2026 itibarıyla değeri 186.000 TL altındaki tüketici uyuşmazlıklarında Tüketici Hakem Heyetine başvuru zorunludur; bu tutar ve üzerinde Tüketici Mahkemesi görevlidir ve dava öncesi arabuluculuk şarttır. Hakem heyeti 6 ay içinde karar verir, kararı bağlayıcı ve ilam niteliğindedir; itiraz tebliğden iki hafta içinde tüketici mahkemesine yapılır (6502 sayılı Kanun m.70; süre 7499 sayılı Kanunla on beş günden iki haftaya çıkarılmıştır). Bu rehberde başvuru yolunu, parasal sınırı ve süreci yalın bir dille açıklıyoruz.
📚 İlgili Rehberler
Bir mal veya hizmette mağdur mu oldunuz?
Doğru başvuru yolu ve süreç için tüketici uyuşmazlığınızı birlikte değerlendirelim. Hukukçular Evi yanınızda.
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsAppİki ayrı yol: Hakem heyeti mi, mahkeme mi?
Tüketici uyuşmazlıklarında ilk ve en kritik soru, nereye başvurulacağıdır. Bunun cevabı, uyuşmazlığın parasal değerine bağlıdır ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile belirlenir. 2026 yılı için belirleyici eşik 186.000 TL’dir:
- 186.000 TL altındaki uyuşmazlıklar: İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyetlerine başvuru zorunludur.
- 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklar: Tüketici Mahkemesi görevlidir; ancak dava öncesi arabuluculuk şarttır.
Bu parasal sınır her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir; başvuru anında geçerli tutarın kontrol edilmesi önemlidir.
Hakem heyetine başvuru bir dava şartıdır
186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda Tüketici Hakem Heyetine başvuru, atlanamayacak bir ön yoldur. Bu sınırın altında kalan talepler için doğrudan Tüketici Mahkemesinde dava açılamaz; açılan davalar mahkemece görevsizlik (yargı yolunun caiz olmaması) gerekçesiyle usulden reddedilir. Yani küçük değerli bir uyuşmazlıkta soluğu mahkemede almak yerine, önce hakem heyetine başvurmak gerekir. Bu sistem, küçük uyuşmazlıkların hızlı, basit ve masrafsız çözülmesini amaçlar.
Parasal sınır kamu düzenindendir
Görevli merci belirlenirken önemli iki kural vardır. Birincisi: sınır, uyuşmazlığın doğduğu (malın alındığı veya hizmetin ifa edildiği) tarihe göre değil, merciye başvurunun yapıldığı tarihteki parasal sınıra göre belirlenir. İkincisi: bu sınır kamu düzenine ilişkindir ve tarafların iradesiyle değiştirilemez. Yani taraflar anlaşarak 186.000 TL altındaki bir uyuşmazlığı doğrudan mahkemeye taşıyamaz; aynı şekilde üzerindeki bir uyuşmazlığı da hakem heyetinde çözemez.
Hakem heyeti süreci ve kararın gücü
Tüketici hakem heyetleri, başvuru tarihinden itibaren en geç 6 ay içinde karar vermek zorundadır. Verilen kararlar taraflar için bağlayıcıdır ve kesinleşen kararlar ilam (mahkeme kararı) niteliğindedir. Bu çok önemli bir noktadır: hakem heyeti basit bir arabuluculuk kurulu değildir; kararı bağlayıcıdır ve uyulmazsa, İcra ve İflas Kanunu kapsamında ilamlı icra takibine konu edilerek icra dairesi aracılığıyla tahsil edilebilir.
Karara itiraz
Hakem heyeti kararından memnun olmayan taraf, çözümsüz değildir. Taraflar, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki Tüketici Mahkemesine (tüketici mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesine) itiraz edebilir. İtiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir. Ancak daha önce karar veren hakem heyetine itiraz amacıyla yeniden başvuru yapılamaz.
Tüketici mahkemesinde harç muafiyeti
186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda yol farklıdır: önce dava şartı arabuluculuğa başvurulur; anlaşma sağlanamazsa düzenlenen son tutanak eklenerek Tüketici Mahkemesinde dava açılır. Tüketici Mahkemelerinin önemli bir avantajı, tüketiciler için sağlanan harç muafiyetidir. Tüketiciler dava açarken başvuru harcı ve peşin harç ödemez; bu, milyonluk davalarda dahi adalete erişim önündeki en büyük maddi engeli kaldırır. Ancak bu muafiyet yargılama giderlerini (tebligat, posta, bilirkişi, keşif ücreti) kapsamaz; HMK gereği davacı tüketici gider avansını yatırmak zorundadır.
Başvuru nasıl yapılır?
Tüketici Hakem Heyetine başvuru ücretsizdir ve vekil (avukat) ile temsil zorunluluğu yoktur. Başvurular, tüketicinin yerleşim yerindeki veya işlemin yapıldığı yerdeki Kaymakamlık ya da Ticaret İl Müdürlüğü bünyesindeki heyetlere fiziki olarak veya e-Devlet (TÜBİS) üzerinden elektronik ortamda yapılabilir. Başvuru dilekçesinde uyuşmazlığın konusu, talep ve dayanaklar açıkça belirtilmeli; fatura, garanti belgesi gibi deliller eklenmelidir. Süreç görece basit olsa da, özellikle yüksek tutarlı veya teknik uyuşmazlıklarda bir avukattan destek almak hak kaybını önlemek açısından faydalı olabilir.
📘 İlgili Rehberler
İtiraz Aşamasının Mekaniği
Hakem heyeti kararına itiraz, yeni bir dava değil; kararın hukuka uygunluğunun denetlendiği özel bir yoldur.
| Unsur | Açıklama |
|---|---|
| Süre | Tebliğden itibaren iki hafta; hak düşürücüdür, uzatılamaz |
| Sürenin işleyişi | Gün esaslıdır; tebliğ günü hesaba katılmaz |
| Yetkili mahkeme | Heyetin bulunduğu yer veya tüketicinin yerleşim yeri |
| Arabuluculuk | İtiraz davalarında dava şartı değildir |
| İcraya etkisi | İtiraz icrayı durdurmaz; talep üzerine hâkim tedbir yoluyla durdurabilir |
| Sonuç | İtiraz üzerine verilen karar kesindir; üst kanun yolu yoktur |
Beşinci satır itiraz eden taraf için tuzaktır. İtiraz dilekçesi verilmiş olması, hakem heyeti kararının icrasını kendiliğinden durdurmaz; karşı taraf bu arada ilamlı icra takibi başlatabilir. Durdurma ancak talep edilirse ve hâkim uygun görürse tedbir yoluyla mümkündür. Bu nedenle itiraz dilekçesinde; kararın icrasının tedbiren durdurulması ayrıca ve gerekçeli olarak istenmeli, aksi hâlde dava kazanılsa dahi bu arada tahsilat gerçekleşmiş olabilir.
Süre Kaçarsa: Geri Dönüşü Var mı?
İki haftalık sürenin kaçırılması, düşünülenden daha ağır sonuç doğurur.
- Kesinleşme. Süre içinde itiraz edilmezse karar kesinleşir.
- İlam niteliği. Kesinleşen karar, ilamların icrasına ilişkin hükümlere göre yerine getirilir.
- İstirdat yolu kapalı. Kesinleşen karara karşı sonradan geri alma davası açılamaz.
- Yeniden başvuru yok. Aynı heyete itiraz amacıyla yeniden başvurulamaz.
- Tebligat denetimi. Tek çıkış yolu, tebligatın usulsüz olduğunu ortaya koymaktır.
Beşinci madde son çaredir ve titizlik ister. Süre kaçırıldığında yapılabilecek tek şey, kararın usulüne uygun tebliğ edilmediğini göstermektir. Bu nedenle önce tebligat parçası incelenmeli; adres doğru mu, kime teslim edilmiş, muhtara bırakılmışsa bildirim yapılmış mı, elektronik tebligat kullanılmışsa sisteme erişim kayıtları ne diyor — hepsi denetlenmelidir. Usulsüzlük ortaya konabilirse süre, öğrenme tarihinden işletilir.
Parasal Sınır Hesabı: Neyi Kapsar?
Eşik hesabında hangi kalemlerin dikkate alınacağı, hangi mercie gidileceğini belirler.
| Kalem | Değerlendirme |
|---|---|
| Asıl alacak | Uyuşmazlığın değerini belirleyen temel kalem |
| Talep tarihi | Başvuru anında yürürlükteki eşik esas alınır |
| Kısmi talep | Alacağı bölerek eşiğin altına inmek görev kuralını dolanmak sayılabilir |
| Birden çok işlem | Aynı ilişkiden doğan talepler birlikte değerlendirilir |
| Manevi tazminat | Heyetin görev alanı dışında kalabilir; mahkeme yolu gerekir |
Üçüncü satır kısayol arayanlar için uyarıdır. Eşiğin üzerindeki bir alacağı bölerek hakem heyetine taşımak — örneğin yüz bin liralık talebi iki ayrı başvuruya ayırmak — görev kuralının dolanılması olarak değerlendirilebilir ve başvurular reddedilebilir. Görev kuralı kamu düzenine ilişkindir ve re’sen gözetilir. Bu nedenle uyuşmazlığın gerçek değeri baştan doğru hesaplanmalı, doğru mercie tek başvuru yapılmalıdır.
Başvuru Dosyasında Aranan Belgeler
Heyet dosya üzerinden inceleme yapar; sunulmayan belge yok sayılır.
| Belge | İşlevi |
|---|---|
| Fatura veya sipariş | Tüketici işleminin varlığı ve tarihi |
| Ödeme kaydı | Dekont, ekstre veya tahsilat makbuzu |
| Sözleşme | Ön bilgilendirme formu ve varsa ekleri |
| Yazışmalar | Satıcıya yapılan başvuru ve alınan cevaplar |
| Servis kayıtları | Ayıplı mal iddiasında onarım geçmişi |
| Talep | Ne istendiği tereddütsüz yazılmalı: iade mi, onarım mı, bedel indirimi mi? |
Son satır kararın kapsamını belirler. Heyet, talep edilenle bağlıdır; dilekçede yalnızca “mağduriyetimin giderilmesini talep ederim” yazıldığında, hangi seçimlik hakkın kullanıldığı anlaşılmaz ve karar beklenenden dar çıkabilir. Bu nedenle başvuruda; kullanılan seçimlik hak açıkça belirtilmeli, tutar gösterilmeli ve talep sırası yazılmalıdır. Örneğin öncelikle bedel iadesi, kabul edilmezse ücretsiz onarım biçiminde kademeli talep kurulabilir.
Mevzuat Haritası
| Hüküm | Düzenlediği konu |
|---|---|
| 6502 m. 3 | Tüketici ve tüketici işlemi tanımı |
| 6502 m. 66 | Tüketici hakem heyetlerinin kuruluşu |
| 6502 m. 68 | Başvuru zorunluluğu, parasal sınır ve yetki |
| 6502 m. 70 | Kararların bağlayıcılığı, itiraz ve icra |
| 6502 m. 73 | Tüketici mahkemeleri, harç muafiyeti, yetki ve usul |
| 6502 m. 73/A | Dava şartı arabuluculuk ve istisnaları |
| 6502 m. 74 | Üretimin veya satışın durdurulması |
| 6502 m. 84 | Yönetmelik ve tebliğ çıkarma yetkisi |
| 2026 Tebliği | RG: 23/12/2025, 33116 — parasal sınırlar |
| Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği | RG: 21/9/2022, 31960 — m. 6 parasal sınır |
| İİK m. 24 vd.; m. 33 | İlamların icrası ve icranın geri bırakılması |
| HMK m. 316 vd. | Basit yargılama usulü |
2026 Sınırının Künyesi
Yazıdaki tutar doğru; dosyada kullanılırken dayanağıyla birlikte yazılması gerekir çünkü her yıl değişir.
| Unsur | İçerik |
|---|---|
| Tutar | Değeri 186.000 TL’nin altında bulunan uyuşmazlıklarda İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyetleri görevlidir |
| Dayanak | 6502 m. 68 ve m. 84 ile Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m. 6‘ya dayanılarak çıkarılan Tebliğ |
| Künye | RG: 23/12/2025, 33116 |
| Oran | 2025 yılı yeniden değerleme oranı yüzde 25,49 |
| Yürürlük | 1/1/2026‘dan itibaren yapılan başvurularda |
| Önceki tutar | 2025 yılı için 149.000 TL |
“Altında” kelimesi sınırı tam tutarda keser ve bu, en sık yapılan hesap hatasıdır. Hüküm “186.000 TL’nin altında” der; dolayısıyla uyuşmazlığın değeri tam olarak 186.000 TL ise hakem heyeti görevli değildir ve yol tüketici mahkemesidir. Aynı şekilde yıl geçişinde de dikkat gerekir: 31/12/2025‘e kadar yapılan başvurularda 149.000 TL, 1/1/2026‘dan itibaren yapılanlarda 186.000 TL uygulanır. Belirleyici olan uyuşmazlığın doğduğu tarih değil, başvurunun yapıldığı tarihtir. Bu nedenle yıl sonunda hazırlanan bir dosyada, birkaç gün beklemek görevli mercii değiştirebilir.
m. 68’in Üç Fıkrası
Maddenin yalnızca birinci cümlesi bilinir; diğer hükümler pratikte doğrudan işe yarar.
| Fıkra | Kural |
|---|---|
| m. 68/1 | “Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla“; sınırın altındaki uyuşmazlıklarda başvuru zorunludur. Bu değerlerin üzerindeki uyuşmazlıklar için heyete başvuru yapılamaz |
| m. 68/2 | Heyetler kendilerine yapılan başvuruları gereğini yapmak üzere kabul etmek zorundadır |
| m. 68/3 | Başvurular, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu veya tüketici işleminin yapıldığı yerdeki heyete yapılabilir |
Birinci fıkranın giriş kaydı, zorunluluğun sınırını çizer. “Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla” ifadesi, hakem heyetine başvuru zorunluluğunun icra takibi yollarını kapatmadığı anlamına gelir. Elinde senet, çek ya da ilam niteliğinde belge bulunan bir tüketici, bunlara dayalı takip yolunu kullanmak için heyet kararını beklemek zorunda değildir. Bu kayıt, özellikle ödenmiş bedelin iadesi gibi taleplerde alternatif bir yol açar.
Üçüncü fıkra bir seçim hakkı tanır ve bu hak çoğu zaman kullanılmaz. Başvuru, tüketicinin yerleşim yeri ya da işlemin yapıldığı yer heyetlerinden birine yapılabilir. İnternetten alışverişte satıcının bulunduğu şehre gitmek gerekmez; tüketici kendi yerleşim yerindeki heyete başvurabilir. Başvurulacak ilçede heyet bulunmaması hâlinde başvuru kaymakamlığa yapılabilir; kaymakamlık başvuruyu TÜBİS‘e kaydederek yetkili heyete iletir. İkinci fıkra ise heyetin başvuruyu kabul etmek zorunda olduğunu söyler — “bu bizim işimiz değil” denilerek evrakın geri çevrilmesi hukuka aykırıdır; yetkisizlik veya görevsizlik varsa bu, karar ile tespit edilir.
Karar Süresinin Uzatılabilen Kısmı
Yazının verdiği altı aylık süre doğrudur; ancak sürenin uzatılabileceği eklenmelidir.
| Aşama | Süre |
|---|---|
| Asıl süre | Başvuru tarihinden itibaren en geç altı ay |
| Uzatma | Gereken durumlarda en fazla üç ay |
| İnceleme | Dosya üzerinden; sunulmayan belge yok sayılır |
Bu, bekleme planını etkiler. Zamanaşımı yaklaşan bir alacakta, heyet sürecinin dokuz aya kadar uzayabileceği hesaba katılmalıdır. Sürenin dolmasına rağmen karar verilmemesi hâlinde ne yapılacağı ayrıca değerlendirilmeli; dosya takipsiz bırakılmamalıdır.
m. 70/3: İtiraz Mahkemesinin Kararı Değiştirme Yetkisi
Yazının “itiraz yeni bir dava değildir” tespiti doğrudur; maddede bunun somut karşılığı vardır ve çoğu dilekçede kullanılmaz.
6502 m. 70 uyarınca, itiraz olunan karar esas yönünden kanuna uygun olup da kanunun olaya uygulanmasında hata edilmiş olmasından dolayı itirazın kabulü gerekiyorsa veya kanuna uymayan husus yeniden yargılamayı gerektirmiyorsa, tüketici mahkemesi evrak üzerinde, kararı değiştirerek itirazın kabulüne karar verebilir.
Bu yetki, itirazın nasıl kurulacağını değiştirir. Hüküm, mahkemeye yalnızca “kabul” veya “ret” seçeneği bırakmaz; kararı değiştirerek sonuçlandırma imkânı tanır. Bu nedenle itiraz dilekçesinde talep, “hakem heyeti kararının kaldırılması” ile yetinmemeli; kararın ne yönde değiştirilmesi gerektiği de somut olarak yazılmalıdır — hangi tutar, hangi seçimlik hak, hangi tarihten itibaren faiz. Dilekçe bu biçimde kurulduğunda, dosyanın yeniden heyete dönmesi gerekmeden evrak üzerinde sonuçlanması mümkün olur. Buna karşılık yalnızca soyut bir kaldırma talebi, mahkemeyi dar bir değerlendirmeye sıkıştırır.
Kararın icra rejimi de aynı maddededir. Tüketici hakem heyeti kararları, İcra ve İflas Kanunu’nun ilamların yerine getirilmesine ilişkin hükümlerine göre yerine getirilir. Yazının doğru uyardığı gibi itiraz icrayı kendiliğinden durdurmaz; durdurma için İİK‘nın icranın geri bırakılmasına ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde ayrıca talepte bulunulması gerekir.
m. 73: Mahkemenin Dört Ayrı Kuralı
Yazının harç muafiyeti tespiti maddenin yalnızca bir fıkrasıdır; diğerleri de dosyayı doğrudan etkiler.
| Fıkra | Kural |
|---|---|
| Görev | Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir |
| Harç | Bakanlık, tüketiciler ve tüketici örgütleri tarafından açılan davalar Harçlar Kanunu‘nda düzenlenen harçlardan muaftır |
| Yetki | Tüketici davaları, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki mahkemede de açılabilir |
| Usul | Tüketici mahkemelerinde görülecek davalar HMK‘nın basit yargılama usulüne ilişkin hükümlerine göre yürütülür |
Dördüncü satır, dilekçe takvimini sıkıştırır ve sıkça gözden kaçar. Basit yargılama usulünde cevap süresi yazılı usule göre kısadır ve taraflar dilekçelerini ikişer değil birer kez verir; replik ve düplik aşaması yoktur. Bunun anlamı şudur: tüm iddia, savunma ve deliller ilk dilekçeyle ortaya konulmalıdır. Sonradan delil sunma ve iddia genişletme imkânı yazılı usule göre daha dardır. Üçüncü satır ise tüketicinin lehine bir seçimlik yetki tanır: dava, genel yetki kurallarına göre yetkili mahkemenin yanında tüketicinin kendi yerleşim yerinde de açılabilir. Sözleşmeye konulan “yetkili mahkeme … mahkemeleridir” kayıtları bu hakkı ortadan kaldırmaz ve ayrıca haksız şart denetimine tabidir.
m. 73/A: Arabuluculuğun İstisnaları
Yazı, itiraz davalarında arabuluculuğun aranmadığını doğru belirtir; bu, maddedeki beş istisnadan biridir ve tamamının bilinmesi gerekir.
| İstisna | Açıklama |
|---|---|
| Hakem heyetinin görev alanı | Parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklar — zaten heyet yolu zorunludur |
| Hakem heyeti kararlarına itiraz | İtiraz davalarında arabuluculuk aranmaz |
| Tüketici örgütleri ve Bakanlıkça açılan davalar | Genel nitelikli talepler |
| Üretimin veya satışın durdurulması | m. 74 kapsamındaki davalar |
| Taşınmazın aynından doğan uyuşmazlıklar | Tüketici işlemi niteliğinde olsa dahi |
Beşinci istisna, konut ve devremülk dosyalarında belirleyicidir. Tüketici işlemi mahiyetinde olsa dahi taşınmazın aynından doğan uyuşmazlıklar — tapu iptali ve tescil gibi — arabuluculuk dava şartının dışındadır. Buna karşılık aynı sözleşmeden doğan alacak talepleri bu istisnanın dışında kalabilir. Bu nedenle karma taleplerde dilekçe hazırlanmadan önce her talebin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekir: bir kısım talep için arabuluculuk zorunlu, diğeri için değilse, güvenli yol arabuluculuğa başvurmaktır — gereksiz başvuru davayı düşürmez, eksik başvuru düşürür.
Görevli Mercii Belirleyen İki Ön Soru
Parasal sınırdan önce yanıtlanması gereken iki soru vardır; bunlar atlandığında tutar hesabı anlamsız kalır.
| Soru | Neden önce sorulur? |
|---|---|
| 1. Taraf tüketici mi? | 6502 m. 3 — ticari veya mesleki olmayan amaçla hareket etme şartı; şirket adına alım tüketici işlemi değildir |
| 2. Uyuşmazlık tüketici işleminden mi doğuyor? | Heyetin ve mahkemenin görevi buna bağlıdır |
| 3. Değer nedir? | Ancak ilk iki soru olumlu yanıtlanırsa anlam taşır |
Tüketici sıfatı taşımayan bir talep, tutarı ne olursa olsun bu yollara girmez. Şirket adına yapılan alımlar, mesleki faaliyet kapsamındaki edinimler ve tacirler arası işlemler 6502 kapsamı dışındadır; bunlarda genel yargı yolu ve ticari dava rejimi işler. Başvuru öncesinde faturanın kime kesildiği ve edinim amacının ne olduğu bu nedenle kontrol edilmelidir.
Değer Hesabında Talebin Niteliği
Yazının “kısmi talep” uyarısı isabetlidir; hesabın ölçütü talebin gerçek içeriğidir.
| Talep | Uyuşmazlık değeri |
|---|---|
| Ürünün iadesi ve bedelin geri alınması | Satış bedelinin tamamı |
| Bedel indirimi | Talep edilen indirim tutarı |
| Ücretsiz onarım | Onarımın ekonomik karşılığı |
| Alacağı bölerek başvuru | Görev kuralının dolanılması sayılabilir |
Aynı ürün üzerinden iki farklı talep, iki farklı mercie gidebilir. Üç yüz bin liralık bir üründe yalnızca kırk bin liralık bedel indirimi istenmesi ile ürünün tamamının iade edilip üç yüz bin lira geri istenmesi aynı uyuşmazlık değerine sahip değildir: birincisinde hakem heyeti, ikincisinde mahkeme görevlidir. Bu nedenle başvuru hazırlanırken önce hangi seçimlik hakkın kullanılacağına karar verilmeli; merci tespiti bundan sonra yapılmalıdır. Talep sonradan değiştirildiğinde görevli merci de değişebileceğinden, seçim baştan yapılmalıdır. Yazının doğru işaret ettiği kademeli talep kurgusu — önce bedel iadesi, kabul edilmezse ücretsiz onarım — bu nedenle değerin en yüksek kalemine göre hesaplanmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Tüketici uyuşmazlığımda nereye başvurmalıyım?
Parasal değere bağlıdır. 2026 için değeri 186.000 TL’nin altında olan uyuşmazlıklarda İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyetlerine başvuru zorunludur; 186.000 TL ve üzerinde Tüketici Mahkemesi görevlidir ve dava öncesi arabuluculuk şarttır.
Bu tutarın dayanağı nedir?
6502 m. 68 ve m. 84 ile Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m. 6‘ya dayanılarak çıkarılan ve 23/12/2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliğ; artış oranı yüzde 25,49.
Tam 186.000 TL ise hangi merci görevli?
Mahkeme. Hüküm “186.000 TL’nin altında” der; tam tutarda ve üzerinde hakem heyeti görevli değildir.
Parasal sınır hangi tarihe göre belirlenir?
Uyuşmazlığın doğduğu tarihe göre değil, başvurunun yapıldığı tarihteki sınıra göre. 31/12/2025‘e kadar 149.000 TL, 1/1/2026‘dan itibaren 186.000 TL uygulanır.
Taraflar anlaşarak mercii değiştirebilir mi?
Hayır. Bu sınır kamu düzenine ilişkindir ve re’sen gözetilir; taraf iradesiyle değiştirilemez.
Hakem heyetine başvurmadan doğrudan dava açabilir miyim?
Hayır. Sınırın altındaki uyuşmazlıklarda heyete başvuru zorunlu bir ön yoldur; doğrudan açılan dava usulden reddedilir.
Bu zorunluluğun bir istisnası var mı?
m. 68/1 “Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla” diye başlar; yani zorunluluk icra takibi yollarını kapatmaz. Senet, çek ya da ilam niteliğinde belge varsa bu yol için heyet kararı beklenmez.
Sınırın üzerindeki bir işi heyete taşıyabilir miyim?
Hayır. m. 68/1: “Bu değerlerin üzerindeki uyuşmazlıklar için tüketici hakem heyetlerine başvuru yapılamaz.”
Hangi heyete başvurmalıyım?
m. 68/3 seçim hakkı tanır: tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu veya tüketici işleminin yapıldığı yerdeki heyete. İnternetten alışverişte satıcının şehrine gitmek gerekmez.
İlçemde heyet yoksa?
Başvuru kaymakamlığa yapılabilir; kaymakamlık başvuruyu TÜBİS‘e kaydederek yetkili heyete iletir.
Heyet başvurumu geri çevirebilir mi?
Hayır. m. 68/2 uyarınca heyetler kendilerine yapılan başvuruları gereğini yapmak üzere kabul etmek zorundadır; yetkisizlik veya görevsizlik varsa bu kararla tespit edilir.
Heyet ne kadar sürede karar verir?
Başvuru tarihinden itibaren en geç altı ay; gereken durumlarda en fazla üç ay uzatılabilir. Zamanaşımı yaklaşan alacaklarda sürecin dokuz aya uzayabileceği hesaba katılmalıdır.
Karar bağlayıcı mı?
Evet. Kararlar tarafları bağlar ve İcra ve İflas Kanunu’nun ilamların yerine getirilmesine ilişkin hükümlerine göre yerine getirilir; uyulmazsa ilamlı icra takibine konu edilebilir.
Hakem heyeti kararına itiraz edebilir miyim?
Evet. Kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, heyetin bulunduğu yer veya tüketicinin yerleşim yeri tüketici mahkemesine (yoksa asliye hukuk mahkemesine) itiraz edilir.
İtiraz süresi uzatılabilir mi?
Hayır; hak düşürücüdür. Süre gün esaslıdır ve tebliğ günü hesaba katılmaz.
İtiraz icrayı durdurur mu?
Durdurmaz. Karşı taraf bu arada ilamlı icra takibi başlatabilir. Durdurma ancak talep edilirse ve hâkim uygun görürse mümkündür; bu nedenle itiraz dilekçesinde ayrıca ve gerekçeli olarak istenmelidir.
Mahkeme itirazda ne yapabilir?
m. 70 önemli bir yetki tanır: karar esas yönünden kanuna uygun olup da kanunun olaya uygulanmasında hata edilmişse veya aykırılık yeniden yargılamayı gerektirmiyorsa, mahkeme evrak üzerinde, kararı değiştirerek itirazın kabulüne karar verebilir.
Bu, dilekçemi nasıl etkiler?
Talep, “kararın kaldırılması” ile yetinmemeli; kararın ne yönde değiştirilmesi gerektiği somut yazılmalıdır — hangi tutar, hangi seçimlik hak, hangi tarihten itibaren faiz. Aksi hâlde mahkeme dar bir değerlendirmeye sıkışır.
İtiraz kararına karşı ne yapabilirim?
Hiçbir şey; itiraz üzerine verilen karar kesindir ve üst kanun yolu yoktur. Daha önce karar veren heyete yeniden başvurularak da itiraz edilemez.
İki haftalık süreyi kaçırırsam?
Karar kesinleşir ve ilamların icrasına ilişkin hükümlere göre yerine getirilir; sonradan geri alma davası açılamaz. Tek çıkış yolu tebligatın usulsüz olduğunu ortaya koymaktır.
Tebligatı nasıl denetlerim?
Tebligat parçası incelenir: adres doğru mu, kime teslim edilmiş, muhtara bırakılmışsa bildirim yapılmış mı, elektronik tebligatta sisteme erişim kayıtları ne diyor. Usulsüzlük ortaya konabilirse süre öğrenme tarihinden işler.
Tüketici mahkemesinde dava açmak masraflı mı?
m. 73 uyarınca tüketiciler tarafından açılan davalar Harçlar Kanunu‘ndaki harçlardan muaftır. Ancak muafiyet yargılama giderlerini (tebligat, posta, bilirkişi, keşif) kapsamaz; gider avansı yatırılır.
Davayı nerede açabilirim?
m. 73 seçimlik yetki tanır: tüketici davaları, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki mahkemede de açılabilir. Sözleşmedeki yetki kaydı bu hakkı ortadan kaldırmaz ve ayrıca haksız şart denetimine tabidir.
Yargılama usulü nedir?
m. 73 uyarınca HMK‘nın basit yargılama usulü hükümleri uygulanır.
Bu usul neyi değiştirir?
Cevap süresi kısadır, taraflar dilekçelerini birer kez verir; replik ve düplik aşaması yoktur. Tüm iddia, savunma ve deliller ilk dilekçeyle ortaya konulmalıdır.
Arabuluculuk her davada şart mı?
Hayır. m. 73/A beş istisna öngörür: hakem heyetinin görev alanındaki uyuşmazlıklar, hakem heyeti kararlarına itiraz, tüketici örgütleri ve Bakanlıkça açılan davalar, m. 74 kapsamındaki üretim veya satışın durdurulması davaları ve taşınmazın aynından doğan uyuşmazlıklar.
Karma taleplerde ne yapmalıyım?
Her talebi ayrı ayrı değerlendirin. Bir kısmı için arabuluculuk zorunlu, diğeri için değilse güvenli yol başvurmaktır: gereksiz başvuru davayı düşürmez, eksik başvuru düşürür.
Merci tespitinde ilk soru parasal sınır mı?
Hayır. Önce iki soru: taraf tüketici mi (6502 m. 3 — ticari veya mesleki olmayan amaç) ve uyuşmazlık tüketici işleminden mi doğuyor. Ancak bunlar olumlu ise değer hesabı anlam taşır.
Şirket adına aldığım üründe bu yollar işler mi?
Kural olarak hayır. Şirket adına alımlar, mesleki faaliyet kapsamındaki edinimler ve tacirler arası işlemler 6502 kapsamı dışındadır; genel yargı yolu ve ticari dava rejimi işler. Faturanın kime kesildiği kontrol edilmelidir.
Değer nasıl hesaplanır?
Talebin gerçek hukuki ve ekonomik içeriğine göre. Ürünün iadesi ve bedelin geri alınmasında satış bedelinin tamamı; bedel indiriminde indirim tutarı; ücretsiz onarımda onarımın ekonomik karşılığı.
Aynı ürün iki farklı mercie gidebilir mi?
Evet. Üç yüz bin liralık bir üründe kırk bin liralık bedel indirimi istenirse hakem heyeti, ürünün tamamının iadesi istenirse mahkeme görevlidir. Bu nedenle hangi seçimlik hakkın kullanılacağına baştan karar verilmelidir.
Alacağımı bölerek heyete taşıyabilir miyim?
Bu, görev kuralının dolanılması sayılabilir ve başvurular reddedilebilir. Görev kuralı kamu düzenine ilişkindir ve re’sen gözetilir.
Hakem heyetine başvuru ücretli mi, avukat zorunlu mu?
Başvuru ücretsizdir ve vekille temsil zorunluluğu yoktur. Başvurular kaymakamlık ya da Ticaret İl Müdürlüğü bünyesindeki heyetlere fiziki olarak veya e-Devlet (TÜBİS) üzerinden yapılabilir.
Başvuruda hangi belgeler gerekir?
Fatura veya sipariş, ödeme kaydı, sözleşme ve ön bilgilendirme formu, satıcıyla yazışmalar, ayıplı mal iddiasında servis kayıtları. Heyet dosya üzerinden inceler; sunulmayan belge yok sayılır.
Talebimi nasıl yazmalıyım?
Heyet talep edilenle bağlıdır. Hangi seçimlik hakkın kullanıldığı açıkça belirtilmeli, tutar gösterilmeli ve talep sırası yazılmalıdır — örneğin önce bedel iadesi, kabul edilmezse ücretsiz onarım.
Tüketici uyuşmazlığınız için yanınızdayız
Hakem heyeti veya mahkeme süreciniz için bir avukatla görüşün. Hukukçular Evi yanınızda.
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsAppBu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her olay kendine özgüdür; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Dosyanız için değerlendirme
Süreler kısadır ve usul hataları geri alınamaz. Belgelerinizi birlikte inceleyelim.
İletişime GeçinBu içerik Tüketici Hukuku alanındadır.
Tüketici Hukuku Rehberi · Bu alandaki tüm rehberler · Tüm hukuk dalları
Atıf yapılan başlıca mevzuat: 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 3, 66, 68, 70, 73, 73/A, 74 ve 84; Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği (RG: 21/9/2022, 31960) m. 6; 6502 sayılı Kanunun 68 inci ve Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliğinin 6 ncı Maddelerinde Yer Alan Parasal Sınırların Artırılmasına İlişkin Tebliğ (RG: 23/12/2025, 33116); 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun ilamların icrasına ilişkin hükümleri; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun basit yargılama usulüne ilişkin hükümleri; 492 sayılı Harçlar Kanunu. Parasal sınır her yıl yeniden değerleme oranında güncellendiğinden, başvuru tarihinde yürürlükteki tutarın Ticaret Bakanlığı duyurusundan teyidi gerekir.
