📍 Bu rehber şunu cevaplar: Ev sahibinin yasağının bağlayıcı olup olmadığını ve tahliye sebebi oluşturup oluşturmayacağını.
Şunu arıyorsanız → Kira Sözleşmesinde Evcil Hayvan, Kullanım Kuralları ve Sınırları (Sözleşme maddesi ve yönetim planı yasağı hukuken geçerli mi?)
Ne yaşandı?
Bir kiracı, kiraladığı evde bir evcil hayvan (kedi, köpek vb.) beslemek ister veya beslemektedir. Ev sahibi buna itiraz eder, ‘evde hayvan istemiyorum’ der; bazen sözleşmede hayvan yasağı maddesi vardır, bazen yoktur. Taraflar arasında anlaşmazlık çıkar.
Kiracı, evcil hayvan besleyip besleyemeyeceğini ve ev sahibinin bunu yasaklama hakkını araştırır.
Bu durumda ne yapmalısınız?
- Sözleşmeye bakın: Öncelikle kira sözleşmesinde evcil hayvana ilişkin bir hüküm olup olmadığına bakılır. Tarafların sözleşmeyle kararlaştırdığı kullanım kuralları önemlidir.
- Özenli kullanım ilkesini gözetin: Kiracı, kiralananı özenle ve sözleşmeye uygun kullanmak; komşulara saygı göstermekle yükümlüdür. Evcil hayvan, bu yükümlere aykırılık (zarar, rahatsızlık) yaratmadığı sürece değerlendirme farklı olabilir.
- Somut zarar/rahatsızlığı ayırın: Hayvanın kiralanana zarar vermesi veya komşuları ölçüsüzce rahatsız etmesi hâli ile, hiçbir soruna yol açmayan bir besleme durumu birbirinden farklı değerlendirilir.
- Yazılı mutabakat arayın: Tarafların konuyu yazılı ve makul biçimde netleştirmesi, ileride çıkacak uyuşmazlıkları önler.
- Avukata danışın: Sözleşme hükmü ve somut durum için profesyonel değerlendirme alın.
Evcil hayvan besleyip besleyemeyeceğiniz, öncelikle sözleşme hükmüne ve kiralananı özenli, komşulara saygılı biçimde kullanma yükümünüze bağlıdır. Hayvanın zarar veya ölçüsüz rahatsızlık yaratıp yaratmadığı belirleyici olabilir. Bu nedenle durumu yazılı netleştirmek ve bir uzmana danışmak yararlıdır.
Benzer bir durumla mı karşı karşıyasınız? Durumunuzu gizlilik içinde değerlendirip size özel bir yol haritası çıkarmamız için bizimle iletişime geçin.
Bu sayfadaki anlatım, Türkiye’de sıkça yaşanan durumlardan yola çıkılarak hazırlanmış temsilî bir senaryodur; gerçek kişilere ait kimlik bilgisi içermez. Bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her olay kendine özgüdür.
Üç Belge Belirler: Yönetim Planı, Sözleşme ve Komşuluk Hukuku
Kiralık bir evde evcil hayvan beslenip beslenemeyeceği tek bir kurala değil, üç kademeli bir değerlendirmeye bağlıdır. Türk Borçlar Kanunu evcil hayvan yasağına ilişkin doğrudan bir hüküm içermez; bunun yerine sırasıyla şunlara bakılır: (1) apartman veya sitenin yönetim planı (en bağlayıcı belge), (2) kira sözleşmesindeki özel hükümler ve (3) TBK m.316’daki özenle kullanma ve komşulara saygı borcu ile KMK m.18’deki ‘birbirini rahatsız etmeme’ yükümlülüğü. Kural olarak evcil hayvan beslemek yasak değildir ve kişinin özel yaşam alanına girer; ancak bu hakkın sınırları bu üç çerçeveyle çizilir. Bu nedenle ‘ev sahibimin hakkı var mı?’ sorusunun cevabı, önce bu belgelerin içeriğine bakmayı gerektirir.
En Belirleyici Belge: Yönetim Planı (KMK m.28)
Yönetim planı, adeta apartmanın anayasasıdır; kat mülkiyeti kurulurken hazırlanıp tapuya ibraz edilir ve sonradan alınan tüm apartman kararlarının üstündedir. Buna göre: Yönetim planında açık bir yasak VARSA, bu kesinlikle bağlayıcıdır. Yargıtay’ın yerleşik uygulamasına göre, planda yasak bulunduğunda hayvanın kimseye rahatsızlık verip vermediğine, gürültü yapıp yapmadığına dahi bakılmaz; hayvan dünyanın en sessiz canlısı olsa bile mahkeme uzaklaştırma (tahliye) kararı verebilir ve bu durumda malik olmak bile sizi kurtarmaz. Yönetim planında yasak YOKSA, kiracı ya da malik olmanız bir fark yaratmaz; evcil hayvan besleyebilirsiniz. Bu durumda yönetim kurulunun veya genel kurulun sonradan oy çokluğuyla aldığı ‘hayvan beslenemez’ kararı yok hükmündedir ve hayvanınızı çıkartamaz. Böyle bir yasak ancak tüm maliklerin beşte dört çoğunluğuyla yönetim planı değiştirilerek konabilir; üstelik bu değişiklik bile, karardan önce hayvan besleyenleri değil yalnızca sonradan taşınanları bağlar. Bu yüzden anlaşmazlıkta ilk yapılacak şey, e-Devlet veya Tapu Müdürlüğü üzerinden yönetim planını çıkarıp incelemektir.
Sözleşmedeki Yasak, Komşuluk Sınırı ve Ev Sahibinin Yolu
Kira sözleşmesinde ‘evde evcil hayvan beslenemez’ maddesi bulunuyor ve imzalanmışsa bu hüküm bağlayıcı kabul edilir; ancak dikkat: salt bu yasağa aykırılık, ortada somut bir rahatsızlık veya taşınmaza zarar (hor kullanma) yoksa tek başına otomatik tahliye sonucu doğurmaz. Nitekim kişinin kişisel özgürlük alanına ve hobilerine ilişkin aşırı kısıtlamalar, sözleşmede yazılı olsa bile dürüstlük kuralı ve genel işlem koşulları çerçevesinde denetlenebilir. Yargıtay’ın ‘küçük hayvan serbest, büyük hayvan yasak’ gibi tür/boyut üzerinden kategorik bir yaklaşımı da yoktur; her olay somut olarak değerlendirilir. Asıl belirleyici sınır komşuluk hukukudur: hayvan sürekli ve aşırı gürültü yapıyor, kötü kokuya yol açıyor, ortak alanları kirletiyor ya da güvenlik riski (saldırgan/tehlikeli hayvan) oluşturuyorsa sorun doğar; ölçü ‘çekilmez rahatsızlık’tır, arada bir havlayan bir köpek yeterli değildir. Kiraya verenin izleyeceği yol da bellidir: kiracının hayvanı komşuları rahatsız ediyor veya kiralananı özen borcuna aykırı kullanıyorsa, kiraya veren yazılı bir ihtarla en az 30 gün süre verip aykırılığın giderilmesini ister (TBK m.316); ihtara rağmen giderilmez veya rahatsızlık katlanılamaz ve sürekli hâle gelirse, sözleşmeyi feshedip Sulh Hukuk Mahkemesinde tahliye davası açabilir. Hiçbir hâlde mahkeme kararı olmadan; ne ev sahibi, ne yönetim, ne zabıta, ne de komşu imza kampanyası hayvanı evden çıkaramaz ve rahatsızlık iddiası bilirkişi (veteriner ve çevre incelemesi, ses ölçümü) ile tespit edilir.
Üç Belge Hiyerarşisi: Hangisi Üstün?
Evcil hayvan tartışmasında dayanılan belgeler farklı hukuki güçtedir. Çatışma hâlinde hangisinin öncelikli olduğu bilinmelidir.
| Belge | Kimi bağlar? | Gücü |
|---|---|---|
| Yönetim planı | Bütün kat maliklerini, mirasçılarını ve bağımsız bölümü sonradan edinen veya kullananları | En üstün — sözleşme niteliğindedir |
| Kira sözleşmesi | Yalnızca taraflarını | Taraflar arasında geçerli; yönetim planına aykırı olamaz |
| Kat malikleri kurulu kararı | Malikleri ve kullananları | Yönetim planında düzenlenmemiş konularda etkili |
Yönetim planında yasak yoksa, tek başına yönetim kararıyla mutlak yasak getirilmesi tartışmalıdır. Yönetim planı, kat mülkiyeti düzeninin temel belgesidir ve değiştirilmesi nitelikli çoğunluk gerektirir. Buna karşılık olağan kat malikleri kurulu kararı, yönetim planında düzenlenmiş bir hususu ortadan kaldıramaz. Bu nedenle tartışmanın ilk adımı, yönetim planının tapu müdürlüğünden temin edilip ilgili maddesinin okunmasıdır.
Yasak Yoksa: Komşuluk Sınırı Nasıl Değerlendirilir?
Yönetim planında açık bir yasak bulunmuyorsa, değerlendirme rahatsızlık ekseninde yapılır. Ölçüt, hayvanın varlığı değil doğurduğu somut etkidir.
| Rahatsızlık oluşturabilen | Tek başına yeterli olmayan |
|---|---|
| Süreklilik gösteren, gece saatlerine taşan ses | Hayvanın türü veya boyutu |
| Ortak alanların kirletilmesi | Komşuların kişisel rahatsızlığı veya korkusu |
| Sağlık ve hijyen sorunu doğuran koşullar | Asansörde karşılaşma gibi olağan durumlar |
| Saldırganlık gösteren ve önlem alınmayan hayvan | Genel nitelikli şikâyetler |
Sağ sütunun ortak özelliği şudur: hukuk, hayvan beslemeyi kendiliğinden bir taşkınlık saymaz. Değerlendirmede aranan, komşuların olağan hoşgörü sınırını aşan somut bir rahatsızlığın bulunmasıdır. Bu nedenle şikâyette bulunan tarafın da somut olay, tarih ve etki göstermesi beklenir.
Hayvan Sahibinin Alması Gereken Önlemler
Uyuşmazlığın büyümesini önleyen ve dava aşamasında konum sağlayan adımlar:
- Kayıt ve aşılar. Kimliklendirme ve aşı kayıtlarının güncel tutulması; mevzuatın öngördüğü kayıt yükümlülüklerinin yerine getirilmesi.
- Ortak alan kuralları. Tasma ve gerekiyorsa ağızlık kullanımı; ortak alanların temizliğinin sağlanması.
- Ses yönetimi. Uzun süre yalnız bırakmaktan kaynaklanan havlama sorunu için önlem alınması ve bunun belgelenmesi.
- Yazılı iletişim. Şikâyet iletildiğinde alınan önlemlerin yazılı olarak bildirilmesi — iyiniyeti gösterir.
- Sözleşme aşaması. Kiralama öncesinde durumun açıkça konuşulması ve sözleşmeye izin verildiğine ilişkin kayıt konulması.
Sözleşmedeki yasağa aykırılık, doğrudan tahliye sonucu doğurmaz. Kira sözleşmesindeki bir yasağın ihlali, kural olarak önce aykırılığın giderilmesi için yazılı uyarı yapılmasını gerektirir. Kiraya verenin izleyeceği yol, doğrudan tahliye davası açmak değil; aykırılığın giderilmesini istemek ve sonuç alınamazsa sözleşmeye aykırılık hükümlerine dayanmaktır. Kiracı bakımından ise en güvenli tutum, uyarıyı aldıktan sonra somut önlem alıp bunu yazılı olarak bildirmektir.
Son olarak bir ayrım: yönetim planındaki yasak, malikleri ve kullananları birlikte bağlar. Bu nedenle “ben kiracıyım, yönetim planı beni ilgilendirmez” yaklaşımı hatalıdır. Buna karşılık kiraya verenin sözleşmeye koyduğu yasak, yalnızca kira ilişkisinin taraflarını bağlar ve yönetim planına aykırı biçimde genişletilemez.
Yönetim planı mı, sözleşme mi geçerli?
Belgelerinizi birlikte inceleyip hangi kuralın bağlayıcı olduğunu netleştirelim. Hukukçular Evi uzman avukat kadrosuyla yanınızda.
Sık Sorulan Sorular
Ev sahibim evcil hayvan beslememi yasaklayabilir mi?
Bu, öncelikle apartman/site yönetim planına, sonra kira sözleşmesine ve komşuluk hukuku kurallarına bağlıdır. Türk Borçlar Kanunu evcil hayvan beslemeye ilişkin doğrudan bir yasak içermez. Kural olarak evcil hayvan beslemek yasak değildir; ancak yönetim planında açık bir yasak varsa bu bağlayıcıdır. Yönetim planında ve sözleşmede yasak yoksa, ev sahibinin sırf ‘istemiyorum’ demesi tek başına sizi hayvanınızı beslemekten alıkoyamaz.
Yönetim planında yasak varsa ne olur?
Yönetim planı, apartmanın en bağlayıcı belgesidir (KMK m.28) ve tapuya ibraz edilir. Planda evcil hayvan beslenmesini açıkça yasaklayan bir hüküm varsa bu kesinlikle bağlayıcıdır; Yargıtay uygulamasına göre bu durumda hayvanın kimseye rahatsızlık verip vermediğine, gürültü yapıp yapmadığına dahi bakılmaz ve hayvanın uzaklaştırılmasına karar verilebilir. Bu yasak ancak yönetim planının değiştirilmesiyle (tüm maliklerin beşte dört çoğunluğuyla) kaldırılabilir.
Yönetim/genel kurul sonradan hayvan yasağı koyabilir mi?
Yönetim kurulu veya genel kurulun oy çokluğuyla sonradan aldığı ‘evcil hayvan beslenemez’ kararı, yönetim planında böyle bir hüküm yoksa hukuken yok hükmündedir ve tek başına bir hayvanı evden çıkartamaz. Yasak ancak yönetim planı değişikliğiyle konabilir; bu değişiklik dahi, karardan önce hayvan besleyenleri değil, sonradan binaya taşınanları bağlar.
Sözleşmede ‘hayvan beslenemez’ yazıyorsa çıkarılabilir miyim?
Böyle bir madde imzalanmışsa bağlayıcı kabul edilir; ancak salt bu yasağa aykırılık, somut bir rahatsızlık veya taşınmaza zarar (hor kullanma) yoksa tek başına otomatik tahliye sonucu doğurmaz. Kişinin özel yaşam alanına ilişkin aşırı kısıtlamalar dürüstlük kuralı çerçevesinde denetlenebilir. Ev sahibi tahliye isteyecekse, önce yazılı ihtarla en az 30 gün süre verip aykırılığın giderilmesini istemeli; sürmesi hâlinde Sulh Hukuk Mahkemesinde tahliye davası açmalıdır. Hiçbir hâlde mahkeme kararı olmadan hayvan evden çıkarılamaz.
Komşularım şikâyetçi; hayvanım yüzünden evden atılır mıyım?
Yalnızca komşu şikâyeti veya imza kampanyası hayvanınızı evden çıkaramaz. Belirleyici ölçüt ‘çekilmez rahatsızlık’tır: hayvan sürekli ve aşırı gürültü yapıyor, kötü kokuya yol açıyor, ortak alanları kirletiyor ya da tehlike (saldırgan/tehlikeli hayvan) oluşturuyorsa, bu somut delillerle (bilirkişi, veteriner ve çevre incelemesi, ses ölçümü) ispatlanmak zorundadır. Arada bir havlayan bir köpek tahliye için yeterli görülmez; mahkeme kiracının barınma hakkı ile komşuların huzuru arasında bir denge kurar.
📘 Ana Rehber: Kira Hukuku Rehberi
📚 İlgili Rehberler
Bu konuda avukat desteğine mi ihtiyacınız var?
Durumunuzu Hukukçular Evi uzman kadrosuyla değerlendirin; ilk görüşme için hemen ulaşın.
Dosyanız için değerlendirme
Süreler kısadır ve usul hataları geri alınamaz. Belgelerinizi birlikte inceleyelim.
Bu içerik Gayrimenkul ve Kira Hukuku alanındadır.
Gayrimenkul ve Kira Hukuku Rehberi · Bu alandaki tüm rehberler · Tüm hukuk dalları
Bu konuyla bağlantılı bir diğer rehberimiz: Türkiye’de Hayvan Hakları ve 7527 Sayılı Kanun Rehberi.


