Miras davalarının kendine özgü bir zorluğu vardır: talebin gerçek değeri dava açılırken bilinmez. Taşınmazın değeri keşifle, saklı payın zedelenen kısmı bilirkişi hesabıyla, katılma alacağı tasfiye raporuyla ortaya çıkar. Peki rapor beklenenin çok üzerinde gelirse ne olur?
Bu rehberin dayandığı mevzuat
| Kanun | Madde | Düzenlediği konu |
|---|---|---|
| 6100 s. HMK | m.107 | Belirsiz alacak davası |
| 6100 s. HMK | m.109 | Kısmi dava |
| 6100 s. HMK | m.111 | Terditli dava |
| 6100 s. HMK | m.112 | Seçimlik dava |
| 6100 s. HMK | m.132-134 | Karşı dava |
| 6100 s. HMK | m.165 | Bekletici mesele |
| 6100 s. HMK | m.166 | Davaların birleştirilmesi |
| 6100 s. HMK | m.167 | Davaların ayrılması |
| 6100 s. HMK | m.176 | Islah ve bir kez kuralı |
| 6100 s. HMK | m.177 | Islahın zamanı |
| 6100 s. HMK | m.180-182 | Islahın sonuçları |
| 6100 s. HMK | m.141 | İddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı |
| 4721 s. TMK | m.560-571 | Tenkis |
| 492 s. Harçlar K. | m.16 | Dava değeri |
Talebiniz eksik mi kaldı? Dosyanızı gözden geçirelim
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Sorunun Kaynağı: Değer Sonradan Belli Olur
Miras davalarında dava açılırken talep edilecek tutarı kesin olarak bilmek çoğu zaman mümkün değildir. Bunun somut sebepleri vardır.
Miras davalarında değerin sonradan belirlenmesi
| Dava türü | Neden baştan bilinemez | Ne zaman belli olur |
|---|---|---|
| Tenkis | Saklı payın zedelenen kısmı hesap gerektirir | Bilirkişi raporuyla |
| Muris muvazaası | Taşınmazın değeri bilinmiyor | Keşif ve bilirkişiyle |
| Katılma alacağı | Tasfiye hesabı karmaşıktır | Tasfiye raporuyla |
| Miras sebebiyle istihkak | Tereke kapsamı belirsiz | Tereke tespitiyle |
| Denkleştirme | Kazandırmaların değeri bilinmiyor | Değerleme sonrası |
| Ecrimisil | Kullanım bedeli hesap gerektirir | Bilirkişi raporuyla |
| Muhdesat aidiyeti | Yapının değeri belirsiz | Keşifle |
Bu tabloya karşı iki farklı strateji vardır: davayı belirsiz alacak davası olarak açmak veya sonradan ıslah yoluna başvurmak. İkisi arasındaki fark, dosyanın kaderini değiştirebilir.
Birinci Yol: Belirsiz Alacak Davası
6100 s. HMK m.107
Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir. Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona ermeden verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebilir. Aksi takdirde dava, talep sonucunda belirtilen miktar veya değer üzerinden görülüp karara bağlanır.
Bu yolun sağladığı avantajlar:
- Talep artırımı ıslah sayılmaz; bir kez ıslah hakkı korunur.
- İddianın genişletilmesi yasağına tabi değildir.
- Dava açılışında düşük harç yatırılır; nakit yükü hafifler.
- Zamanaşımı, dava tarihinde alacağın tamamı için kesilmiş sayılır.
Gerekçe somut olmalı
Belirsiz alacak davası açılırken, alacağın miktarının dava tarihinde belirlenmesinin neden beklenemeyeceği dilekçede somut biçimde açıklanmalıdır. «Değer bilinmiyor» demek yetmez. Örneğin tenkis davasında, terekedeki tüm kazandırmaların ve bunların ölüm tarihindeki değerlerinin ancak bilirkişi incelemesiyle belirlenebileceği; taşınmazların rayiç değerinin keşifle tespit edileceği açıklanmalıdır. Gerekçesiz talep, davanın kısmi dava olarak nitelendirilmesi riskini doğurur.
İkinci Yol: Islah
6100 s. HMK m.176
Taraflardan her biri, yapmış olduğu usul işlemlerini kısmen veya tamamen ıslah edebilir. Aynı davada, taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabilir.
6100 s. HMK m.177/1
Islah, tahkikatın sona ermesine kadar yapılabilir.
Islah, dava belirsiz alacak davası olarak açılmamışsa talep artırımının tek yoludur. Ancak iki önemli sınırı vardır.
Islahın sınırları
| Sınır | İçeriği | Pratik sonucu |
|---|---|---|
| Bir kez kuralı | Aynı davada tek ıslah | Ne zaman kullanılacağı planlanmalı |
| Zaman sınırı | Tahkikat sonuna kadar | Rapor gecikirse risk doğar |
| Harç | Artırılan kısım üzerinden | Nakit ihtiyacı doğar |
| Kapsam | Usul işlemleri | Tümüyle yeni dava kurulamaz |
| Karşı tarafın hakları | Islaha karşı savunma | Yargılama uzar |
Bir kez kuralı stratejik düşünmeyi gerektirir
Miras dosyalarında çoğu zaman birden fazla bilirkişi raporu alınır: önce değerleme, sonra itiraz üzerine ek rapor, ardından hesap raporu. Islah hakkı ilk rapordan sonra kullanılırsa, ek raporla değer daha da yükseldiğinde ikinci kez ıslah yapılamaz. Bu nedenle ıslah hakkı, rapor kesinleşmeye yaklaştığında kullanılmalıdır. Bu riski tümüyle ortadan kaldıran yol ise davayı en baştan belirsiz alacak davası olarak açmaktır.
Islah hakkınızı doğru zamanda kullanalım
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Karşı Dava: Davalının Kendi Talebi
6100 s. HMK m.132/1
Karşı dava açılabilmesi için; a) Asıl davanın açılmış ve hâlen görülmekte olması, b) Karşı davada ileri sürülecek talebin, asıl davadaki talep ile aralarında takas veya mahsup ilişkisi bulunması yahut bu davayla bağlantılı olması, gerekir.
6100 s. HMK m.133
Karşı dava, cevap dilekçesiyle veya esasa cevap süresi içinde ayrı bir dilekçe verilmek suretiyle açılır. Süresinden sonra karşı dava açılması hâlinde, mahkeme davaların ayrılmasına karar verir.
Miras dosyalarında karşı davanın tipik kullanım alanları:
Miras dosyalarında karşı dava örnekleri
| Asıl dava | Karşı dava | Bağlantı |
|---|---|---|
| Muris muvazaası (tapu iptali) | Bakım ve harcamaların iadesi | Aynı taşınmaz ve ilişki |
| Tenkis | Denkleştirme talebi | Aynı kazandırmalar |
| Ortaklığın giderilmesi | Muhdesat aidiyeti tespiti | Aynı taşınmaz |
| Miras sebebiyle istihkak | Yapılan zorunlu giderler | Aynı tereke malı |
| Ecrimisil | Bakım ve onarım giderleri | Aynı kullanım dönemi |
| Katılma alacağı | Değer artış payı | Aynı mal rejimi tasfiyesi |
| Vasiyetnamenin iptali | Vasiyetin tenfizi | Aynı ölüme bağlı tasarruf |
Süre kısadır ve kaçırılırsa dosya bölünür
Karşı dava, cevap dilekçesiyle veya esasa cevap süresi içinde açılmalıdır. Bu süre kaçırılırsa mahkeme davaların ayrılmasına karar verir; talep tümüyle kaybolmaz ancak ayrı bir dosyada görülür. Bu, ayrı harç, ayrı bilirkişi ve iki farklı sonuç riski demektir. Miras dosyalarında cevap süresi, karşı dava ihtimali değerlendirilmeden geçirilmemelidir.
Davaları Toplamak: Birleştirme
6100 s. HMK m.166
Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır.
Miras uyuşmazlıkları doğası gereği dağınıktır. Aynı tereke için farklı mahkemelerde birden fazla dosya bulunması olağandır. Ancak birleştirmenin koşulları katıdır.
Birleştirme imkânının değerlendirilmesi
| Dosyalar | Birleştirilebilir mi | Neden |
|---|---|---|
| İki asliye hukuk, aynı adliye | Evet | Aynı düzey ve sıfat |
| Asliye hukuk + sulh hukuk | Hayır | Düzey farklı |
| Asliye hukuk + aile mahkemesi | Hayır | Sıfat farklı |
| Farklı illerdeki iki asliye | Hayır | Yargı çevresi farklı |
| İki sulh hukuk, aynı adliye | Evet | Aynı düzey ve sıfat |
| Adli yargı + idari yargı | Hayır | Farklı yargı kolu |
Birleştirme mümkün değilse ikinci yol devreye girer: bekletici mesele.
6100 s. HMK m.165/1
Bir davada hüküm verilebilmesi, başka bir davaya, idari makamın tespitine yahut dava konusuyla ilgili bir hukuki ilişkinin mevcut olup olmadığına kısmen veya tamamen bağlı ise mahkemece o davanın sonuçlanmasına veya idari makamın kararına kadar yargılama bekletilebilir.
Miras dosyalarında bekletici mesele ilişkileri
| Bekleyen dava | Beklenen dava | Neden |
|---|---|---|
| Ortaklığın giderilmesi | Muris muvazaası | Mülkiyet belirlenmeli |
| Ortaklığın giderilmesi | Muhdesat aidiyeti | Yapının sahibi belirlenmeli |
| Tenkis | Mirasçılık belgesi iptali | Mirasçı çevresi belirlenmeli |
| Miras paylaşımı | Babalık / soybağı davası | Mirasçı sıfatı belirlenmeli |
| Tereke paylaşımı | Katılma alacağı | Önce mal rejimi tasfiyesi |
| İcra takibi itirazı | Mirasın reddi | Sorumluluk belirlenmeli |
| Tapu iptali | Kadastro tespitine itiraz | Sınır ve mülkiyet |
Sıralama davanın kaderini belirler
Miras dosyalarında hangi davanın önce sonuçlanacağı, sonucu doğrudan etkiler. Klasik örnek şudur: ortaklığın giderilmesi davası muris muvazaası davasından önce sonuçlanır ve taşınmaz satılırsa, muvazaa davasını kazanmanın pratik değeri büyük ölçüde kalmaz. Bu nedenle muvazaa davası açılır açılmaz, ortaklığın giderilmesi dosyasında bekletici mesele talebinde bulunulmalı; ayrıca tapu kaydına ihtiyati tedbir istenmelidir.
📄 Talep Artırım (Islah) Dilekçesi ve Bekletici Mesele Talebi Örneği
... ( ) ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
DOSYA NO : 2026/... Esas
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
KONU : HMK m.107 uyarınca TALEP SONUCUNUN ARTIRILMASI (ıslah niteliğinde
olmamak üzere) hakkındadır.
AÇIKLAMALAR :
1. İşbu dava, HMK m.107 uyarınca BELİRSİZ ALACAK DAVASI olarak açılmış;
dava dilekçemizde alacağın miktarının dava tarihinde tam ve kesin
olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, terekedeki kazandırmaların
değerinin ancak keşif ve bilirkişi incelemesiyle tespit
edilebileceği açıklanmıştı.
2. Mahkemenizce yaptırılan .../.../2026 tarihli keşif ve alınan
.../.../2026 havale tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu
taşınmazın değeri ... TL, müvekkilin saklı payının zedelenen kısmı
ise ... TL olarak tespit edilmiştir.
3. HMK m.107/2 uyarınca "Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat
sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak
belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona
ermeden verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın
genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin
olarak belirleyebilir."
4. Bu itibarla talebimizi, İDDİANIN GENİŞLETİLMESİ YASAĞINA TABİ
OLMAKSIZIN ve ISLAH NİTELİĞİNDE OLMAMAK ÜZERE aşağıdaki şekilde
artırıyoruz. Islah hakkımız SAKLIDIR.
5. Artırılan kısma ilişkin harç, işbu dilekçe ekinde sunulan makbuz
ile YATIRILMIŞTIR.
TALEP SONUCU :
1- Dava dilekçemizdeki talebimizin ... TL'den ... TL'ye ARTIRILMASINA
ve yargılamanın bu miktar üzerinden sürdürülmesine,
2- Artırılan miktara dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine
karar verilmesini vekâleten arz ve talep ederiz. .../.../2026
Davacı Vekili
Av. ...
EKİ : Harç makbuzu
──────────────────────────────────────────────────────────────
AYRI DOSYADA VERİLECEK BEKLETİCİ MESELE TALEBİ
... ( ) SULH HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
DOSYA NO : 2026/... Esas (Ortaklığın Giderilmesi)
KONU : HMK m.165 uyarınca BEKLETİCİ MESELE yapılması talebimizdir.
AÇIKLAMALAR :
1. Mahkemenizde görülen işbu ortaklığın giderilmesi davasının konusu
... ada ... parsel sayılı taşınmazdır.
2. Aynı taşınmaz hakkında, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2026/... Esas
sayılı dosyasında MURİS MUVAZAASINA DAYALI TAPU İPTALİ VE TESCİL
davası derdesttir.
3. Anılan davada verilecek karar, dava konusu taşınmazın MÜLKİYET
DURUMUNU ve dolayısıyla paydaşların kimler olduğunu doğrudan
belirleyecektir.
4. HMK m.165/1 uyarınca "Bir davada hüküm verilebilmesi, başka bir
davaya ... bağlı ise mahkemece o davanın sonuçlanmasına ... kadar
yargılama bekletilebilir."
5. Ortaklığın giderilmesi davasının önce sonuçlanarak taşınmazın
satılması hâlinde, asliye hukuk mahkemesindeki davanın konusuz
kalması ve telafisi güç zararlar doğması söz konusu olacaktır.
TALEP SONUCU : ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2026/... Esas sayılı
dosyasının BEKLETİCİ MESELE YAPILMASINA karar verilmesini vekâleten
arz ve talep ederiz. .../.../2026
Av. ...Strateji: Hangi Yol Ne Zaman?
Duruma göre kullanılacak usul aracı
| Durum | Doğru araç | Dayanak |
|---|---|---|
| Değer baştan bilinemiyor | Belirsiz alacak davası | HMK m.107 |
| Belirsiz alacak açılmamış, rapor yüksek | Islah | HMK m.176 |
| İki talep, biri diğerine bağlı | Terditli dava | HMK m.111 |
| Davalının kendi alacağı var | Karşı dava | HMK m.132 |
| Aynı adliyede iki benzer dosya | Birleştirme | HMK m.166 |
| Farklı mahkemede bağlantılı dosya | Bekletici mesele | HMK m.165 |
| Sadece bir kısmı isteniyor | Kısmi dava | HMK m.109 |
| Karşı dava süresi kaçtı | Ayrı dava + bekletici mesele | HMK m.133, 165 |
Adım Adım Yol Haritası
- Dava açılmadan önce değerin belirlenebilirliğini değerlendirin. Belirsizse m.107 yolunu seçin.
- Belirsizlik gerekçesini dilekçede somutlaştırın. Genel ifadeler yetersizdir.
- Terditli talepleri baştan kurun. Muvazaa yanında tenkis talebi eklenmelidir.
- Cevap süresinde karşı dava ihtimalini değerlendirin. Süre kaçarsa dosya bölünür.
- Aynı tereke için açılmış tüm dosyaları listeleyin. Birleştirme veya bekletici mesele imkânını araştırın.
- Bekletici mesele talebini erken verin. Ortaklığın giderilmesi hızlı ilerler.
- Tedbir talebini ihmal etmeyin. Usul araçları tek başına malı korumaz.
- Islah hakkını rapor kesinleşmeden kullanmayın. Bir kez kuralı vardır.
- Talep artırımında harcı yatırın. Eksik harç sonuç doğurur.
- Faiz başlangıcını talep edin. Artırılan kısım için ayrıca belirtilmelidir.
İddia ve Savunmanın Genişletilmesi Yasağı
Islah ve talep artırımı konularının arka planında duran asıl kural budur. Yazılı yargılamada taraflar, dilekçeler aşamasından sonra iddia ve savunmalarını serbestçe genişletemez.
6100 s. HMK m.141/1
Taraflar, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleri ile serbestçe; ön inceleme aşamasında ise ancak karşı tarafın açık muvafakati ile iddia veya savunmalarını genişletebilir yahut değiştirebilirler. Ön inceleme duruşmasına taraflardan biri mazeretsiz olarak gelmezse, gelen taraf onun muvafakati aranmaksızın iddia veya savunmalarını genişletebilir yahut değiştirebilir. Ön inceleme aşamasının tamamlanmasından sonra iddia veya savunma genişletilemez yahut değiştirilemez.
Bu yasağın üç istisnası vardır ve miras dosyalarında her biri kullanılır:
Genişletme yasağının istisnaları
| İstisna | Koşulu | Miras dosyasında kullanımı |
|---|---|---|
| Karşı tarafın açık muvafakati | Ön inceleme aşamasında | Nadiren verilir |
| Islah | Bir kez, tahkikat sonuna kadar | Talep artırımı |
| Belirsiz alacakta artırım | HMK m.107/2 | Yasağa tabi değil |
| Ön incelemeye gelmeme | Karşı taraf mazeretsiz yoksa | Fırsat doğar |
| Yeni vakıanın sonradan öğrenilmesi | Somut koşullara göre | Gizlenen mal ortaya çıkarsa |
Dilekçeler aşaması en kritik dönem
Miras dosyalarında tereke araştırması çoğu zaman dava açıldıktan sonra derinleşir; yeni taşınmazlar, banka hesapları veya devirler ortaya çıkar. Bu bilgilerin dosyaya girebileceği en rahat dönem dilekçeler aşamasıdır. Cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleriyle iddialar serbestçe genişletilebilir. Bu aşama geçildikten sonra aynı bilgiyi dosyaya sokmak, ıslah hakkının harcanmasını gerektirebilir. Bu nedenle tereke araştırması dava açılışıyla birlikte hızlandırılmalıdır.
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süre Yönünden Etkiler
Talep artırımının bir de süre boyutu vardır ve bu, miras davalarında özel önem taşır. Tenkis davası bir yıllık ve on yıllık hak düşürücü sürelere tabidir; katılma alacağı zamanaşımına bağlıdır.
Talep biçiminin süreye etkisi
| Yol | Sürenin kesildiği an | Kapsamı |
|---|---|---|
| Belirsiz alacak davası | Dava tarihi | Alacağın tamamı için |
| Kısmi dava | Dava tarihi | Kural olarak talep edilen kısım için |
| Islahla artırım | Islah tarihi | Artırılan kısım bakımından tartışmalı |
| Terditli dava | Dava tarihi | Her iki talep için |
| Karşı dava | Karşı dava tarihi | Karşı davadaki talep için |
Bu tablo, belirsiz alacak davasının neden tercih edilmesi gerektiğini açıkça gösterir. Kısmi dava açılıp sonradan ıslahla talep artırıldığında, artırılan kısım bakımından sürenin dolmuş olduğu savunmasıyla karşılaşılabilir. Belirsiz alacak davasında ise dava tarihinde alacağın tamamı için sürenin kesildiği kabul edilir.
Tenkis davası gibi hak düşürücü süreye tabi taleplerde bu risk daha da ağırdır: hak düşürücü süre dolmuşsa talep tümüyle reddedilir ve hâkim bunu resen gözetir. Bu nedenle tenkis talebi, saklı payın zedelenen kısmı henüz hesaplanmamış olsa dahi, süre içinde ve belirsiz alacak davası biçiminde ileri sürülmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
- Belirsiz alacak yolunu kullanmamak. Islah hakkı gereksiz yere harcanır.
- Belirsizlik gerekçesini yazmamak. Dava kısmi dava sayılabilir.
- Islahı erken kullanmak. Ek rapor gelirse ikinci kez yapılamaz.
- Karşı dava süresini kaçırmak. Davalar ayrılır, dosya bölünür.
- Birleştirme koşullarını gözetmemek. Farklı düzeydeki mahkemeler birleştirilemez.
- Bekletici mesele talebini geç vermek. Satış tamamlanabilir.
- Usul aracını tedbirin yerine koymak. Bekletici mesele malın devrini engellemez.
- Talep artırımında harcı ihmal etmek. Artırım hüküm doğurmaz.
📘 İlgili Rehberler
Sıkça Sorulan Sorular
Islah nedir?
HMK m.176 uyarınca taraflardan her biri, yapmış olduğu usul işlemlerini kısmen veya tamamen ıslah edebilir. Islah, dava dilekçesindeki talebin veya vakıaların düzeltilmesine imkân tanıyan bir usul kurumudur.
Kaç kez ıslah yapılabilir?
Aynı madde uyarınca aynı davada, taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabilir. Bu nedenle ıslah hakkının hangi aşamada kullanılacağı dikkatle planlanmalıdır.
Islah ne zamana kadar yapılabilir?
HMK m.177 uyarınca ıslah, tahkikatın sona ermesine kadar yapılabilir. Bu aşamadan sonra ıslah talebinde bulunulamaz.
Bilirkişi raporu talepten yüksek çıkarsa ne olur?
Talep artırımı için ıslah yoluna başvurulabilir. Ancak dava belirsiz alacak davası olarak açılmışsa, HMK m.107 uyarınca talep sonucu ıslaha gerek olmaksızın artırılabilir. Bu, miras dosyalarında tercih edilen yoldur.
Belirsiz alacak davası ne avantaj sağlar?
HMK m.107 uyarınca davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını tam ve kesin olarak belirleyemeyen davacı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktarı belirterek dava açabilir. Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu miktar belirlendiğinde talep artırılabilir; bu bir ıslah sayılmaz.
Miras davaları belirsiz alacak davası olarak açılabilir mi?
Tenkis, katılma alacağı ve miras sebebiyle istihkak gibi tutarı bilirkişi incelemesiyle belirlenecek davalarda bu yola başvurulabilir. Değerin dava açılırken bilinmesinin mümkün olmadığı somut biçimde ortaya konmalıdır.
Karşı dava nedir?
HMK m.132 uyarınca davalının, aynı davada davacıya karşı açtığı davadır. Karşı davanın görülebilmesi için asıl davanın açılmış ve hâlen görülmekte olması ile karşı davada ileri sürülecek talebin asıl dava ile aralarında takas veya mahsup ilişkisi bulunması yahut bu davayla bağlantılı olması gerekir.
Karşı dava ne zaman açılır?
HMK m.133 uyarınca karşı dava, cevap dilekçesiyle veya esasa cevap süresi içinde ayrı bir dilekçe verilmek suretiyle açılır. Süresinden sonra karşı dava açılması hâlinde davalar ayrılır.
Miras dosyasında karşı dava hangi hâllerde açılır?
Tipik örnek, muvazaa davasına karşı davalının kendi denkleştirme veya bakım alacağını ileri sürmesidir. Ortaklığın giderilmesi davasında muhdesat aidiyeti iddiası da benzer şekilde gündeme gelir.
Davalar birleştirilebilir mi?
HMK m.166 uyarınca aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması hâlinde birleştirilebilir. Birleştirme kararı ilk davanın açıldığı mahkemece verilir.
Bağlantı ne demektir?
Aynı maddede, davalar arasında bağlantının, davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması hâlinde var sayılacağı belirtilmiştir.
Farklı mahkemelerdeki dosyalar birleştirilebilir mi?
Birleştirme için mahkemelerin aynı yargı çevresinde ve aynı düzey ile sıfatta olması gerekir. Asliye hukuk ile sulh hukuk mahkemesindeki dosyalar bu nedenle birleştirilemez; bu hâlde bekletici mesele yoluna başvurulur.
Bekletici mesele nedir?
HMK m.165 uyarınca bir davada hüküm verilebilmesi başka bir davaya, idari makamın tespitine yahut dava konusuyla ilgili bir hukuki ilişkinin mevcut olup olmadığına kısmen veya tamamen bağlı ise mahkeme o davanın sonuçlanmasına veya idari makamın kararına kadar yargılamayı bekletebilir.
Terditli dava ile karşı dava aynı şey mi?
Hayır. Terditli davada HMK m.111 uyarınca davacı, aynı davalıya karşı birden fazla talebini aralarında aslilik ve ferilik ilişkisi kurarak ileri sürer. Karşı davada ise talebi ileri süren davalıdır.
Islah harca tabi midir?
Talep artırımı yapıldığında artırılan kısım üzerinden harç tamamlanır. Belirsiz alacak davasında da miktar belirlendiğinde harç ikmali gerekir.
Miras dosyanız için Ankara’dan hukuki destek
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
