Sözleşmeli Subay ve Astsubay: Fesih, Yenilememe ve İlişik Kesme

Üç Aşamalı Bir Statü: Ön Sözleşme, Sözleşme, Muvazzaflık

Sözleşmeli subay ve astsubaylar, 13/6/2001 tarihli ve 4678 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun kapsamındadır. Kanun; temin, yetiştirme, sınıflandırma, hizmet şartları, yükselme, atama ve yer değiştirme, özlük hakları, muvazzaf statüye geçiş ile ayırma ve ayrılma esaslarını düzenler.

Statünün üç aşaması vardır ve her aşamada hukuki durum farklıdır:

1. Ön sözleşme. TSK birlik, karargâh, kurum ve kuruluşları ile adaylar arasında, askerî eğitime alınma konusunda yapılan sözleşmedir. Askerî eğitim dönemi başlangıcı ile subaylık veya astsubaylık nasıp onayı tarihine kadar geçecek süreyi kapsar.
2. Sözleşme. Nasıp onayından sonra yapılan asıl sözleşmedir ve belirli sürelerle yenilenir.
3. Muvazzaflığa geçiş. Kanunun 25. maddesi kapsamında, sınav ve değerlendirme sonucunda kadrolu statüye geçiştir.

Bu ayrım pratik olarak önemlidir: ön sözleşme döneminde tesis edilen bir fesih işlemi ile sözleşme döneminde tesis edilen fesih aynı hükümlere tabi değildir. Dilekçede işlemin hangi aşamada yapıldığının doğru tespiti, dayanılacak maddeyi belirler.

Fesih Sebepleri: Kanunun 13. Maddesi

Sözleşmenin feshi, Kanunun 13. maddesinde düzenlenmiştir. Başlıca sebepler şunlardır:

• Askerî eğitim esnasında yetkili kurullarca başarısız veya disiplinsiz olduğuna karar verilmek
• Yetkili sağlık kurullarınca askerî eğitime ve/veya göreve devam edemez kararı verilmiş olmak
• Sözleşmeli subay veya astsubay adayı olma şartlarından herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya sözleşme süresi içinde bu şartlardan birinin kaybedilmesi
• Askerî eğitimin üçte birine çeşitli nedenlerle katılmamak

Son sebepte önemli bir koruma vardır ve sıklıkla atlanır. Görevlerini icra ederken veya görevleri dolayısıyla bir saldırıya ya da kazaya uğrayan, yahut bir meslek hastalığına yakalanma neticesinde eğitimin üçte birine devam edemeyerek başarısız kabul edilenler, bir kez olmak üzere sonraki dönemde açılacak askerî eğitime planlanırlar.

Yani devamsızlığın sebebi belirleyicidir. Görev kaynaklı bir yaralanma veya meslek hastalığı nedeniyle eğitime devam edememiş personelin doğrudan ilişiğinin kesilmesi hukuka aykırıdır. Bu dosyalarda sağlık raporu ile olay tutanağı arasındaki nedensellik bağının kurulması, savunmanın omurgasıdır.

Yenilememe: Gerekçesiz İşlemin Denetimi

Uygulamada en çok uyuşmazlık doğuran konu sözleşmenin feshi değil, süre bitiminde yenilenmemesidir. Bunun sebebi yapısaldır: yenilememe kararları çoğu zaman somut bir gerekçe gösterilmeksizin tesis edilmektedir.

İdarenin sözleşmeyi yenileyip yenilememe konusunda takdir yetkisi bulunduğu doğrudur. Ancak bu yetki mutlak değildir; idari işlemin genel unsurları (yetki, şekil, sebep, konu, maksat) yönünden denetlenir. Yargısal denetimde sorgulanan noktalar:

1. Sebep unsuru: Yenilememe hangi somut olguya dayanıyor? Sicil notları, disiplin kayıtları veya performans belgeleri bu olguyu doğruluyor mu?
2. Gerekçenin varlığı: İşlemde hiçbir gerekçe gösterilmemişse, denetime elverişlilik sorunu doğar.
3. Tutarlılık: Aynı dönemde alınan takdir, ödül ve olumlu siciller ile yenilememe gerekçesi çelişiyor mu?
4. Eşitlik: Benzer durumdaki personelin sözleşmesi yenilenmişken bu personelinki neden yenilenmedi?
5. Maksat unsuru: İşlem, kamu yararı dışında bir saikle mi tesis edildi?

Bir başka sık karşılaşılan sorun, sözleşmesi yenilenmeyen personele ödenmesi gereken tazminatların eksik veya hiç ödenmemesidir. Bu, iptal davasından ayrı bir tam yargı davası konusu oluşturabilir ve ayrıca talep edilmelidir.

Eğitim ve Yetiştirme Masrafı: İlişik Kesmenin Mali Yüzü

TSK’dan ilişiği kesilen sözleşmeli personelden, kendilerine yapılan eğitim, öğrenim ve yetiştirme masraflarının tazmini istenebilmektedir. Bu talep, çoğu personelin ilişik kesme kararından sonra karşılaştığı ikinci ve beklenmedik bir yüktür.

Bu tür talepler ayrı bir denetime tabidir ve tartışılabilir noktalar şunlardır:

• İlişik kesmenin sebebi: Personel kendi kusuruyla mı ayrıldı, yoksa sağlık gibi kusursuz bir sebeple mi? Kusursuz ayrılmalarda masraf talebinin dayanağı tartışmalıdır.
• Hesaplamanın dayanağı: Talep edilen tutar hangi kalemlerden oluşuyor, hesap cetveli sunulmuş mu?
• Fiilen hizmet edilen sürenin mahsubu: Personelin fiilen görev yaptığı süre hesaplamada dikkate alınmış mı?
• Asıl işlemin akıbeti: İlişik kesme işlemi iptal edilirse, buna bağlı masraf talebinin de hukuki dayanağı ortadan kalkar.

Bu nedenle ilişik kesme işlemine karşı açılan iptal davası, masraf talebine karşı da en etkili savunmadır. İki süreç birlikte planlanmalıdır.

Dava Yolu ve Diğer Statülerle İlişkisi

Sözleşmenin feshi, yenilenmemesi ve ilişik kesme birer idari işlemdir; idare mahkemesinde iptal davasına konu edilir. Askerî Yüksek İdare Mahkemesi 2017’de kaldırıldığından bu mahkemeye başvuru yapılamaz. Süre, işlemin tebliğinden itibaren altmış gündür; karar metnindeki başvuru yolu şerhi esas alınmalıdır.

Disiplin yoluyla karıştırmayın. İlişik kesme, yüksek disiplin kurulunca verilen bir Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezasına dayanıyorsa 6413 sayılı Kanunun itiraz ve dava usulü uygulanır; bu hâlde dava süresi tebliğden değil cezanın kesinleşmesinden işler.

Yürütmenin durdurulması bu dosyalarda kritiktir: ilişik kesme statüyü, geliri ve sosyal güvenlik bağlantısını aynı anda sona erdirir. İYUK m.27 şartlarının somut olayla birlikte gerekçelendirilmesi gerekir.

Benzer yapıdaki diğer statü için: Sözleşmeli Erbaş ve Er Sözleşme Feshi (6191). Alanın bütünü için: Askerî Personel Hukuku (Ana Rehber).

7588 Sayılı Kanunun Sözleşmeli Subay ve Astsubaylara Etkisi

7588 sayılı Kanun (RG: 11 Temmuz 2026, S. 33307) 4678 sayılı Kanunda doğrudan değişiklik yapmadı; ancak iki hükmü sözleşmeli subay ve astsubayların dava süreçlerini yakından ilgilendiriyor.

Göreve İade Kararlarında Kesinleşme Şartı

Kanunun 7. maddesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 28. maddesinin birinci fıkrasına eklenen cümle uyarınca; Millî Savunma Bakanlığı merkez, taşra, yurt dışı teşkilatı ile bağlı, ilgili, ilişkili ve bünyesindeki kuruluşlarda görevli personel ve bunların adayları hakkında, terör örgütleriyle eylem birliği, yardım, propaganda veya iltisak gerekçeleriyle kamu görevinden veya meslekten çıkarılan yahut sözleşmesi feshedilenlerle ilgili idari davalarda, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 35. maddesi uyarınca tesis edilen işlemlere yönelik davalarda ve güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilmesi üzerine açılan davalarda; göreve iade sonucunu doğuran kararlar uyarınca tesis edilecek işlemler nihai kararların kesinleşmesinden sonra yerine getirilir.

Sözleşme feshi veya yenilememe işlemi bu gerekçelere dayanıyorsa, ilk derece mahkemesinden alınan lehe karar tek başına göreve dönüş sonucu doğurmaz. Buna karşılık nitelik belgesi, sicil veya performans gibi gerekçelere dayanan klasik fesih davalarında kararın uygulanması bakımından genel rejim devam eder. Bu ayrım, dosyanın en başında yapılması gereken bir tespittir.

Ayrılan Subaylar Yeniden Muvazzaf Alınamıyor

Kanunun 5. maddesiyle 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanununun 50. maddesine eklenen fıkraya göre; 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yapanlar hariç olmak üzere, Silahlı Kuvvetlerden her ne sebeple olursa olsun ayrılan subaylar, Kanunda yer alan istisnalar dışında muvazzaf olarak tekrar Silahlı Kuvvetler hizmetine alınamazlar. Sözleşmesi feshedilen veya yenilenmeyen subayların yeniden başvuru planı yaparken bu hükmü ve kendi durumlarının istisnalar arasında bulunup bulunmadığını öncelikle değerlendirmesi gerekir.

Askerî Tabip ve Diş Hekimlerinde Mesleği İcra Yasağı

Kanunun 1 ve 2. maddeleri, 1219 sayılı Kanunun 28 ve 45. maddelerinin Anayasa Mahkemesince iptal edilen üçüncü fıkralarını yeniden düzenledi. Millî Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığı nam ve hesabına okutularak subaylığa nasbedilen tabip ve diş hekimlerinden, yükümlülük süresini tamamlamadan mahkeme veya disiplin kurulu kararına dayanılarak ilişiği kesilenler ile tabi olduğu mevzuat uyarınca istifa edenler, bakanlık nam ve hesabına öğrenim gördüğü sürenin yükümlülük süresine oranının, kalan yükümlülük süresi ile çarpımı sonucunda elde edilen süre boyunca mesleklerini icra edemezler. Tüm hesaplamalar gün hesabı üzerinden yapılır. Formül yasağı sabit değil orantısal hâle getirdiğinden, tebliğ edilen sürenin doğru hesaplanıp hesaplanmadığı gün bazında ayrıca kontrol edilmelidir.

Mevzuat Haritası

Yenilememenin Asıl Mekanizması: Üç Aylık Bildirim

Yazı, yenilememenin “en çok uyuşmazlık doğuran konu” olduğunu doğru tespit eder. Bu işlemin kanuni mekanizması gösterildiğinde, neden gerekçesiz göründüğü de anlaşılır.

4678 sayılı Kanun: “Her sözleşme süresinin sona erme tarihinden en az üç ay önce taraflar sözleşmeyi yenileyeceklerine dair yazılı bildirimde bulunmadıkları takdirde, sözleşme kendiliğinden sona erer.”

Sözleşme Süresinin Kanuni Aralığı

Yazının “belirli sürelerle yenilenir” ifadesinin sayısal karşılığı vardır ve dosyada süre hesabının temelidir.

İkinci satırdaki üç–dokuz yıl aralığı, sözleşme metnindeki sürenin kanuna uygunluğunun ilk kontrol noktasıdır. Bu aralığın dışında kararlaştırılan bir süre, sözleşmenin kanuni çerçevesine aykırılık oluşturur ve buna bağlı işlemlerin denetiminde ileri sürülebilir. Birinci satır ise yazının doğru vurguladığı aşama ayrımının kaynağıdır: ön sözleşme yalnızca eğitim dönemini kapsar ve nasıp onayıyla sona erer.

m. 13’ün İki Ayrı Bent Grubu

Yazı, aşamaların “aynı hükümlere tabi olmadığını” doğru belirtir ve saydığı sebeplerin tamamı eğitim dönemine ilişkindir. Bu ayrım dilekçede açıkça kurulmalıdır.

Görev Kaynaklı Devamsızlıkta Koruma

Yazının doğru vurguladığı bu koruma, dosyada nasıl ileri sürüleceğiyle birlikte ele alınmalıdır.

Üçüncü satır savunmanın omurgasıdır ve belgelerin ikisi birlikte gerekir. Sağlık raporu tek başına devamsızlığın görevle bağlantısını göstermez; olay tutanağı ise tek başına eğitime devam edememe sonucunu kanıtlamaz. Bu nedenle iki belge arasındaki tarih ve sebep uyumu dilekçede açıkça kurulmalı ve gerekirse bilirkişi incelemesi talep edilmelidir. İdarenin devamsızlığın sebebini araştırmadan karar verdiği tespit edilirse, işlem sebep unsuru ve araştırma yükümlülüğü yönünden sakattır.

Muvazzaflığa Geçişin Sayısal Çerçevesi

Yazının “sınav ve değerlendirme sonucunda kadrolu statüye geçiş” tanımı doğrudur; geçişin zaman penceresi ve sonuçları ayrıca bilinmelidir.

Sağlık Sebebiyle Ayrılanlar İçin Ayrı Bir Kapı

Yazıda hiç yer almayan bu imkân, özellikle sağlık sebebiyle sözleşmesi feshedilen personel için önemlidir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m. 92: 657 sayılı Kanuna tabi olmayan personelden kendi istekleriyle görevinden çekilmiş olanlar, boş kadro bulunmak ve gireceği sınıfın niteliklerini taşımak kaydıyla bu Kanuna tabi kurumlardaki memuriyetlere atanabilirler.

Dava Yolunda Süre ve Sürenin Durması

Yazının verdiği altmış günlük süre doğrudur; yanında süreyi durduran bir imkân daha vardır ve idari personel dosyalarında sıkça kullanılır.

7588 Sonrası: Kararın Uygulanması

Yazının ayrıntılı olarak verdiği düzenleme, İYUK m. 28‘in genel rejimiyle karşılaştırıldığında farkı netleşir.

Son satır, yazının isabetle belirttiği gibi dosyanın en başında yapılacak tespittir. İşlemin gerekçesi hangi kategoriye giriyorsa, ilk derece kararının ne zaman sonuç doğuracağı da ona göre belirlenir. Bu, yalnızca beklenti yönetimi değil strateji meselesidir: kesinleşme şartına tabi bir dosyada yürütmenin durdurulması talebinin ağırlığı artar, çünkü ilk derece kararının kendisi göreve dönüş sağlamayacaktır.

Eğitim Masrafı Talebinde Kontrol Noktaları

Yazının saydığı tartışma başlıkları, talebin usulü ile birlikte ele alındığında kullanılabilir hâle gelir.

Beşinci satır, yazının değinmediği bir süre riskini kapatır. Masraf talebi bir tahsil işlemine dönüştüğünde kendi süresi işlemeye başlar; iptal davasının devam ediyor olması bu süreyi kendiliğinden durdurmaz. Bu nedenle ödeme emri veya benzeri bir tebligat alındığında, iptal davasının sonucu beklenmeden o işleme karşı da süresinde başvurulmalı ve gerekirse yürütmenin durdurulması talep edilmelidir. Dördüncü satırdaki bağlantı ise dilekçede açıkça kurulmalıdır: masraf talebinin sebep unsuru, ilişik kesme işleminin hukuka uygunluğuna bağlıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Sözleşmeli subay ve astsubaylar hangi kanuna tabidir?

13/6/2001 tarihli ve 4678 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun ile Sözleşmeli Subay ve Astsubay Yönetmeliği.

Ön sözleşme nedir?

m. 3: TSK birlik, karargâh, kurum ve kuruluşları ile adaylar arasında askerî eğitime alınma konusunda yapılan sözleşme; askerî eğitim dönemi başlangıcı ile nasıp onayı tarihine kadar geçen süreyi kapsar.

Asıl sözleşmenin süresi ne kadar olabilir?

m. 3: askerî eğitimi başarıyla tamamlayanlarla yapılır ve üç yıldan az, dokuz yıldan fazla olmamak üzere hizmet yükümlülüğü getirir.

Bu aralık dışında süre kararlaştırılabilir mi?

Komutanlıklar azami ve asgari sınırları aşmamak kaydıyla sınıf ve branşa göre yönergelerle belirleyebilir. Aralığın dışındaki bir süre kanuni çerçeveye aykırılık oluşturur ve buna bağlı işlemlerin denetiminde ileri sürülebilir.

Sözleşmem gerekçesiz yenilenmedi, nasıl oldu bu?

Mekanizma yapısaldır: “Her sözleşme süresinin sona erme tarihinden en az üç ay önce taraflar sözleşmeyi yenileyeceklerine dair yazılı bildirimde bulunmadıkları takdirde, sözleşme kendiliğinden sona erer.”

Yani ayrı bir ret kararı verilmiyor mu?

Kanun yenilememeyi aktif bir ret işlemi olarak değil bildirimde bulunmama olarak kurgular. İdarenin ayrıca bir “yenilememe kararı” tesis etmesi gerekmediğinden gerekçelendirilmiş bir metin bulunmayabilir.

O hâlde neye dava açacağım?

Yenilememe yönündeki idari iradenin hangi belgeye dayandığı — nitelik belgesi, sicil, kurul kararı — dosyadan istenmelidir. Ayrıca üç aylık sürenin tutulup tutulmadığı kontrol edilmelidir.

Bu kural benim için de geçerli mi?

Evet, karşılıklıdır. Personel de yenileme iradesini yazılı olarak bildirmek zorundadır; bu bildirimin yapıldığı belgelenmelidir.

Sözleşmemi süresi dolmadan feshedebilir miyim?

Hayır. Sözleşmeli subay veya astsubaylar, sözleşme süreleri sona ermeden sözleşmelerini tek taraflı olarak feshedemezler.

Sözleşme hangi hâllerde feshedilir?

m. 13: askerî eğitimde yetkili kurullarca başarısız veya disiplinsiz bulunmak, yetkili sağlık kurullarınca eğitime ve/veya göreve devam edemez kararı verilmesi, aday olma şartlarından birinin sonradan taşınmadığının anlaşılması ya da kaybedilmesi ve askerî eğitimin üçte birine katılmamak.

Bu sebeplerin hepsi her aşamada uygulanır mı?

Hayır. “Eğitimde başarısızlık” ve “eğitimin üçte birine katılmama” ön sözleşme dönemine özgüdür; sağlık kararı ve şartların kaybı her iki aşamada işler.

Bunun pratik önemi ne?

Eğitim dönemine özgü bir sebep, nasıp onayından sonra tesis edilen bir fesih işlemine dayanak yapılamaz. İlk tespit, işlem tarihinin nasıp onayından önce mi sonra mı olduğudur; yanlış aşamanın hükmüne dayanma sebep unsuru yönünden hukuka aykırılıktır.

Görev kazası nedeniyle eğitime devam edemedim, ilişiğim kesilir mi?

Kesilmemelidir. Görevlerini icra ederken veya görevleri dolayısıyla saldırıya ya da kazaya uğrayan yahut meslek hastalığına yakalanma neticesinde eğitimin üçte birine devam edemeyerek başarısız kabul edilenler, bir kez olmak üzere sonraki dönemde açılacak askerî eğitime planlanırlar.

Bunu nasıl ispatlarım?

Olay tutanağı ile sağlık raporu arasındaki nedensellik bağıyla. Sağlık raporu tek başına görevle bağlantıyı, olay tutanağı tek başına eğitime devam edememeyi göstermez; ikisinin tarih ve sebep uyumu kurulmalıdır.

Hangi belgeleri istemeliyim?

Kaza veya olay tutanağı, görevlendirme emri, sevk evrakı, hastane kayıtları ve devamsızlık çizelgesi. İdarenin devamsızlığın sebebini araştırmadan karar verdiği tespit edilirse işlem araştırma yükümlülüğü yönünden de sakattır.

Sözleşmem gerekçesiz yenilenmedi, dava açabilir miyim?

Evet. İdarenin takdir yetkisi bulunmakla birlikte mutlak değildir; işlem yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları yönünden denetlenir.

Yargısal denetimde nelere bakılır?

Sebep (hangi somut olguya dayanıyor), gerekçenin varlığı (denetime elverişlilik), tutarlılık (aynı dönemdeki takdir, ödül ve olumlu sicillerle çelişki), eşitlik (benzer durumdaki personel) ve maksat (kamu yararı dışında bir saik).

Muvazzaflığa ne zaman geçebilirim?

Astsubaylar bakımından: TSK’daki dördüncü fiilî hizmet yılı başından itibaren on ikinci fiilî hizmet yılının bitimine kadar başvuru yapılabilir.

Geçişin sonuçları neler?

Nasbedildikleri tarihten başlamak üzere on beş yıl hizmet etmedikçe istifa edemezler; 926 m. 68‘deki yaş hükümleri uygulanmaz ve haklarında muvazzafların tabi olduğu mevzuat uygulanır.

Muvazzaflığa geçince tazminat alır mıyım?

Hayır. Emeklilik hakkını kazananlar ile muvazzaf subay veya astsubaylığa geçirilenlere tazminat ödenmez; haklarında 5434 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.

İlişiğim kesildi, eğitim masrafı istenebilir mi?

İstenebilmektedir; ancak talep tartışılabilir. Kontrol noktaları: ayrılma sebebi (kusurlu mu, sağlık gibi kusursuz mu), hesap cetveli, fiilen hizmet edilen sürenin mahsubu ve asıl işlemin akıbeti.

Asıl işlem iptal edilirse ne olur?

Masraf talebinin dayanağı da ortadan kalkar. Bu nedenle ilişik kesmeye karşı açılan iptal davası, masraf talebine karşı da en etkili savunmadır.

Masraf talebinin kendi süresi var mı?

Var ve atlanır. Talep bir tahsil işlemine dönüştüğünde kendi süresi işler; iptal davasının devam ediyor olması bunu kendiliğinden durdurmaz. Ödeme emri tebliğ edilirse o işleme karşı da süresinde başvurulmalıdır.

Sağlık sebebiyle ayrıldım, memuriyete geçebilir miyim?

Ayrı bir kapı var: 657 m. 92 uyarınca 657’ye tabi olmayan personelden kendi istekleriyle görevinden çekilmiş olanlar, boş kadro bulunmak ve gireceği sınıfın niteliklerini taşımak kaydıyla memuriyetlere atanabilir.

Bu hükmün tartışmalı yanı ne?

İki nokta: sağlık sebebiyle sözleşmesi feshedilen personelin “kendi isteğiyle çekilmiş” sayılıp sayılmayacağı ve boş kadro ile sınıf nitelikleri şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği.

İlişik kesme kararının gerekçesi neden önemli?

Kararda yer alan nitelendirme — “istifa”, “sağlık nedeniyle fesih”, “şartların kaybı” — yalnızca iptal davasını değil sonraki istihdam imkânını da etkiler.

Dava süresi ne kadar?

İYUK m. 7 — işlemin tebliğinden itibaren altmış gün; görevli mahkeme idare mahkemesidir. Askerî Yüksek İdare Mahkemesi 2017‘de kaldırıldığından bu mahkemeye başvurulamaz.

Dava açmadan idareye başvurabilir miyim?

İYUK m. 11 — işlemin kaldırılması, geri alınması veya değiştirilmesi dava süresi içinde üst makamdan istenebilir ve bu başvuru süreyi durdurur.

Başvuru süreyi sıfırlar mı?

Hayır. Süre durur, sıfırlanmaz: ret üzerine yeniden işler ve başvurma tarihine kadar geçen süre hesaba katılır. Tebliğden kırk gün sonra başvuran kişi, ret üzerine altmış gün değil yirmi gün bulur.

İlişik kesme disiplin cezasına dayanıyorsa?

6413 sayılı Kanunun itiraz ve dava usulü uygulanır; bu hâlde dava süresi tebliğden değil cezanın kesinleşmesinden işler. Karar metnindeki başvuru yolu şerhi esas alınmalıdır.

Yürütmenin durdurulması neden kritik?

İlişik kesme statüyü, geliri ve sosyal güvenlik bağlantısını aynı anda sona erdirir. İYUK m. 27, telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık şartlarının birlikte gerçekleşmesini arar.

Talebi nasıl gerekçelendirmeliyim?

Soyut bir “mağdur olurum” ifadesi yeterli değildir; gelir kaybı, sağlık güvencesinin sona ermesi ve statünün geri kazanılmasının güçlüğü belgeyle ortaya konmalıdır.

7588 sayılı Kanun sözleşmeli subay ve astsubayları nasıl etkiliyor?

4678‘de doğrudan değişiklik yapmadı; ancak üç hüküm dava süreçlerini ilgilendiriyor: göreve iade kararlarında kesinleşme şartı, TSK’dan ayrılan subayların yeniden muvazzaf alınamaması ve askerî tabip ile diş hekimlerinde mesleği icra yasağının orantısal formülle hesaplanması.

Kesinleşme şartı hangi davalarda uygulanıyor?

Terör örgütleriyle eylem birliği, yardım, propaganda veya iltisak gerekçeli çıkarma ve fesihler, 375 sayılı KHK geçici m. 35 işlemleri ve güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilmesi üzerine açılan davalar.

Klasik fesih davalarında da geçerli mi?

Hayır. Nitelik belgesi, sicil veya performans gerekçelerine dayanan fesih davalarında kararın uygulanması bakımından genel rejim devam eder — İYUK m. 28.

Bu ayrımın stratejik sonucu ne?

Kesinleşme şartına tabi bir dosyada yürütmenin durdurulması talebinin ağırlığı artar, çünkü ilk derece kararının kendisi göreve dönüş sağlamayacaktır. Tespit dosyanın en başında yapılmalıdır.

Ayrıldıktan sonra yeniden muvazzaf olabilir miyim?

926 m. 50‘ye eklenen fıkra uyarınca, 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yapanlar hariç olmak üzere, Silahlı Kuvvetlerden her ne sebeple olursa olsun ayrılan subaylar, Kanunda yer alan istisnalar dışında muvazzaf olarak tekrar hizmete alınamazlar.

Atıf yapılan başlıca mevzuat: 4678 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun m. 3, 6, 10, 12, 13, 16 ve 25; Sözleşmeli Subay ve Astsubay Yönetmeliği; 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu m. 50 ve 68; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 7, 10, 11, 27 ve 28; 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m. 92; 5434 sayılı Kanun; 7588 sayılı Kanun (RG: 11/7/2026, 33307) — göreve iade, yeniden alınma ve mesleği icra yasağına ilişkin düzenlemeler. İşlemin hangi aşamada tesis edildiği dayanılacak maddeyi belirlediğinden, somut dosyada nasıp onayı tarihi ile işlem tarihi karşılaştırılmalıdır.