Bankalar tüketicilerden faiz dışında ancak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının belirlediği ücret türlerini, tüketicinin onayını alarak ve belirlenen sınırlar içinde tahsil edebilir (6502 sayılı Kanun m.4/3). Bu kuralların güncel kaynağı, Finansal Tüketicilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Usûl ve Esaslar Hakkında Tebliğ’dir (Sayı: 2020/7). Tebliğe göre kredilerde tahsis ücreti dışında “dosya masrafı”, “istihbarat ücreti” gibi hiçbir ad altında ücret alınamaz. Tahsis ücreti de kredi anaparasının binde beşini aşamaz (Tebliğ m.10/1). Mevduat hesabının açılması ve işletilmesi için ücret alınamaz (m.13). Tüketicinin kendi hesabına para yatırmasından, kendi bankasının ATM’sinden para çekmesinden ve kiralık kasa ziyaretinden de ücret alınmaz (m.12/1, m.14). Bu kurallara aykırı veya onayı ispat edilemeyen kesintilerin iadesi önce bankadan, sonuç alınamazsa tüketici hakem heyetinden istenir.
10 Saniyede Hukuk · Tüketici Hukuku
Bankanın aldığı 'dosya masrafı' geri alınır mı?
Bu soruya dair kısa bilgilendirme videosunu izleyebilir, ayrıntılı açıklamayı aşağıdaki rehberde bulabilirsiniz. Video genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınız için avukata danışınız.
▶ Videonun sayfası ve tam metni →
Tüm “10 Saniyede Hukuk” videoları →
Hesabınızdan haksız kesinti mi yapıldı?
Hukukçular Evi Ankara — iade başvurusu ve hakem heyeti sürecinde yanınızdayız.
⚡ Net Cevap: Her ücret için tüketicinin onayı alınmalıdır; banka onayı ispatlayamazsa onay alınmamış sayılır (Tebliğ m.5/3). Tebliğ ekindeki sınıflandırmada yer almayan bir hizmet için ücret alınamaz (m.6/1). Ücret artışı 30 gün önce bildirilir ve tüketici 15 gün içinde vazgeçebilir (m.7/1). İade kararı verilen tutar tüketicinin bildirdiği hesaba ücretsiz gönderilir (m.8/1). Reddedilen kredi başvurusundan, borcu yoktur yazısının ilk talebinden, kredili mevduat kullanımından ve taksitli nakit avanstan ücret alınamaz (m.10/3, 10/5, 10/6). Uyuşmazlık tüketici işlemidir; 2026 yılında 186.000 TL’nin altında hakem heyetine başvurulur.
Yasal Dayanak: TKHK m.4 ve TCMB Tebliği 2020/7
“Bankalar, tüketici kredisi veren finansal kuruluşlar ve kart çıkaran kuruluşlar tarafından tüketiciye sunulan ürün veya hizmetlerde ise tüketiciden faiz dışında alınacak her türlü ücret, komisyon ve masraf türleri ile bunlara ilişkin usul ve esaslar Bakanlığın görüşü alınarak bu Kanunun ruhuna uygun olarak ve tüketiciyi koruyacak şekilde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenir.” (TKHK m.4/3)
Tüketiciden, kendisine sunulan hizmet kapsamında haklı olarak yapılmasını beklediği ve sözleşmeyi düzenleyenin yasal yükümlülükleri arasındaki edimler ile düzenleyenin kendi menfaati için yaptığı masraflar için ek bedel istenemez (TKHK m.4/3, ilk cümle). Tüketiciden istenecek her türlü ücret ve masrafa ilişkin bilgiler sözleşmenin eki olarak yazılı verilmelidir ve bunun ispatı sözleşmeyi düzenleyene aittir (m.4/4). Ücret belirleme yetkisi 2020 yılında 7222 sayılı Kanunla BDDK’dan Merkez Bankasına geçmiştir. Merkez Bankası bu yetkiye dayanarak 7/3/2020 tarihli ve 31061 sayılı Resmî Gazete’de 2020/7 sayılı Tebliği yayımlamış, Tebliğ 2020, 2021 ve 2023 yıllarında değiştirilmiştir. 2014 yılındaki BDDK düzenlemesine dayanan açıklamalar bu nedenle güncel değildir. Tebliğ bankaları, tüketici kredisi veren finansal kuruluşları ve kart çıkaran kuruluşları kapsar. Menkul kıymet, sigorta, çek, senet ve teminat mektubu işlemleri kapsam dışıdır (Tebliğ m.2).
Genel İlkeler: Onay, Sınıflandırma ve Bilgilendirme
| Kural | İçerik | Madde |
|---|---|---|
| Sözleşme ve bilgilendirme | En az 12 punto, açık ve sade; bir nüshası tüketiciye verilir | Tebliğ m.5/1 |
| Her ücret için onay | Onay ispat edilemezse alınmamış sayılır | Tebliğ m.5/3 |
| Bilgilendirme formu | Her ürünün ücret kalemleri ve değişiklik esasları; ispat yükü bankada | Tebliğ m.5/4 |
| Sigorta sözleşmeleri | Ürün sözleşmesinden ayrı düzenlenir | Tebliğ m.5/5 |
| Sınıflandırma | Ek-1’de yer almayan hizmet için ücret alınamaz; üçüncü kişiye ödenen aynen yansıtılabilir | Tebliğ m.6/1 |
| Yeni ücret kalemi | Merkez Bankası izni gerekir | Tebliğ m.6/2 |
| Ücret artışı | 30 gün önce bildirim; 15 gün içinde vazgeçme hakkı | Tebliğ m.7/1 |
| İnternet sitesi | Güncel ücretler karşılaştırmaya uygun şekilde yayımlanır | Tebliğ m.9/1 |
| Bildirim ücreti | Onaysız bildirimlerden ücret alınamaz; onaylı bildirimde üçüncü kişiye ödenen tutarı aşamaz | Tebliğ m.9/2 |
| Belge örneği | İşlem fişi ve sözleşme ayrıca ücretlendirilemez; örnek talebinde ilk yıl ücretsiz | Tebliğ m.9/3-4 |
Kredilerde Alınabilecek Ücretler (Tebliğ m.10)
“Finansal tüketicilere kullandırılacak krediler için kredi ihtiyacının karşılanmasına olanak sağlayan sistemin işletilmesi ve operasyonel süreçlerin yönetilmesi amacıyla alınan tahsis ücreti dışında, istihbarat ücreti, kredi işlem fişi ücreti, ödeme planı değiştirme ücreti, değişken taksitli ödeme planı ücreti gibi her ne ad altında olursa olsun başkaca bir ücret alınamaz. Kredi tahsis ücreti, kullandırılan kredi anaparasının binde beşini geçemez.” (Tebliğ m.10/1)
| Durum | Kural | Madde |
|---|---|---|
| Tahsis ücreti | Kredi anaparasının binde beşini aşamaz | m.10/1 |
| Dosya, istihbarat, ödeme planı değiştirme ücreti | Hiçbir ad altında alınamaz | m.10/1 |
| Rehin, ipotek ve ekspertiz | Yalnızca üçüncü kişilere ödenen ücretler alınabilir | m.10/2 |
| Reddedilen kredi başvurusu | Kamu kurumlarına veya üçüncü kişilere ödenenler dışında ücret yok | m.10/3 |
| Sabit faizli konut kredisinde erken ödeme veya faiz indirimi | Yalnızca kanuni erken ödeme tazminatı; bu da faiz indirimini aşamaz | m.10/4 |
| Borcu yoktur yazısı | İlk talep için ücret alınamaz | m.10/5 |
| Kredili mevduat kullanımı ve taksitli nakit avans | Ücret alınamaz | m.10/6 |
| Nakit avans | Ücret avans tutarının %1’ini aşamaz | m.10/6 |
| Kredi için açılan hesap | Yalnızca kredi işlemlerinde kullanılıyorsa ücret yok; kredi bitince kapanır | m.10/7; TKHK m.31/1 |
| Kredili mevduat hesabı | Onay olmadan krediye bağlı KMH açılamaz ve taksitler oradan tahsil edilemez | m.10/8; TKHK m.31/2 |
Örneğin 200.000 TL’lik bir ihtiyaç kredisinde alınabilecek tahsis ücreti en fazla 1.000 TL’dir. Aynı krediye ayrıca “dosya masrafı” veya “istihbarat ücreti” eklenmesi Tebliğe aykırıdır. Konut kredisinde ekspertiz ücreti, ekspertiz firmasına fiilen ödenen tutarı aşamaz. Bunun ispatı için ekspertiz faturası bankadan istenebilir. Kredi dosya masrafının iadesine ilişkin geçmiş uygulama için kredi dosya masrafı iadesi ve tüketici kredisinde haksız masraf rehberlerine bakabilirsiniz.
Kredinizden fazla tahsis ücreti mi kesildi?
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Konut Kredisinde Erken Ödeme ve Faiz İndirimi
Sabit faizli konut finansmanı sözleşmelerinde bir veya birden fazla taksit vadesinden önce ödenirse ya da banka ile tüketici faiz oranında tüketici lehine değişiklik üzerinde anlaşırsa, sözleşmede yer almak şartıyla yalnızca Kanundaki erken ödeme tazminatı istenebilir. Bunun dışında hiçbir ücret alınamaz ve tazminat, yapılacak faiz indirimi tutarını aşamaz (Tebliğ m.10/4). Kanuna göre erken ödeme tazminatı, kalan vadesi otuz altı ayı aşmayan kredilerde erken ödenen tutarın yüzde birini, aşanlarda yüzde ikisini geçemez; değişken faizli kredilerde erken ödeme tazminatı istenemez (TKHK m.37/2). “Yapılandırma ücreti”, “faiz indirimi komisyonu” gibi adlarla ek tahsilat bu kurala aykırıdır. Erken kapatma hesabı için krediyi erken kapatma ve faiz indirimi rehberine bakabilirsiniz.
Senaryolara Göre Değerlendirme
| Durum | Değerlendirme | Dayanak |
|---|---|---|
| 300.000 TL ihtiyaç kredisinde 3.000 TL tahsis ücreti | Sınır 1.500 TL; aşan 1.500 TL iade | Tebliğ m.10/1 |
| Konut kredisinde 2.500 TL ekspertiz, faturada 1.200 TL | Aradaki 1.300 TL iade | Tebliğ m.10/2 |
| Vadesiz hesaptan her ay 25 TL “hesap bakım ücreti” | Hesap işletimi için ücret yasak | Tebliğ m.13 |
| Reddedilen kredi başvurusu için 500 TL “değerlendirme ücreti” | Üçüncü kişiye ödeme yoksa ücret yasak | Tebliğ m.10/3 |
| Kredi kapandıktan sonra “borcu yoktur” yazısı için ücret | İlk talep ücretsiz | Tebliğ m.10/5 |
| Sabit faizli konut kredisinde faiz indirimi için 1.000 TL komisyon | Erken ödeme tazminatı dışında ücret yasak | Tebliğ m.10/4 |
| Tüketicinin haberi olmadan açılan KMH’den taksit tahsili | Onaysız KMH açılamaz ve tahsilat yapılamaz | Tebliğ m.10/8; TKHK m.31/2 |
Hesap, Para Transferi, ATM ve Kiralık Kasa
| Hizmet | Kural | Madde |
|---|---|---|
| Mevduat hesabı açma ve işletme | Açılış, işletim, hazır bulundurma ve saklama için ücret alınamaz | m.13 |
| Kendi hesabına para yatırma | Bankanın herhangi bir işlem alanından ücretsiz | m.12/1 |
| Şubede adına üçüncü kişinin para yatırması | Ücretsiz | m.12/1 |
| Kendi bankasının ATM’si | Para yatırma, bakiye sorgulama ve limit içi para çekme ücretsiz | m.14/1 |
| Başka bankanın ATM’si | Diğer bankaya ödenen tutar ve en fazla %15 fazlası | m.14/2 |
| Hatalı EFT iadesi | Merkez Bankasına ödenen masraf dışında ücret yok | m.12/2 |
| Havale iadesi, reddi, bilgi değişikliği | Kamu kurumu veya üçüncü kişiye ödenenler dışında ücret yok | m.12/2 |
| Hesaptan hesaba işyeri ödemesi | Gönderenden ücret alınamaz | m.12/7 |
| Kiralık kasa ziyareti | Ücret alınamaz; depozito bir yıllık kirayı aşamaz ve sözleşme bitince derhal iade | m.14/3 |
EFT ve havale ücretleri için Tebliğde işlem tutarı ve kanala göre azami ücretler belirlenmiştir. Havale ücretleri EFT sınırlarının yarısıdır. FAST işlemleri de aynı azami sınırlara tabidir (m.12/3, m.12/6). Tebliğdeki parasal sınırlar ve azami ücretler, 2023 değişikliğiyle her yıl önceki yılın tüketici fiyat endeksi artış oranında Merkez Bankasınca artırılarak bankalara bildirilir (m.7/1). Bu nedenle Tebliğ metnindeki tutarlar taban tutarlardır; güncel azami tutarlar Merkez Bankası duyurularından ve bankaların internet sitelerindeki ücret tarifelerinden kontrol edilmelidir.
| İşlem tutarı | Mobil ve internet bankacılığı, düzenli ödeme | ATM | Diğer kanallar |
|---|---|---|---|
| 1.000 TL ve altı | 1 TL | 4 TL | 5 TL |
| 1.000 – 50.000 TL | 2 TL | 8 TL | 10 TL |
| 50.000 TL üzeri | 25 TL | 50 TL | 100 TL |
| Havale | Aynı ayrımlarla EFT ücretlerinin yarısı |
Tablodaki tutarlar Tebliğin 12 nci maddesinin üçüncü fıkrasında yazılı taban değerlerdir. Merkez Bankası bu tutarları her yıl tüketici fiyat endeksi artışı oranında artırarak bankalara bildirir (Tebliğ m.7/1). Bir EFT veya havale ücretinin sınırı aşıp aşmadığı değerlendirilirken, işlemin yapıldığı yıl için ilan edilen güncel azami tutar esas alınmalıdır. Hesabı bulunmayan kişilerin para transferlerinde ücret, işlemden önce bildirilir ve işlem fişinde gösterilir (m.12/4).
Kredi Bağlantılı Sigorta ve Yan Ürünler
Kredi kullandırılırken yaptırılan sigortalar Tebliğ kapsamındaki ücretlerden değildir; ancak ürün sözleşmesinden ayrı düzenlenmelidir (Tebliğ m.5/5). Tüketicinin yazılı veya kalıcı veri saklayıcısıyla açık talebi olmadan kredi bağlantılı sigorta yaptırılamaz. Kredi, krediyle ilgisi olmayan yan finansal ürünlerin alınması şartına da bağlanamaz (TKHK m.29). Talep dışı sigorta priminin iadesi için tüketici kredisi ve sigorta dayatması rehberine bakabilirsiniz.
Kart Ücretleri
Kart çıkaran kuruluşlar aidatsız bir kredi kartı türü sunmak zorundadır; banka kartı ve sanal karttan aidat alınamaz. Hesap özeti, sanal kart ve yılda iki kart yenilemesi ücretsizdir. Hareketsiz karta aidat yansıtılamaz (Tebliğ m.11). Kart aidatına ilişkin ayrıntılı kurallar için kredi kartı aidatı iadesi rehberine, rızanız dışındaki kart harcamaları için kartın haksız kullanımı rehberine bakabilirsiniz. Kredi kartıyla ilgili şikâyet yolları için kredi kartı uyuşmazlığı rehberine bakabilirsiniz.
Paket Ürünler ve Kampanyalar (Tebliğ m.15)
Birden fazla ürünün bir arada sunulduğu paketlerde alınan ücret, ürünlerin ayrı ayrı sunulmasında alınabilecek ücret toplamını aşamaz. Tebliğde ücreti sınırlanmış ürünler bir pakete dâhil edilemez (m.15/1). Böylece ücretsiz olması gereken hesap işletimi veya ATM kullanımı gibi hizmetler “paket ücreti” içine gizlenemez. Harcama veya otomatik ödeme talimatı gibi taahhütler karşılığında sunulan kampanyalarda taahhüt yerine getirilemezse, peşin verilen puan veya faydanın karşılanamayan kısmı dışında ceza bedeli alınamaz (m.15/2). Tüketicinin talebiyle ve bilgilendirilerek sunulan özellikli ürünlerden ise mutabakatla ücret alınabilir.
Hangi Kesintiler İade Edilir?
| Kesinti | Neden iade edilir | Dayanak |
|---|---|---|
| Kredi dosya masrafı, istihbarat ücreti | Tahsis ücreti dışında kredi ücreti yasak | Tebliğ m.10/1 |
| Binde beşi aşan tahsis ücreti | Azami sınır aşıldı | Tebliğ m.10/1 |
| Gerçek maliyeti aşan ekspertiz ücreti | Yalnızca üçüncü kişiye ödenen alınabilir | Tebliğ m.10/2 |
| Mevduat hesap işletim ücreti | Hesap işletimi için ücret yasak | Tebliğ m.13 |
| Kredi hesabı işletim ücreti | Yalnızca kredi işlemleri için kullanılan hesaptan ücret yasak | Tebliğ m.10/7; TKHK m.31/1 |
| Onayı ispat edilemeyen herhangi bir ücret | Onay alınmamış sayılır | Tebliğ m.5/3 |
| Tarife dışı yeni ücret kalemi | Sınıflandırmada yok, izin yok | Tebliğ m.6 |
| Bildirilmeden artırılan ücret | 30 günlük bildirim yapılmadı | Tebliğ m.7/1 |
Bankaların Sık Savunmaları
| Savunma | Karşılık | Dayanak |
|---|---|---|
| “Sözleşmede masraflar yazıyordu, imzaladınız.” | Her ücret için ayrı onay gerekir; ispat bankadadır | Tebliğ m.5/3-4 |
| “Dosya masrafı bankanın maliyetidir.” | Tahsis ücreti dışında kredi ücreti yasak; düzenleyenin kendi menfaati için yaptığı masraf istenemez | Tebliğ m.10/1; TKHK m.4/3 |
| “Ücretler internet sitemizde yayımlandı.” | Yayım zorunluluğu onay yükümlülüğünün yerine geçmez | Tebliğ m.5/3, m.9/1 |
| “Paket hesap ücreti alınıyor.” | Paket ücreti ayrı ayrı ücret toplamını aşamaz; sınırlı ürünler pakete giremez | Tebliğ m.15/1 |
| “Ekspertiz firmasının ücreti bu.” | Yalnızca fiilen ödenen tutar alınabilir; fatura istenebilir | Tebliğ m.10/2 |
| “Zamanaşımı doldu.” | Dayanağa göre süre değişir; sözleşmeden doğan alacaklarda on yıl | TBK m.146 |
Kesintiler Nasıl Tespit Edilir?
Hesap ekstrelerinde kesintiler çoğu zaman “masraf”, “komisyon”, “hizmet bedeli” veya kısaltmalarla gösterilir. Kredi kullandırım günündeki hesap hareketleri, kredi tutarından yapılan kesintileri gösterir. Kredi sözleşmesinin ekindeki bilgilendirme formu ve ödeme planı, hangi ücretin hangi ad altında alındığını ortaya koyar. Bankalar, finansal tüketicilerin talep ettiği sözleşme ve işlem fişi örneklerini düzenleme tarihinden sonraki ilk yıl için ücretsiz vermek zorundadır; daha eski belgeler için işlemle orantılı makul bir ücret alınabilir (Tebliğ m.9/4). Ekstreler internet bankacılığından da indirilebilir. Her kesintinin tarih, açıklama ve tutarla bir tabloya dökülmesi, başvurunun hem bankada hem hakem heyetinde hızla sonuçlanmasını sağlar.
Zamanaşımı
Tebliğ veya sözleşmeye aykırı olarak tahsil edilen ücretlerin iadesi, talebin dayanağına göre farklı zamanaşımı sürelerine tabi olabilir. Onay alınmadan veya mevzuata aykırı kesilen tutarın iadesi sebepsiz zenginleşmeye dayandırılırsa, talep geri isteme hakkının öğrenilmesinden itibaren iki yıl ve her hâlde zenginleşmeden itibaren on yıl içinde ileri sürülmelidir (TBK m.82/1). Sözleşmeden doğan alacaklarda ise kanunda aksine hüküm yoksa on yıllık zamanaşımı uygulanır (TBK m.146). Uygulanacak sürenin tartışmalı olabileceği göz önünde tutularak, özellikle eski yıllara ait kesintiler için başvurunun gecikmeden yapılması önerilir. Hesap ekstrelerinin ve kredi sözleşmelerinin saklanması, eski kesintilerin ispatında belirleyicidir.
İade Nasıl İstenir?
- Kesintileri tespit edin. Hesap ekstrelerinden kesinti tarihlerini, açıklamalarını ve tutarlarını listeleyin.
- Sözleşme ve bilgilendirme formunu isteyin. Belge örneği düzenlemeden sonraki ilk yıl için ücretsizdir; sözleşme örneklerine bankanın internet sitesinden de ulaşılabilir (Tebliğ m.9/4-5).
- Bankaya yazılı başvuru yapın. Hangi kesintinin hangi hükme aykırı olduğunu belirtin ve iade için IBAN bildirin.
- Hakem heyetine başvurun. Sonuç alınamazsa 2026 yılında 186.000 TL’nin altındaki taleplerde başvuru zorunlu ve ücretsizdir (TKHK m.68/1).
- Kararı icra ettirin. Karar ilam gibi yerine getirilir; itiraz süresi iki haftadır (TKHK m.70).
Hakem heyeti süreci için tüketici hakem heyeti, hakem heyeti 2026 sınırı, karara itiraz ve kararın icrası rehberlerine bakabilirsiniz.
Bankaya İade Başvurusu Örneği
İade Tutarına Faiz ve İdari Şikâyet
Bankaya yazılı başvuru yapılıp iade talep edildiği hâlde ödeme yapılmazsa, banka temerrüde düşer ve bu tarihten itibaren temerrüt faizi istenebilir (TBK m.117, m.120). Bu nedenle bankaya yapılan başvurunun tarihli ve ispatlanabilir olması önemlidir. Bankacılık uygulamalarına ilişkin şikâyetler ayrıca Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumuna iletilebilir. İdari şikâyet bankanın uygulamasının denetlenmesini sağlar, ancak tüketicinin bireysel iade alacağını karşılamaz. İade için hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yoluna gidilmesi gerekir. Kredi kartı uyuşmazlıklarında şikâyet yolları için kredi kartı uyuşmazlığı rehberine bakabilirsiniz.
Ticari Hesaplar ve Şahıs İşletmeleri
2020/7 sayılı Tebliğ yalnızca finansal tüketicilere, yani ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden kişilere sunulan ürün ve hizmetleri kapsar (Tebliğ m.2, m.4/1-e). Şirketlerin ve ticari müşterilerin ödeyeceği ücretler, Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2020/4) ile ayrıca düzenlenmiştir. Ticari krediler ve şirket hesaplarıyla ilgili uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyeti yolu kullanılamaz. Bireysel hesabını ve kredisini kişisel ihtiyaçları için kullanan esnaf ve serbest meslek sahipleri bakımından ise işlemin amacı somut olaya göre değerlendirilir.
Haksız Banka Kesintileri İçin Hakem Heyeti Başvuru Örneği
Aşağıdaki örnek, konut kredisi kullandırılırken sınırı aşan tahsis ücreti, ayrıca dosya masrafı ve fatura edilen tutarı aşan ekspertiz ücreti alınan, vadesiz hesabından da işletim ücreti kesilen bir tüketicinin başvurusuna ilişkindir.
Sık Yapılan Hatalar
- Kesintileri toplu yazmak: Her kesinti tarih, açıklama ve tutarla ayrı gösterilmelidir.
- Eski BDDK düzenlemesine dayanmak: Güncel metin TCMB Tebliği 2020/7’dir.
- Tahsis ücretinin tamamını istemek: Binde beşe kadar tahsis ücreti alınabilir; iade edilecek olan sınırı aşan kısımdır.
- Ekspertiz faturasını istememek: Fazla tahsilat ancak fatura ile ortaya çıkar.
- Ücret artışı bildirimini yok saymak: 15 günlük vazgeçme hakkı kaçırılırsa değişiklik kabul edilmiş sayılır.
- Başvuruyu geciktirmek: Zamanaşımı tartışması doğabilir.
Banka ücretleri ve kredi uyuşmazlıklarında Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz. Tüketici kredisi sözleşmelerindeki haklar için tüketici kredisi, erken kapatma için krediyi erken kapatma, sözleşmedeki haksız kayıtlar için tüketici sözleşmesinde haksız şart rehberlerine bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Bankalar hangi ücretleri alabilir?
Yalnızca TCMB Tebliği 2020/7 ve ekindeki sınıflandırmada yer alan ücretleri, tüketicinin onayıyla alabilir (Tebliğ m.5/3, m.6/1).
Kredi dosya masrafı alınabilir mi?
Hayır. Kredilerde tahsis ücreti dışında dosya masrafı veya istihbarat ücreti gibi hiçbir ad altında ücret alınamaz (Tebliğ m.10/1).
Kredi tahsis ücreti en fazla ne kadar olabilir?
Kullandırılan kredi anaparasının binde beşi (Tebliğ m.10/1).
Ekspertiz ücreti ne kadar alınabilir?
Yalnızca ekspertiz firmasına fiilen ödenen tutar (Tebliğ m.10/2).
Kredi başvurum reddedildi, ücret alınabilir mi?
Kamu kurumlarına veya üçüncü kişilere ödenenler dışında hayır (Tebliğ m.10/3).
Vadesiz hesaptan işletim ücreti alınabilir mi?
Hayır. Mevduat hesaplarının açılışı ve işletimi için ücret alınamaz (Tebliğ m.13).
Kendi hesabıma para yatırmak ücretli mi?
Hayır (Tebliğ m.12/1).
Kendi bankamın ATM’sinden para çekmek ücretli mi?
Limit dahilinde para çekme, yatırma ve bakiye sorgulama ücretsizdir (Tebliğ m.14/1).
Kredili mevduat hesabı için ücret alınır mı?
KMH’den kullandırılan krediler için ücret alınamaz (Tebliğ m.10/6).
Borcu yoktur yazısı için ücret ödemeli miyim?
İlk talep için ücret alınamaz (Tebliğ m.10/5).
Nakit avans ücreti ne kadar olabilir?
Avans tutarının yüzde birini aşamaz; taksitli nakit avansta ücret alınamaz (Tebliğ m.10/6).
Banka ücreti artırabilir mi?
Artış 30 gün önce bildirilmelidir; bildirimden itibaren 15 gün içinde ürünü kullanmaktan vazgeçebilirsiniz (Tebliğ m.7/1).
Kiralık kasa için ziyaret ücreti alınabilir mi?
Hayır. Depozito da bir yıllık kirayı aşamaz (Tebliğ m.14/3).
Paket hesap ücretleri serbest mi?
Paket ücreti, ürünlerin ayrı ayrı ücret toplamını aşamaz ve ücreti sınırlanmış ürünler pakete dâhil edilemez (Tebliğ m.15/1).
Kaç yıl geriye dönük iade isteyebilirim?
Dayanağa göre değişir: sebepsiz zenginleşmede öğrenmeden itibaren iki yıl ve her hâlde on yıl, sözleşmeden doğan alacaklarda kural olarak on yıl (TBK m.82, m.146).
Konut kredisinde faiz indirimi için komisyon alınabilir mi?
Sabit faizli konut kredisinde yalnızca kanuni erken ödeme tazminatı alınabilir ve bu tazminat faiz indirimini aşamaz (Tebliğ m.10/4).
Paket hesap ücretini ödemek zorunda mıyım?
Paket ücreti ürünlerin ayrı ayrı ücret toplamını aşamaz ve hesap işletimi gibi ücreti sınırlanmış ürünler pakete dâhil edilemez (Tebliğ m.15/1).
Bankadan sözleşme örneği isteyebilir miyim?
Evet. Düzenleme tarihinden sonraki ilk yıl için ücret alınamaz (Tebliğ m.9/4).
Şirketimin hesabındaki kesintiler için hakem heyetine gidebilir miyim?
Hayır. Ticari müşteriler ayrı bir Tebliğe (2020/4) tabidir ve tüketici hakem heyeti yolu kullanılamaz.
İade tutarına faiz istenebilir mi?
Yazılı iade talebine rağmen ödeme yapılmazsa temerrüt faizi istenebilir (TBK m.117, m.120).
EFT ücreti en fazla ne kadar olabilir?
Tebliğde işlem tutarı ve kanala göre taban azami tutarlar belirlenmiştir ve her yıl TÜFE oranında güncellenir; havale ücretleri bunların yarısıdır (Tebliğ m.12/3, m.7/1).
Kredi sigortası da banka ücreti sayılır mı?
Hayır; ancak açık talebiniz olmadan yaptırılamaz ve kredi sözleşmesinden ayrı düzenlenir (TKHK m.29; Tebliğ m.5/5).
Nereye başvurmalıyım?
Önce bankaya; sonuç alınamazsa 2026 yılında 186.000 TL’nin altındaki taleplerde tüketici hakem heyetine (TKHK m.68/1).
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
Banka ücretleri uyuşmazlıklarında avukat desteği
Hukukçular Evi Ankara
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki 6502 sayılı Kanun ve TCMB’nin Finansal Tüketicilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Usûl ve Esaslar Hakkında Tebliği (Sayı: 2020/7; RG 7/3/2020-31061 ve değişiklikleri) hükümleri 23 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
