SGK Prim Alacakları ve Yönetici Sorumluluğu

Konkordatonun koruma kalkanı yalnızca vergiyi değil, sosyal güvenlik primlerini de kapsar. Bu, işletme kadar onun yöneticileri için de hayati bir korumadır; çünkü ödenmeyen primlerden çoğu zaman şahsen yöneticiler sorumlu tutulur.

Bu dava türü nedir?

SGK prim alacaklarının konkordato sürecindeki durumunu ve yöneticilerin sorumluluÄŸunu konu alır. Kesin mühletin alacaklılar bakımından sonuçlarına göre, mühlet içinde borçlu aleyhine 6183 sayılı Kanun’a göre yapılan takipler de dâhil hiçbir takip yapılamaz ve baÅŸlamış takipler durur (Ä°Ä°K m. 294). SGK prim alacakları da bu kapsamdadır. Ãœstelik içtihatta, mühlet süresince prim tahsilinin imkânsızlığının yöneticinin kusurundan deÄŸil doÄŸrudan kanundan doÄŸduÄŸu kabul edilmekte; bu nedenle 5510 sayılı Kanun’un 88. maddesi anlamında “haklı sebep” bulunduÄŸu deÄŸerlendirilerek, mühlet süresince ödenmeyen primler için tüzel kiÅŸilik üst düzey yönetici ve yetkililerine yönelik takip de yapılmamaktadır.

Bu uyuşmazlık nasıl doğar?

Gerilim, SGK’nın prim alacağını tahsil baskısı ile mühletin koruması arasında çıkar. Kurum, mühlet öncesi baÅŸlamış takibin sürmesini ya da yöneticiye baÅŸvurmayı beklerken; mühlet kararı bu iÅŸlemleri durdurur. YasaÄŸa raÄŸmen yapılan iÅŸlemler ÅŸikâyete konu olabilir. Mühlet içinde tahakkuk eden yeni dönem primleri ile mühlet öncesi prim borçlarının projedeki yeri de ayrı bir tartışmadır.

Örnek (temsilî): Şirketin geçmiş dönem prim borçları için SGK, yöneticiye şahsi takip başlatmak isteyebilir. Konkordato mühleti süresince bu takip de durur; çünkü ödememe, yöneticinin kusurundan değil kanunun getirdiği yasaktan kaynaklanmaktadır.

Süreç adım adım nasıl işler?

1. Mühlet: Geçici/kesin mühletle SGK takipleri dâhil tüm takipler durur.
2. Yönetici koruması: Mühlet süresince ödenmeyen primler için yöneticiye yönelik takip de yapılmaz (haklı sebep).
3. Şikâyet: Yasağa aykırı işlemlere karşı şikâyet yoluna gidilebilir.
4. Proje: Prim borçlarının konkordato projesindeki yeri belirlenir.

Çözüm yaklaşımı

Burada kritik nokta, mühlet kararının SGK’ya zamanında bildirilmesi ve yönetici sorumluluÄŸu yönünden “haklı sebep” savunmasının doÄŸru kurulmasıdır. Mühlet öncesi ve sonrası primlerin ayrımı titizlikle yapılmalıdır. Sosyal güvenlik hukuku ile icra-iflas hukukunun kesiÅŸtiÄŸi bu alanda, hem ÅŸirketi hem yöneticiyi koruyan bir strateji gerekir.