Mayıs sonu mevzuat değerlendirmesi: Kurumlar vergisinde fon/GYO kâr dağıtımı, asgari işçilik ve zorunlu karşılıklar
24 Temmuz 2026

Mayıs sonu mevzuat değerlendirmesi: Kurumlar vergisinde fon/GYO kâr dağıtımı, asgari işçilik ve zorunlu karşılıklar

2026 yılının Mayıs ayı, vergi ve mali mevzuat açısından yoğun geçti. Bu yazıda dönemin öne çıkan üç düzenlemesini bir arada değerlendiriyoruz: Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ndeki (Seri No: 25) değişiklikler, asgari işçilik uygulamasına ilişkin gelişmeler ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın zorunlu karşılıklara dair düzenlemesi. Üç başlık da farklı kesimleri ilgilendirmekle birlikte, şirketlerin mali planlaması açısından birlikte takip edilmesi gereken konular.

1) Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 25)

24 Mayıs 2026 tarihli ve 33263 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliğ, 1 seri numaralı Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nde değişiklik yaparak 7524 ve 7566 sayılı Kanunlarla getirilen düzenlemelere açıklık getirdi. Öne çıkan başlıklar şöyle:

Yatırım fonu ve ortaklıklarında kâr dağıtım şartı: Türkiye’de kurulu fonlar ile yatırım ortaklıklarının kurumlar vergisi istisnasından yararlanabilmesi, taşınmazlardan elde edilen kazançlara ilişkin kâr dağıtım şartının yerine getirilmesine bağlandı. Tebliğe göre, 1/1/2025 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara ilişkin avans kâr payları da kâr dağıtımı hesabında dikkate alınacak. Taşınmaz faaliyetinin veya şirketin toplam faaliyetinin zararla sonuçlanması hâlinde kâr dağıtımı şartı aranmayacak; taşınmaz faaliyeti kârlı, diğer faaliyetler zararlı ise taşınmaz kazancının yarısının dağıtılması yeterli sayılacak.

İstisnada kâr-zarar değerlendirmesi: İstisna uygulayan mükelleflerin, beyannamede istisna türünü (faaliyet esaslı / işlem esaslı) doğru sınıflandırması; müşterek giderlerin maliyet oranına, müşterek sabit kıymet amortismanlarının ise kullanım sürelerine göre dağıtılması esasları netleştirildi.

Yurt içi asgari kurumlar vergisi ve yatırıma katkı tutarı: Asgari kurumlar vergisinden indirilebilecek yatırıma katkı tutarının hesaplanmasına ilişkin yöntemler açıklandı; ayrıca nakdi sermaye artışına bağlı faiz indiriminin dördüncü geçici vergilendirme döneminde uygulanmasına dair düzenleme yapıldı.

2) Asgari işçilik uygulaması

İnşaat işleri ve ihale konusu işlerde sıkça gündeme gelen asgari işçilik uygulaması, sosyal güvenlik mevzuatı kapsamında işverenlerin bildirmesi gereken asgari sigortalı çalıştırma ve prim yükümlülüklerini ilgilendiriyor. Asgari işçilik incelemeleri; özellikle inşaat ruhsatına bağlı işlerde ve kamu ihalelerinde, işin yürütümü için gerekli olduğu kabul edilen asgari işçilik tutarının kuruma bildirilip bildirilmediğinin denetlenmesi esasına dayanır. İşverenlerin, ilişiksizlik belgesi süreçlerinde ve hak ediş ödemelerinde asgari işçilik hesaplarını gözeterek hareket etmesi, sonradan doğabilecek prim ve gecikme yükümlülüklerini önler.

3) Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (2026/9)

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanan Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2026/9), bankaların ve ilgili kuruluşların TCMB nezdinde tutmakla yükümlü oldukları zorunlu karşılıklara ilişkin oran ve esasları düzenliyor. Zorunlu karşılık, para politikasının temel araçlarından biri olup kredi koşullarını ve likiditeyi doğrudan etkiler. Bu tür düzenlemeler, doğrudan bireysel mükellefleri ilgilendirmese de finansman maliyetleri ve kredi erişimi üzerinden ekonominin geneline yansır.

Şirketler için pratik notlar

Dönemin düzenlemeleri birlikte değerlendirildiğinde, mükellefler ve mali müşavirler açısından şu hususlar öne çıkıyor: yatırım fonu/ortaklığı yapısındaki şirketlerin, 2025 kazançlarına ilişkin kâr dağıtım (ve avans kâr payı) planlamasını yeni Tebliğ ışığında gözden geçirmesi; istisna uygulayan kurumların beyanname hazırlığında istisna türü sınıflandırmasına ve KKEG kayıtlarına özen göstermesi; inşaat ve ihale işleri yürüten işverenlerin asgari işçilik yükümlülüklerini takip etmesi. Düzenlemelerin teknik niteliği gereği, somut işlemlerde profesyonel destek alınması yerinde olacaktır.

Sonuç

Mayıs 2026; kurumlar vergisi istisna uygulamalarından sosyal güvenlik yükümlülüklerine ve para politikası araçlarına kadar geniş bir yelpazede düzenleme içeren bir dönem oldu. Bu başlıkların, özellikle kurumsal mükellefler bakımından mali planlama ve uyum süreçlerine yansıtılması önem taşıyor.

Künye

Düzenlemeler: Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 25) – RG 24 Mayıs 2026, Sayı: 33263; asgari işçilik (sosyal güvenlik mevzuatı); Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2026/9) · İlgili mevzuat: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, 7524 ve 7566 sayılı Kanunlar.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali tavsiye niteliği taşımaz. Somut durumunuza ilişkin değerlendirme için bir avukata ya da mali müşavire danışmanız önerilir.

Kurumlar Vergisinde Fon ve GYO İstisnaları

İstisna rejimi yakın dönemde daralmıştır.

Fon ve GYO istisnaları
KonuKuralNot
Eski uygulamaFon ve GYO kazançlarında geniş istisnaKurumlar vergisi
Değişiklikİstisna şartlara bağlandıDaraltma
GYO şartıKâr dağıtım zorunluluğuBelirli oran
Dağıtılmazsaİstisna uygulanmayabilirVergi doğar
Yatırım fonlarıPortföy kazançlarıŞartlı istisna
Yurt içi asgari kurumlar vergisiTaban vergi uygulamasıYeni kurum
İstisna kullananlarAsgari vergi hesabı etkilenirKontrol
Geçiş hükümleriDönemsel uygulamaİnceleyin
ÖneriGüncel mevzuatı ve tebliğleri teyit edinSık değişiyor

Üçüncü ve altıncı satırlar iki temel değişikliği verir: gayrimenkul yatırım ortaklıklarının kazanç istisnasından yararlanabilmesi belirli oranda kâr dağıtımı şartına bağlanmıştır; ayrıca yurt içi asgari kurumlar vergisi uygulaması, istisna ve indirimlerden yararlanan kurumlar için bir taban vergi yükü öngörmektedir.

İlgili rehberlerimiz: zehirli madde katma suçu · genel güvenliği tehlikeye sokma · destekten yoksun kalma tazminatı · gelirin ispatı · imam nikâhlı eşin hakları · kurumlar vergisi

Uzman görüşü almak için doğrudan iletişime geçebilirsiniz.

📞 +905546483715  |  💬 WhatsApp

Asgari İşçilik İncelemesi: İşleyiş ve Savunma

Asgari işçilik uygulaması, özellikle inşaat ve ihale konusu işlerde işverenlerin en sık karşılaştığı denetim başlığıdır. Süreç kademeli işler.

AşamaAçıklama
1. Ön değerlendirmeİşin niteliğine göre bildirilmesi gereken asgari prim tutarı hesaplanır
2. Fark tespitiBildirilen tutar eşiğin altındaysa fark prim borcu olarak çıkarılır
3. Bildirimİşverene tebliğ edilir; itiraz süresi işlemeye başlar
4. İtirazKurum bünyesindeki ilgili komisyona başvurulur
5. İncelemeGerekirse denetim elemanınca yerinde inceleme yapılır
6. DavaSonuç olumsuzsa iş mahkemesinde dava yolu açıktır

Fark hesabı, işin gerçek maliyet yapısıyla çürütülür. Hesaplama, işin türüne göre belirlenen oranlar üzerinden yapılır; ancak bu bir karinedir. İşveren, işin gerçekte daha az işçilikle yapıldığını — makine yoğun çalışma, taşeron kullanımı, malzeme ağırlıklı iş — belgeleyerek fark tutarını azaltabilir. Bu nedenle hakediş raporları, makine kira sözleşmeleri, malzeme faturaları ve taşeron sözleşmeleri denetim öncesinde derlenmelidir.

Vergi Uyuşmazlığında Doğru Yol: Uzlaşma

Vergi uyuşmazlıkları, dava şartı arabuluculuk kapsamında değildir. Bu alanda işleyen mekanizma uzlaşmadır.

ÖlçütTarhiyat öncesi uzlaşmaTarhiyat sonrası uzlaşma
Zamanıİhbarname tebliğ edilmeden önceİhbarname tebliğinden sonra
Muhatapİnceleme sürecindeki komisyonVergi dairesi bünyesindeki komisyon
Tercihİkisinden yalnızca biri seçilebilir
SonuçUzlaşma sağlanırsa kesindir; dava açılamaz

Son satır geri dönüşü olmayan bir tercihtir. Uzlaşma sağlandığında tutanak imzalanır ve o vergi/ceza bakımından dava yolu kapanır. Bu nedenle uzlaşma masasına oturmadan önce; tarhiyatın hukuki dayanağı, matrah hesabındaki olası hatalar ve dava kazanma ihtimali değerlendirilmelidir. Güçlü bir hukuki itiraz varsa, uzlaşma yerine doğrudan dava yolu daha avantajlı olabilir.

Şirketler İçin Uyum Takvimi

Dönemsel düzenlemelerin işletmeye yansıtılması için izlenecek başlıklar:

  1. Kâr dağıtım planlaması. Yatırım fonu ve ortaklığı yapısındaki şirketlerde, istisna uygulamasının koşulları gözden geçirilmelidir.
  2. SGK bildirimleri. Aylık prim ve hizmet belgelerinin doğruluğu; eksik bildirim sonradan gecikme zammıyla birlikte çıkar.
  3. İhale ve inşaat dosyaları. Asgari işçilik incelemesi ihtimaline karşı hakediş ve taşeron kayıtlarının derlenmesi.
  4. İlişiksizlik belgesi. İşin bitiminde alınacak belge için borç ve bildirim durumunun önceden kontrolü.
  5. Danışman koordinasyonu. Mali müşavir ve iş hukuku danışmanının aynı dosyaya bakması.

Dördüncü madde ihale işlerinde ödemeyi kilitler. İşin tamamlanmasının ardından alınacak ilişiksizlik belgesi verilmediğinde, hakediş ve teminat iadesi süreçleri durur. Asgari işçilik farkı çıkarılmışsa belge, fark ödenene veya itiraz sonuçlanana kadar verilmez. Bu nedenle inceleme riski, işin başında değerlendirilmeli ve bildirimler buna göre yapılmalıdır.

İş hukuku boyutunda ise bu düzenlemeler, işçilik maliyetlerinin hesaplanması ve bordro yapısıyla doğrudan ilişkilidir. Eksik bildirimden doğan prim borcu yalnızca idari bir yük değildir; işçinin hizmet süresi ve emeklilik hakları bakımından da sonuç doğurur ve hizmet tespiti davalarına konu olabilir.

Fesih hâlinde doğan tazminat hesabı için kıdem ve ihbar tazminatı rehberimize, iş uyuşmazlıklarında görevli mahkeme ve zorunlu arabuluculuk için görevli mahkeme rehberimize bakabilirsiniz.

Hizmet Tespiti Davası: İşçi Cephesi

Eksik veya hiç yapılmayan bildirimler, işçi bakımından da bir dava yolu doğurur. Bu dava, emeklilik hakkının temelini kurar.

UnsurAçıklama
AmaçBildirilmeyen veya eksik bildirilen çalışma süresinin tespiti
Görevli mahkemeİş mahkemesi
Taraflarİşveren ve Kurum birlikte hasım gösterilir
ArabuluculukHizmet tespiti davaları dava şartı arabuluculuk kapsamı dışındadır
DelilTanık, işyeri kayıtları, banka hareketleri, giriş-çıkış kayıtları

Dördüncü satır, sıkça yapılan bir usul hatasını önler. İşçilik alacakları için arabuluculuk zorunlu olduğundan, hizmet tespiti talebinin de arabuluculuğa götürülmesi gerektiği sanılır. Oysa bu dava kamu düzenine ilişkin olduğundan kapsam dışındadır ve doğrudan açılabilir. Aynı dosyada hem alacak hem hizmet tespiti isteniyorsa, alacak kalemleri için arabuluculuk tutanağı gerekir; tespit talebi için gerekmez.

İspat bakımından mahkemeler bu davalarda re’sen araştırma yapar: komşu işyeri kayıtları, dönem bordroları ve kurum kayıtları celbedilir. Bu nedenle işçinin elindeki her belge — maaş dekontu, işyeri kimlik kartı, yazışmalar — dosyaya sunulmalıdır.

İşveren cephesinde ise savunmanın dayanağı düzenli tutulmuş kayıtlardır: giriş-çıkış kayıtları, imzalı bordrolar ve ödeme belgeleri. Kayıt tutulmayan dönemlerde tanık beyanı belirleyici hâle gelir.

Sıkça Sorulan Sorular

Asgari işçilik uygulaması nedir?
İşverenin çalıştırdığı işçi sayısı ve ücretlerinin belirli orandan az olmaması zorunluluğu. Çalışan haklarını ve rekabeti korur.
Vergi uyuşmazlıklarında zorunlu arabuluculuk var mı?
Hayır. Dava şartı arabuluculuk; iş, ticari, tüketici ve kira gibi özel hukuk uyuşmazlıkları için öngörülmüştür. Vergi uyuşmazlıklarında uzlaşma müessesesi işler.
Uzlaşma sağlanamazsa ne olur?
Uzlaşmanın vaki olmadığına dair tutanak düzenlenir. Mükellef, kanunda öngörülen süre içinde vergi mahkemesinde dava açabilir.
Tarhiyat öncesi ve sonrası uzlaşma farkı nedir?
Tarhiyat öncesi uzlaşma, ihbarname tebliğ edilmeden önce; tarhiyat sonrası uzlaşma ise tebliğden sonra başvurulan yoldur. İkisinden yalnızca biri tercih edilir.
Asgari işçilik ihlali cezası ne kadar?
Vergi cezaları, SGK cezaları ve prim gecikme faizleri. Önemli tutarlara ulaşabilir.
Nasıl uyum sağlanır?
Muhasebe sistemleri güncelleme, düzenli SGK bildirimleri ve uzman danışmanlık. Uzun vadeli planlama gerekli.

İlgili Rehberler

Konunuza özel değerlendirme için ekibimizle iletişime geçin.

📞 +905546483715  |  💬 WhatsApp

⚖️ SPK ve Sermaye Piyasası Danışmanlığı

Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara

📞 +90 554 648 37 15💬 WhatsApp
📌 İlgili rehber: SPK Hukuku Ana Rehberi

⚖️ Ücretsiz Ön Görüşme

Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara

📞 Hemen Ara💬 WhatsApp
Post by Av. Fatma Öztürk