Tahkimde de uyuşmazlık, tıpkı mahkemede olduğu gibi delillerle aydınlatılır. Ancak tahkimin delil ve tahkikat usulü, devlet yargısına kıyasla daha esnek ve taraf iradesine açıktır.
Esneklik ve belge ibrazı
Tahkimde delil serbestisi geniştir: taraflar ve hakem heyeti, delillerin nasıl sunulacağı ve değerlendirileceği konusunda önemli bir esnekliğe sahiptir. Katı şekil kurallarından çok, adil yargılama ilkesi esastır. Bu süreçte belge ibrazı (document production) önemli bir yer tutar. Uluslararası uygulamada, bu konuda yol gösteren bazı rehber metinler (örneğin uluslararası baroların hazırladığı delil kuralları gibi) sıklıkla benimsenir.
Tanık, bilirkişi ve eşitlik
Tahkikatta yazılı tanık beyanları, bilirkişi raporları ve çapraz sorgu gibi araçlar kullanılabilir. Hakem heyeti, yazılı ve/veya sözlü aşamalarla tahkikatı yürütür ve duruşma yapabilir.
Bütün bu esnekliğin değişmez bir sınırı vardır: taraflara eşit muamele edilmesi ve her iki tarafa da hukuki dinlenilme hakkının (iddialarını ve delillerini sunma imkânının) tanınması zorunludur. Bu temel ilkenin ihlali, ileride hakem kararının iptali için bir sebep oluşturabilir. Yani esneklik, adaletin temel güvencelerinden ödün verilmesi anlamına gelmez.
Bilgilendirme notu: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Tahkim uygulaması olaya ve uygulanacak kurallara göre değiştiğinden, somut durumunuz için bir avukata danışmanız yararınıza olacaktır.
