanın bireyselleştirilmesinde önem taşır. Hükmolunan hapis cezasının ertelenmesi veya HAGB değerlendirilirken de, adli para cezasının ayrıca belirlenmesi gerektiği unutulmamalıdır.

İlişkili Suçlar ve İçtima

TCK m.245/A ile ilişkili suçlar
SuçCezaİlişki
Sisteme girme (m.243/1)1 yıla kadar hapis veya APCAracın kullanılmasıyla işlenebilir
Veri nakillerini izleme (m.243/4)1–3 yıl hapisTeknik araçla işlenir
Sistemi engelleme veya bozma (m.244/1)1–5 yıl hapisAracın kullanılmasıyla işlenebilir
Verileri bozma veya yok etme (m.244/2)6 ay–3 yıl hapisAracın kullanılmasıyla işlenebilir
Sahte kart üretme veya satma (m.245/2)3–7 yıl hapis ve 10.000 güne kadar APCKart üzerinde sahtecilik
Sahte kartla yarar sağlama (m.245/3)4–8 yıl hapis ve 5.000 güne kadar APCSahte kartın kullanılması
Bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f)Nitelikli dolandırıcılık cezasıBilişim sisteminin araç olarak kullanılması

TCK m.245/A, bilişim alanındaki diğer suçlarla yakından ilişkilidir. Bir bilişim sistemine hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adli para cezası verilir (m.243/1); veri nakillerini sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleyen kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (m.243/4). Bir bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi bir yıldan beş yıla kadar (m.244/1), sistemdeki verileri bozan, yok eden, değiştiren veya erişilmez kılan kişi altı aydan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (m.244/2). Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi ise üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır (m.245/2). Aracın kullanılarak bu suçlardan birinin işlenmesi hâlinde, hazırlık niteliğindeki m.245/A suçu ile icra edilen suç arasındaki ilişkinin, içtima kuralları çerçevesinde somut olayda değerlendirilmesi gerekir; özellikle aynı aracın hem hazırlanması hem de kullanılması hâlinde failin tek bir suç işleme iradesiyle hareket edip etmediği önem taşır. Sistem suçları için sistemi engelleme, bozma ve verileri yok etme, kart suçları için banka ve kredi kartının kötüye kullanılması rehberlerine bakabilirsiniz.

Bilgisayar Araması, El Koyma ve Dijital Deliller

Bilgisayar araması ve el koyma (CMK m.134)
Kuralİçerik
ŞartSomut delillere dayanan kuvvetli şüphe ve başka surette delil elde edememe
KararHâkim; gecikmede sakınca hâlinde savcı (24 saat içinde hâkim onayı)
El koymaŞifre çözülemezse veya işlem uzun sürecekse; iş bitince gecikmeden iade
YedeklemeEl koyma sırasında sistemdeki bütün verilerin yedeği alınır
Kopya hakkıYedekten bir kopya şüpheliye veya vekiline verilir ve tutanağa geçirilir

TCK m.245/A dosyalarında deliller çoğunlukla şüphelinin bilgisayarında, telefonunda veya diğer dijital depolama araçlarında bulunur. Bir suç dolayısıyla yapılan soruşturmada, somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması hâlinde, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından şüphelinin kullandığı bilgisayar ve programları ile bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasına, kopya çıkarılmasına ve kayıtların metin hâline getirilmesine karar verilir; savcı kararı yirmi dört saat içinde hâkim onayına sunulur (CMK m.134/1). Bu madde, Anayasa Mahkemesinin 12/2/2026 tarihli ve E.2023/128, K.2026/36 sayılı kararıyla iptal edilmiş olup iptal hükmü 25/2/2027 tarihinde yürürlüğe girecektir; o tarihe kadar uygulanmaya devam eder. El koyma sırasında sistemdeki bütün verilerin yedeği alınır ve bu yedekten bir kopya şüpheliye veya vekiline verilir (m.134/3-4). Kopyanın el koyma sırasında verilmemesi hâlinde, bu hak soruşturmanın ilerleyen aşamalarında da talep edilmelidir. Bu kopya, savunma bakımından son derece önemlidir: aracın ne zaman ve nasıl edinildiği, hiç kullanılıp kullanılmadığı ve başka dosyalarla ilişkisi, ancak bu verilerin bağımsız bir bilirkişiye incelettirilmesiyle ortaya konulabilir. Dijital delillerin bütünlüğü için dijital delil ve adli bilişim, el koyma ve iade için telefonuma ve bilgisayarıma el konuldu rehberlerine bakabilirsiniz.

Soruşturmada Şüphelinin Hakları

TCK m.245/A soruşturmalarında şüpheliden çoğu zaman cihazlarının şifrelerini vermesi istenir. Anayasaya göre hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz (AY m.38/5). Kanun, şifrenin çözülememesinden dolayı bilgisayar ve kütüklere girilememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması hâlinde, çözümün yapılabilmesi ve gerekli kopyaların alınabilmesi için bu araçlara el konulabileceğini öngörmüştür (CMK m.134/2). Buna göre şifrenin verilmemesi, el koyma ve teknik inceleme yoluyla delil elde edilmesine engel değildir; ancak şüphelinin şifre vermeye zorlanması anayasal güvenceyle bağdaşmaz. Şifre verip vermeme kararı, dosyanın özelliklerine göre müdafi ile birlikte değerlendirilmelidir: bazı durumlarda şifrenin verilmesi, cihazın daha hızlı incelenip iade edilmesini sağlayabilir. Şüphelinin ifade verirken aracın niteliği, edinme amacı ve kullanım biçimi hakkında yapacağı açıklamalar, kast unsurunun değerlendirilmesinde önem taşır.

Müsadere ve Tüzel Kişiler

Üretimi, bulundurulması, kullanılması, taşınması, alım ve satımı suç oluşturan eşya müsadere edilir (TCK m.54/4). TCK m.245/A kapsamında yasak cihaz ve programların bulundurulması başlı başına suç olduğundan, bu tür araçlar niteliği gereği bu hüküm kapsamında müsadere edilir. Buna karşılık araçların bulunduğu bilgisayar veya telefon gibi genel amaçlı cihazlar, kendileri suç konusu olmadığından, kural olarak içlerindeki suç konusu veriler silindikten sonra iade edilmelidir; bu ayrım müsadere kararına karşı ileri sürülebilecek önemli bir husustur. Bilişim alanındaki suçların işlenmesi suretiyle yararına haksız menfaat sağlanan tüzel kişiler hakkında ise bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur (m.246). Müsaderenin genel kuralları için müsaderenin infazı rehberine bakabilirsiniz.

Usul: Görev, KDAE, HAGB ve Zamanaşımı

TCK m.245/A suçunda usul
KonuDurumDayanak
TakipResen
Görevli mahkemeAsliye ceza
KDAEÜst sınır 3 yıl; şartlarıyla mümkünCMK m.171/2
HAGBHükmolunan ceza 2 yıl veya altındaysaCMK m.231/5
Dava zamanaşımı8 yılTCK m.66/1-e
MüsadereSuç konusu araçlarTCK m.54/4

TCK m.245/A kapsamındaki suç resen soruşturulur; şikâyete bağlı değildir ve uzlaştırma kapsamında yer almaz. Cezanın üst sınırı üç yıl olduğundan, uzlaştırma ve önödeme kapsamındaki suçlar hariç olmak üzere üst sınırı üç yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda öngörülen kamu davasının açılmasının ertelenmesi, şartları varsa gündeme gelebilir (CMK m.171/2). Yargılama sonunda hükmolunan ceza iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası ise hükmün açıklanmasının geri bırakılması değerlendirilebilir (m.231/5). Bu durumda hapis ve adli para cezasının birlikte hükmedilmesi gerektiği dikkate alınmalıdır. Dava zamanaşımı sekiz yıldır (TCK m.66/1-e). HAGB kararına karşı yollar için HAGB kararına itiraz rehberine bakabilirsiniz.

Bilişim Suçunun Mağduru Açısından

Bir bilişim suçunun mağduru, çoğu zaman failin hangi araçları kullandığını bilmez. Ancak mağdurun şikâyeti üzerine yürütülen soruşturmada, failin kullandığı araçların ele geçirilmesi hâlinde, bu araçlar nedeniyle TCK m.245/A kapsamında da ayrıca işlem yapılabilir. Mağdurun, hesabına veya sistemine izinsiz erişim yapıldığını fark ettiğinde delilleri korumak, erişim kayıtlarını saklamak ve durumu derhâl Cumhuriyet başsavcılığına bildirmek için hareket etmesi, failin ve kullandığı araçların tespit edilmesi bakımından önemlidir. Bu tür durumlarda şifrelerin değiştirilmesi ve ilgili kurumlara bildirimde bulunulması da gerekir. Hesabına izinsiz giriş yapılan kişiler için hesabıma izinsiz giriş yapıldı, kişisel verilerin ele geçirilmesi için kişisel verilerin hukuka aykırı ele geçirilmesi rehberlerine bakabilirsiniz.

Savunmada Dikkat Edilecek Noktalar

  1. Münhasırlık: Aracın meşru bir kullanım alanı var mı?
  2. Aracın niteliği: Ele geçirilen nesne gerçekten kanunda sayılan dört nesneden biri mi?
  3. Seçimlik hareket: Kanunda sayılan on bir hareketten biri gerçekleşti mi?
  4. Kast: Şüpheli aracın niteliğini biliyor muydu (m.30/1)?
  5. Edinme biçimi: Araç ne zaman, nasıl ve kimden edinildi?
  6. Mesleki konum: Güvenlik testi, eğitim veya araştırma amacı ve yetkilendirme belgeleri var mı?
  7. Dijital inceleme: Yedeğin kopyası alındı mı; bağımsız bilirkişi incelemesi istendi mi (CMK m.134/4)?

TCK m.245/A suçlamasına karşı savunma, özellikle münhasırlık şartı ve kast unsuru etrafında şekillenir. Aracın meşru kullanım alanlarının bulunduğunun gösterilmesi, suçun konusunun oluşmadığı sonucunu doğurabilir. Bu konuda teknik bir değerlendirme gerektiğinden, savunmanın bağımsız bir bilirkişi görüşüyle desteklenmesi önemlidir. Kast bakımından ise aracın şüphelinin bilgisayarına nasıl geldiği, bir yazılım paketinin parçası olup olmadığı ve şüphelinin bu araçtan haberdar olup olmadığı dijital inceleme verileriyle ortaya konulmalıdır. Bilişim güvenliği uzmanları, sistem yöneticileri, akademisyenler ve öğrenciler bakımından mesleki veya eğitim amaçlı kullanım ve varsa yazılı yetkilendirme belgeleri de dosyaya sunulmalıdır.

Örnek Durumlar

TCK m.245/A örnekleri
DurumDeğerlendirmeDayanak
Kart bilgisi kopyalamaya yönelik düzenek bulundurmaMünhasıran suç amaçlı cihaz; suç oluşabilirTCK m.245/A
Zararlı yazılımı çevrimiçi satışa sunmaSatışa arz; suç oluşabilirTCK m.245/A
Güvenlik uzmanının yetkili test için kullandığı araçMünhasırlık tartışmalı; meşru kullanımTCK m.245/A
Bilgisayarında bilmeden bulunan zararlı dosyaKast yokTCK m.30/1
Araçla sisteme girildiAyrıca m.243; içtima değerlendirilirTCK m.243
Sahte kart üretildim.245/2; 3–7 yılTCK m.245/2
Bilgisayara el konuldu, kopya verilmediKopya hakkı ihlali; talep edilmeliCMK m.134/4
Mahkûmiyet sonrası araçlarMüsadereTCK m.54/4

Sık Yapılan Hatalar

  • Her güvenlik aracını suç aracı saymak: Münhasırlık şartı aranır.
  • Aracın kullanılmadığı için suç olmadığını sanmak: Bulundurmak da suçtur.
  • Yedek kopyasını istememek: Savunma için bağımsız inceleme gerekir.
  • Kast savunmasını delillendirmemek: Edinme biçimi dijital verilerle gösterilmelidir.
  • Yetkilendirme belgesini sunmamak: Güvenlik testi sözleşmesi veya kurum izni önemlidir.
  • Adli para cezasını unutmak: Hapis ve adli para cezası birlikte uygulanır.

⚠️ Bulundurmak da suçtur, ancak her araç suç aracı değildir: Yalnızca bilişim suçlarını işlemek için yapılmış bir cihaz veya programı bulundurmak, hiç kullanılmasa bile suç oluşturur. Buna karşılık meşru kullanım alanı bulunan araçlar bu suçun konusu değildir. El konulan cihazlarınızın yedek kopyasını mutlaka isteyin ve bağımsız bir teknik inceleme yaptırın.

Yasak cihaz veya programlar suçlamasına karşı savunma, bilgisayar ve telefona el konulması, yedek kopya talebi ve bilişim suçlarında bağımsız bilirkişi incelemesi için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

TCK m.245/A Suçlamasına Karşı Savunma Dilekçesi Örneği

ANKARA … ASLİYE CEZA MAHKEMESİNEDOSYA NO: 2026/… Esas SANIK: Ad Soyad (T.C. Kimlik No: …) MÜDAFİİ: Av. … KONU: Esas hakkındaki savunmalarımız ile bilirkişi incelemesi talebimizin sunulmasıdır.AÇIKLAMALAR1- TCK m.245/A bakımından: İddianamede müvekkilin bilgisayarında ele geçirilen … adlı yazılım nedeniyle yasak cihaz veya programları bulundurduğu ileri sürülmüştür. Kanun, aracın münhasıran bilişim suçlarının işlenmesi için yapılmış olmasını arar. Söz konusu yazılım, ağ ve sistem güvenliğinin denetlenmesi amacıyla yaygın olarak kullanılan, eğitim kurumlarında öğretilen ve meşru kullanım alanı bulunan bir araçtır. Münhasırlık şartı gerçekleşmemiştir.2- TCK m.21/1 ve m.30/1 bakımından: Müvekkil, … Üniversitesi bilgisayar mühendisliği bölümü öğrencisidir ve yazılımı … dersinin uygulamaları için edinmiştir. Ders içeriği ve öğretim üyesinin yazısı ektedir. Müvekkilin yazılımı herhangi bir sisteme yetkisiz erişim için kullandığına dair dosyada hiçbir delil bulunmamaktadır. Müvekkilin suç işleme amacı ve kastı yoktur.3- CMK m.134/4 bakımından: El koyma sırasında alınan yedeğin bir kopyası müvekkile verilmemiştir. Bu kopyanın verilmesini ve bağımsız bir incelemeye imkân tanınmasını talep ediyoruz.4- CMK m.63 bakımından: Dosyadaki bilirkişi raporu, yazılımın niteliğini tespit etmekle yetinmiş; münhasıran suç amaçlı olup olmadığını, meşru kullanım alanlarını, yazılımın ne zaman ve nasıl edinildiğini ve hiç kullanılıp kullanılmadığını değerlendirmemiştir. Bu hususların bilişim alanında uzman yeni bir bilirkişi tarafından incelenmesini talep ediyoruz.5- TCK m.54/4 bakımından: Müvekkilin bilgisayarı genel amaçlı bir cihazdır ve kendisi suç konusu değildir. Bilgisayarın müvekkile iadesine karar verilmesini talep ediyoruz.HUKUKİ SEBEPLER: 5237 sayılı TCK m.21, 30, 54, 245/A; 5271 sayılı CMK m.63, 134, 223 ve ilgili mevzuat.SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle yedek kopyasının verilmesine, yeni bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, suçun unsurları oluşmadığından müvekkilin beraatine ve bilgisayarın iadesine karar verilmesini saygılarımızla arz ve talep ederiz. … /… /2026Sanık Müdafii Av. …

Sık Sorulan Sorular

TCK 245/A suçu nedir?

Münhasıran bilişim suçları için yapılmış cihaz, program, şifre veya kodu imal, satış, bulundurma vb.

Cezası nedir?

1–3 yıl hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezası, birlikte.

Madde ne zaman eklendi?

24/3/2016 tarihli 6698 sayılı Kanunla.

Araç kullanılmadan suç olur mu?

Evet; bulundurmak da suçtur.

Hangi araçlar kapsamda?

Cihaz, bilgisayar programı, şifre, sair güvenlik kodu.

Kaç seçimlik hareket var?

On bir: imal, ithal, sevk, nakil, depolama, kabul, satış, satışa arz, satın alma, başkasına verme, bulundurma.

Münhasıran ne demek?

Aracın yalnızca suç işlemek için yapılmış olması; meşru kullanımı olan araçlar kapsam dışı.

Güvenlik uzmanı olarak test aracı bulundurmak suç mu?

Meşru kullanım varsa münhasırlık tartışmalıdır; yetkilendirme belgesi önemlidir.

Bilmeden bilgisayarımda bulunan program?

Kast yoksa suç oluşmaz (TCK m.30/1).

Taksirle işlenebilir mi?

Hayır; yalnız kasten.

Araçla sisteme girilirse?

Ayrıca TCK m.243 sorumluluğu; içtima değerlendirilir.

Sahte kart üretmek hangi suç?

TCK m.245/2; 3–7 yıl.

Bilgisayarıma el konuldu, kopya alabilir miyim?

Evet; yedeğin bir kopyası verilir (CMK m.134/4).

Cihaz iade edilir mi?

Suç konusu olmayan genel cihazlar iadesi istenebilir; suç konusu araçlar müsadere (TCK m.54/4).

KDAE olur mu?

Üst sınır 3 yıl; şartlarıyla mümkün (CMK m.171/2).

HAGB olur mu?

Hükmolunan ceza 2 yıl veya altındaysa (CMK m.231/5).

Zamanaşımı nedir?

8 yıl.

Şifremi vermek zorunda mıyım?

Kendini suçlayan delil göstermeye zorlanamazsınız (AY m.38/5); şifre çözülemezse el konulabilir (CMK m.134/2).

Tüzel kişiye ne olur?

Haksız menfaat sağlanmışsa güvenlik tedbiri (TCK m.246).

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Yasak cihaz veya programlar: münhasırlık, kast ve el koyma
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK ve CMK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.

Bu konuda hukuki destek almak için

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

Post by Av. Fatma Öztürk