Vefat eden bir kişi hakkında sosyal medyada ağır ifadeler paylaşılır; adı bir reklamda izinsiz kullanılır; mezarına zarar verilir. Yakınlar hukuki yola başvurmak ister ve şu cevapla karşılaşır: “Kişilik ölümle sona erer.” Bu doğrudur, ancak eksiktir. Hatıra korumasız değildir; koruma başka bir kapıdan gelir.
Bu rehberin dayandığı mevzuat
| Kanun | Madde | Düzenlediği konu |
|---|---|---|
| 4721 s. TMK | m.28 | Kişiliğin ölümle sona ermesi |
| 4721 s. TMK | m.23-24 | Kişiliğin korunması ve hukuka aykırılık |
| 4721 s. TMK | m.25 | Kişilik hakkına saldırıda davalar |
| 5237 s. TCK | m.125 | Hakaret suçu |
| 5237 s. TCK | m.130 | Kişinin hatırasına hakaret |
| 5237 s. TCK | m.131 | Soruşturma ve kovuşturma koşulu |
| 5237 s. TCK | m.73 | Şikâyet süresi |
| 6098 s. TBK | m.49 | Haksız fiil sorumluluğu |
| 6098 s. TBK | m.56 | Manevi tazminat |
| 6098 s. TBK | m.56/2 | Devredilmezlik ve mirasçılara geçmeme |
| 5651 s. K. | m.9 | İçeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi |
| 5187 s. Basın K. | m.14 | Düzeltme ve cevap hakkı |
| 6698 s. KVKK | — | Kişisel verilerin korunması |
Yakınınızın hatırasına yönelik saldırıda yanınızdayız
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Başlangıç Noktası: Kişilik Ölümle Sona Erer
4721 s. TMK m.28/1
Kişilik, çocuğun sağ olarak tamamıyla doğduğu anda başlar ve ölümle sona erer.
Bu hüküm, hukuki tabloyu belirler: ölen kişi artık hak süjesi değildir ve kişilik hakkı sahibi olamaz. Dolayısıyla mirasçılar, ölenin kişilik hakkına dayanarak dava açamaz.
Ancak koruma iki ayrı yoldan gelir.
Hatıranın korunmasında başvurulabilecek yollar
| Yol | Dayanağı | Kimin hakkı | Sonuç |
|---|---|---|---|
| Ceza yolu | TCK m.130 | Toplum düzeni (şikâyete bağlı) | Cezalandırma |
| Yakınların kendi hakkı | TMK m.24-25 | Yakınların kişilik hakkı | Tespit, men, tazminat |
| İnternet içeriği | 5651 s.K. | İlgili kişiler | Erişimin engellenmesi |
| Basında düzeltme | 5187 s.K. | İlgili kişiler | Düzeltme ve cevap |
| Ölenin devam eden davası | TBK m.56/2 | Mirasçılar (şarta bağlı) | Davanın sürdürülmesi |
Doğru dayanak: kendi kişilik hakkınız
Bu tablodaki ikinci satır, hukuki mücadelenin belkemiğidir. Yakınlar dava dilekçesinde «müteveffanın kişilik hakkı ihlal edilmiştir» derse, davalı taraf haklı olarak TMK m.28’i ileri sürer. Doğru kurulum şudur: «müvekkilin babasının hatırasına yönelik bu saldırı, müvekkilin kendi kişilik hakkını ihlal etmiştir». Yakın bir kişinin hatırasına yönelik ağır saldırı, o kişinin yakınlarının şeref ve manevi bütünlüğüne de dokunur. Dayanağın doğru kurulması, davanın kaderini belirler.
Ceza Yolu: TCK m.130
5237 s. TCK m.130
Bir kimsenin öldükten sonra hatırasına en az üç kişiyle ihtilat ederek hakaret eden kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Ceza, hakaretin alenen işlenmesi hâlinde, altıda biri oranında artırılır. Bir ölünün kısmen veya tamamen ceset veya kemiklerini alan veya ceset veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunan kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Bu madde, hukukumuzda ölünün hatırasını doğrudan koruyan hükümdür ve iki ayrı fiili cezalandırır.
TCK m.130’un unsurları
| Fiil | Unsurları | Not |
|---|---|---|
| Hatıraya hakaret | En az üç kişiyle ihtilat | Temel unsur |
| Alenen işlenmesi | Kamuya açık ortam | Ceza artırılır |
| Ceset veya kemikleri alma | Kısmen veya tamamen | Ayrı fiil |
| Ceset/kemiklere tahkir edici fiil | Aşağılayıcı davranış | Ayrı fiil |
| Şikâyet | Aranır (TCK m.131) | Yakınlarca |
| Şikâyet süresi | 6 ay (TCK m.73) | Öğrenmeden itibaren |
Üç kişi şartı sosyal medyada nasıl işler?
Maddedeki en az üç kişiyle ihtilat şartı, klasik hakaret suçundan farklı bir eşik getirir. Kapalı bir ortamda iki kişiye söylenen söz bu suçu oluşturmayabilir. Buna karşılık sosyal medya paylaşımları kural olarak çok sayıda kişiye ulaştığından bu şart kolaylıkla gerçekleşir; üstelik alenilik nedeniyle ceza artırımı da gündeme gelir. Şikâyette bulunulurken paylaşımın görüntülenme ve erişim verileri delil olarak sunulmalıdır.
Şikâyet Hakkı Kimde?
5237 s. TCK m.131
Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenen hariç; hakaret suçunun soruşturulması ve kovuşturulması, mağdurun şikâyetine bağlıdır. Mağdur, şikâyet etmeden önce ölürse veya suç ölmüş olan kişinin hatırasına karşı işlenmiş ise; ölenin ikinci dereceye kadar üstsoy ve altsoyu, eş veya kardeşleri tarafından şikâyette bulunulabilir.
Şikâyet hakkı sahiplerinin çevresi, mirasçılık çevresinden farklıdır ve bu fark önemlidir.
Şikâyet hakkı ile mirasçılığın karşılaştırması
| Kişi | Şikâyet edebilir mi (TCK m.131/2) | Mirasçı mı |
|---|---|---|
| Eş | Evet | Evet |
| Çocuk (altsoy) | Evet | Evet |
| Torun (ikinci derece altsoy) | Evet | Duruma göre |
| Ana baba (üstsoy) | Evet | Duruma göre |
| Büyükanne/büyükbaba | Evet | Duruma göre |
| Kardeş | Evet | Duruma göre |
| Amca, dayı, yeğen | Hayır | Duruma göre |
| Mirası reddeden çocuk | Evet | Hayır |
Son satır dikkat çekicidir: mirası reddeden bir çocuk, mirasçı sıfatını kaybetse dahi altsoy olduğu için şikâyet hakkını korur. Bu da gösterir ki şikâyet hakkı miras hukukundan değil, aile bağından doğar.
Şikâyet süreniz işliyor olabilir — hemen değerlendirelim
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Hukuk Yolu: Yakınların Kendi Davası
4721 s. TMK m.25
Davacı, hâkimden saldırı tehlikesinin önlenmesini, sürmekte olan saldırıya son verilmesini, sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespitini isteyebilir. Davacı bunlarla birlikte, düzeltmenin veya kararın üçüncü kişilere bildirilmesi ya da yayımlanması isteminde de bulunabilir. Davacının, maddî ve manevî tazminat istemleri ile hukuka aykırı saldırı dolayısıyla elde edilmiş olan kazancın vekâletsiz iş görme hükümlerine göre kendisine verilmesine ilişkin istemde bulunma hakkı saklıdır.
Bu hüküm, yakınlara zengin bir talep listesi sunar.
TMK m.25 kapsamındaki talepler
| Talep | İşlevi | Ne zaman kullanılır |
|---|---|---|
| Saldırı tehlikesinin önlenmesi | Önleyici | Saldırı henüz gerçekleşmemiş |
| Saldırıya son verilmesi | Durdurucu | Saldırı sürüyor |
| Hukuka aykırılığın tespiti | Belirleyici | Saldırı bitmiş ama etkisi sürüyor |
| Kararın yayımlanması | Onarıcı | İtibarın onarılması |
| Maddi tazminat | Zararın giderilmesi | Somut zarar varsa |
| Manevi tazminat | Elem ve üzüntü | Kişilik hakkı ihlali |
| Elde edilen kazancın devri | Kazanç iadesi | Ticari kullanımda |
En çok gözden kaçan talep: kazancın devri
TMK m.25/3’te yer alan hukuka aykırı saldırı dolayısıyla elde edilmiş kazancın vekâletsiz iş görme hükümlerine göre istenmesi, uygulamada en az kullanılan ancak bazı olaylarda en etkili taleptir. Ölmüş bir kişinin adı veya görüntüsü izinsiz olarak ticari amaçla kullanılmışsa, yakınlar yalnızca manevi tazminatla yetinmek zorunda değildir; bu kullanımdan elde edilen kazancın kendilerine verilmesini de isteyebilir. Reklam ve ürün kullanımlarında bu talep, manevi tazminattan çok daha yüksek tutarlara ulaşabilir.
📄 Ölenin Hatırasına Saldırıda Şikâyet ve Tazminat Dilekçesi Örneği
BÖLÜM 1 — CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA ŞİKÂYET
... CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA
ŞİKÂYETÇİLER : 1- ... (TC: ...) — Müteveffanın eşi
2- ... (TC: ...) — Müteveffanın oğlu
VEKİLİ : Av. ...
ŞÜPHELİ : ... (Bilinmiyorsa: hesap adı / URL bilgisi)
SUÇ : Kişinin hatırasına hakaret (TCK m.130)
SUÇ TARİHİ : .../.../2026
AÇIKLAMALAR :
1. Müvekkillerin yakını ... (TC: ...), .../.../2026 tarihinde vefat
etmiştir.
2. Şüpheli, .../.../2026 tarihinde ... platformunda "..." kullanıcı
adlı hesabından, müteveffanın hatırasına yönelik AĞIR HAKARET
İÇEREN paylaşımlarda bulunmuştur.
3. Paylaşımın ekran görüntüleri, bağlantı adresi (URL), tarih ve saat
bilgisi ile görüntülenme ve etkileşim verileri ekte sunulmuştur.
4. TCK m.130/1 uyarınca "Bir kimsenin ÖLDÜKTEN SONRA HATIRASINA en az
üç kişiyle ihtilat ederek hakaret eden kişi, üç aydan iki yıla
kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Ceza,
hakaretin ALENEN işlenmesi hâlinde, altıda biri oranında artırılır."
5. Söz konusu paylaşım herkese açık bir hesaptan yapılmış olup ...
kez görüntülenmiştir. Bu itibarla hem ÜÇ KİŞİYLE İHTİLAT şartı hem
ALENİYET unsuru gerçekleşmiştir.
6. TCK m.131/2 uyarınca "suç ölmüş olan kişinin hatırasına karşı
işlenmiş ise; ölenin İKİNCİ DERECEYE KADAR ÜSTSOY VE ALTSOYU, EŞ
VEYA KARDEŞLERİ tarafından şikâyette bulunulabilir." Müvekkiller
müteveffanın eşi ve oğlu olup şikâyet hakkı sahibidir.
7. Şikâyetimiz, TCK m.73'te öngörülen ALTI AYLIK SÜRE içinde
yapılmaktadır.
TALEBİMİZ :
1- Şüpheli hakkında TCK m.130 uyarınca soruşturma başlatılmasına,
2- Şüphelinin kimlik bilgilerinin tespiti için ilgili platform ve
erişim sağlayıcılardan bilgi istenmesine,
3- Paylaşımın DELİL OLARAK TESPİTİNE,
4- Kamu davası açılmasına
karar verilmesini vekâleten arz ve talep ederiz. .../.../2026
Şikâyetçiler Vekili
Av. ...
EKLERİ : Ekran görüntüleri, URL kayıtları, nüfus kayıt örneği,
vefat belgesi, vekâletname
──────────────────────────────────────────────────────────────
BÖLÜM 2 — ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE TAZMİNAT DAVASI
... ( ) ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACILAR : ... ve ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
KONU : TMK m.24-25 uyarınca DAVACILARIN KENDİ kişilik haklarına
yapılan saldırının tespiti, saldırıya son verilmesi ve manevi
tazminat istemlerimizdir.
AÇIKLAMALAR :
1. (Olayın anlatımı — yukarıdaki gibi)
2. HUKUKİ NİTELENDİRME :
TMK m.28 uyarınca kişilik ölümle sona ermektedir. Bu itibarla
işbu dava, MÜTEVEFFANIN kişilik hakkına değil, DAVACILARIN KENDİ
KİŞİLİK HAKLARINA dayanmaktadır.
Davalının, müvekkillerin babası/eşi olan müteveffanın hatırasına
yönelik ağır ifadeleri, müvekkillerin şeref, itibar ve manevi
bütünlüğünü DOĞRUDAN ZEDELEMİŞTİR. Bir kişinin yakınının
hatırasına yönelen ağır saldırı, o kişinin kendi kişilik hakkına
da müdahale oluşturur.
3. TMK m.25 uyarınca davacılar; saldırıya son verilmesini, hukuka
aykırılığın tespitini, kararın yayımlanmasını ve manevi tazminat
ödenmesini isteyebilir.
TALEP SONUCU :
1- ÖNCELİKLE, dava konusu içeriğe ilişkin İHTİYATİ TEDBİR yoluyla
ERİŞİMİN ENGELLENMESİNE,
2- Davalının eylemlerinin, davacıların KİŞİLİK HAKLARINA SALDIRI
NİTELİĞİNDE OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
3- SALDIRIYA SON VERİLMESİNE ve içeriğin KALDIRILMASINA,
4- Her bir davacı yönünden ... TL MANEVİ TAZMİNATIN olay tarihinden
itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline,
5- TMK m.25/2 uyarınca KARARIN İLANINA,
6- (Ticari kullanım varsa) TMK m.25/3 uyarınca saldırı dolayısıyla
ELDE EDİLEN KAZANCIN davacılara verilmesine,
7- Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine
karar verilmesini vekâleten arz ve talep ederiz. .../.../2026
Davacılar Vekili
Av. ...İnternet İçeriği: Hızlı Yol
Saldırı internet üzerinden gerçekleşmişse, tazminat davasını beklemeden içeriğin kaldırılması istenebilir. Bu, çoğu zaman en acil ihtiyaçtır.
İnternet üzerinden saldırıda başvuru yolları
| Yol | Süre | Sonuç |
|---|---|---|
| Platforma bildirim | Platform politikasına göre | İçeriğin kaldırılması |
| 5651 s.K. m.9 başvurusu | Hızlı | Erişimin engellenmesi |
| Sulh ceza hâkimliği kararı | Hızlı | Erişim engeli |
| İhtiyati tedbir | Dava ile birlikte | Geçici koruma |
| Ceza şikâyeti | 6 ay içinde | Cezalandırma |
| Tazminat davası | Zamanaşımı süresinde | Manevi tazminat |
Bu yollar birbirinin alternatifi değildir; birlikte kullanılabilir. Uygulamada izlenen sıra şudur: önce delil tespiti, sonra erişimin engellenmesi, ardından ceza şikâyeti ve tazminat davası.
Önce delil, sonra kaldırma
Bu sıralamadaki en kritik nokta ilk adımdır. İçerik kaldırıldığında delil de kaybolur. Bu nedenle erişimin engellenmesi talebinden önce ekran görüntüleri alınmalı, bağlantı adresleri kaydedilmeli ve mümkünse noter aracılığıyla veya HMK m.400 vd. uyarınca delil tespiti yaptırılmalıdır. Aksi hâlde ceza şikâyeti ve tazminat davasında ispat sorunu yaşanır: içerik kaldırılmıştır ama artık gösterilemez.
Adım Adım Yol Haritası
- Delilleri hemen tespit edin. Ekran görüntüsü, URL, tarih, etkileşim verileri.
- Noter veya mahkeme yoluyla delil tespiti yaptırın. İçerik silinebilir.
- Erişimin engellenmesini isteyin. Yayılmayı durdurur.
- Şikâyet hakkı sahiplerini belirleyin. TCK m.131/2 çevresi.
- Altı aylık şikâyet süresini takvime alın. TCK m.73.
- Ceza şikâyetinde bulunun. TCK m.130 unsurlarını gösterin.
- Hukuk davasını doğru dayanakla kurun. Yakınların kendi kişilik hakkı.
- Ticari kullanım varsa kazancın devrini isteyin. TMK m.25/3.
- Basında ise düzeltme ve cevap hakkını kullanın. Süreler kısadır.
- Ölenin sağlığında açtığı dava varsa sürdürün. TBK m.56/2.
Ölenin Kişisel Verileri
Hatıranın korunması, kişisel veriler boyutunda da gündeme gelir. Ölen kişinin sağlık kayıtları, yazışmaları veya görüntüleri izinsiz yayıldığında ne yapılabilir?
Ölene ait verilerin izinsiz kullanımı
| Veri türü | Sorun | Başvurulacak yol |
|---|---|---|
| Sağlık kayıtları | İzinsiz paylaşım | Kurum şikâyeti, ceza, tazminat |
| Özel yazışmalar | İfşa | TCK ilgili hükümleri, TMK m.25 |
| Fotoğraf ve görüntüler | İzinsiz yayın | Erişim engeli, tazminat |
| Ölüm anına ilişkin görüntüler | Yayılma | Erişim engeli, ceza şikâyeti |
| Adres ve iletişim bilgileri | Yayınlanması | Yakınların da mağduriyeti |
| Ticari kullanım | İzinsiz kazanç | TMK m.25/3 kazanç devri |
Bu alanda özellikle ölüm anına ilişkin görüntülerin yayılması, yakınlar bakımından ağır sonuçlar doğurur. Trafik kazası veya benzeri olaylarda çekilen görüntülerin paylaşılması, yakınların kişilik haklarına doğrudan saldırı oluşturur ve erişimin engellenmesi için ivedi başvuru gerektirir.
Mağduriyet yakınlarda doğar
Bu tür olaylarda hukuki kurgu yine aynıdır: veri ölene ait olsa da mağduriyet yakınlarda doğar. Babasının ölüm anına ait görüntüleri sosyal medyada dolaşan bir çocuk, kendi manevi bütünlüğünün zedelendiğini ileri sürerek dava açar. Bu nedenle talep, ölenin verilerinin korunması olarak değil, yakınların kişilik hakkının ihlali olarak kurulmalıdır.
Mezara ve Cesede Yönelik Fiiller
TCK m.130’un ikinci fıkrası, hatıraya yönelik saldırının fiziki boyutunu cezalandırır: ceset veya kemikleri almak ya da bunlar hakkında tahkir edici fiillerde bulunmak.
Uygulamada karşılaşılan durumlar ve başvurulacak yollar:
Mezar ve cesede yönelik fiillerde başvuru
| Olay | Ceza boyutu | Diğer yollar |
|---|---|---|
| Mezar taşına zarar verme | İlgili hükümlere göre | Maddi tazminat |
| Mezarın tahrip edilmesi | İlgili hükümlere göre | Belediye başvurusu |
| Cesede tahkir edici fiil | TCK m.130/2 | Manevi tazminat |
| Kemiklerin alınması | TCK m.130/2 | Manevi tazminat |
| İzinsiz mezar açılması | İlgili mevzuat | İdari başvuru |
| Mezar yerinin izinsiz kullanılması | — | Belediye ve idari yol |
Bu tür olaylarda ceza şikâyetinin yanında belediyeye başvuru da ihmal edilmemelidir. Mezarlıklar belediyelerin görev alanında olduğundan, tahribatın tespiti, onarımı ve tekrarının önlenmesi bakımından idari yol pratik sonuç verir.
Ayrıca yakınların manevi tazminat talebi bakımından bu olaylar, hatıraya yönelik en ağır saldırı biçimlerinden sayılır. Mezara yönelik bir tahribatın yakınlarda yarattığı elem ve üzüntü, TMK m.24-25 ve TBK m.56 çerçevesinde tazminat talebinin güçlü dayanağını oluşturur.
Sınır: İfade Özgürlüğü ve Eleştiri
Hatıranın korunması sınırsız değildir. Özellikle kamuya mal olmuş kişiler bakımından, ölümden sonra yapılan değerlendirmelerin bir kısmı ifade özgürlüğü kapsamında kalır.
İfade özgürlüğü ile hatıranın korunması arasındaki denge
| İfade | Değerlendirme | Sonuç |
|---|---|---|
| Tarihsel ve akademik değerlendirme | İfade özgürlüğü | Kural olarak korunur |
| Kamusal faaliyetin eleştirisi | İfade özgürlüğü | Sınırlar geniştir |
| Gazetecilik faaliyeti | Basın özgürlüğü | Ölçülülük aranır |
| Sanatsal ifade | İfade özgürlüğü | Bağlam değerlendirilir |
| Kişiliğe yönelik ağır sövme | Sınırı aşar | Korunmaz |
| Aşağılama ve tahkir | Sınırı aşar | Korunmaz |
| Asılsız suç isnadı | Sınırı aşar | Korunmaz |
Bu ayrım, dosyanın değerlendirilmesinde belirleyicidir. Vefat etmiş bir siyasetçinin, sanatçının veya yöneticinin kamusal faaliyetlerinin sert biçimde eleştirilmesi kural olarak korunan bir ifadedir. Buna karşılık kişiliğe yönelen, hiçbir bilgi değeri taşımayan aşağılayıcı sözler bu korumadan yararlanmaz.
Değerlendirmede gözetilen ölçütler şunlardır: ifadenin kamuya yararlı bir tartışmaya katkı sağlayıp sağlamadığı, olgusal bir temele dayanıp dayanmadığı, kullanılan üslubun ölçülü olup olmadığı ve ifadenin yöneldiği kişinin kamuya mal olmuş bir kişi olup olmadığı.
Dilekçe bu sınırı öngörmeli
Şikâyet ve dava dilekçelerinde yalnızca «hakaret edildi» demek yeterli olmaz. Karşı taraf mutlaka ifade ve eleştiri özgürlüğü savunmasını ileri sürecektir. Bu nedenle dilekçede, kullanılan ifadelerin neden eleştiri sınırını aştığı somut olarak gösterilmelidir: hangi ifadenin olgusal temeli yoktur, hangisi kamusal tartışmaya hiçbir katkı sağlamamaktadır, üslup neden ölçüsüzdür. Bu açıklama yapılmadan sunulan dilekçeler çoğu zaman sonuç vermez.
Sık Yapılan Hatalar
- Davayı ölenin kişilik hakkına dayandırmak. Kişilik ölümle sona erer.
- Delil almadan içeriği kaldırtmak. İspat imkânı kaybolur.
- Altı aylık şikâyet süresini kaçırmak. Ceza yolu kapanır.
- Şikâyet hakkı çevresini yanlış belirlemek. TCK m.131/2 sınırlıdır.
- Üç kişi şartını göstermemek. TCK m.130’un temel unsurudur.
- Kazancın devri talebini atlamak. Ticari kullanımda en etkili taleptir.
- Sadece ceza yoluna başvurmak. Hukuk davası ayrı sonuçlar doğurur.
- Ölenin devam eden davasını sürdürmemek. Şartları varsa mirasçılara geçer.
📘 İlgili Rehberler
Sıkça Sorulan Sorular
Ölen kişinin kişilik hakkı devam eder mi?
TMK m.28 uyarınca kişilik ölümle sona erer. Bu nedenle ölen kişi artık kişilik hakkı sahibi değildir. Ancak hatırasının korunmasına yönelik ayrı düzenlemeler bulunur.
Ölenin hatırasına hakaret suç mudur?
Evet. TCK m.130 uyarınca bir kimsenin öldükten sonra hatırasına en az üç kişinin huzurunda hakaret eden kişi cezalandırılır. Fiilin alenen işlenmesi hâlinde ceza artırılır.
Cesede yönelik fiiller de suç mu?
Aynı madde uyarınca bir ölünün kısmen veya tamamen ceset veya kemiklerini alan ya da ceset veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunan kişi cezalandırılır.
Bu suçta şikâyet aranır mı?
TCK m.131 uyarınca hakaret suçunun soruşturulması ve kovuşturulması kural olarak mağdurun şikâyetine bağlıdır. Ölenin hatırasına hakarette şikâyet hakkı, aynı maddede belirtilen yakınlara tanınmıştır.
Kimler şikâyetçi olabilir?
TCK m.131/2 uyarınca kişinin hatırasına hakaret hâlinde ölenin ikinci dereceye kadar üstsoy ve altsoyu, eşi veya kardeşleri tarafından şikâyette bulunulabilir.
Şikâyet süresi ne kadardır?
TCK m.73 uyarınca şikâyet hakkı, fiilin ve failin kim olduğunun bilindiği veya öğrenildiği tarihten itibaren altı ay içinde kullanılmalıdır.
Mirasçılar tazminat davası açabilir mi?
Mirasçılar, ölenin kişilik hakkına dayanarak değil, kendi kişilik haklarının zedelendiğini ileri sürerek dava açabilir. Yakının hatırasına yönelik ağır saldırı, yakınların kendi kişilik haklarını da ihlal edebilir.
Hangi davalar açılabilir?
TMK m.25 uyarınca saldırı tehlikesinin önlenmesi, sürmekte olan saldırıya son verilmesi ve sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespiti istenebilir. Ayrıca maddi ve manevi tazminat talep edilebilir.
İnternette yayınlanan içerik kaldırılabilir mi?
5651 sayılı Kanun kapsamında içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi talep edilebilir. Bu, hızlı sonuç veren bir yoldur ve tazminat davasından bağımsız olarak işletilebilir.
Ölenin fotoğrafı izinsiz kullanılabilir mi?
Resim üzerindeki haklar bakımından ilgili mevzuat ve yakınların rızası gündeme gelir. Ticari amaçla izinsiz kullanım, yakınların kişilik haklarına saldırı oluşturabilir.
Ölenin adı ticari olarak kullanılabilir mi?
Bir kişinin adının ölümünden sonra ticari amaçla izinsiz kullanılması, yakınların kişilik haklarına saldırı oluşturabileceği gibi ilgili mevzuat kapsamında da değerlendirilir.
Ölen kişinin manevi tazminat hakkı mirasçılara geçer mi?
TBK m.56/2 uyarınca manevi tazminat istemi, karşı tarafça kabul edilmiş olmadıkça devredilemez; mirasbırakan tarafından ileri sürülmüş olmadıkça mirasçılara geçmez.
Ölmeden önce açılmış dava devam eder mi?
Miras bırakan sağlığında manevi tazminat talebini ileri sürmüşse, bu talep mirasçılara geçer ve dava mirasçılarca sürdürülebilir. Maddi tazminat talepleri ise terekeye dâhildir.
Basın yoluyla yapılan saldırıda ne yapılır?
5187 sayılı Basın Kanunu kapsamında düzeltme ve cevap hakkı kullanılabilir. Bu hak, ölenin yakınları bakımından da ilgili hükümler çerçevesinde değerlendirilir.
Miras dosyanız için Ankara’dan hukuki destek
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
