Kişisel verisi kanuna aykırı işlenen kişi, bu nedenle zarara uğramışsa zararın giderilmesini isteyebilir (6698 sayılı KVKK m.11/1-ğ). Kanun, kişilik hakları ihlal edilenlerin genel hükümlere göre tazminat hakkını ayrıca saklı tutar (m.14/3). Kişisel Verileri Koruma Kurulu ise tazminata hükmetmez. Kurul ihlali tespit eder, giderilmesini emreder ve idari para cezası verir; bu ceza zarar görene değil, Devlete ödenir. Tazminatın şartları Türk Borçlar Kanunu ve Türk Medeni Kanununa göre belirlenir: hukuka aykırı fiil, zarar, illiyet bağı ve kusur (TBK m.49), manevi tazminatta kişilik hakkının zedelenmesi (TBK m.58; TMK m.24-25). Veri sorumlusu, veri işleyenle birlikte güvenlik tedbirlerinden müştereken sorumludur (KVKK m.12/2). Çalışanın verdiği zarardan işveren de sorumlu olabilir (TBK m.66). Dava, zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren on yıl içinde açılmalıdır (TBK m.72). 31 Temmuz 2026’dan itibaren belirsiz alacak davası kaldırılmıştır. Miktar belirsizse kısmi dava açılıp talep bir kez artırılabilir (HMK m.109/4).
Bu yazının dayanakları. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.3-18 ve 28 (7499 sayılı Kanunla değişik hâliyle); Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 24.01.2019 tarihli ve 2019/10 sayılı Kararı; KVKK’nın 31.12.2025 tarihli 2026 yılı idari para cezası tutarları duyurusu; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.49-52, 58, 61, 66, 72, 112, 146; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.24-25; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.66, 135-140; 6100 sayılı HMK m.16, 109, 400 ve 7589 sayılı Kanun m.19, 20, 26; 6502 sayılı TKHK m.73, 73/A.
Verileriniz sızdı, paylaşıldı ya da izinsiz mi kullanıldı?
İhlalin delillerini, sorumluları ve zararınızı birlikte belirleyelim. İki yıllık süre işlemeye başlamış olabilir. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.
Kanunun Öngördüğü Yollar: Başvuru, Şikâyet, Tazminat, Ceza
Kişisel veri ihlalinde ilgili kişinin önünde birbirinden bağımsız birden fazla yol vardır. Hangi yolun hangi sonucu doğurduğunu bilmek, en sık yapılan hatayı önler: Kurula şikâyet edip tazminat beklemek. Kurul bir idari makamdır. Veri sorumlusunu cezalandırabilir ve ihlali gidermesini emredebilir, ancak zarar görene tazminat ödenmesine karar veremez. Tazminat ancak mahkemeden istenebilir.
Kişisel veri ihlalinde başvurulabilecek yollar
| Yol | Muhatap | Sonuç | Süre | Dayanak |
|---|---|---|---|---|
| Veri sorumlusuna başvuru | Veri sorumlusu | Bilgi alma, düzeltme, silme, zararın giderilmesi talebi | Veri sorumlusu en geç 30 gün içinde ücretsiz cevap verir | KVKK m.11, 13 |
| Kurula şikâyet | Kişisel Verileri Koruma Kurulu | İhlalin giderilmesi kararı, idari para cezası, gerekirse işlemenin durdurulması | Cevabın öğrenilmesinden 30 gün, her hâlde başvurudan 60 gün içinde | KVKK m.14, 15, 18 |
| Tazminat davası | Veri sorumlusu, veri işleyen, işveren, ihlali yapan kişi | Maddi ve manevi tazminat; saldırının önlenmesi, durdurulması, tespiti | Öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde 10 yıl (suç ise daha uzun ceza zamanaşımı) | KVKK m.14/3; TBK m.49, 58, 72; TMK m.25 |
| Suç duyurusu | Cumhuriyet başsavcılığı | Hapis cezası; tüzel kişiye özgü güvenlik tedbirleri | TCK m.135, 136 ve 138’deki suçlar şikâyete bağlı değildir | KVKK m.17; TCK m.135-140 |
Bu yollar birbirinin ön şartı değildir. Kanun, veri sorumlusuna başvurunun tüketilmesini yalnızca Kurula şikâyet için şart koşar (m.14/2). Tazminat davası için böyle bir ön şart öngörmez. Kurul, şikâyet tarihinden itibaren altmış gün içinde cevap vermezse talep reddedilmiş sayılır (m.15/4). İhlali tespit ederse hukuka aykırılıkların giderilmesine karar verir ve bu karar tebliğden itibaren en geç otuz gün içinde yerine getirilir (m.15/5). Telafisi güç veya imkânsız zararların doğması ve açık hukuka aykırılık hâlinde Kurul, veri işlemenin veya yurt dışına aktarımın durdurulmasına da karar verebilir (m.15/7). Başvuru ve şikâyet usulü için ilgili kişi başvurusu ve Kurula şikâyet rehberimize ve başvuru ve şikâyet dilekçesi örneğine bakabilirsiniz.
Tazminatın Hukuki Dayanağı: KVKK ve Genel Hükümler
KVKK tazminat hakkını tanır, ancak tazminatın şartlarını ve hesabını ayrıca düzenlemez. m.11/1-ğ, ilgili kişiye “kişisel verilerin kanuna aykırı olarak işlenmesi sebebiyle zarara uğraması hâlinde zararın giderilmesini talep etme” hakkını verir. m.14/3 ise “Kişilik hakları ihlal edilenlerin, genel hükümlere göre tazminat hakkı saklıdır.” der. Kanunun istisnalar maddesi de bu hakkı ayrıca korur. m.28/2’de sayılan hâllerde (suç soruşturması, alenileştirilmiş veri, denetim faaliyetleri, mali çıkarlar) aydınlatma yükümlülüğü, ilgili kişi hakları ve sicil yükümlülüğü uygulanmaz. Ancak zararın giderilmesini talep etme hakkı bu istisnadan açıkça hariç tutulmuştur.
Genel hükümler iki ayrı sorumluluk temeli sunar:
Haksız fiil ve sözleşmeye aykırılık temelinin karşılaştırılması
| Konu | Haksız fiil (TBK m.49 vd.) | Sözleşmeye aykırılık (TBK m.112) |
|---|---|---|
| Ne zaman uygulanır? | Taraflar arasında sözleşme olsun olmasın; özellikle üçüncü kişiye karşı | Veri sorumlusuyla sözleşme ilişkisi varsa (banka, operatör, hastane, işveren, e-ticaret sitesi) |
| Kusurun ispatı | Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispatlar (m.50/1) | Borçlu kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe sorumludur (m.112) |
| Zamanaşımı | Öğrenmeden 2 yıl, her hâlde fiilden 10 yıl; suç ise daha uzun ceza zamanaşımı (m.72) | Kural olarak 10 yıl (m.146) |
| Manevi tazminat | Kişilik hakkının zedelenmesi (m.58; TMK m.24-25) | Kişilik hakkı zedelenmişse aynı esaslar |
Veri sorumlusuyla aranızda bir sözleşme varsa, verilerin korunması bu ilişkinin bir yan yükümlülüğü olarak da ileri sürülebilir. Bu durumda kusur yönünden ispat yükü veri sorumlusuna geçer. Hangi temelin seçileceği, delil durumu ve zamanaşımı hesabına göre davanın başında belirlenmelidir. Haksız fiilin unsurları için haksız fiil sorumluluğu rehberimize bakabilirsiniz.
Hukuka Aykırılık: Hangi Durumlar KVKK İhlali Sayılır?
Tazminat davasında ilk unsur, veri işlemenin hukuka aykırı olmasıdır. TMK m.24/2’ye göre kişilik hakkı zedelenen kişinin rızası, daha üstün nitelikte özel veya kamusal yarar ya da kanunun verdiği yetki ile haklı kılınmadıkça, kişilik haklarına yapılan her saldırı hukuka aykırıdır. KVKK bu genel ilkeyi veri işleme özelinde somutlaştırır. Kişisel veriler ancak kanunda öngörülen usul ve esaslara uygun olarak işlenebilir (m.4/1). Kural açık rızadır. Rıza aranmaksızın işleme ancak m.5/2’deki şartlardan biri varsa mümkündür.
KVKK yükümlülükleri ve tipik ihlaller
| Yükümlülük | Dayanak | Tipik ihlal | Tazminat davasındaki önemi |
|---|---|---|---|
| Genel ilkeler: hukuka ve dürüstlük kuralına uygunluk, amaçla sınırlılık, ölçülülük, gerekli süre kadar saklama | m.4/2 | Verinin toplandığı amaç dışında pazarlamada kullanılması | Hukuka aykırılığın ilk ölçütü |
| İşleme şartları ve açık rıza | m.3/1-a, 5 | Rıza alınmadan ve başka hukuki sebep olmadan işleme | Rızanın “belirli, bilgilendirilmeye dayanan ve özgür iradeyle” verilmesi gerekir |
| Özel nitelikli veriler | m.6 (7499 s. K. ile değişik) | Sağlık, biyometrik, ceza mahkûmiyeti verisinin ifşası | Manevi zararın ağırlığı yönünden belirleyici |
| Aktarım | m.8, 9 (7499 s. K. ile değişik) | Verinin üçüncü kişilere veya yurt dışına şartsız aktarılması | Aktarımı yapan ve alan birlikte sorumlu olabilir |
| Silme, yok etme, anonimleştirme | m.7 | İşleme sebebi ortadan kalktığı hâlde verinin saklanması | Silmeme ayrıca TCK m.138 suçu |
| Aydınlatma | m.10 | Veri toplanırken amaç, alıcılar ve hukuki sebep hakkında bilgi verilmemesi | Hukuka aykırılığı destekler; zarar ve illiyet ayrıca kurulmalıdır |
| Veri güvenliği | m.12/1-3 | Yetersiz şifreleme veya erişim kontrolü nedeniyle sızıntı | Sızıntı davalarının merkezi |
| Sır saklama | m.12/4 | Çalışanın veya veri işleyenin öğrendiği veriyi açıklaması | Görevden ayrıldıktan sonra da devam eder |
| İhlal bildirimi | m.12/5; Kurul 2019/10 | Sızıntının Kurula ve ilgililere geç bildirilmesi | Zararın artmasında illiyet bağı kurulabilir |
İhlal bildirimine ilişkin Kurul kararı uygulamada önemlidir. Kurul, 24.01.2019 tarihli ve 2019/10 sayılı Kararıyla m.12/5’teki “en kısa sürede” ifadesini 72 saat olarak yorumlamıştır. Veri sorumlusu ihlali öğrendiği tarihten itibaren gecikmeksizin ve en geç 72 saat içinde Kurula bildirim yapmalıdır. Etkilenen kişileri belirledikten sonra onlara da makul olan en kısa sürede bildirmelidir. Geç yapılan bir bildirim, örneğin ilgili kişinin şifresini değiştirme veya kartını iptal ettirme fırsatını kaçırmasına yol açtıysa, zararın artmasında illiyet bağı tartışması doğurur. Ayrıntılar için veri ihlali bildirimi rehberimize, işleme şartları için açık rıza ve işleme şartları ve özel nitelikli veriler yazılarımıza bakabilirsiniz.
Kimlere Karşı Dava Açılabilir?
KVKK, sorumluluk zincirinde iki ana aktör tanımlar. Veri sorumlusu, kişisel verilerin işleme amaçlarını ve vasıtalarını belirleyen, veri kayıt sistemini kuran ve yöneten gerçek veya tüzel kişidir (m.3/1-ı). Veri işleyen ise veri sorumlusunun verdiği yetkiye dayanarak onun adına veri işleyen gerçek veya tüzel kişidir (m.3/1-ğ). Örnekler arasında bulut hizmet sağlayıcısı, çağrı merkezi ve bordro firması sayılabilir.
Kişisel veri ihlalinde olası sorumlular
| Sorumlu | Sorumluluk temeli | Not |
|---|---|---|
| Veri sorumlusu (şirket, hastane, okul, site yönetimi) | KVKK m.12/1; TBK m.49 veya m.112 | Güvenlik tedbirlerini almakla yükümlü asıl muhatap |
| Veri işleyen | KVKK m.12/2: güvenlik tedbirlerinden veri sorumlusuyla birlikte müştereken sorumlu | Veri sorumlusuyla birlikte davalı gösterilebilir |
| Veriyi açıklayan çalışan | KVKK m.12/4; TBK m.49; TCK m.136 | Kişisel sorumluluğu ayrıca doğar |
| İşveren (adam çalıştıran) | TBK m.66: çalışanın iş sırasında verdiği zarardan sorumlu; işletmede çalışma düzeninin zararı önlemeye elverişli olduğunu ispatlamalı | Çalışana, onun bizzat sorumlu olduğu ölçüde rücu edebilir (m.66/4) |
| Veriyi ele geçiren veya yayan üçüncü kişi | TBK m.49; TMK m.24-25; TCK m.136 | Kimliği tespit edilebiliyorsa doğrudan muhatap |
| Birden fazla sorumlu | TBK m.61: müteselsil sorumluluk | Zarar görenin tamamını herhangi birinden isteyebilmesi |
Ev içi ve tamamen kişisel faaliyetlerle sınırlı veri işleme KVKK’nın kapsamı dışındadır. Ancak bu istisna, verilerin üçüncü kişilere verilmemesi ve veri güvenliğine uyulması şartına bağlıdır (m.28/1-a). Bir kişinin başkasına ait fotoğrafları veya bilgileri sosyal medyada yayması bu nedenle hem TCK m.136 hem de TMK m.24-25 kapsamında değerlendirilir. Çalışanın verdiği zarardan işverenin sorumluluğu için adam çalıştıranın sorumluluğu, iş yerindeki veri işleme için iş yerinde kişisel verilerin korunması, veri işleyen ilişkisi için veri işleyen sözleşmesi rehberlerimize bakabilirsiniz.
Zarar: Maddi Tazminat, Manevi Tazminat ve Diğer Talepler
Maddi zarar. Zarar gören zararını ispatlamakla yükümlüdür (TBK m.50/1). “Verilerim sızdı” demek tek başına maddi tazminat için yeterli değildir. Malvarlığında somut bir azalma veya artmama gösterilmelidir. Örnekler şunlardır: sızıntı sonrası hesaptan yapılan dolandırıcılık işlemleri, kimlik bilgileriyle adınıza çekilen kredi veya açılan hat, kartın ve belgelerin yenilenme masrafları, iş veya müşteri kaybı. Zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak miktarı hakkaniyete uygun olarak belirler (m.50/2). Hâkim tazminatın kapsamını özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler (m.51). Zarar gören zararın doğmasında veya artmasında etkili olmuşsa tazminat indirilebilir (m.52/1). Şifresini başkasıyla paylaşmış ya da uyarıya rağmen önlem almamış olmak buna örnektir.
Manevi zarar. Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir (TBK m.58/1). Kişisel veri kişilik hakkının bir parçası olduğundan, hukuka aykırı işleme kişilik hakkına saldırı niteliği taşıyabilir. Manevi tazminatın miktarında verinin niteliği (özel nitelikli olup olmadığı), yayılmanın kapsamı ve süresi, ihlalin kasıtlı olup olmadığı ve kişinin sosyal çevresinde doğan sonuçlar dikkate alınır. Hâkim paraya ek olarak veya onun yerine saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir (m.58/2).
Para dışındaki talepler. TMK m.25, kişilik hakkına saldırıda tazminattan önce gelen korumaları düzenler. Saldırı tehlikesinin önlenmesi, sürmekte olan saldırıya son verilmesi ve sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespiti istenebilir (m.25/1). Bunlarla birlikte düzeltme veya kararın üçüncü kişilere bildirilmesi ya da yayımlanması da istenebilir (m.25/2). Hukuka aykırı saldırı dolayısıyla elde edilen kazancın vekâletsiz iş görme hükümlerine göre davacıya verilmesi de istenebilir (m.25/3). Bu talep, satılan veri listeleri gibi verinin ticari olarak kullanıldığı olaylarda önem taşır. Manevi tazminat istemi, karşı tarafça kabul edilmedikçe devredilemez. Mirasbırakan tarafından ileri sürülmüş olmadıkça mirasçılara geçmez (m.25/4). Manevi tazminatın ölçütleri için manevi tazminat ölçütleri ve kişilik hakkına saldırı rehberlerimize bakabilirsiniz.
Kurul Kararı, İdari Para Cezası ve Tazminat Davası
Kurulun ihlali tespit eden kararı, tazminat davasında önemli bir delildir. Ancak KVKK’da Kurul kararının tazminat davasına bakan hukuk hâkimini bağlayacağına dair bir hüküm yoktur. Hâkim, hukuka aykırılığı ve diğer unsurları kendisi değerlendirir. Kurulca verilen idari para cezalarına karşı veri sorumlusu idare mahkemesinde dava açabilir (m.18/3, 7499 sayılı Kanunla eklenen fıkra). Bu nedenle tazminat davasında Kurul kararının kesinleşip kesinleşmediği de takip edilmelidir. Kurulun verdiği ceza Devlete ödenir ve zarar görenin tazminat hakkını etkilemez.
KVKK m.18’deki idari para cezaları, Kabahatler Kanunu m.17/7 uyarınca her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. Kişisel Verileri Koruma Kurumunun 31.12.2025 tarihli duyurusuna ekli tabloya göre 2026 yılında uygulanan tutarlar şunlardır (2025 yılı için %25,49 yeniden değerleme oranı uygulanmıştır):
KVKK m.18 idari para cezaları (2026)
| Aykırılık | Madde | Alt sınır | Üst sınır |
|---|---|---|---|
| Aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirmeme | m.18/1-a (m.10) | 85.437 TL | 1.709.200 TL |
| Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri yerine getirmeme | m.18/1-b (m.12) | 256.357 TL | 17.092.242 TL |
| Kurul kararlarını yerine getirmeme | m.18/1-c (m.15) | 427.263 TL | 17.092.242 TL |
| Veri Sorumluları Siciline kayıt ve bildirim yükümlülüğüne aykırılık | m.18/1-ç (m.16) | 341.809 TL | 17.092.242 TL |
| Standart sözleşmenin Kuruma bildirilmemesi | m.18/1-d (m.9/5) | 90.308 TL | 1.806.177 TL |
(a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki cezalar veri sorumlusuna uygulanır. (d) bendindeki ceza ise veri sorumlusu veya veri işleyen gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişileri hakkında uygulanır (m.18/2). Kamu kurumlarında aynı eylemler için görevliler hakkında disiplin hükümleri işletilir (m.18/4). Ayrıntılar için KVKK idari para cezaları ve itiraz yazımıza bakabilirsiniz.
Usul: Görevli Mahkeme, Yetki, Dava Türü ve Zamanaşımı
Görev. Haksız fiile dayanan tazminat davalarında genel görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir. Uyuşmazlık bir tüketici işleminden veya tüketiciye yönelik bir uygulamadan doğuyorsa tüketici mahkemesi görevlidir (TKHK m.73/1). Tüketici mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak kural olarak dava şartıdır (TKHK m.73/A). Banka, operatör veya e-ticaret sitesi müşterisi olarak yaşanan sızıntılarda bu ayrım dava açılmadan önce değerlendirilmelidir.
Yetki. Haksız fiilden doğan davalarda fiilin işlendiği yer, zararın meydana geldiği veya gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir (HMK m.16). Kişilik haklarının korunması için davacı, kendi yerleşim yeri veya davalının yerleşim yeri mahkemesinde dava açabilir (TMK m.25/5).
Dava türü: belirsiz alacak davası kaldırıldı. 7589 sayılı Kanunun 19. maddesi HMK m.107’yi yürürlükten kaldırmıştır. Kanun 31.07.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış ve bu maddeler yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir (7589 s. K. m.26/1-c). Bu tarihten önce açılmış belirsiz alacak davalarında m.107 uygulanmaya devam eder. Yeni davalarda maddi zararın miktarı henüz belli değilse kısmi dava açılabilir. Kısmi davada talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın artırılabilir. Artırılan kısım bakımından da zamanaşımı dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır (HMK m.109/4, 7589 s. K. m.20). Talep konusu taraflar arasında tartışmasız veya açıkça belirliyse kısmi dava açılamaz (m.109/2). Ayrıntı için belirsiz alacak davasının kaldırılması ve talep artırım dilekçesi örneği sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Zamanaşımı. Haksız fiile dayanan tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yılda ve her hâlde fiilden itibaren on yılda zamanaşımına uğrar. Ancak fiil, ceza kanunlarının daha uzun zamanaşımı öngördüğü bir suç oluşturuyorsa bu süre uygulanır (TBK m.72/1). Örneğin TCK m.136’daki verileri hukuka aykırı olarak verme, yayma veya ele geçirme suçu iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasını gerektirir. Bu suç için dava zamanaşımı TCK m.66/1-e uyarınca sekiz yıldır. Veri ihlallerinde “öğrenme” tarihi çoğu zaman veri sorumlusunun ihlal bildiriminin ulaştığı veya Kurulun ihlali ilan ettiği tarihtir (m.12/5). Bu tarih belgelenmelidir. Sözleşmeye aykırılığa dayanan taleplerde kural olarak on yıllık süre uygulanır (TBK m.146).
KVKK tazminat davasında süreler
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Veri sorumlusunun başvuruya cevabı | En geç 30 gün | KVKK m.13/2 |
| Kurula şikâyet | Cevabı öğrenmeden 30 gün; her hâlde başvurudan 60 gün | KVKK m.14/1 |
| Kurulun şikâyete cevabı | 60 gün; cevap yoksa ret sayılır | KVKK m.15/4 |
| Veri ihlalinin Kurula bildirimi | Öğrenmeden itibaren en geç 72 saat | KVKK m.12/5; Kurul 2019/10 |
| Haksız fiil tazminatı | Öğrenmeden 2 yıl; her hâlde fiilden 10 yıl | TBK m.72/1 |
| Fiil suçsa | Daha uzun ceza zamanaşımı (ör. TCK m.136 için 8 yıl) | TBK m.72/1; TCK m.66/1-e |
| Sözleşmeye aykırılık | 10 yıl | TBK m.146 |
Delil Toplama: İhlali ve Zararı Nasıl İspatlarsınız?
- KVKK m.11 başvurusu. Veri sorumlusundan verinizin işlenip işlenmediğini, hangi amaçla işlendiğini ve kimlere aktarıldığını öğrenme hakkınız vardır (m.11/1-a, b, c, ç). Bu başvuruya verilen cevap, davanın en önemli belgelerinden biri olabilir. Cevap verilmemesi de şikâyet sebebidir.
- İhlal bildirimi ve Kurul ilanı. Veri sorumlusunun size gönderdiği ihlal bildirimini ve Kurulun internet sitesindeki ilanı saklayın (m.12/5).
- Ekran görüntüleri ve yazışmalar. Paylaşımın yapıldığı sayfanın adresini, tarihini ve saatini gösteren kayıtlar alın. Kaybolma riski varsa delil tespiti istenebilir (HMK m.400).
- Zararın belgeleri. Banka hesap hareketleri, dolandırıcılık başvuruları, yenileme masrafları, iş kaybı yazışmaları.
- Ceza soruşturması dosyası. TCK m.135, 136 ve 138’deki suçlar şikâyete bağlı değildir (TCK m.139). Soruşturmada toplanan deliller tazminat davasında kullanılabilir.
- Kurul kararı. İhlali tespit eden karar delil olarak sunulur. Veri sorumlusunun karara karşı açtığı dava varsa sonucu izlenir.
Suç boyutu için verileri hukuka aykırı ele geçirme suçu, hukuka aykırı kaydetme suçu ve verilerim yayıldı ne yapmalıyım rehberlerimize bakabilirsiniz.
İlgili Kişinin Hakları ve Tazminat Davasıyla İlişkisi
KVKK m.11’deki haklar yalnızca tazminat hakkından ibaret değildir. Diğer haklar çoğu zaman tazminat davasının hazırlığında kullanılır. Bilgi alma hakları delil sağlar. Düzeltme ve silme hakları zararın büyümesini önler. Veri sorumlusunun bu taleplere uymaması ise yeni bir hukuka aykırılık oluşturur.
KVKK m.11’deki haklar ve davadaki işlevi
| Hak | Bent | Tazminat davasındaki işlevi |
|---|---|---|
| Kişisel veri işlenip işlenmediğini öğrenme, bilgi talep etme | m.11/1-a, b | İhlalin varlığını ve kapsamını belgelemek |
| İşleme amacını ve amaca uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme | m.11/1-c | Amaç dışı kullanımı (m.4/2-c) ispatlamak |
| Verilerin aktarıldığı üçüncü kişileri bilme | m.11/1-ç | Diğer sorumluları ve davalıları belirlemek |
| Eksik veya yanlış verinin düzeltilmesini isteme | m.11/1-d | Zararın devam etmesini önlemek |
| Silinmesini veya yok edilmesini isteme | m.11/1-e | Hukuka aykırı saklamayı sona erdirmek (m.7) |
| Düzeltme ve silmenin aktarılan üçüncü kişilere bildirilmesini isteme | m.11/1-f | Yayılmanın etkisini sınırlamak |
| Münhasıran otomatik analizle aleyhe sonuca itiraz | m.11/1-g | Otomatik karar kaynaklı zararlarda hukuka aykırılık |
| Kanuna aykırı işleme nedeniyle zararın giderilmesini isteme | m.11/1-ğ | Tazminat talebinin doğrudan dayanağı |
Başvuru yazılı olarak veya Kurulun belirlediği diğer yöntemlerle yapılır (m.13/1). Veri sorumlusu talebi en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde ücretsiz sonuçlandırır. İşlem ayrıca bir maliyet gerektiriyorsa Kurulca belirlenen tarifedeki ücret alınabilir (m.13/2). Talebi kabul eder veya gerekçesini açıklayarak reddeder ve cevabı yazılı veya elektronik ortamda bildirir (m.13/3).
Örnek Durumlar
Sık karşılaşılan veri ihlali durumları ve hukuki yol
| Durum | Muhatap | Öne çıkan hükümler | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|---|
| E-ticaret sitesinden sızan kart ve kimlik bilgileriyle dolandırıcılık | Veri sorumlusu ve varsa veri işleyen | KVKK m.12/1-2, 12/5; TBK m.112 veya 49; TKHK m.73 | Bildirim tarihi, dolandırıcılık işlemleri ve tüketici yargısı |
| Hastane çalışanının sağlık verisini paylaşması | Hastane (TBK m.66), çalışan | KVKK m.6, 12/4; TCK m.136-137 | Özel nitelikli veri; meslek kolaylığından yararlanma nitelikli hâl |
| İşverenin çalışan verisini üçüncü kişiye vermesi | İşveren | KVKK m.5, 8; TBK m.112 | İş ilişkisine özgü yargı yolu ve arabuluculuk ayrıca değerlendirilir |
| Site yönetiminin kamera görüntüsünü mesaj grubunda paylaşması | Site yönetimi, paylaşan kişi | KVKK m.4, 8, 10; TMK m.24-25 | Görüntünün kaldırılması ve yayılmanın önlenmesi talebi |
| Eski partnerin özel fotoğraf veya bilgileri yayması | Yayan kişi | TCK m.134, 136; TMK m.25; TBK m.58 | KVKK’nın ev içi istisnası (m.28/1-a) üçüncü kişilere vermeyi kapsamaz |
| Yanlış kişisel bilgi nedeniyle olumsuz otomatik karar | Veri sorumlusu | KVKK m.11/1-d, g | Düzeltme ve itiraz hakkı; zarar varsa tazminat |
Sağlık verileri için sağlık verilerinin korunması, kamera kayıtları için site güvenlik kamerası ve KVKK, ispat ve zamanaşımı ayrıntısı için veri ihlalinde tazminat davası yazılarımıza bakabilirsiniz.
Sık Yapılan Hatalar
- Kurula şikâyet edip tazminat beklemek. Kurul tazminata hükmetmez. İdari para cezası Devlete ödenir. Tazminat için mahkemeye başvurmak gerekir.
- Kurul kararını beklerken iki yıllık süreyi kaçırmak. Zamanaşımı Kurul sürecinden bağımsız işler. Tazminat davası Kurul kararı beklenmeden açılabilir.
- Yeni davada belirsiz alacak davası açmak. HMK m.107, 31.07.2026’dan itibaren yürürlükte değildir. Miktar belirsizse kısmi dava açılır ve talep m.109/4’e göre bir kez artırılır.
- Zararı somutlaştırmamak. İhlalin varlığı tek başına maddi tazminat doğurmaz. Malvarlığındaki somut kayıp belgelenmelidir.
- Yalnızca veri sorumlusunu davalı göstermek. Veri işleyen (m.12/2), işveren (TBK m.66) ve veriyi yayan kişi de sorumlu olabilir. Birden fazla sorumlu müteselsilen sorumludur (TBK m.61).
- Görevli mahkemeyi yanlış belirlemek. Tüketici işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi görevlidir ve arabuluculuk dava şartıdır.
- Delilleri geç toplamak. Paylaşımlar silinebilir. Gerekirse HMK m.400’e göre delil tespiti istenmelidir.
- İstisnayı yanlış okumak. KVKK m.28/2’deki istisna hâllerinde bile zararın giderilmesini talep etme hakkı saklıdır.
Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?
- İhlalin türünü, veri sorumlusunu, veri işleyeni ve diğer muhatapları belirler. Haksız fiil ile sözleşmeye aykırılık temelinden hangisinin daha avantajlı olduğunu değerlendirir.
- KVKK m.11 başvurusunu ve gerekiyorsa Kurula şikâyeti süresi içinde hazırlar.
- Delil tespiti, ekran kayıtları ve zarar belgeleriyle ispat dosyasını oluşturur.
- Zamanaşımını, öğrenme tarihini ve suç oluşturan fiillerde ceza zamanaşımını hesaplar.
- Görevli mahkeme ve arabuluculuk dava şartını belirler. 7589 sayılı Kanun sonrası kısmi dava ve talep artırımı stratejisini kurar.
- Ceza şikâyeti ile tazminat davasını birbirini destekleyecek şekilde yürütür.
Kişisel veri ihlali ve tazminat talepleriniz için Hukukçular Evi Ankara ofisine 0554 648 37 15 numarasından ulaşabilir, ihlal bildirimini ve ekran görüntülerini WhatsApp üzerinden iletebilirsiniz.
Kurul başvurusu ile tazminat davasını birlikte planlayalım
Süreler kısa, deliller kaybolabilir. İhlali, sorumluları ve zararınızı aynı dosyada değerlendirelim.
Sıkça Sorulan Sorular
KVKK kapsamında tazminat isteyebilir miyim?
Evet. Kişisel verileri kanuna aykırı işlendiği için zarara uğrayan kişi zararın giderilmesini isteyebilir (KVKK m.11/1-ğ). Kişilik hakları ihlal edilenlerin genel hükümlere göre tazminat hakkı da saklıdır (m.14/3). Şartlar TBK m.49 vd. ve TMK m.24-25’e göre belirlenir.
Kurul bana tazminat öder mi?
Hayır. Kurul ihlali tespit eder, giderilmesini emreder ve idari para cezası verir. Ceza Devlete ödenir. Tazminat ancak mahkemede açılacak davayla istenebilir.
Dava açmadan önce veri sorumlusuna başvurmam şart mı?
Kanun, veri sorumlusuna başvurunun tüketilmesini Kurula şikâyet için şart koşar (KVKK m.14/2). Tazminat davası için böyle bir ön şart öngörmez. Ancak m.11 başvurusu delil toplamak için yararlıdır.
Kurul kararı tazminat davasında bağlayıcı mı?
KVKK’da Kurul kararının hukuk hâkimini bağlayacağına dair bir hüküm yoktur. Karar önemli bir delildir. Veri sorumlusu idari para cezasına karşı idare mahkemesinde dava açabileceğinden kararın kesinleşip kesinleşmediği de izlenmelidir (m.18/3).
Kimlere dava açabilirim?
Veri sorumlusuna, güvenlik tedbirlerinden onunla müştereken sorumlu olan veri işleyene (m.12/2), çalışanın verdiği zarardan sorumlu işverene (TBK m.66) ve veriyi yayan kişiye. Birden fazla sorumlu müteselsilen sorumludur (TBK m.61).
Maddi zararımı tam hesaplayamıyorum; ne yapmalıyım?
Zarar miktarı tam ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışına göre hakkaniyete uygun miktarı belirler (TBK m.50/2). 31.07.2026’dan sonra açılan davalarda belirsiz alacak davası yoktur. Kısmi dava açılıp talep bir kez artırılabilir (HMK m.109/4).
Manevi tazminat hangi durumlarda istenir?
Kişilik hakkının zedelenmesi hâlinde istenir (TBK m.58). Verinin özel nitelikli olması, yayılmanın genişliği, süresi ve ihlalin kasıtlı olması miktarı etkiler. Hâkim ayrıca kınama kararı verip yayımlanmasına hükmedebilir.
Zamanaşımı ne kadar?
Zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren on yıl. Fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suçsa o süre uygulanır (TBK m.72/1). TCK m.136 için dava zamanaşımı sekiz yıldır (TCK m.66/1-e).
Hangi mahkemede dava açılır?
Kural olarak asliye hukuk mahkemesinde. Uyuşmazlık tüketici işleminden doğuyorsa tüketici mahkemesi görevlidir ve önce arabulucuya başvurulmalıdır (TKHK m.73, 73/A). Fiilin işlendiği, zararın doğduğu yer veya kendi yerleşim yerinizdeki mahkeme de yetkilidir (HMK m.16; TMK m.25/5).
Veri sızıntısını şirket ne zaman bildirmeli?
KVKK m.12/5’e göre en kısa sürede. Kurul bu süreyi 2019/10 sayılı Kararıyla 72 saat olarak yorumlamıştır. Etkilenen kişilere de belirlenmelerinden sonra makul olan en kısa sürede bildirim yapılmalıdır.
2026’da KVKK idari para cezaları ne kadar?
Kurumun 31.12.2025 tarihli duyurusuna göre aydınlatma yükümlülüğü için 85.437-1.709.200 TL, veri güvenliği için 256.357-17.092.242 TL, Kurul kararlarına uymama için 427.263-17.092.242 TL, VERBİS yükümlülükleri için 341.809-17.092.242 TL.
Biri fotoğraflarımı ve bilgilerimi sosyal medyada yaydı; KVKK uygulanır mı?
Ev içi ve tamamen kişisel faaliyet istisnası, verilerin üçüncü kişilere verilmemesi şartına bağlıdır (KVKK m.28/1-a). Yayma eylemi TCK m.136 kapsamında suç oluşturabilir. TMK m.25’e göre kaldırma, tespit ve manevi tazminat da istenebilir.
Çalışanın sızdırdığı veriden işveren sorumlu mu?
Adam çalıştıran, çalışanın kendisine verilen işin yapılması sırasında verdiği zarardan sorumludur. İşletmede çalışma düzeninin zararı önlemeye elverişli olduğunu ispat etmedikçe kurtulamaz (TBK m.66). Çalışan da m.12/4 ve TCK m.136 kapsamında ayrıca sorumludur.
Sözleşmeye dayanarak dava açmanın avantajı nedir?
Veri sorumlusuyla sözleşme ilişkisi varsa, borçlu kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe sorumludur (TBK m.112). Haksız fiilde ise kusuru zarar gören ispatlar (TBK m.50/1). Zamanaşımı da kural olarak on yıldır (TBK m.146).
Dosyanız için değerlendirme
İhlal bildirimini, ekran görüntülerini ve zarar belgelerinizi gönderin; muhatapları, süreleri ve dava stratejisini birlikte belirleyelim. Telefon: 0554 648 37 15.
Bu içerik Bilişim ve Kişisel Veriler Hukuku alanındadır.
Bilişim Hukuku Rehberi · İlgili Kişi Başvurusu ve Kurula Şikâyet · KVKK İdari Para Cezaları · Aydınlatma Yükümlülüğü · Veri İhlalinde Tazminat Davası · Dijital Gizlilik ve TCK 132-138 · Bu alandaki tüm rehberler


